Guz mózgu – jakie są pierwsze objawy i rokowanie?

Nowotwory układu nerwowego to bardzo specyficzny rodzaj chorób onkologicznych, ponieważ dotyczy wyjątkowego obszaru w organizmie, który jest odgraniczony od reszty ciała barierąkrew-mózg (nieprzenikliwą dla wielu substancji chemicznych oraz części komórek). W tej lokalizacji nawet zmiany łagodne mogą być groźne dla życia – mózg to najważniejszy organ człowieka, który kontroluje poprawne działanie wszystkich pozostałych składowych ciała.

Jakie są pierwsze objawy guza mózgu?

Objawy guza mózgu zależą od fazy rozwoju choroby, umiejscowienia zmian i obecności lub nie ciasnoty śródczaszkowej.

Wczesne objawy guza mózgu nie są typowe i mają charakter zespołu rzekomonerwicowego – chory cierpi na uczucie osłabienia, zmęczenia, pobolewania głowy, apatię, senność, brak apetytu, drażliwość. Niekiedy występują też zwiewne objawy neurologiczne:

  • w guzach półkul móżdżku są to: zaburzenia równowagi, koordynacji, drżenie zamiarowe, oczopląs, obniżenie napięcia mięśniowego; wcześnie w tych guzach występuje wzmożone ciśnienie śródczaszkowe;
  • w guzach pnia mózgu stwierdzamy: objawy uszkodzenia nerwów czaszkowych od nerwu V, czy trójdzielnego do XII, bóle w obrębie twarzy, niedowład nerwu twarzowego, zez porażenny, niedosłuch, zaburzenia połykania, zaburzenia mowy, asymetrię języka; do ciasnoty wewnątrzczaszkowej dochodzi w tych guzach dość późno;
  • guzy półkul mózgu powodują: niedowłady połowicze lub jednej kończyny, drętwienia, zaburzenia czucia, afazję, agnozję, agrafię, aleksje, akalkulię (tj. niezdolność do prawidłowego mówienia, rozpoznawania przedmiotów, pisania, rysowania, czytania, liczenia), niedowidzenie połowicze; często występują napady padaczkowe częściowe proste lub częściowe złożone, zaburzenia pamięci, krytycyzmu, zaburzenia zachowania, euforia, czy brak napędu i sennością, wszystko w zależności od rejonu półkuli mózgowej, w której guz występuje.

Zespół ciasnoty śródczaszkowej charakteryzuje się narastającymi bólami głowy, nudnościami, wymiotami głownie porannymi i nocnymi, bradykardią (zwolniona akcja serca), niekiedy występują również zaburzenia świadomości, czy utrata przytomności.

Guz mózgu – rodzaje (złośliwe i łagodne)

Guzy mózgu możemy podzielić na zmiany łagodne oraz złośliwe. Każdy z wymienionych rodzajów może powodować najbardziej znamienny i niebezpieczny objaw rozrastania się masy w czaszce – ucisku i wzrostu ciśnienia śródczaszkowego. W obrębie ludzkiego mózgowia krąży odżywczy płyn mózgowo-rdzeniowy. Gdy nieprawidłowe tkanki powiększają swoją objętość, mogą uciskać na jedną z dróg, którą wspomniany płyn przepływa, prowadząc do jego zatrzymania (w rezultacie powstaje wodogłowie) i zwiększenie objętości.

Diagnozowane są następujące nowotwory: oponiak, glejak wielopostaciowy, skąpodrzewiak (oligodendroglioma), gruczolaki przysadki, makrogruczolaki, mikrogruczolaki.

Ucisk powodowany przez płyn oraz ucisk powodowany przez sam guz zagrażają uszkodzeniem sąsiednich struktur, w tym ważnych dla życia ośrodków znajdujących się w pniu mózgu. Podwyższone ciśnienie śródczaszkowe prowadzi do powstania groźnego stanu, zwanego obrzękiem mózgu.

Niepokojące objawy – kiedy iść do lekarza?

Niepokojącymi objawami, które powinny skłonić do wizyty u lekarza są:

  • nieustępujący po lekach ból głowy,
  • zaburzenia rytmu serca (wolne uderzenia),
  • pogorszenie się wzroku,
  • utrzymujące się wymioty oraz nudności,
  • problemy z utrzymaniem równowagi,
  • niewyjaśniony wzrost ciśnienia tętniczego,
  • nagłe pogorszenie się czucia na twarzy,
  • inne symptomy związane bezpośrednio z głową.

Zmiany w mózgu mogą być powodowane zarówno przez guzy pierwotne (mające swoje źródło w ośrodkowym układzie nerwowym) oraz guzy przerzutowe (wywodzące się z innych nowotworów, np. raka płuc lub raka piersi).

Guz mózgu – przyczyny

Naukowcy poznali kilka przyczyn prowadzących do powstawiania łagodnych oraz złośliwych guzów mózgu. Udowodniono, że kilka chorób genetycznych wiąże się z bardzo dużym ryzykiem pojawienia się chorób nowotworowych w układzie nerwowym. Należy do nich między innymi nerwiakowłókniakowatość – zespół cechujący się powstawianiem specyficznych guzów w obrębie organizmu.

Guz mózgu – rokowanie

Pierwotne złośliwe guzy mózgu zwykle cechuje średnie lub złe rokowanie. Sztandarowym przedstawicielem tej grupy jest glejak wielopostaciowy (glioblastomamultiforme). Nowotwór ten rozwija się z komórek wspierających i odżywiających właściwe komórki nowotworowe. Rośnie bardzo szybko niszcząc okoliczne tkanki i prowadząc do wzrostu ciśnienia śródczaszkowego. Może występować zarówno u osób młodych, jak i u osób starszych. W jego przebiegu dominują objawy neurologiczne, zależne od lokalizacji, w której się znalazł. Szerzy się wzdłuż mózgowych naczyń krwionośnych i osłonek nerwów, co znacznie utrudnia jego całkowite usunięcie. Często dochodzi do wznowy procesu nowotworowego, której leczenie jest wyjątkowo trudne.

Złośliwe guzy mózgu – diagnostyka i leczenie

Podstawowym badaniem różnicującym guzy mózgu jest rezonans magnetyczny z kontrastem. Pozwala on z dużą dokładnością stwierdzić, z jakim rodzajem zmiany mamy do czynienia. Do innych metod diagnostycznych zaliczamy tomografię komputerową. Ostateczne potwierdzenie rozpoznania choroby możliwe jest dopiero po pobraniu wycinka z guza (badanie histopatologiczne). W niektórych przypadkach pobranie materiału z guza jest niemożliwe – wtedy do rozpoznania choroby i rozpoczęcia leczenia wystarcza obraz radiologiczny.

Leczenie pierwotnych złośliwych guzów mózgu obejmuje:

  • metody chirurgiczne (usunięcie guza z odpowiednim marginesem, także z wykorzystaniem nowoczesnej neuronawigacji),
  • radioterapię,
  • chemioterapię.

Doszczętne usunięcie guza oraz części okolicznych tkanek znacznie zwiększa szansę na zapobieżenie wznowie guza. Stosowane są nowoczesne techniki napromieniania, w tym nóż gamma (GammaKnife) oraz nóż cybernetyczny (CyberKnife).

W ostatnich latach radioterapia guzów mózgu zyskuje na znaczeniu. Jej głównym zadaniem po przeprowadzonym leczeniu chirurgicznym jest zmniejszenie szansy na pojawienie się wznowy choroby. Czasami wykorzystuje się inne techniki radioterapeutyczne, takie jak brachyterapia. Polega ona na wszczepieniu do guza izotopów promieniotwórczych, które napromieniają guz od środka. Po pewnym czasie aktywność wszczepionych źródeł promieniotwórczych zaczyna stopniowo zanikać. Wspomagająco lekarz może zalecić deksametazon i furosemid (zmniejszają obrzęk mózgu) oraz leki przeciwpadaczkowe.

Łagodne guzy mózgu

Przedstawicielem łagodnych zmian nowotworowych z mózgu są oponiaki. Pochodzą z błon wyścielających mózg (tzw. pajęczynówkę). Oponiaki powodują typowe dla guzów mózgu objawy neurologiczne związane z podwyższonym ciśnieniem śródczaszkowym oraz efektem uciskania na sąsiednie struktury. Najskuteczniejszym sposobem leczenia jest operacja, zwykle dość łatwa do wykonania.

Guzy mózgu u dzieci

Guzy mózgu występują również u dzieci. Są najczęstszym rodzajem nowotworu dziecięcego zaraz po białaczkach. Pierwsze miejsce pod względem częstotliwości występowania zajmuje pilocytarnyastrocytoma I stopnia, drugim jest medulloblastoma w IV stopnia złośliwości. Pierwszy etap leczenia nie różni się od tego stosowanego u osób dorosłych – jest nim zabieg operacyjny. Uzupełniająco można zastosować radioterapię oraz chemioterapię (ze znacznie większą ostrożnością niż u dorosłych).

Przerzuty do mózgu

Drugim rodzajem zmian nowotworowych występujących z mózgu są przerzuty z innych narządów. Pojawiają się znacznie częściej niż nowotwory pierwotne i zwykle świadczą o bardzo zaawansowanej chorobie. Najczęściej dotyczą chorych na:

  • raka płuc,
  • raka sutka,
  • raka jelita grubego,
  • raka układu moczowego,
  • czerniaka,
  • raka stercza,
  • wybrane białaczki.

Zwykle wiążą się ze złym rokowaniem i znacznym ograniczeniem przeżycia. U chorych osób pojawiają się objawy neurologiczne. Leczeniem z wyboru jest radioterapia. Lekarz może zalecić napromienianie całego mózgu (gdy występują więcej niż 3 przerzuty) lub stereotaktyczną radiochirurgię mniejszych ognisk przerzutowych. W wyjątkowych przypadkach podejmuje się interwencję chirurgiczną.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.5


Może cię

Bóle głowy w ciąży

Na bóle głowy pojawiające się w pierwszym trymestrze ma wpływ wzrost poziomu estrogenów. Najprawdopodobniej dolegliwości ...

Glejak

Glejak mózgu (glioma) to pierwotny nowotwór ośrodkowego układu nerwowego (OUN). Glejaki to nowotwory złośliwe mózgu. ...

Choroba von Recklinghausena – nerwiakowłókniakowatość

Choroba von Recklinghausena (inaczej newiakowłókniakowatość) zaliczana jest do chorób, które obejmują układ nerwowy, naczyniowy, kostny ...

Wideo – Bóle głowy

Bóle głowy mogą mieć związek z naszą codzienną aktywnością – czytaniem przy niedostatecznym świetle, dług ...

Glioblastoma (Glejak wielopostaciowy)

Glejak wielopostaciowy (glioblastoma) jest najbardziej złośliwym i równocześnie najczęstszym nowotworem mózgu. Glioblastoma stanowi około 15-20 ...

Anomalia Kimmerlego

Anomalia Kimmerlego to wariant anatomiczny kręgu szczytowego kręgosłupa. Najczęściej opisywane dolegliwości u pacjentów z anomalią ...

Jakie są przyczyny bólów głowy?

Bóle głowy są jedną z najpowszechniejszych dolegliwości, której doświadczył chyba każdy z nas. Mogą wynikać ...

Seks a ból głowy i orgazm

Ból głowy może pojawić się w czasie seksu i momencie osiągania orgazmu. Ból może być ...

Ból głowy w nocy wybudzający ze snu – co to znaczy?

Ból głowy opisywany jest często jako silny, ostry, kłujący, pulsujący czy tępy. Dolegliwości bólowe mogą ...

Wideo – Guz mózgu - objawy

Objawy guza mózgu zależą od fazy rozwoju choroby, umiejscowienia zmian i obecności lub nie ciasnoty ...

Rezonans magnetyczny (MRI) układu nerwowego

Rezonans magnetyczny (MRI) układu nerwowego jest obecnie jedną z najlepszych metod diagnostycznych chorób tego układu. ...

Wideo – Bóle głowy – jak zapobiegać?

Zapobieganie częstym bólom głowy to przede wszystkim prowadzenie zdrowego trybu życia, zarówno w zakresie ciała, ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon