Alkoreksja – co to jest, na czym polega, jakie są przyczyny i skutki, jak wygląda leczenie?

Brak zdjęcia

13 kwietnia 2018

Alkoreksja (drunkoreksja) to niezaklasyfikowana jak dotąd choroba (EDNOS), która polega na rezygnacji z pełnowartościowych posiłków na rzecz spożywania alkoholu. Przyczyny tego zaburzenia to m.in.: stres związany z przeprowadzką lub zmianą kręgu znajomych, brak pewności siebie czy przykre doświadczenia z dzieciństwa. W leczeniu drunkoreksji wykorzystuje się psychoterapię. Choroby nie należy mylić z alkoholizmem.  

Alkoreksja – co to za choroba i jak się objawia?

Zaburzenia odżywiania to problem, który coraz częściej dotyka dzieci i młodzieży. Niektóre z nich, jak anoreksja, bulimia czy ortoreksja są już powszechnie znane. Niestety, wzrasta nie tylko liczba dotkniętych nimi młodych osób, ale także ilość różnych typów zaburzeń odżywiania – jak na przykład pregoreksja, kompulsywne jedzenie.

Wiele z nich nie zostało jeszcze zaklasyfikowanych jako choroby, więc nie mówi się o nich głośno. Część jest określana jako EDNOS (eating disorder not otherwise specified). Jednym z mniej znanych zaburzeń jest tak zwana alkoreksja, inaczej alkohoreksja lub drunkoreksja. Polega ona niejako na jedzenia alkoholem.

Drunkoreksja najczęściej diagnozowana jest wśród młodzieży i młodych dorosłych. Niektóre osoby cierpiące na alkoreksję nie zdają sobie sprawy z kaloryczności alkoholu, zwłaszcza w połączeniu ze słodkimi sokami w drinkach. Dla nich alkohol to sposób na schudnięcie lub ucieczka od problemów.

Duża część chorych ma jednak tę świadomość. Ta grupa ogranicza ilość spożywanego w ciągu dnia jedzenia tylko po to, aby móc bez wyrzutów sumienia wypić alkohol wieczorem czy w weekend. Część osób wręcz stosuje alkohol zamiast jedzenia.

Przy stwierdzaniu tego zaburzenia brane pod uwagę jest występowanie: uzależnienia od alkoholu, połączenia celowego, zamierzonego ograniczania ilości spożywanego jedzenia z upijaniem się wieczorami, bardzo dużego spadku masy ciała, nieakceptowania swojego ciała, a zwłaszcza tego, co związane jest z rzekomo nadmierną wagą.

Alkoreksja – jakie są przyczyny?

 

Podobnie jak przy innych zaburzeniach odżywiania, za wystąpienie alkoreksji bardzo rzadko odpowiedzialny jest tylko jeden czynnik. Winą obarczyć można biologiczne predyspozycje do wystąpienia uzależnienia od alkoholu, ale także otoczenie i aktualną sytuację chorej osoby.

Nagła zmiana systemu edukacyjnego, przeprowadzka, usamodzielnienie, zmiana kręgu znajomych – wszystkie te czynniki mogą u osób podatnych przyczynić się do rozwoju drunkoreksji. Nie bez znaczenia pozostaje negatywny obraz własnego ciała, brak pewności siebie, a także przykre doświadczenia z dzieciństwa.

Pacjenci dotknięci zaburzeniami odżywiania częściej niż osoby zdrowe nadużywają alkoholu. Może być to spowodowane występującym obciążeniem psychicznym, od którego alkohol wydaje się być ucieczką.

Prawdopodobnie zaburzenie to najczęściej występuje u osób w trakcie pierwszego roku studiów. To właśnie u nich zauważono powiązanie między dużym spożyciem alkoholu a złymi nawykami żywieniowymi, które także mogą prowadzić do różnych zaburzeń odżywiania. Poza tym społeczność studentów charakteryzuje się swobodnym podejściem do ilości spożywanego alkoholu.

Powszechnie wiadomo, że przyzwolenie społeczne sprzyja rozwojowi pewnych zachowań, w tym nadmiernego picia alkoholu. Ponadto bardziej narażone na wystąpienie drunkoreksji są dziewczęta i kobiety. Według najnowszych badań kobiety popadają w to zaburzenie głównie ze względu na chęć poprawienia swojego wyglądu. U chłopców i mężczyzn ważniejszy jest czynnik związany z zaburzeniami regulacji emocji.

Drunkoreksja a anoreksja, bulimia i alkoholizm

Drunkoreksja jest więc podobna do anoreksji, ale nie powinna być mylona z nią czy bulimią. Owszem, elementem wszystkich tych zaburzeń jest negatywne postrzeganie swojego ciała, a medyczną nazwą alkoreksji jest anoreksja alkoholowa lub bulimia alkoholowa.

Anoreksja obejmuje jednak jedynie ograniczanie jedzenia, a bulimia kompulsywne objadanie połączone z późniejszymi działaniami, które mają zniwelować jego potencjalne skutki. Alkoreksja stanowi więc nijako połączenie anoreksji z uzależnieniem od alkoholu, tak jak nieco bardziej znana anoreksja sportowa jest jej hybrydą z wykonywaniem ogromnej ilości ćwiczeń.

Utrudnia to diagnostykę tego zaburzenia. Alkoreksja bardzo często jest mylona nie tylko z innymi zaburzeniami odżywiania, ale także z alkoholizmem, którego skutkiem może być obniżenie apetytu i wychudzenie.

Alkoreksja – leczenie

Podstawę leczenia alkoreksji stanowi odpowiednia terapia psychologiczna. Tok postępowania terapeutycznego ustala się, biorąc pod uwagę przyczyny zaburzenia. Podczas terapii bardzo ważną kwestią jest również zniwelowanie niedoborów w organizmie powstałych na skutek zastępowania jedzenia alkoholem. Celem jest ponadto osiągnięcie i utrzymanie odpowiedniej dla danego pacjenta masy ciała.

Chory musi nauczyć się zdrowych nawyków żywieniowych. U pacjenta należy odbudować odpowiedni stosunek do kwestii posiłków oraz spożywania alkoholu. Terapia musi pomagać choremu także radzić sobie w trudnych sytuacjach, np. w przypadku wyjść towarzyskich. Terapia powinna zapobiegać nawrotom głodówek na rzecz spożywania alkoholu.

Jakie są skutki alkoreksji?

Jak każde inne zaburzenie odżywiania, alkoreksja wiąże się z występowaniem wielu problemów zdrowotnych. Restrykcyjna dieta jest ogromnym obciążeniem dla młodego organizmu. Prowadzi do niedożywienia, niedoborów energii i podstawowych składników odżywczych, a także witamin i substancji mineralnych.

Bardzo szybko zauważalne jest: osłabienie, zmęczenie, męczliwość, szarzenie skóry i pogorszenie stanu cery, łamliwość paznokci i włosów. Bardzo duże jest prawdopodobieństwo wystąpienia anemii. Pojawiają się zaburzenia hormonalne, u dziewcząt skutkujące zanikiem lub opóźnieniem pojawienia się miesiączki.

Złe odżywienie skutkuje także zaburzeniami związanymi z mineralizacją kości, która niezmiernie ważna jest u młodych osób, szczególnie kobiet.

W wyniku niedożywienia pojawiają się też zaburzenia pracy układu nerwowego, mięśnia sercowego i elektrolitowe. Powiązanie postu ze spożywaniem alkoholu w zdecydowanie zbyt dużych ilościach przyczynia się do nasilenia objawów niedożywienia, a także powoduje dodatkowe negatywne konsekwencje.

Alkohol działa negatywnie na przewód pokarmowy, uszkadza trzustkę i wątrobę, działa też negatywnie na układ krążenia. Możliwe jest wystąpienie licznych stanów zapalnych i zmian na skórze. Niedobory pokarmowe zwiększają się i pogłębiają problemy ze strony układu nerwowego. Mogą występować psychiczne skutki picia alkoholu i zaburzenia nastroju, które u części osób przyczyniają się do wystąpienia depresji.

Bibliografia:

  • Jaworski M., Drunkoreksja – zaburzenie odżywiania połączone z alkoholizmem wśród młodych dorosłych. Forum Medycyny Rodzinnej, 2014, 8, 5: 217–225.
  • Barry A. E., Piazza-Gardner A. K., Drunkorexia: understanding the co-occurrence of alcohol consumption and eating/exercise weight management behaviors. J. Am. Coll. Health, 2012, 60, 3: 236–243.
  • Pompili S., Laghi F., Drunkorexia among adolescents: The role of motivations and emotion regulation. Eat. Behav., 2018, 29: 1–7.
  • Lupi M., Martinotti G., Di Giannantonio M., Drunkorexia: an emerging trend in young adults. Eat. Weight Disord., 2017, 22, 4: 619–622.
Opublikowano: ; aktualizacja: 13.04.2018

Oceń:
3.9


Może cię

Jak postępować z alkoholikiem?

Alkoholizm to zaburzenie psychiczne i zaburzenie zachowania polegające na utracie kontroli nad ilością spożywanego alkoholu. ...

Bulimia – problem nastolatków

Bulimia dosłownie oznacza byczy głód, czyli napady objadania z utratą kontroli nad ilością spożywanego pokarmu. ...

Anoreksja a ciąża

Anoreksja polega na zaburzeniach odżywiania. Kobiety, które cierpią na anoreksję, mają zazwyczaj rozregulowaną gospodarkę hormonalną, ...

Wpływ alkoholu na psychikę

Zarówno długotrwałe, jak i krótkie, intensywne spożywanie alkoholu wywołuje zmiany w psychice człowieka. Alkoholizm może ...

Anoreksja u dziecka

Anoreksja, czyli jadłowstręt psychiczny (od greckiego anorexia orexis – "brak łaknienia") jest zjawiskiem diagnozowanym u ...

Anoreksja

Anoreksja jest jedną z chorób zaliczaną do grupy zaburzeń odżywiania. Polega na, najprościej rzecz ujmując, ...

Bulimia

Bulimia to druga z chorób zaliczana do grupy zaburzeń odżywiania. O ile w anoreksji, czyli ...

Zaburzenia odżywiania

Zaburzenia odżywiania to niezwykle poważny problem, który dotyczy nie tylko osoby chorej, ale również wszystkich ...

Samouszkodzenia wśród dzieci i młodzieży

Coraz więcej dzieci i młodzieży dokonuje aktów samouszkodzenia ciała. Sposobów na ich przeprowadzenie jest bardzo ...

Anoreksja

Anoreksja, nazywana również jadłowstrętem psychicznym, jest przewlekłą, grożącą bardzo poważnymi powikłaniami zdrowotnymi chorobą, występującą głównie ...

Bulimia u dziecka

Bulimia u dzieci i młodzieży staje się coraz powszechniejszym problemem. Dzieci cierpiące na bulimię martwią ...

Bulimia

Bulimia, nazywana w oficjalnych medycznych wykazach chorób żarłocznością psychiczną, jest chorobą zaliczaną do grupy zaburzeń ...

Komentarze (0)