Śpiączka

Śpiączka (ang. coma) jest najcięższym stanem spośród ilościowych zaburzeń przytomności. W jej przebiegu następuje całkowite wyłączenie świadomości, czyli zdolności do prawidłowego postrzegania samego siebie i otoczenia. Zniesiona zostaje również reakcja na bodźce – w tym bólowe, a odruchy obronne są osłabione bądź zniesione.

Śpiączka – podział

Ze względu na ilościowe nasilenie występujących zaburzeń, śpiączkę możemy podzielić na:

  • śpiączkę prostą – w jej przebiegu zachowana zostaje minimalna reakcja na bodźce bólowe, a także obecne są odruchy;
  • śpiączkę głęboką – obserwuje się poszerzenie źrenic, które nie reagują na światło, zniesiona zostaje reakcja na ból, a odruchy są nieobecne;
  • śpiączkę przekroczoną – poza wyżej wymienionymi objawami klinicznymi, obserwuje się zatrzymanie oddechu.

Każdy przypadek śpiączki traktowany jest jako odwracalny stan zagrożenia życia, aż do ustania czynności oddechowej (śpiączka przekroczona), co poprzedza bezpośrednio śmierć mózgu pacjenta.

Śpiączka – diagnostyka

Zaburzenia przytomności niemal zawsze oznaczają ciężki stan pacjenta, a nierzadko wiążą się również z bezpośrednim zagrożeniem życia chorego. Z tego powodu diagnostyka w przypadku śpiączki musi bezwzględnie zostać przeprowadzona w trybie pilnym. Niezbędne jest w pierwszej kolejności zabezpieczenie podstawowych funkcji życiowych – krążenia oraz oddychania.

Bardzo cenny z diagnostycznego punktu widzenia w każdym przypadku nagłej utraty przytomności jest wywiad uzyskany od bezpośrednich świadków zdarzenia. Istotnych informacji mogą dostarczyć również znalezione przy pacjencie przedmioty pochodzące z otoczenia. Niezwykle przydatna jest wiedza na temat przebytych lub obecnych schorzeń chorego, a także objawów chorobowych bezpośrednio poprzedzających utratę przytomności, jak również okoliczności jej utraty.

Lekarz w każdym przypadku śpiączki przeprowadzi badanie neurologiczne w zakresie elementów, które nie wymagają współpracy chorego. Zwróci on ponadto uwagę na:

  • zapach z ust (np. alkoholu lub acetonu w przypadku kwasicy ketonowej),
  • obecność śladów po urazach i wkłuciach,
  • zabarwienie i ucieplenie powłok skórnych,
  • wykwity skórne,
  • temperaturę ciała.

W ocenie oraz w monitorowaniu stopnia zaburzeń przytomności na całym świecie powszechnie stosowana jest skala Glasgow (GCS z ang. Glasgow Coma Scale). Skala ta służy do określenia stopnia reaktywności pacjenta w zakresie reakcji słownej, reakcji ruchowej oraz otwierania oczu. Wynik oceny mieści się w przedziale 3-15 punktów.

W ustalaniu przyczyny śpiączki istotne znaczenie mają:

Śpiączka – przyczyny

Biorąc pod uwagę etiologię stanu chorobowego, śpiączki można podzielić na:
 

  1. śpiączki pierwotnie mózgowe – spowodowane uszkodzeniem kory mózgowej lub pnia mózgu;
  2. śpiączki wtórne – obserwowane w przebiegu współistniejących zaburzeń ogólnoustrojowych lub schorzeń narządów wewnętrznych.

Do najczęściej spotykanych przyczyn wywołujących śpiączkę i związanych z pierwotnym uszkodzeniem mózgu zaliczamy:

Do najczęstszych przyczyn śpiączki wtórnej należą natomiast:

Śpiączka – diagnostyka różnicowa

Śpiączkę należy różnicować z całym szeregiem zaburzeń neurologicznych i psychiatrycznych, spośród których należy wymienić:

  • zespół zamknięcia – pacjent może kontaktować się z otoczeniem jedynie za pomocą ruchów powiek i gałek ocznych;
  • mutyzm akinetyczny (syn. stan apaliczny) – pacjent jest przytomny, otwiera oczy i wodzi nimi oraz fiksuje wzrok, nie nawiązuje jednak kontaktu z otoczeniem;
  • przełom akinetycznyw przebiegu choroby Parkinsona;
  • przetrwały stan wegetatywny – w tym przypadku zachowane zostają wszystkie funkcje pnia mózgu oraz rytm snu i czuwania;
  • stan minimalnej świadomości – chory zachowuje minimalny stopień świadomości dotyczącej własnej osoby i otoczenia;
  • katatonię w przebiegu chorób psychicznych;
  • psychogenne zaburzenia świadomości;
  • ostre zaburzenia przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego.

Śpiączka – leczenie

Postępowanie terapeutyczne w przypadku śpiączki zależy od jej przyczyny. Po wstępnym zapewnieniu prawidłowego i wydolnego oddechu oraz krążenia, dąży się do wyrównania zaburzeń metabolicznych i określenia czy istnieją wskazania do leczenia operacyjnego (w tym neurochirurgicznego). W dalszym etapie wdraża się postępowanie przyczynowe lub wyłącznie objawowe. Pacjenci w stanie śpiączki zawsze wymagają intensywnego nadzoru medycznego oraz ciągłego monitorowania.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Otępienie czołowo-skroniowe – FTLD (zwyrodnienie czołowo-skroniowe)

Zwyrodnienie czołowo-skroniowe (FTLD), choć często nie brane pod uwagę, jest najprawdopodobniej trzecią po chorobie Alzheimera ...

Zespół ogona końskiego – przyczyny, objawy, leczenie, operacja

W zespole ogona końskiego dochodzi do ucisku lub uszkodzenia korzeni nerwowych, najczęściej na poziomie L4-L5 ...

Wideo – Śpiączka farmakologiczna

W stan śpiączki farmakologicznej wprowadza się pacjenta po to, aby wyłączyć funkcje mózgu odpowiedzialne za ...

Wideo – Daltonizm

Zburzenie widzenia barw jest nazywane daltonizmem i polega na nie rozróżnianiu jakości barw, a jedynie ...

Porażenie nerwu twarzowego (Bella) – przyczyny, leczenie, objawy, rehabilitacja

Obwodowe porażenie nerwu twarzowego jest jednym z najczęściej występujących schorzeń układu nerwowego, które pojawia się ...

Wideo – Wybudzenie ze śpiączki

Wybudzenie ze śpiączki zależy od stopnia uszkodzenia mózgu w wyniku oddziaływania czynników szkodliwych na strukturę ...

Wideo – Zdolność zapamiętywania i koncentracji

Naturalne wspomaganie pamięci i koncentracji polega przede wszystkim na regularnym treningu funkcji skupienia uwagi, myślenia ...

Wideo – Przyczyny utraty przytomności

Najczęstszymi przyczynami utraty przytomności są omdlenia, następnie padaczka, udary mózgu, wylewy wewnątrzczaszkowe, wreszcie urazy głowy, ...

Zaburzenia świadomości

Przez zachowaną świadomość rozumie się aktualne i prawidłowe postrzeganie własnej osoby oraz otoczenia. Do oceny ...

Katalepsja – przyczyny, objawy, leczenie

Katalepsja (inaczej stan kataleptyczny, gibkość lub giętkość woskowa) to nie jednostka chorobowa, lecz objaw. Mamy ...

Śpiączka farmakologiczna

Śpiączka farmakologiczna, inaczej barbituranowa, polega na zastosowaniu kontrolowanych metod znieczulenia ogólnego w celu zmniejszenia zapotrzebowania ...

Wideo – Śpiączka

Śpiączka jest stanem najgłębszego i długotrwałego wyłączenia świadomości z brakiem reakcji na niemal wszystkie bodźce ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon