Stres – czy może być przyczyną zawału serca i nasilenia chorób serca?

Stres może działać mobilizująco, jednakże zbyt silny, a także długotrwały stres wpływa destrukcyjnie na funkcjonowanie całego organizmu, a w szczególności układu sercowo-naczyniowego, co często skutkuje takimi chorobami jak zawał mięśnia sercowego czy kardiomiopatia. Walka ze stresem i jego skutkami koncentruje się przede wszystkim na zmianie nawyków żywieniowych oraz większej aktywności fizycznej.

Stres a zawał i choroby serca

Do najczęstszych schorzeń układu krążenia należy choroba niedokrwienna serca. Wśród jej przyczyn wyróżnia się miażdżycę oraz skurcz tętnic wieńcowych, czego efektem jest utrudniony dopływ krwi do serca, a więc jego niedokrwienie.

Gdy równowaga pomiędzy zapotrzebowaniem serca na tlen a jego podażą zostanie nagle ograniczona (wskutek zahamowania przepływu krwi w naczyniu wieńcowym), dochodzi do zawału. Do takiego stanu mogą doprowadzić między innymi:

Tymczasem stres definiowany jest jako zaburzenie równowagi organizmu wywołane czynnikami zarówno psychologicznymi, jak i fizycznymi. Żyjący w ciągłym napięciu, narażeni na długotrwały stres, częściej sięgają po używki, takie jak papierosy, alkohol czy kawa.

Dym papierosowy zawiera kilka tysięcy szkodliwych dla organizmu substancji, które m.in. przyspieszają odkładanie się cholesterolu w ścianach tętnic oraz zwiększają skłonność płytek krwi do zlepiania, co prowadzi do tworzenia się zakrzepów. Efektem jest zwężenie naczyń, przez które krew ma utrudnioną drogę do serca.

W walce ze stresem powszechne jest też sięganie po niezdrowe i kaloryczne przekąski, bogate w zły cholesterol LDL, trójglicerydy i cukry. Skutkiem takiego odżywiania oraz małej aktywności fizycznej mogą być nie tylko choroby serca, ale także cukrzyca, miażdżyca, nadwaga czy otyłość.

Stres a zawał – przyczyny

W sytuacji stresowej dochodzi do aktywacji układu współczulnego, odpowiedzialnego za tak zwaną reakcję walki lub ucieczki. Skutkiem tego jest pobudzenie nadnerczy, które wydzielają takie hormony, jak adrenalina i noradrenalina.

Efektem ich działania jest przyspieszenie akcji serca, wzrost ciśnienia tętniczego (a w przewlekłym stresie nawet rozwój nadciśnienia tętniczego), rozszerzenie źrenic oraz przyspieszenie oddechu. Serce, które pracuje szybciej, potrzebuje także zwiększonej ilości tlenu. Gdy to zapotrzebowanie nie jest uzupełniane, dochodzi do jego niedotlenienia.

Negatywnych skutków stresu można wymienić jednak znacznie więcej.

  • Długotrwałe narażenie na stres zwiększa ryzyko zaburzeń psychicznych, takich jak depresja czy zaburzenia lękowe. U pacjentów z depresją dochodzi do zwiększenia we krwi czynników zapalnych, które znacznie zwiększają ryzyko zawału serca oraz miażdżycy poprzez stan zapalny tętnic. Zwiększona jest u nich także krzepliwość krwi.
  • W wyniku długotrwałego działania stresu na organizm dochodzi do zaburzenia pracy śródbłonka (warstwy komórek wyścielających ściany tętnic), który w warunkach prawidłowych zapobiega tworzeniu się zakrzepów zamykających naczynia. Mechanizmy przeciwdziałające tworzeniu się zakrzepów oraz rozpuszczające te już powstałe są osłabione, gdy tymczasem zdolność płytek krwi do zlepiania zwiększa się.
  • Innym hormonem uwalnianym pod wpływem stresu jest kortyzol. Zwiększa on stężenie glukozy we krwi oraz powoduje oporność na insulinę, czego daleko idącym skutkiem może być zachorowanie na cukrzycę, która jest czynnikiem ryzyka zawału serca.

Stres a zawał – zespół złamanego serca

Zespół złamanego serca (kardiomiopatia indukowana stresem, zespół takotsubo) to zbiór objawów przypominających ostry zespół wieńcowy (zawał serca), występujących pod wpływem czynników emocjonalnych.

U takiego pacjenta nie występuje zwężenie naczyń wieńcowych jak w zawale, a objawy pojawiają się w wyniku silnych emocji towarzyszących takim wydarzeniom jak śmierć bliskiej osoby, rozwód, a nawet publiczne wystąpienie.

Do najczęstszych objawów zespołu złamanego serca należą:

Schorzenie to częściej występuje u kobiet, głównie w okresie pomenopauzalnym. Rozpoznanie, ze względu na dolegliwości przypominające zawał serca, jest bardzo trudne – decydujący jest wynik koronarografii (badania oceniającego naczynia wieńcowe).

W leczeniu zespołu złamanego serca stosuje się leki wykorzystywane w przypadku niewydolności serca, między innymi działające moczopędnie oraz regulujące ciśnienie tętnicze. Rokowanie jest pomyślne – u większości pacjentów dochodzi do ustąpienia dolegliwości w ciągu kilku tygodni.

Skutki stresu – jak z nimi walczyć?

Zawsze należy zaczynać od przeciwdziałania negatywnym skutkom długotrwałego stresu. Warto zwrócić się o poradę do psychologa, psychoterapeuty, który zaprezentuje odpowiednie techniki relaksacji i radzenia sobie w sytuacjach zwiększonego napięcia.

Wskazana jest codzienna umiarkowana aktywność fizyczna, regularne wysypianie się. Nie należy zapominać o odpowiedniej diecie. W profilaktyce chorób układu krążenia zalecana jest dieta śródziemnomorska, bogata w produkty zbożowe, warzywa (zwłaszcza rośliny strączkowe) i owoce oraz oliwę z oliwek (zawierającą jedno- i wielonienasycone kwasy tłuszczowe, które obniżają poziom złego cholesterolu LDL).

W przypadku nadwagi i otyłości konieczne jest zmniejszenie masy ciała. Dla prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego należy ograniczyć spożywanie kawy, wzbogacić posiłki o produkty bogate w magnez, witaminy z grupy B oraz cynk, takie jak kasze, fasola, pestki dyni oraz drób.

Ponadto bezwzględnie należy zaprzestać palenia papierosów, regularnie kontrolować ciśnienie tętnicze (wartości prawidłowe poniżej 140/90 mm Hg), poziom glukozy oraz lipidów we krwi.

Opublikowano: ; aktualizacja: 12.02.2018

Oceń:
4.3


Może cię

Skutki stresu – jak długotrwały stres wpływa na zdrowie?

Skutki stresu są powszechnie znane – choroby serca, wrzody żołądka, nadciśnienie. Okazuje się, że długotrwały ...

Jak zapobiegać chorobom układu krążenia?

Podejmując walkę o życie wolne od chorób układu sercowo-naczyniowego, warto poznać czynniki, które sami jesteśmy ...

Badania w chorobach serca

W przypadku diagnostyki chorób układu krążenia do postawienia pełnej diagnozy często konieczne okazuje się wykonanie ...

Arytmia serca

Arytmia serca, inaczej nazywana zaburzeniem rytmu serca, to zaburzenie pracy serca polegające na jej przyśpieszeniu, ...

Duszność

Duszność jest subiektywnym odczuciem braku powietrza, utrudnionego oddychania. Może jej towarzyszyć wrażenie skrócenia oddechu lub ...

Dieta w chorobach serca

Na rozwój miażdżycy, nadciśnienia tętniczego czy choroby niedokrwiennej serca bardzo duży wpływ ma styl życia, ...

Tamponada serca – co to jest, jakie są objawy, leczenie i rokowanie?

Tamponada serca to przedostanie się krwi lub płynu do worka osierdziowego, w którym znajduje się ...

Niedomykalność zastawki mitralnej – przyczyny, rodzaje, objawy, leczenie, powikłania, rokowanie

Niedomykalność zastawki mitralnej (dwudzielnej) to wada polegającą na cofaniu się krwi z lewej komory do ...

Choroby układu krążenia a choroby cywilizacyjne

Choroby cywilizacyjne, nazywane również chorobami XXI wieku, to schorzenia wynikające z życia w wysoko rozwiniętej ...

Omdlenie – przyczyny, rodzaje, objawy przedomdleniowe, pierwsza pomoc, leczenie

Omdlenie to nagła, chwilowa utrata przytomności, której przyczyną jest spadek ciśnienia tętniczego krwi. Należy różnicować ...

Przyczyny bezsenności

Zdrowy sen jest niezbędny dla właściwego funkcjonowania organizmu, ponieważ warunkuje m.in.: optymalny wzrost, prawidłowe działanie ...

Niedomykalność zastawki aortalnej – przyczyny, objawy, stopnie, leczenie niedomykalności aortalnej

Niedomykalność zastawki aortalnej to rodzaj wady serca, prowadzącej do niedokrwienia narządów. Jej przyczyną są m.in. ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon