Ileostomia – pielęgnacja, dieta, powikłania

Ileostomia to wytworzone – na drodze zabiegu operacyjnego – połączenie jelita cienkiego ze skórą. Wykonuje się ją m.in. u niektórych chorych na chorobę Leśniowskiego-Crohna czy wrzodziejące zapalenie jelita grubego, a czasami także i z powodu chorób nowotworowych przewodu pokarmowego. Czy wytworzenie ileostomii często prowadzi do powikłań? Czy pacjent, u którego wykonano ileostomię, musi stosować jakąś szczególną dietę?

Ileostomia – co to jest, jakie są wskazania?

Stomią nazywa się wytworzenie połączenia pomiędzy światłem jakiegoś narządu wewnętrznego a skórą. Wyróżnia się różne rodzaje stomii – spotykana jest bowiem zarówno kolostomia (połączenie światła jelita grubego ze skórą), jak i ileostomia (czyli wytworzenie połączenia pomiędzy jelitem cienkim a skórą). Ileostomia zwykle umiejscowiona jest poniżej pępka, po prawej stronie jamy brzusznej. Komunikujący się ze światem zewnętrznym fragment jelita cienkiego (może nim być jelito kręte) w trakcie operacji zostaje przyszyty do skóry, co zapewnia wytworzenie trwałego połączenia przewodu pokarmowego z powierzchnią ciała.

Ileostomia wytwarzana jest zwykle w trakcie operacji, podczas której dokonywane są typowo jeszcze inne ingerencje chirurgiczne. Połączenie światła jelita cienkiego ze skórą wykonuje się po to, aby pacjent był w stanie – poprzez worki ileostomijne – wydalać strawione pokarmy. Zabieg wykonania ileostomii może więc być przeprowadzony np. w sytuacji, gdy u pacjenta zaistnieje konieczność usunięcia jelita grubego wraz odbytnicą oraz odbytem. Tak bywa m.in. u chorych na zapalne schorzenia jelit, takie jak choroba Leśniowskiego-Crohna czy wrzodziejące zapalenie jelita grubego.

Stomia a inne choroby układu pokarmowego

Stomia może być wykonana również u osób, które zmagają się z następującymi schorzeniami:

  • polipowatość rodzinna (w tym przypadku resekcja jelita grubego wykonywana jest typowo przed rozwinięciem się u pacjenta nowotworu tej części przewodu pokarmowego),
  • nowotwory przewodu pokarmowego (np. nowotwory odbytnicy, ale i rzadkie nowotwory jelita cienkiego),
  • choroba Hirschsprunga,
  • wady wrodzone jelita grubego.

Wykonywana jest ponadto w stanach po urazie jamy brzusznej, w których doszło do uszkodzenia jelit.

Ileostomia – rodzaje

Zasadniczo wyróżnia się dwa rodzaje ileostomii – są nimi ileostomia czasowa oraz ileostomia stała. Pierwsza z wymienionych pozostaje u pacjenta tylko przez pewien czas, który jest niezbędny do wygojenia zoperowanych innych części przewodu pokarmowego. Gdy to nastąpi, dojść może do odtworzenia ciągłości przewodu pokarmowego i przywrócenia pacjentowi możliwości oddawania stolca przez odbyt. Ileostomia stała wykonywana jest z kolei wtedy, gdy u chorego usuwane są np. wszystkie położone za jelitem cienkim części przewodu pokarmowego, czyli zarówno jelito grube, jak i odbytnica oraz odbyt.

Specyficznym rodzajem ileostomii jest ileostomia dwulufowa (określana także jako ileostomia pętlowa). Jest ona typem ileostomii tymczasowej i jej wytworzenie polega na tym, że wynicowana na powierzchnię ciała pętla jelita cienkiego jest później nacinana, czego skutkiem są ostatecznie dwa otwory stomijne. Ileostomię dwulufową wykonuje się m.in. wtedy, gdy u pacjenta zaszła konieczność usunięcia fragmentu jelita z powodu jego zapalenia czy niedrożności. Po tym, gdy zoperowane tkanki ulegną wygojeniu, stomia może zostać zlikwidowana, a ciągłość przewodu pokarmowego przywrócona.

Ileostomia – dieta, żywienie

Pacjenci, u których zajdzie konieczność wykonania stomii mają zwykle bardzo wiele obaw. Zastanawiają się, czy będą mogli podejmować kontakty płciowe – owszem, jest to możliwe. Młode kobiety, które chciałyby zajść w ciążę, zastanawiają się, czy posiadając worek ileostomijny będą jeszcze mogły zostać matkami. Tutaj również odpowiedź jest twierdząca – kobieta posiadająca stomię może zajść w ciążę. Najwięcej troski wśród osób, które mają stomię, wzbudza jednak inny aspekt – dieta.

Zdecydowanie istotne jest żywienie osób, u których wytworzona została ileostomia. Worki, ich wymienianie, a także sama stomia – wszystkie te aspekty są na tyle ważne, że pacjent z ileostomią powinien zwracać szczególną uwagę na to, co je. Oczywiście, osoby mające ileostomię muszą pilnować diety, aczkolwiek ograniczeń jest zdecydowanie mniej niż można przypuszczać.

Największy rygor związany jest z pierwszymi dnami po operacji – wtedy pacjentowi pozwala się na spożywanie wyłącznie płynów, później jego dieta jest rozszerzana o pokarmy półpłynne, aż w końcu – powoli – można wdrażać posiłki o stałej konsystencji.

Ogólne zalecenie dietetyczne dla wszystkich pacjentów ze stomią jest jedno – najkorzystniejsze jest spożywanie kilku (5–6) mniejszych objętościowo posiłków, niż mniejszej liczby obfitych posiłków. Chorym zwraca się także uwagę na to, że przy braku jelita grubego (części przewodu pokarmowego, w której zachodzi wchłanianie wody), są znacznie bardziej podatni na odwodnienie. Z tego powodu pacjenci muszą szczególnie dbać o nawodnienie organizmu – 2 litry płynów na dobę to absolutne minimum.

Pacjentom mającym ileostomię zwraca się również uwagę na to, aby czujnie obserwowali swój organizm. Chorzy ze stomią różnie reagują na takie same pokarmy – u jednych zjedzenie np. jabłek nie prowadzi do żadnych problemów, u innych zaś skutkuje wystąpieniem zaparć (są one zdecydowanie niewskazane u chorych ze stomią). Dlatego widząc, że dany produkt nie służy, chory ze stomią powinien go wyeliminować ze swojej diety.

Ileostomia – pielęgnacja – jak dbać?

Tak jak po dowolnym innym zabiegu, tak i po wykonaniu ileostomii pojawiać się mogą pewne powikłania. Najczęściej dotyczą one miejsca otaczającego ileostomię, dlatego też dużą uwagę pacjentów zwraca się na kwestię pielęgnacji skóry wokół stomii. W miejscu tym dochodzi do wydostawania się wydalin, które zawierają m.in. enzymy trzustkowe – istnieje więc ryzyko, że będą one wywoływały nie tylko podrażnienia, ale i nadżerki skóry wokół stomii.

Aby ograniczyć ryzyko ich wystąpienia, konieczne jest regularne oczyszczanie skóry w miejscu stomii. Pielęgnacja to także dobieranie odpowiednich worków stomijnych. Gdy są one niewłaściwe dobrane czy nieprawidłowo umocowane, ryzyko, że treść kałowa będzie się przedostawała i drażniła skórę jest znacząco zwiększone.

Jakie mogą być powikłania ileostomii?

Powikłania stomii jelitowych najczęściej dotyczą skóry, możliwe jest jednak wystąpienie także innych problemów u osoby, u której wytworzona została stomia jelitowa.

Powikłania chirurgiczne (bo o nich tutaj mowa) obejmować mogą m.in.:

  • niedokrwienie stomii,
  • martwicę stomii,
  • zakażenie okolicy okołostomijnej.

Zdarza się także – szczególnie, gdy brzegi stomii zostaną niedostatecznie zespolone ze skórą pacjenta – występowanie problemu, jakim jest wypadanie stomii.

Bibliografia

  • Pine J., Stevenson L., Ileostomy and colostomy. Surgery, 2014, 32, 4: 212–217.
  • https://www.ostomy.org/wp-content/uploads/2018/03/IleostomyGuide.pdf
  • https://www.healthline.com/health/ileostomy
Opublikowano: ; aktualizacja: 23.10.2018

Oceń:
4.3


Może cię

Co to jest leczenie biologiczne?

Leczenie biologiczne to jedna z najnowszych metod terapeutycznych, która zrewolucjonizowała współczesną medycynę. Stanowi alternatywę dla ...

Badanie proktologiczne (per rectum) – jak się przygotować, wskazania, czy boli?

Badanie proktologiczne (badanie per rectum), czyli badanie odbytnicy i odbytu, jest wykonywane przez lekarza jako ...

Zapalenie błony naczyniowej a zapalenie jelit

Zapalenie błony naczyniowej może być wynikiem toczącego się w organizmie procesu zapalnego, zlokalizowanego w obrębie ...

Kalprotektyna w kale – norma, wyniki, interpretacja

Kalprotektyna to białko, które jest biomarkerem. Stężenie kalprotektyny wzrasta w przypadku wystąpienia stanów zapalnych przewodu ...

Leki biologiczne a zapalenie jelit

Leki biologiczne są nowoczesną metodą leczenia nieswoistych zapaleń jelit. Leki biologiczne uzyskano stosując metody oparte ...

Leki na nieswoiste zapalenie jelit

Do nieswoistych zapaleń jelit należą dwie duże jednostki chorobowe – choroba Leśniowskiego-Crohna oraz wrzodziejące zapalenie ...

Enteropatyczne zapalenie stawów

Enteropatyczne zapalenie stawów jest schorzeniem, które występuje w przebiegu tzw. nieswoistych chorób zapalnych jelit – ...

Które choroby jelit mogą być przyczyną bólu brzucha i podbrzusza?

Częstą przyczyną bólu brzucha i bólu w podbrzuszu są choroby jelit. Ból brzucha często pojawia ...

Pentasa (Ulotka) 500 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu

Pentasa (tabletki, granulat) - Mesalazinum - zastosowanie i działanie lecznicze

Nieswoiste zapalenie jelit – przyczyny, objawy, leczenie NZJ

Nieswoiste zapalenia jelit to przewlekłe stany zapalne jelit. Dotyczą one dwóch najważniejszych jednostek chorobowych, a ...

Leczenie nieswoistych zapaleń jelit

Nieswoiste zapalenia jelit to grupa chorób o dotychczas niewyjaśnionej etiologii, do których zalicza się wrzodziejące ...

Wideo – Wrzodziejące zapalenie jelita grubego

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego jest chorobą z grupy nieswoistych zapaleń jelit. Charakteryzuje się występowaniem zmian ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon