Profilaktyka grypy – plusy i minusy szczepionki

Szczepienie przeciw grypie stanowi najlepszą metodę pozwalającą uniknąć samej choroby, jak też – co równie ważne – groźnych dla zdrowia powikłań grypy. Powikłania mogą spowodować zapalenie niemal każdego narządu i trwale upośledzić jego pracę. Szczepionka przeciw grypie nie zawsze jest skuteczna; istnieją też pewne przeciwwskazania do jej stosowania (może być ona np. nieskuteczna u osób z osłabionymi mechanizmami odporności).

Wirus grypy – dlaczego jest groźny?

Wirus grypy należy do czynników chorobotwórczych, przypominających z jednej strony żywą strukturę, posiadającą materiał genetyczny w formie DNA lub RNA i zdolną do namnażania się, z drugiej jednak strony ma on cechy materii nieożywionej, ponieważ nie posiada składników obecnych w każdej innej żywej komórce.

Fakt, że wirusy mogą być niezwykle groźne, wynika między innymi z ich niezwykłej właściwości, jaką jest umiejętność "wbudowywania" swojego materiału genetycznego w obręb żywych komórek atakowanego organizmu. Oznacza to, że każda komórka potomna również będzie miała wbudowaną cząsteczkę wirusa, a jednocześnie intruz będzie całkowicie niewidoczny dla mechanizmów odpornościowych działających w naszych organizmach.

Stan zapalny, jaki powstaje pod wpływem infekcji, prowadzi do ogólnoustrojowej odpowiedzi, wyrażającej się znanymi nam objawami:

  • gorączką,
  • kaszlem,
  • osłabieniem,
  • brakiem apetytu,
  • bólami mięśni.

To oczywiście jedynie jedna z możliwych postaci choroby. Faktycznie wirus może zaatakować niemal każdą tkankę czy narząd, powodując m.in. zapalenie mięśnia sercowego, osierdzia, spojówek, mięśni szkieletowych, zapalenie mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych, rdzenia kręgowego czy niewydolność nerek. Z tego względu bardzo istotna jest profilaktyka grypy.

Typowa grypa rozwija się najczęściej w ciągu tygodnia, a okres zakaźności trwa 3–5 dni po ustąpieniu objawów, u dzieci nawet kilkanaście dni. Oczywiście nie każdy organizm jest narażony na infekcję w takim samym stopniu. W rzeczywistości schorzenie bardzo rzadko rozwija się u osoby wcześniej zdrowej, zdecydowanie częściej atakuje pacjentów obciążonych innymi chorobami (np. przewlekła obturacyjna choroba płuc, astma, cukrzyca, wady serca, choroby nerek), kobiety w ciąży i osoby w wieku podeszłym oraz wszystkich pacjentów poddanych leczeniu immunosupresyjnemu, osłabiającemu naturalne mechanizmy odporności. Osoby z grup ryzyka powinny szczególnie rozważyć zastosowanie profilaktyki grypy, czyli szczepionki.

Inną od szczepienia formą profilaktyki zachorowania na grypę czy przeziębienie jest stosowanie leku immunomodulacyjnego – inozyny, która oprócz działania immunostymulującego ma też potwierdzone działanie przeciwwirusowe (obecnie w aptekach dostępna jest bez recepty, w postaci tabletek lub syropu, pod nazwą Neosine).

Nieleczona grypa – do czego prowadzą powikłania grypy?

Przede wszystkim zadajmy sobie pytania: jakie są plusy i minusy szczepionki i po co się szczepić przeciwko grypie? Po pierwsze, żeby nie zachorować na grypę i nie spędzić z tego powodu kilku bądź kilkunastu dni w łóżku. Po drugie, by uchronić się przed możliwymi powikłaniami schorzenia, które mogą trwale upośledzić funkcjonowanie naszego organizmu. Wcześniej wspomnieliśmy, że powikłania grypy mogą spowodować zapalenie niemal każdego narządu i trwale upośledzić jego pracę, powodując przykładowo groźne zaburzenia rytmu serca czy trwałe ubytki neurologiczne. Nieleczona grypa lub jej szczególnie ciężki przebieg mogą powodować między innymi:

  • rozwój innych chorób układu oddechowego,
  • zaostrzenie astmy,
  • zaostrzenie przewlekłej obturacyjnej choroby płuc,
  • zaostrzenie innych schorzeń przewlekłych, takich jak:
    • cukrzyca,
    • niewydolność nerek.

Wirus sam w sobie może spowodować tak zwane grypowe zapalenie płuc lub indukować nadkażenie bakteryjne – wtedy zapalenie płuc, zatok lub oskrzeli musi być leczone antybiotykami. Pacjent ma wysoką gorączkę z dreszczami i silnym kaszlem, może towarzyszyć mu ból w klatce piersiowej i uczucie znacznej duszności. Nierzadko w takim stanie konieczne jest leczenie szpitalne. Zapalenie zatok przynosowych powoduje uporczywy ból głowy i uczucie niedrożności nosa, nieleczone może spowodować rozprzestrzenianie się zakażenia nawet do ośrodkowego układu nerwowego.

Kolejnym możliwym powikłaniem, charakterystycznym zwłaszcza dla dzieci, jest zapalenie ucha środkowego, związane z zaburzeniem słuchu i równowagi oraz bólem. Nieleczone może trwale upośledzić słuch lub powodować porażenie nerwu twarzowego. Ta okrojona lista możliwych powikłań stanowi już wystarczające uzasadnienie celowości szczepienia.

Mechanizm, w jakim nasz organizm jest chroniony przed zachorowaniem, polega na wytworzeniu przeciwciał skierowanych przeciw cząsteczkom wirusa. Dzieje się tak już po około 7 dniach od podania preparatu, w skład którego wchodzą zabite cząsteczki tych szczepów wirusa, które w danym sezonie dominują i stanowią największe zagrożenie. Cząsteczki te nie są zdolne wywołać infekcji i namnażać się, ale stanowią swoisty wzór dla naszego układu odpornościowego. Kiedy po raz kolejny stykamy się z cząsteczką wirusa, już tego groźnego, dysponujemy przeciwciałami, które skutecznie eliminują patogen i nie dochodzi do rozwoju choroby. Takie preparaty są opracowywane co roku, aby zawierać optymalny skład dominujących form wirusa.

Negatywne aspekty szczepienia

W profilaktyce grypy istnieją jednak pewne przeciwwskazania do szczepienia. Są to między innymi:

  • alergia na białka jaj kurzych,
  • reakcja alergiczna po poprzednim szczepieniu,
  • wystąpienie po wcześniejszym szczepieniu zespołu Guillaina-Barrégo,
  • ciężki stan ogólny pacjenta.

Niewątpliwie do minusów szczepionki zaliczyć trzeba fakt, że nie posiada ona 100% skuteczności, może np. okazać się bezskuteczna u osób w wieku podeszłym lub u dzieci, które charakteryzują się osłabionymi mechanizmami odporności. Ponadto preparat, jak wspomnieliśmy, zawiera tylko dominujące w danym sezonie typy wirusa, może zatem nie pomóc w razie infekcji innym szczepem. Jak każda sztuczna ingerencja w organizm człowieka, szczepienie może u poszczególnych osób wywołać odmienną reakcję, ale takie przypadki są niezwykle rzadkie.

Zawsze niestety istnieje niewielkie, aczkolwiek możliwe ryzyko wystąpienia niepożądanych odczynów poszczepiennych, takich jak:

  • miejscowy stan zapalny, obrzęk, zaczerwienienie i bolesność,
  • ropień lub przetoka,
  • powiększenie węzłów chłonnych,
  • encefalopatia i drgawki,
  • porażenie nerwu lub niedowład wiotki,
  • zapalenie mózgu lub zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,
  • zespół Guillaina-Barrégo,
  • bóle stawowe,
  • wstrząs anafilaktyczny,
  • hipotonia ortostatyczna,
  • małopłytkowość,
  • sepsa.

Dlatego jako przeciwwagę dla szczepionki należy stosować profilaktycznie lek immunomodulujący z inozyną. Polecanym przez lekarzy i farmaceutów preparatem działającym stymulująco na układ odpornościowy, a także przeciwwirusowo jest Neosine.

Kto powinien się szczepić?

W profilaktyce grypy szczepionka jest polecana wszystkim osobom, które chcą zabezpieczyć się przed zachorowaniem na grypę i jej powikłaniami, ale w sposób szczególny dedykowana jest ona pacjentom o zwiększonym ryzyku zachorowania lub ciężkiego przebiegu infekcji. Do grupy tej należą:

  • osoby powyżej 50 roku życia,
  • pensjonariusze placówek przewlekłej opieki medycznej lub opiekuńczej,
  • chorzy na przewlekłe choroby układu sercowo-naczyniowego (chorobę wieńcową, niewydolność serca) lub oddechowego (w tym astmę, POChP),
  • chorzy przewlekle na choroby metaboliczne (w tym cukrzycę), choroby nerek, hemoglobinopatię, choroby wątroby z niedoborem odporności,
  • chorzy z zaburzoną czynnością układu oddechowego, u których stwierdza się trudności z usuwaniem wydzieliny z dróg oddechowych lub zwiększonym ryzykiem zachłyśnięcia (zaburzenia świadomości, otępienie, urazy rdzenia kręgowego, choroby, w przebiegu których pojawiają się drgawki, inne choroby nerwowo-mięśniowe),
  • kobiety, które planują ciążę w najbliższym sezonie epidemicznym grypy,
  • osoby narażone na kontakt z chorymi, np. pracownicy domów spokojnej starości,
  • personel służby zdrowia,
  • osoby narażone na kontakt z dużą liczbą ludzi,
  • dzieci w wieku od 6 miesięcy do ukończenia 5 roku życia.
Opublikowano: ; aktualizacja: 14.10.2015

Oceń:
4.5


Może cię

Ciąża a szczepienia i badania

Okres ciąży jest czasem szczególnej ostrożności. Głownie dlatego, że w ciężarnej macicy z dwóch połączonych ...

Przeziębienie a grypa u dziecka

Wielu rodziców zastanawia się w jaki sposób skutecznie odróżnić grypę od przeziębienia. Obecność zbliżonych objawów, ...

Leczenie grypy – leki bez recepty i na receptę, domowe sposoby

Leczenie grypy obejmuje leczenie objawowe (zwalczanie gorączki i bólu, nawadnianie), a także leczenie przeciwwirusowe i ...

Jak odróżnić grypę od przeziębienia?

Grypa i przeziębienie – na pierwszy rzut oka trudno je rozróżnić. Łatwo pomylić niegroźną, kilkudniową ...

Grypa u niemowląt

Grypa to bardzo rozpowszechniona choroba wirusowa układu oddechowego. Dzieci przed ukończeniem drugiego roku życia znacznie ...

Przeziębienie – jak je leczyć?

Przeziębienie jest potocznie nazywane grypą, ale tylko kilka, kilkanaście procent zachorowań jest wywołanych przez wirusa ...

Ciężki przebieg grypy

Grypa to choroba, na którą każdego roku zapadają setki tysięcy Polaków. Samo przechorowanie grypy nie ...

Zapalenie płuc po grypie – co to jest i jak się leczy grypowe zapalenie płuc?

Wirusowe zapalenie płuc najczęściej wywołane jest wirusem grypy. Rzadko występuje ono jako powikłanie grypy u ...

Szczepienia przeciwko grypie

Grypa jest wysoce zakaźną chorobą, wywołaną przez wirusy. Zakażenie wirusem grypy często powoduje niebezpieczne dla ...

Grypa – szczepienie

Szczepienie przeciwko grypie najlepiej zaplanować jesienią przed sezonem epidemicznym, gdy w aptekach pojawią się zalecane ...

Powikłania grypy

Wachlarz powikłań grypy jest wyjątkowo szeroki, dlatego zdecydowanie nie należy ona do chorób, które można ...

Przeziębienie – objawy, ile trwa, co pomaga – leki i domowe sposoby

Przeziębienie to infekcja wirusowa, którą łatwo zarazić się w większych skupiskach i zamkniętych pomieszczeniach. Objawy ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon