Objawy chorób serca

Cały układ krążenia funkcjonuje prawidłowo w warunkach, gdy zostaje zachowana odpowiednia praca serca oraz wydolność samych naczyń. Objawy choroby serca pojawiają się najczęściej w momencie jego przewlekłego niedokrwienia, niewydolności, zaburzeń rytmu i przewodzenia lub występowania wad strukturalnych.
 

Objawy niewydolności serca

Mięsień sercowy jest narządem składającym się z czterech jam (dwóch przedsionków i dwóch komór), do którego uchodzą, ale też i wychodzą z niego duże naczynia krwionośne. Lewa komora mięśnia sercowego działa jak pompa tłocząca, generująca ciśnienie tętnicze w naczyniach obwodowych i jednocześnie odbiera ona krew pochodzącą z prawej części serca. Niewydolność lewokomorowa jest stanem, w którym dochodzi do zmniejszonej pojemności minutowej serca (tzn. pojemności krwi wytłoczonej w czasie jednej minuty przez komorę) w stosunku do zapotrzebowania organizmu. Prowadzi to do szeregu objawów wynikających z niedostatecznego dostarczania utlenowanej krwi do tkanek obwodowych oraz zastoju krwi w krążeniu płucnym.

Prawa komora mięśnia sercowego odpowiada z kolei za prawidłowy przepływ krwi w krążeniu płucnym i odbiera ją przy tym z całego układu żylnego człowieka. Niewydolność prawokomorowa objawia się obrzękami widocznymi gołym okiem, które są zlokalizowane w najniżej położonych częściach ciała oraz często bólami brzucha wskutek powiększenia wątroby i zastoju żylnego w obrębie śluzówki przewodu pokarmowego.
Do najczęstszych objawów zgłaszanych przez chorych z niewydolnością serca należą:

  • duszność, która może pojawiać się po wysiłku i spoczynku,
  • zmniejszona tolerancja wysiłku,
  • suchy kaszel, który w ostrej niewydolności serca lub zaostrzeniu przewlekłej może stać się wilgotny; w połączeniu z odpluwaniem podbarwionej na różowo wydzieliny świadczy o obrzęku płuc (stan zagrożenia życia),
  • nykturia, czyli częste oddawanie moczu w nocy (więcej niż jeden raz),
  • obrzęki obwodowe, które lokalizują się głównie w okolicach kostek i stóp, a u osób leżących w regionie odcinka kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego.

Lekarz może stwierdzić, ponadto, podczas badania przedmiotowego chorego: ochłodzenie i bladość powłok skórnych, tachykardię (przyspieszenie czynności serca), nieprawidłowe ciśnienie tętnicze, nadmiernie wypełnione żyły szyjne, zmiany osłuchowe nad polami płucami, powiększenie wątroby, płyn w jamie brzusznej i wiele innych.

Objawy niedokrwienia serca

Mięsień sercowy jest zaopatrzony w krew przez dwa naczynia: lewą i prawą tętnicę wieńcową, które są bezpośrednimi odgałęzieniami aorty - głównej tętnicy organizmu wychodzącej z lewej komory. Choroba niedokrwienna serca obejmuje wszystkie stany, które doprowadzają do zaburzonego przepływu w tętnicach wieńcowych i tym samym zaopatrzenia w tlen mięśnia sercowego. Najczęstszą przyczyną jest choroba samych naczyń spowodowana zmianami miażdżycowymi zwężającymi ich światło. Do objawów niedokrwienia mięśnia sercowego należą:

  • ból w klatce piersiowej (nazywany dławicą piersiową) o charakterze gniecenia, ucisku lub dławienia, który lokalizuje się za mostkiem, ale może promieniować też do szyi, żuchwy, nadbrzusza lub lewego ramienia. Najczęściej jest prowokowany wysiłkiem fizycznym, stresem, a ustępuje w spoczynku lub po zażyciu nitrogliceryny;
  • zmęczenie i duszność;
  • omdlenia;
  • nudności i wymioty.

Najczęstszym objawem niedokrwienia mięśnia sercowego w przebiegu dławicy piersiowej stabilnej są epizody napadów bólu dławicowego w klatce piersiowej. Pozostałe wyżej wymienione pojawiają się z reguły u osób w podeszłym wieku. Nagle pojawiający się silny ból w klatce piersiowej o cechach bólu dławicowego, który nie ustępuje jednak w spoczynku lub po zażyciu nitrogliceryny wymaga pilnej interwencji medycznej, gdyż może świadczyć o ostrym zespole wieńcowym (tzn. zawale mięśnia sercowego).

Zaburzenia rytmu serca

Źródłem impulsów elektrycznych w mięśniu sercowym są komórki rozrusznikowe, które mają zdolność do automatycznego „samopobudzania się” i przekazywania tego pobudzenia dalej. Komórki rozrusznikowe wchodzą w skład układu przewodzącego serca i skupiają się w odpowiednich miejscach w postaci: węzła zatokowego i węzła przedsionkowo-komorowego. Elementami łączącymi, a także przekazującymi impulsy w mięśniu sercowym, są: pęczek Hisa z jego prawą i lewą odnogą oraz włókna Purkiniego. Najważniejszym generatorem impulsów jest węzeł zatokowy, który nadaje podstawowy rytm serca.
Zaburzenia rytmu i przewodzenia w mięśniu sercowym są dość powszechnym schorzeniem. Często przebiegają bezobjawowo, ale część chorych może odczuwać:

  • nierówne bicie serca,
  • uczucie kołatania serca,
  • przerwy w pracy serca,
  • zmęczenie,
  • zawroty głowy,
  • duszność,
  • dyskomfort w klatce piersiowej,
  • omdlenia.

Objawy wyżej wymienione są głównie wynikiem zmian w częstotliwości, rytmie i sile skurczu serca. Uczucie kołatania, które jest najczęstszą manifestacją zaburzeń rytmu, może występować także u osób zdrowych, pod wpływem czynników wywołujących, takich jak emocje, wysiłek fizyczny, stres lub niektóre przyjmowane leki.
Przykładem schorzeń objawiających się uczuciem kołatania serca mogą być arytmie pod postacią migotania przedsionków, częstoskurczu nadkomorowego lub komorowego. W tym przypadku powinno się wykluczyć ewentualne pochodzenie poza sercowe tych dolegliwości, np. nadczynność tarczycy, czy nerwicę.
Omdlenia i duszność, które towarzyszą chorobom układu przewodzącego serca, wymagają pilnej diagnostyki i leczenia, gdyż świadczą najczęściej o poważnej arytmii (np. częstoskurczu komorowym).

Objawy wad strukturalnych serca

Pod postacią wad strukturalnych serca rozumiemy wady zastawek, ubytki w mięśniu sercowym, zwężenia drogi odpływu z komór serca lub kardiomiopatie.
Wady mogą być nabyte (najczęstsze) lub wrodzone, ujawniające się z reguły zaraz po urodzeniu. W zależności od rodzaju defektu możemy mieć do czynienia z różnymi objawami, takimi jak:

  • ból w klatce piersiowej,
  • kołatanie serca,
  • ograniczenie tolerancji wysiłku,
  • omdlenia,
  • duszność powysiłkowa i spoczynkowa.

Jednymi z najbardziej popularnych nabytych wad serca u dorosłych są wady zastawek, które wraz z wiekiem ulegają procesom degeneracji. Przykładem może być zwężenie zastawki aortalnej, inaczej stenoza aortalna.
Ubytki w mięśniu sercowym u dorosłych są najczęściej przez wiele lat bezobjawowe, wykrywane przypadkowo przy okazji wykonywania badań z innego powodu. Najbardziej popularną wadą w tej grupie jest ubytek przegrody międzyprzedsionkowej, który jako wrodzony defekt może nie dawać objawów nawet do 40 roku życia.
Zawężenia drogi odpływu z komór są zwykle wynikiem nieprawidłowości w obrębie aparatu zastawkowego, ograniczającego swobodny wypływ krwi z mięśnia sercowego.
Kardiomiopatie obejmują z kolei grupę chorób serca, które charakteryzują się wrodzonym upośledzeniem jego czynności z powodu nieprawidłowości w budowie (np. kardiomiopatia przerostowa). Najczęściej wady tego typu przebiegają przez wiele lat bezobjawowo, aż do momentu szybkiej, postępującej niewydolności serca.

Choroby serca – diagnostyka i leczenie

Choroby serca mogą dawać szereg niespecyficznych objawów, które czasem bywają bagatelizowane przez chorego. W przypadku występowania niektórych z nich, warto odwiedzić lekarza pierwszego kontaktu, a ten na podstawie wywiadu z pacjentem jest w stanie wstępnie określić, czy dolegliwości są pochodzenia sercowego. Podstawowym i łatwo dostępnym badaniem jest EKG (elektrokardiografia), które pozwala wykluczyć wiele istotnych patologii (np. arytmie, zaburzenia przewodzenia).

Istotne są także objawy stwierdzane przez lekarza u chorego podczas badania przedmiotowego (np. szmer nad sercem, obrzęki obwodowe), świadczące o ewentualnych wadach lub niewydolności serca.
W przypadku podejrzenia choroby serca lekarz pierwszego kontaktu kieruje najczęściej chorego do lekarza specjalisty. Kardiolog mając już wtedy do dyspozycji szeroki wybór badań diagnostycznych (np. echokardiografię, EKG wysiłkowe, koronarografię) jest w stanie dokładnie określić patologię serca.

Opublikowano: ; aktualizacja: 21.03.2018

Oceń:
4.6


Może cię

Obrzęk płuc pochodzenia sercowego

Obrzęk płuc pochodzenia sercowego jest wynikiem nagłego pogorszenia się czynności skurczowej lub skurczowo-rozkurczowej lewej komory ...

Digoksyna – badania stężenia

Badane stężenia digoksyny we krwi służy do monitorowania prawidłowych dawek leku ze względu na jego ...

Serce płucne (przerost prawej komory) – objawy, przyczyny i leczenie

Serce płucne (łac. cor pulmonale, inna nazwa: płucna choroba serca) to stan, w którym doszło ...

Choroby serca a stres

Wśród czynników zwiększających ryzyko wystąpienia miażdżycy oraz jej powikłań wymienić należy stres. Osoby mocniej reagujące ...

Niewydolność serca – przyczyny, objawy, leczenie, rokowanie w niewydolności mięśnia sercowego

Niewydolność serca związana jest z nieprawidłową budową i pracą organu. Przyczyny choroby to m.in.: nadciśnienie ...

Wideo – Blok serca

Niemiarowość rytmu serca może być związana z zaburzeniami rytmu lub też zaburzeniami przewodzenia, które to ...

Inhibitory konwertazy angiotensyny

Inhibitory konwertazy angiotensyny (ACEI) od czasu wprowadzenia w 1981 r. pierwszego doustnego preparatu – kaptoprylu, ...

Niewydolność prawokomorowa

W sytuacji, w której serce nie spełnia prawidłowo roli pompy, zapewniającej wystarczające ukrwienie narządów obwodowych ...

Rehabilitacja kardiologiczna – kiedy i dla kogo, rodzaje, etapy, ćwiczenia, efekty

Rehabilitacja kardiologiczna to zespół działań medycznych – ćwiczeń, wsparcia psychologicznego, motywujących, które wykonywane są u ...

Choroba niedokrwienna serca – przyczyny, czynniki ryzyka, objawy, leczenie niedokrwienia serca

Choroba niedokrwienna serca to szerokie pojęcie obejmujące wszystkie stany, w których dochodzi do niedokrwienia mięśnia ...

Arytmia serca

Arytmia serca, inaczej nazywana zaburzeniem rytmu serca, to zaburzenie pracy serca polegające na jej przyśpieszeniu, ...

Zaburzenia rytmu serca

Prawidłowy skurcz serca jest możliwy dzięki powstaniu w nim impulsu elektrycznego w specjalnym „rozruszniku”, a ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon