Enkopreza – nieretencyjne nietrzymanie stolca u dzieci – przyczyny i leczenie

Enkopreza to nieretencyjne nietrzymanie stolca u dziecka. Termin ten oznacza nietrzymanie stolca bez związku z zaparciami. Jest to zaburzenie czynnościowe niezwiązane z wadami anatomicznymi ani też z zaburzeniami rytmu wypróżnień. U podłoża enkoprezy leżą zaburzenia emocjonalne, dlatego też leczenie opiera się na terapii psychologicznej, przede wszystkim behawioralnej.

Nietrzymanie stolca u dziecka

Nietrzymanie stolca u dziecka, które jest w wieku, w którym powinno osiągnąć umiejętność kontrolowania potrzeb fizjologicznych (w tym kontrolowanego oddawania stolca), może mieć różne mechanizmy. Wyróżniamy nietrzymanie kału na tle zaparcia u dziecka oraz nieretencyjne nietrzymanie stolca.

Zdecydowanie częściej stwierdza się nietrzymanie kału na tle zaparcia – w tym mechanizmie dochodzi do popuszczania stolca z przepełnienia odbytnicy.

W celu różnicowania powyższych mechanizmów konieczne jest dokładne badanie podmiotowe oraz badanie przedmiotowe z badaniem per rectum. Czynnikami różnicującymi są:

  • rytm wypróżnień (w enkoprezie dziecko nie ma zaparcia ani biegunki);
  • rodzaj nietrzymania stolca i objętość kału (w retencyjnym nietrzymaniu stolca dziecko brudzi bieliznę niewielkimi objętościami stolca, w nieretencyjnym nietrzymaniu stolca dziecko zanieczyszcza się kałem o dużej objętości lub oddaje stolec w nieadekwatnych miejscach);
  • w badaniu per rectum u dzieci z nietrzymaniem stolca na tle zaparcia stwierdza się zalegające masy kałowe w bańce odbytnicy.

Co to jest enkopreza i jakie są jej przyczyny?

Enkopreza (encopresis) to inaczej nieretencyjne nietrzymanie stolca, czyli nietrzymanie stolca bez zaparcia. Nietrzymanie kału u dziecka nie jest związane z zaparciami ani z biegunką. Jest to dysfunkcja czynnościowa, niezwiązana z zaburzeniami anatomicznymi i wynikającymi z rytmu wypróżnień. Przyczyną są zaburzenia emocjonalne, dlatego też podstawą leczenia jest terapia psychologiczna, głównie behawioralna.

Istotą zaburzenia jest niekontrolowane oddawanie stolca i zanieczyszczanie się kałem u dzieci, które powinny już osiągnąć umiejętność kontrolowania potrzeb fizjologicznych (za wiek rozwojowy, w którym te umiejętności powinny zostać osiągnięte, przyjmuje się > 4 lat) i u których nie występują zaburzenia organiczne oraz zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego.

Dzieci cierpiące na enkoprezę wypróżniają się w nieadekwatnych miejscach, popuszczają stolec, zanieczyszczają się. Enkopreza stanowi istotny problem natury higienicznej oraz psychologicznej. Dziecko spotyka się z brakiem akceptacji, izolacją społeczną, jest wyśmiewane (brudzenie bielizny kałem), w związku z tym jego problemy emocjonalne pogłębiają się.

Zgodnie z kryteriami rzymskimi, enkopreza należy do czynnościowych zaburzeń przewodu pokarmowego u starszych dzieci i młodzieży (oznacza to, że u chorego nie występują zaburzenia organiczne prowadzące do zaburzeń). Szacuje się, że nieretencyjne nietrzymanie stolca dotyczy około 1–4 proc. dzieci w wieku, w którym dziecko powinno już mieć umiejętność kontroli potrzeb fizjologicznych.

Nieretencyjne nietrzymanie stolca – objawy, kryteria diagnostyczne

Według IV kryteriów rzymskich, w których nieretencyjne nietrzymanie stolca zaliczane jest do zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego, do rozpoznania nieretencyjnego nietrzymania stolca konieczne jest utrzymywanie się poniżej wymienionych objawów u dziecka w wieku rozwojowym > 4 lat przez co najmniej 1 miesiąc (według poprzednich kryteriów, czasem niezbędnym do rozpoznania były 2 miesiące). Tymi objawami są:

  • brak wstrzymywania wypróżnień,
  • wypróżnianie się w nieprzeznaczonych do tego miejscach.

Charakterystyczne jest zanieczyszczanie się kałem oraz brudzenie bielizny. Warunkiem koniecznym do rozpoznania jest także wykluczenie innych zaburzeń dających powyższe objawy.

Przyczynami nieretencyjnego nietrzymania stolca są czynniki psychologiczne. Enkoprezę obserwuje się u dzieci z zaburzeniami emocjonalnymi. Jedną z przyczyn nieretencyjnego nietrzymania stolca może być także molestowanie dziecka.

Enkopreza – leczenie

W nieretencyjnym nietrzymaniu stolca najważniejsze znaczenie ma terapia psychologiczna, w tym terapia behawioralna służąca nauce regularnego korzystania z toalety. Konieczne jest ustabilizowanie stanu emocjonalnego dziecka.

W leczeniu nietrzymaniu stolca u dzieci wykorzystywana bywa metoda Biofeedback, w trakcie których dziecko uczy się kontrolowania procesu oddawania stolca. Aby terapia ta miała sens, konieczne jest jej systematyczne stosowanie, najlepiej nawet kilka razy dziennie.

Bibliografia:

  • https://www.mp.pl/pediatria/artykuly-wytyczne/wytyczne/156270,czynnosciowe-zaburzenia-przewodu-pokarmowego-u-starszych-dzieci-i-mlodziezy
  • https://podyplomie.pl/publish/system/articles/pdfarticles/000/012/270/original/55-63.pdf?1473162600
Opublikowano: ; aktualizacja: 01.05.2018

Oceń:
4.4


Może cię

Nieleczone hemoroidy – jakie są skutki nieleczenia żylaków odbytu

Hemoroidy należy leczyć bez względu na stopień rozwoju choroby hemoroidalnej. Skutki nieleczonych hemoroidów we wczesnym ...

Defekografia – na czym polega, wskazania i przygotowanie do badania

Defekografia jest rodzajem badania radiologicznego, które służy do oceny czynności dolnego odcinka przewodu pokarmowego. Za ...

Przepuklina rozworu przełykowego

Przepuklina rozworu przełykowego to wpuklenie się narządów jamy brzusznej, głównie żołądka w miejscu przejścia przełyku ...

Jak chronić wątrobę? Jak zapobiegać chorobie i uszkodzeniu wątroby?

Ze względu na szereg ważnych funkcji, jakie spełnia wątroba, należy szczególnie zatroszczyć się o jej ...

Kamienie w pęcherzyku żółciowym

Kamica pęcherzyka żółciowego jest częstym schorzeniem. Często rozwija się bezobjawowo. Pierwszą dolegliwością jest najczęściej kolka ...

Objawy chorej wątroby na skórze – zmiany na twarzy i ciele

Objawy chorej wątroby na twarzy i ciele występują w zapaleniu, uszkodzeniu czy marskości narządu. Najbardziej ...

Zwieracz odbytu – choroby, niewydolność, uszkodzenie – objawy i leczenie

Zwieracze odbytu to mięśnie, dzięki którym możliwe jest kontrolowanie procesu defekacji. Kiedy dochodzi do ich ...

Ból przy przełykaniu (odynofagia)

Ból podczas przełykania to inaczej odynofagia. Ból przy połykaniu może być wynikiem zapalenia gardła i ...

Nudności – jakie są przyczyny nudności?

Nudnościami nazywamy nieprzyjemne, subiektywne odczucie zbliżających się wymiotów. Mogą mieć łagodny charakter, polegający na uczuciu ...

Mdłości po jedzeniu – jakie mogą być przyczyny nudności po jedzeniu?

Mdłości, inaczej nudności to subiektywne, nieprzyjemne uczucie potrzeby zwymiotowania. Nudności i wymioty mogą występować niezależnie ...

Nietrzymanie stolca (kału) – przyczyny, objawy, leczenie

Przyczyny nietrzymania stolca (inkontynecja) nie zależą wyłącznie od chorób odbytu (hemoroidy, zapalenie, uszkodzenie mechaniczne). Nietrzymanie ...

Alkoholowe stłuszczenie wątroby

Alkoholowe stłuszczenie wątroby jest wynikiem szkodliwego wpływu etanolu na ten narząd. Może prowadzić do uszkodzenia ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon