Choroby jelit

Choroby jelit obejmują dużą grupę schorzeń, które jako jedne z najczęstszych powodują nieprzyjemne dla pacjenta dolegliwości oraz są przyczyną regularnych wizyt u lekarzy. Wśród chorób jelit występują np.: celiakia, zespół krótkiego jelita, zespół jelita drażliwego, choroba Hirschsprunga czy rak jelita grubego i polipy jelita grubego. Problemem dla bardzo wielu pacjentów są także m.in. hemoroidy oraz zaparcia idiopatyczne.

Celiakia

Przykładem występującej często choroby jelit (1 na 100–300 urodzeń) jest celiakia, zwana także chorobą trzewną. Przebiega ona u wielu ludzi bez żadnych objawów, dlatego spora część osób nie wie, że choruje, a średni czas diagnozy wynosi około 10 lat. Zapalenie jelita cienkiego jest wywoływane przez gluten obecny w produktach spożywczych. Leczenie jest proste – stosowanie diety pozbawionej glutenu szybko eliminuje dolegliwości i już po kilku tygodniach stan zapalny ściany jelita ustępuje. Rokowanie jest więc bardzo dobre, ale nieleczona celiakia zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwory jelit.

Choroby jelita cienkiego

Zespół krótkiego jelita to o wiele rzadsza wśród chorób jelit, polegająca na wyłączeniu części lub całości jelita cienkiego z pełnionych funkcji. Jest jednak warta uwagi ze względu na przewlekłe, uciążliwe dolegliwości, jakie powoduje (uporczywe biegunki, niedożywienie) i trudności w postawieniu właściwej diagnozy. Wymaga kompleksowego, specjalistycznego leczenia oraz opieki poradni żywieniowych i przestrzegania specyficznej diety.

Inną, niezwykle rzadką i jak dotąd słabo poznaną chorobą jelit jest choroba Whipple’a – zakażenie wywołane przez niedawno zidentyfikowaną bakterię, która może atakować wiele ważnych dla życia narządów. Istotne jest postawienie jak najwcześniej diagnozy i wdrożenie prawidłowego leczenia (antybiotykoterapii), aby zapobiec groźnym powikłaniom, zwłaszcza ze strony układu nerwowego.

Uchyłki jelita cienkiego zdarzają się bardzo rzadko. Na uwagę zasługuje uchyłek Meckela, który jest najczęstszą spośród wad wrodzonych jelita cienkiego. Zazwyczaj nie powoduje on żadnych dolegliwości i jest stwierdzany przypadkowo. Groźne, jeśli do nich dojdzie, są powikłania, takie jak krwawienie (niekiedy bardzo masywne), niedrożność przewodu pokarmowego, przetoki, które wymagają leczenia operacyjnego.

Zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego to przewlekła choroba jelit, obejmująca zarówno jelito cienkie, jak i jelito grube. Około 20–40% dorosłej populacji (w wieku najczęściej 30–40 lat) cierpi na różne dolegliwości dyspeptyczne:

  • bóle brzucha,
  • nudności,
  • wymioty,
  • zaparcia,
  • biegunki, których nie można powiązać z przyczynami organicznymi.

Rozpoznanie stawia się przez wykluczenie chorób organicznych na podstawie wytycznych rzymskich III. Chociaż choroba ma przebieg łagodny i nie powoduje wyniszczenia organizmu, to często nawraca, jest uciążliwa i wymaga stosowania odpowiedniej diety oraz dobrej współpracy lekarza z chorym.

Jedną z najczęstszych chorób jelit, która dotyczy około 1/3 populacji osób po 60. roku życia są uchyłki jelita grubego, zaliczane do chorób cywilizacyjnych. Za główną przyczynę powstawania uwypukleń błony śluzowej jelita uznaje się dietę ubogą w błonnik. Tylko u 20–30% ludzi uchyłki powodują objawy w postaci bólów brzucha, problemów z wypróżnianiem oraz wzdęcia. Zwykle wystarcza wprowadzenie do jadłospisu większej ilości świeżych warzyw, owoców oraz otrębów pszennych.

Polipy jelita grubego

Polipy jelita grubego występują u bardzo wielu osób, choć często są wykrywane przypadkowo podczas kontrolnej kolonoskopii. Małe (poniżej 1 cm) nie powodują dolegliwości, te większe mogą być przyczyną domieszki krwi lub śluzu w stolcu, niedokrwistości i uczucia parcia na stolec. Stwierdzenie polipa w badaniu endoskopowym jest wskazaniem do jego usunięcia i zbadania przez histopatologa, ponieważ niektóre typy (gruczolaki) mogą predysponować do rozwoju raka jelita grubego.

Rak jelita grubego

Do genetycznie uwarunkowanych nowotworów jelita grubego należą: zespół polipowatości rodzinnej (FAP) oraz dziedziczny rak niezwiązany z polipowatością (HNPCC, zespół Lyncha). Nie są to choroby bardzo częste, ale warto o nich pamiętać. W przypadku FAP-u całe jelito grube usłane jest setkami polipów. Wiadomo, że każdy chory przed 40 rokiem życia zachoruje na raka.

Dlatego tak ważne jest wczesne postawienie diagnozy i regularne, coroczne wykonywanie badań endoskopowych po 10–12 roku życia. Leczenie jest okaleczające – u chorych wykonuje się profilaktyczne usunięcie jelita grubego. Zespół Lyncha stanowi 3–5% wszystkich raków jelita grubego i, niestety, może zajmować także inne narządy: macicę, jajniki, żołądek. Osoby spokrewnione z chorymi wymagają diagnostyki genetycznej oraz systematycznych badań kolonoskopowych.

Rak jelita grubego jest drugą przyczyną zgonów na nowotwory złośliwe w Polsce. Stale przybywa nowych przypadków zachorowań. Niezwykle ważna jest profilaktyka i wykonywanie przesiewowych badań kolonoskopowych, zwłaszcza po 50 roku życia. Objawy alarmujące (nagła utarta masy ciała, domieszka krwi w stolcu, ciemne, smoliste stolce, naprzemienne zaparcia i biegunki) powinny skłonić do szybkiej wizyty u lekarza. Wcześnie wykryty rak jelita grubego jest w ponad 85% wyleczalny.

Choroba Hirschsprunga, nieswoiste zapalenia jelit

Dość częstym (1 na 5000 urodzeń) wrodzonym schorzeniem jelita grubego jest choroba Hirschsprunga. Skutkiem braku zwojów nerwowych na pewnej długości ściany jelita są zaparcia, które pojawiają się tuż po urodzeniu dziecka. Zazwyczaj rozpoznanie nie jest trudne i kończy się wycięciem chorego fragmentu jelita. Zdarzają się jednak sytuacje, w których fragment jelita bez unerwienia jest tak krótki, że objawy pojawiają się w późniejszym wieku, narastają pomału i dostarczają trudności w ustaleniu ich przyczyny.

Narastającym problemem zdrowotnym, który dotyczy coraz szerszej grupy osób, także bardzo młodych, są nieswoiste zapalne choroby jelit:

Obydwie mają przebieg przewlekły, nie da się ich całkowicie wyleczyć, a terapia polega na zmniejszaniu dolegliwości i utrzymywaniu jak najdłuższych okresów remisji. Powodują szereg męczących dolegliwości: biegunki, domieszkę krwi w kale, utratę masy ciała, niedożywienie, bóle brzucha. Chorzy pozostają przez całe życie pod opieką specjalistycznych poradni. Nadzieją na lepszą skuteczność leczenia są leki biologiczne, ciągle jednak bardzo drogie i trudno dostępne.

Hemoroidy i zaparcia

Guzki krwawnicze, potocznie zwane żylakami odbytu są przypadłością, na którą cierpi ponad połowa populacji ludzi dorosłych. Powodują szereg niemiłych dolegliwości, takich jak:

  • swędzenie, pieczenie okolicy odbytu,
  • niekiedy ból w trakcie wypróżniania,
  • zaparcia,
  • może pojawić się także domieszka świeżej krwi w kale.

Rozpoznanie nie nastręcza trudności, a leczenie polega na zapobieganiu zaparciom przez stosowanie diety bogatej w błonnik. W aptekach dostępnych jest wiele maści i czopków doodbytniczych, które łagodzą dolegliwości. Dobrą, domową metodą są także ciepłe nasiadówki.

Powszechnym problemem, zwłaszcza wśród osób starszych są zaparcia idiopatyczne. Najczęstszą przyczyną kłopotów z wypróżnieniem jest dieta uboga w błonnik oraz siedzący tryb życia, jaki prowadzi wiele osób.

Aby postawić rozpoznanie, należy najpierw wykluczyć inne powody zaparć, m.in. przyczyny nowotworowe. Poprawę u większości osób uzyskuje się po wprowadzeniu zmian w żywieniu, zwiększeniu ilości ćwiczeń ruchowych oraz podawaniu łagodnych środków przeczyszczających, np. laktulozy. Dokładne badania czynnościowe jelita grubego są zalecane u osób z uporczywymi zaparciami, które nie reagują na standardowe leczenie.

Opublikowano: ; aktualizacja: 04.07.2015

Oceń:
4.4


Może cię

Wzdęcia

Wzdęcie należy do grupy objawów dyspeptycznych, inaczej mówiąc związanych z pracą układu pokarmowego. Jest to ...

Co na zaparcia – jaka jest najlepsza dieta przy zaparciach?

Przyczyną częstych i uporczywych zaparć są najczęściej błędy dietetyczne oraz zbyt mała ilość ruchu, który ...

Choroby jelita grubego

Choroby jelita grubego dotykają wielu osób, jednak często z racji obecności niecharakterystycznych, skąpych objawów lub ...

Guz jelita grubego – jak rozpoznać i jak leczyć guz na jelicie grubym?

Guz jelita grubego nie musi oznaczać schorzenia nowotworowego. Do chorób jelit, które objawiają się zmianami ...

Polipy jelita grubego a rak jelita grubego – czy to nowotwór?

Najczęstszym typem polipów nowotworowych u dorosłych są polipy nowotworowe łagodne. Prawdopodobieństwo przemiany zmiany łagodnej w ...

Szczelina odbytu – przyczyny, objawy, dieta, leczenie, powikłania

Szczelina odbytu to drobne uszkodzenia i pęknięcia skóry w okolicy odbytu. Jej przyczyną są częste ...

Jak zapobiegać chorobom przewodu pokarmowego?

Choroby przewodu pokarmowego są dużą grupą chorób obejmujących infekcje bakteryjne i wirusowe, zatrucia, zaparcia, zapalenia ...

Polipy jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie, usuwanie, dieta

Polipy nowotworowe są jedną z przyczyn raka jelita grubego. Ich występowanie często nie wiąże się ...

Rak jelita grubego – jakie są pierwsze objawy?

Rak jelita grubego (łac. carcinoma coli et recti) często rozwija się z polipów. Jest często ...

Test bibułkowy (bibułowy) na krew utajoną w kale

Test bibułkowy na krew utajoną w kale pozwala wykryć obecność krwi w stolcu, która nie ...

Badanie proktologiczne (per rectum) – jak się przygotować, wskazania, czy boli?

Badanie proktologiczne (badanie per rectum), czyli badanie odbytnicy i odbytu, jest wykonywane przez lekarza jako ...

Test FOB (FOBT) na krew utajoną w kale – co oznacza wynik dodatni, jak wykonać, jaka jest cena?

Test FOB na krew utajoną w kale jest badaniem w kierunku wczesnego wykrycia raka jelita ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon