Jak leczyć biegunkę u dzieci i dorosłych?

Sposób leczenia biegunki zależy od tego, czy jest przewlekła czy ostra, a także w jakim wieku jest pacjent. Niebezpieczna bywa zwłaszcza biegunka u dziecka i niemowlaka, gdyż istnieje ryzyko odwodniania. Co na biegunkę zadziała szybko? U dorosłych można zastosować leki na biegunkę, takie jak np. loparemid czy nifuroksazyd. Leczenie biegunki u dziecka powinno być nastawione na zapobieganie odwodnieniu.

Co to jest biegunka?

Biegunka to oddawanie stolców ze zwiększoną częstością (więcej niż 3 razy na dobę), w zwiększonej ilości (w przypadku osób dorosłych - więcej niż 200 g na dobę), o zmienionej konsystencji na płynną lub półpłynną. Objawem biegunki może być także oddawanie stolców z patologicznymi domieszkami (krew, ropa, śluz).

Ze względu na czas trwania objawu, biegunkę dzieli się na ostrą i przewlekłą. Najczęściej biegunka jest spowodowana zakażeniem przewodu pokarmowego (zwykle wirusowym) lub błędem żywieniowym. Jakie są przyczyny biegunki? Jak leczyć biegunkę?

Przyczyny biegunki ostrej i przewlekłej

Biegunka może być ostra lub przewlekła. Biegunki ostre najczęściej wywołane są przez zakażenia przewodu pokarmowego – częściej wirusowe (przez pacjentów stosowane jest określenie grypa jelitowa), rzadziej bakteryjne i pasożytnicze, a także zatrucia (np. grzybami, alkoholem), działania uboczne leków (np. antybiotyków) i błędy żywieniowe.

Przewlekła biegunka może być skutkiem ubocznym leków stosowanych na stałe, nadużywania alkoholu bądź też objawem chorób przewlekłych, w tym nietolerancji pokarmowych, zespołu jelita drażliwego, nieswoistych chorób zapalnych jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego), zespołu rozrostu bakteryjnego, zaburzeń trawienia i wchłaniania, nadczynności tarczycy itd.

Istotne znaczenie w ustaleniu przyczyny biegunki ma badanie podmiotowe (wywiad) obejmujący m.in. pytania i odpowiedzi o czas trwania biegunki, wygląd stolców, obecność patologicznych domieszek w stolcach (krew w stolcu, śluz w kale, ropa), ilość stolców na dobę, inne objawy towarzyszące, choroby przewlekłe, stosowane leki, obecność podobnych objawów w najbliższym otoczeniu, wyjazdy itd. W zależności od wyniku badania podmiotowego i przedmiotowego lekarz decyduje o dalszej diagnostyce.

Zdarza się także biegunka po antybiotyku. Przyczyną jest zaburzenie naturalnej flory bakteryjnej jelit. Podczas antybiotykoterpaii zaleca się profilaktyczne przyjmowanie preparatów probiotycznych.

Jak leczyć biegunkę?

Co na biegunkę najlepiej stosować? Postępowanie w przypadku biegunek dzielimy na postępowanie przyczynowe i objawowe. Postępowanie przyczynowe stosowane jest w wybranych przypadkach – polega na leczeniu choroby podstawowej odpowiedzialnej za biegunkę (jeżeli jest ono możliwe). Jeżeli chory cierpi na biegunkę wywołaną zakażeniem bakteryjnym – podawane są antybiotyki, jeżeli biegunka jest objawem nietolerancji pokarmowej – eliminuje się z diety określone produkty itd.

Szczególnie niebezpieczna jest biegunka u dzieci. W postępowaniu objawowym najistotniejsze znaczenie ma leczenie odwodnienia, czyli optymalne nawadnianie, co jest szczególnie ważne u niemowląt. Metodą z wyboru jest nawadnianie doustne, najlepiej za pomocą tzw. doustnych płynów nawadniających o specjalnie opracowanym składzie, który pozwala na uzupełnienie niedoborów wody, elektrolitów i glukozy w odpowiednich proporcjach.

W uzasadnionych przypadkach stosowane bywają leki biegunkę zapierające (np. loperamid). Należy pamiętać jednak, że nie mogą być one podawane dzieciom do 6. roku życia, a także w przypadku chorób zapalnych jelit oraz bakteryjnych zakażeń przewodu pokarmowego.

Wspomagająco w leczeniu biegunek bywają stosowane smektyny, probiotyki.

Biegunka – leczenie rozwolnienia u dziecka

Najczęstszą przyczyną biegunki u dzieci jest nieżyt żołądkowo-jelitowy o etiologii wirusowej (najczęściej rotawirusowej). Za etiologią wirusową przemawia m.in. wywiad epidemiologiczny – najczęściej okazuje się, że w żłobku lub przedszkolu, do którego uczęszcza chory pacjent, duży odsetek dzieci cierpi lub właśnie skończył tak zwaną jelitówkę.

W populacji małych dzieci obserwowana bywa tzw. biegunka pędraków. Jest to biegunka przewlekła związana z niedojrzałością przewodu pokarmowego i źle zbilansowaną dietą (zbyt duże ilości węglowodanów w diecie). Pomimo przewlekłej biegunki dzieci rozwijają się prawidłowo, dobrze przybierają na masie ciała.

Wśród przyczyn biegunek u dzieci wyróżniamy także: alergie i nietolerancje pokarmowe, zatrucia, celiakię, zespół jelita drażliwego itd.

W leczeniu biegunki u dziecka najważniejsze znaczenie ma nawodnienie. Preferujemy nawadnianie drogą doustną. Dzieci, zwłaszcza małe, odwadniają się szybciej niż dorośli, dlatego konieczne jest zachowanie czujności i właściwe wychwycenie momentu, w którym dziecko wymaga nawadniania dożylnego. Niepokojącymi sygnałami są: apatia, znaczne wysuszenie śluzówek, brak łez, zaburzenia świadomości.

W leczeniu biegunki u dzieci unikamy leków zapierających. Mogą one powodować działania niepożądane, m.in. ze strony ośrodkowego układu nerwowego, dlatego nie powinno się ich stosować u dzieci do 6 roku życia.

Jak leczyć biegunkę u dorosłych?

Dorośli, w porównaniu do dzieci, rzadziej cierpią na nieżyt żołądkowo-jelitowy na tle zakażenia wirusowego. Częściej obserwujemy biegunki spowodowane błędem żywieniowym (np. spożyciem nieświeżego produktu), odpowiedzią na stres, biegunki na tle nietolerancji pokarmowych (w populacji osób dorosłych znaczny odsetek osób cierpi na nietolerancję laktozy, obserwowana bywa także nietolerancja fruktozy), biegunki jako objaw zespołu jelita drażliwego, biegunki w przebiegu chorób zapalnych jelit.

W przypadku ostrej biegunki konieczne jest optymalne nawodnienie. Wspomagająco można stosować smektyny, probiotyki, leki zapierające (jeżeli nie ma do tego przeciwwskazań), a także stosować domowe metody, np. pić napary z mięty. Biegunka przewlekła powinna być skonsultowana z lekarzem – konieczne może być wykonanie badań dodatkowych, które wyjaśnią jej przyczynę. Jeżeli przyczyną biegunki jest nietolerancja pokarmowa, konieczne jest wykluczenie z diety określonych produktów. Najlepiej opracować swoją dietę razem z lekarzem lub dietetykiem.

Jak leczyć biegunkę w podróży i na wakacjach?

Biegunki dosyć często przytrafiają się w podróży. Mogą być one efektem zmiany wody (na wodę o innej florze bakteryjnej niż ta, do której jesteśmy przyzwyczajeni), innej żywności, stresu związanego z podróżą itd. Biegunka to częsty objaw w trakcie podróży do krajów o niskich standardach higienicznych, do krajów tropikalnych (mówimy wówczas o biegunce podróżnych). Biegunki podróżnych w znaczącym odsetku wywołane są przez bakterie, zwłaszcza szczepy Escherichia coli (ETEC i EAEC). Aby nie doszło do zakażenia, konieczne jest przestrzeganie zasad higieny, a także picie wyłącznie butelkowanej wody (takiej samej wody należy używać do mycia zębów). W krajach o niskich standardach higienicznych, w tropikach, nie wolno pić wody z kranu, myć owoców pod wodą z kranu, pić napojów z lodem. Przed wyjazdem w kierunki egzotyczne zalecane jest zaszczepienie się na patogeny obecne w danych krajach.

W leczeniu biegunki w podróży, tak jak w przypadku innych biegunek, najważniejsze znaczenie ma nawodnienie. Celem powstrzymania biegunki, w niektórych sytuacjach, można stosować leki zapierające (loperamid). Zażywanie tego leku warto jednak skonsultować z lekarzem (loperamidu nie powinno się stosować w przypadku bakteryjnych zakażeń przewodu pokarmowego, aby nie hamować wydalania toksyn z organizmu). Jeżeli istnieje silne podejrzenie bądź potwierdzona jest etiologia bakteryjna biegunki, stosowane bywają antybiotyki.

Opublikowano: ; aktualizacja: 23.06.2017

Oceń:
4.4


Może cię

Wirusowe zapalenie jelit

Wirusowe infekcje przewodu pokarmowego są szczególnie groźne dla małych dzieci i niemowląt. Przyczyną infekcji są ...

Dieta przy biegunce – co jeść przy biegunce?

Zachowanie odpowiedniej diety przy biegunce to jedna z najlepszych metod łagodzenia przykrych dolegliwości, które jej ...

Doustne płyny nawadniające – najlepszy sposób na nawodnienie dziecka

Odwodnienie u dzieci jest najczęściej konsekwencją biegunki i wymiotów. Objawy odwodnienia mogą pojawić się także ...

Wideo – Co robić, gdy dziecko ma biegunkę?

Dziecku z biegunką należy zapewnić przede wszystkim odpowiednią podaż płynów, co pozwoli uniknąć groźnego odwodnienia. ...

Jakie są objawy odwodnienia u dziecka? Jak poznać, że dziecko jest odwodnione?

Objawy odwodnienia u dziecka mogą pojawić się bardzo szybko. Dzieje się tak zwłaszcza w przebiegu ...

Problemy z trawieniem u niemowląt

Objawy ze strony przewodu pokarmowego są jednymi z najczęstszych problemów wszystkich niemowląt. Pierwszy rok życia ...

Wideo – Biegunka u dziecka

Jeżeli dziecko oddaje płynny lub półpłynny stolec, mówimy o biegunce. Stolec może być z domieszką ...

Leczenie biegunek i wymiotów u małego dziecka i niemowlaka

Biegunka to jeden z częstszych problemów z jakimi zgłaszają się rodzice z dziećmi do pediatry, ...

Nawadnianie dziecka – co robić przy odwodnieniu spowodowanym biegunką i wymiotami?

Codzienne nawadnianie dziecka powinno uwzględniać niesłodzone ziołowe herbatki oraz niegazowaną wodę. Należy pamiętać, że w ...

Biegunka i wymioty u dzieci – leczenie i nawadnianie

Biegunka i wymioty u dzieci powodują utratę płynów z organizmu. Leczenie biegunki i wymiotów u ...

Alergia pokarmowa u niemowląt

Alergia pokarmowa to niepożądane reakcje, takie jak np. kolka niemowlęca, występujące po spożyciu określonych pokarmów. ...

Jak leczyć biegunkę u dzieci? Co na biegunkę u dziecka?

Biegunka u dziecka to jedna z częstszych przyczyn wizyt małych pacjentów w gabinetach pediatrycznych. Jakie ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon