Kaszel

Kaszel jest objawem chorobowym, nie chorobą samą w sobie. Jego przyczyny mogą być różne i w zależności od nich różne mogą być także sposoby leczenia. Kaszel mokry jest korzystny, zwykle stosuje się więc preparaty, które ułatwiają usunięcie wydzieliny. Jeśli jednak jest suchy (nieproduktywny) i nasilony, można zastosować leki przeciwkaszlowe. Inny podział, ze względu na czas trwania, obejmuje kaszel ostry, podostry oraz przewlekły.

Podział kaszlu i jego przyczyny

Kaszel jest odruchem obronnym organizmu, który polega na oczyszczeniu dróg oddechowych z zanieczyszczeń, ciał obcych i nadmiaru wydzieliny. Wytworzone podczas kaszlu wysokie ciśnienie powoduje wyrzucenie powietrza wraz z napotkanymi przez nie na drodze cząstkami. Jest to reakcja odruchowa na podrażnienie zakończeń nerwowych w górnych drogach oddechowych przez te właśnie zanieczyszczenia.

Kaszel możemy podzielić ze względu na jego charakter (odkrztuszanie bądź nieodkrztuszanie wydzieliny) oraz na czas trwania.

Podział kaszlu ze względu na charakter

Kaszel suchy

Kaszel suchy najczęściej występuje jako objaw infekcji wirusowych dróg oddechowych. Może on się utrzymywać jeszcze po wyleczeniu zakażenia.

Innymi przyczynami suchego kaszlu są astma oskrzelowa, choroby śródmiąższowe płuc, niewydolność serca. Występuje on także jako skutek uboczny stosowania leków z grupy ACE inhibitorów (powszechnie stosowane leki w nadciśnieniu tętniczym i chorobach serca).

Kaszel produktywny (mokry)

W kaszlu mokrym chory odkrztusza plwocinę (flegmę). Przyczyny mogą być różne i w zależności od nich różny może być także charakter odkrztuszanej plwociny. Jest ona ropna w zakażeniach bakteryjnych: zapaleniu zatok przynosowych, zapaleniu oskrzeli czy zapaleniu płuc. Duża ilość plwociny pojawia się w rozedmie płuc i zaostrzeniu POChP, rozstrzeniach oskrzeli. Gdy pojawia się nagle, może być to objawem pęknięcia ropnia płuca i opróżnienia się go do oskrzela.

Śluzowa, gęsta i lepka wydzielina, która najczęściej pojawia się rano, jest charakterystyczna w POChP i przewlekłym zapaleniu oskrzeli, szczególnie w kaszlu po papierosach, gdy choroby są wywołane uzależnieniem od nikotyny.

W zakażeniach grzybiczych i u chorych na mukowiscydozę w wydzielinie pojawiają się czopy i grudki. Kaszel jest również charakterystycznym objawem gruźlicy. Może występować w przypadku przetok tchawiczo-przełykowych czy aortalno-tchawiczych. Niebezpiecznym objawem jest odkrztuszanie krwi (krwioplucie), mogące świadczyć o groźnych dla życia stanów chorobowych, takich jak zatorowość płucna, nowotwory płuca, tętniak aorty i wiele innych.

Podział kaszlu ze względu na czas trwania

Kaszel ostry

Kaszel ostry pojawia się nagle i trwa mniej niż 3 tygodnie. Najczęściej jego przyczyną jest infekcja górnych dróg oddechowych. Inne częste przyczyny ostrego kaszlu to: alergia, zapalenie oskrzeli, zachłyśnięcie czy ciało obce w drogach oddechowych. Może on występować jako reakcja na zanieczyszczenie powietrza pyłami i gazami, ale także w przebiegu poważniejszych chorób, jak zatorowość płucna, obrzęk płuc czy zapalenie płuc.

Kaszel podostry

Kaszel podostry trwa od 3 do 8 tygodni. Jego przyczyną jest najczęściej infekcja wirusowa, po której wyleczeniu kaszel trwać może jeszcze przez kilka tygodni.

Kaszel przewlekły

O kaszlu przewlekłym mówimy, gdy trwa on dłużej niż 8 tygodni. Przyczyną może być palenie tytoniu czy długotrwałe narażenie na drażniące pyły i gazy, np. w miejscu pracy. Przewlekać może się również kaszel poinfekcyjny, zwłaszcza w przebiegu krztuśca.

Inne przyczyny to: przewlekły nieżyt nosa, podczas którego spływająca po tylnej ścianie gardła wydzielina powoduje drażnienie i kaszel, astma oskrzelowa, refluks żołądkowo-przełykowy (cofająca się kwaśna treść żołądkowa powoduje przewlekłe drażnienie), POChP i przewlekłe zapalenie oskrzeli, sarkoidoza, nowotwory płuca, ropień płuca, przyjmowanie niektórych leków (głównie ACE inhibitorów), gruźlica, niewydolność serca, tętniak aorty i inne.

Przyczyn kaszlu jest więc bardzo wiele, ale czasem nie udaje się ich ustalić. Mamy wtedy do czynienia z kaszlem idiopatycznym lub psychogennym.

W większości przypadków przewlekłego kaszlu występują więcej niż dwie przyczyny. Bardzo ważna w przewlekłym kaszlu jest zmiana jego charakteru. Może to być objaw raka płuca.

Przyczyny nieskuteczności kaszlu

Kaszel jest odruchem obronnym organizmu, jednak nie zawsze jest on skuteczny. W przypadku osłabienia siły mięśni oddechowych i mięśni brzucha kaszel może nie być efektywny. Zdarza się również, że wydzielina jest zbyt gęsta i nie można jej usunąć.

Powikłania kaszlu

Silny lub przewlekły kaszel może wywoływać powikłania, takie jak omdlenie wskutek zbyt dużego ciśnienia generowanego w klatce piersiowej i zmniejszenia powrotu krwi do serca, odma opłucnowa, gdy np. pęknie pęcherz rozedmowy, czy nawet złamanie żebra u chorego na raka płuca. Kaszel jest niebezpieczny w bezpośrednim okresie po zabiegu okulistycznym bądź neurochirurgicznym, może bowiem zniweczyć jego skutki.

Leczenie kaszlu

Kaszel jest objawem chorobowym, nie chorobą samą w sobie. Niekiedy jednak jego nasilenie powoduje, że trzeba go leczyć objawowo.

Kaszel mokry jest korzystny – pozwala on na usunięcie zanieczyszczeń z drzewa oskrzelowego. Zwykle wdraża się więc postępowanie, które ułatwia usunięcie wydzieliny i zwiększa efektywność kaszlu, czyli nawilżanie powietrza (inhalacje z soli fizjologicznej), drenaż ułożeniowy i oklepywanie chorego. Mniejsze znaczenie mają leki rozrzedzające wydzielinę – mukolityki (acetylocysteina, ambroksol i inne), gdyż nie powinno się ich stosować zbyt długo.

W przypadku kaszlu suchego, o dużym nasileniu można zastosować leki przeciwkaszlowe, takie jak dekstrometorfan czy kodeina.

Podsumowując, należy pamiętać, że przewlekający się kaszel może być objawem groźnych chorób i warto skonsultować się z lekarzem, jeśli nie mija lub gdy zmienia się jego charakter.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.6


Może cię

Co na suchy kaszel – jak wybrać leki na kaszel suchy?

Kaszel suchy jest bardzo uciążliwy – może być duszący, męczący,m występować w postaci napadu, często ...

Zapalenie tchawicy – przyczyny, objawy, badania, leczenie

Zapalenie tchawicy towarzyszy najczęściej zapaleniu krtani i oskrzeli. Przyczyną zapalenia tchawicy są wirusy, rzadziej bakterie. ...

Kaszel u dziecka

Kaszel u dziecka jest bardzo powszechnym objawem, z którym rodzice zgłaszają się do lekarza pediatry. ...

Przewlekły kaszel – co to znaczy długotrwały i ciągły kaszel?

Długotrwały, przewlekły kaszel nie powinien być lekceważony. Jego przyczyną są najczęściej choroby układu oddechowego (gruźlica, ...

Rodzaje kaszlu

Kaszel jest to odruchowe, gwałtowne wypchnięcie dużej ilości powietrza z dróg oddechowych, powodujące usunięcie powstałej ...

Przyczyny kaszlu

Kaszel jest reakcją odruchową. Jego zadaniem jest eliminacja z dróg oddechowych nie tylko drobnoustrojów, ale ...

Kaszel u dziecka – suchy czy mokry – jak rozpoznać i leczyć?

Kaszel u dziecka może suchy lub mokry. Kaszel wilgotny, produktywny, to taki, który umożliwia efektywnie ...

Sposoby na kaszel

W miesiącach jesienno-zimowych kaszel to jeden z najczęstszych objawów, z którymi pacjenci zgłaszają się do ...

Uporczywy kaszel – jakie są przyczyny i jak leczyć uporczywy kaszel?

Uporczywy kaszel może świadczyć o poważnych chorobach układu oddechowego, jednak najczęściej jego przyczyną jest infekcja ...

Kaszel suchy i mokry – jakie są przyczyny i sposoby leczenia kaszlu mokrego i suchego?

Kaszel suchy i mokry jest nieodłącznym elementem przeziębienia. W ostrych infekcjach zwykle pojawia się nagle, ...

Kaszel mokry – przyczyny, objawy i leki na mokry kaszel

Kaszel mokry (wilgotny, produktywny) wiąże się z występowaniem flegmy w gardle. Przyczyną mokrego kaszlu są ...

Tabletki na kaszel – jak wybierać leki na kaszel?

Kaszel jest odruchem obronnym organizmu i jest pomocny w oczyszczaniu dróg oddechowych. Domowe sposoby na ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon