Lepka, gęsta ślina z krwią – jakie są przyczyny, co to znaczy?

Ślina, wydzielana przez ślinianki, pełni wiele istotnych funkcji. Kiedy dochodzi do jej zmniejszonego wydzielania, pojawiają się nieprzyjemne objawy. Pacjenci skarżą się na uczucie lepkiej, gęstej śliny w ustach. Przyczyn ograniczonej jej produkcji jest wiele (tu np. przyjmowanie niektórych leków, nerwica, choroby autoimmunologiczne). Czasem pojawia się również krew w ślinie – co to oznacza i kiedy trzeba zgłosić się do lekarza?

Co to jest ślina?

Ślina, czyli wydzielina dużych i małych gruczołów ślinowych, mimo że na co dzień jej nie zauważamy, jej brak może mocno dać się we znaki, ponieważ w jamie ustnej pełni wiele różnych funkcji.

Dużymi gruczołami wydzielającymi ślinę są parzyste ślinianki przyuszne, podżuchwowe i podjęzykowe. Drobne gruczoły ślinowe rozmieszczone są w całej jamie ustnej – w błonie śluzowej policzków, warg, podniebienia, języka, a nawet gardła. Ich ilość można szacować w tysiącach, jednakże 90% wydzielanej śliny pochodzi z dużych gruczołów ślinowych, natomiast to małe gruczoły ślinowe odpowiadają za utrzymanie wilgotności jamy ustnej między posiłkami i w porze nocnej.

Ślina obecna w jamie ustnej jest śliną mieszaną, zawierającą, poza właściwą śluzowo-surowiczą wydzieliną gruczołów, również: płyn dziąsłowy, resztki pokarmowe, złuszczone komórki nabłonka i bakterie.

Skład śliny

Głównym składnikiem śliny jest woda – tworzy ją aż w 99%. Pozostałe składniki można podzielić na organiczne i nieorganiczne – to właśnie one odpowiadają za różne funkcje śliny.

Do składników organicznych możemy zaliczyć:

  • białka, np. immunoglobuliny odpowiedzialne za aglutynację paciorkowców oraz enzymy,
  • substancje azotowe, np. mocznik, kwas moczowy,
  • węglowodany, czasem większe ich stężenie stwierdza się u cukrzyków,
  • lipidy,
  • hormony.

Do składników nieorganicznych możemy zaliczyć różne kationy i aniony, takie jak: sodowy, potasowy, wapniowy, chlorkowy, fluorkowy, wodorowęglanowy czy fosforanowy.

Bliżej należy przyjrzeć się enzymom białkowym i układom buforowym. Lizozym jest enzymem, który uszkadza błonę komórkową paciorkowców i ziarniaków, czego efektem jest rozpad komórek bakteryjnych.

Laktoferryna przez chelatację jonów żelazawych działają bakteriostatycznie na bakterie wykorzystujące żelazo w swoim cyklu metabolicznym.

Peroksydaza ślinowa odpowiada za blokowanie metabolizmu bakterii, z kolei amylaza już w jamie ustnej rozpoczyna proces trawienia węglowodanów przez powodowanie rozpadu skrobi na cukry proste.

Jakie są funkcje śliny?

Ślina pełni wiele ważnych funkcji w organizmie. Można wśród nich wymienić funkcję ochronną, obronną, buforową, odżywczą, trawienną i wydalniczą. Funkcję ochronną pełni dzięki swojej płynnej konsystencji i zawartości glikoprotein – zwilża pokarm i umożliwia żucie i przełykanie kęsów pokarmowych.

Dodatkowo mechanicznie oczyszcza jamę ustną przez jej połykanie. Funkcja obronna polega na ograniczeniu kolonizacji bakterii na powierzchni błony śluzowej i zębach, co zależy głównie od działania enzymów.

Funkcja buforowa jest spełniana przez bufor wodowęglanowy i fosforanowy. Norma pH śliny wynosi 7,2, i to właśnie w jego utrzymaniu przez wiązanie jonów wodorowych pomagają układy buforowe.

Funkcja odżywcza spełnia ważną rolę jeśli chodzi o dziedzinę stomatologii, gdyż bierze udział w dojrzewaniu szkliwa, hamuje jego demineralizację i wspomaga remineralizację początkowych zmian próchnicowych.

Funkcję trawienną spełnia wspomniana wcześniej amylaza, zaś funkcja wydalnicza polega na usuwaniu przez ślinę pewnych substancji, takich jak: mocznik, kwas moczowy czy jony metali ciężkich.

Lepka, gęsta ślina – przyczyny

Możemy wyróżnić wzmożone wydzielanie śliny czyli ślinotok, zmniejszone wydzielanie śliny (sialopenia/hyposialia) oraz brak śliny (asialia).

Zwiększone wydzielanie śliny może wystąpić w przypadku wielu chorób ogólnych, np. zapaleń jamy ustnej i gardła, chorób zakaźnych, bruksizmu, zatruć pokarmowych czy ciąży. Objawia się zazwyczaj wyciekaniem śliny z jamy ustnej, uczuciem wypełnienia ust śliną, zaczerwienieniem i podrażnieniem. Głównym leczeniem tych dolegliwości jest leczenie choroby przyczynowej.

Znacznie bardziej dokuczliwe dla pacjentów jest zmniejszone wydzielanie śliny. Osoby trafiając do lekarza często nie są w stanie określić źródła problemu. Nazywają to „gęstą śliną” – często można usłyszeć określenia, takie jak „lepka ślina”, „gęsta ślina w ustach”, „gęsta ślina po jedzeniu, po wysiłku, rano” lub „gęsta/lepka ślina w gardle”. Przyczyną tego zaburzenia może być bardzo wiele różnorodnych czynników, tu należy wymienić np.:

  • leki ( w tym antydepresanty, leki przeciwbólowe ),
  • choroby na podłożu autoimmunologicznym,
  • nerwica, stres,
  • palenie tytoniu,
  • radioterapia,
  • cukrzyca.

Objawami jest uczucie suchości, wygładzony język, brak śliny na dnie jamy ustnej lub jej niewielka ilość i gęsta konsystencja, zaburzenia mowy, trudności w połykaniu i zaburzenia smaku, problemy z użytkowaniem protez oraz duża podatność na próchnicę.

Najrzadsza przypadłość, czyli całkowity brak śliny, zdarza się w przypadku autoimmunologicznej choroby jaką jest zespół Sjögrena.

Oprócz suchości w jamie ustnej (kserostomia) występuje suchość oczu oraz często towarzyszą temu inne choroby autoimmunologiczne. W przypadku podejrzenia tej przypadłości należy koniecznie zgłosić się do lekarza reumatologa.

Gęsta ślina u niemowlaka

Czy nieprawidłowości w wydzielaniu śliny dotyczą tylko dorosłych? Odpowiedź na to pytanie brzmi „nie”, jednak w przypadku małych dzieci zazwyczaj nie można mówić o nieprawidłowościach, są to procesy fizjologiczne.

Zwiększone wydzielanie śliny towarzyszy dzieciom podczas ząbkowania. Pojawia się też często około 3 miesiąca życia, gdyż dopiero wtedy gruczoły ślinowe podejmują działanie, a niemowlę dopiero uczy się co z tą wydzieliną robić. Można wtedy zaobserwować krztuszenie się dziecka lub „wymioty gęstą śliną”.

Krew w ślinie – co to znaczy?

Przypadłość gęstej śliny w ciąży można uznać za normę – nie pojawia się u każdej ciężarnej, jednak, jeśli występuje, jest wynikiem działania zmian w układzie hormonalnym. Jeśli chodzi natomiast o krew w ślinie, należy jak najszybciej zidentyfikować źródło problemu.

W przypadku śliny podbarwionej krwią przyczyną może być niewielkie zranienie bądź stan zapalny dziąseł. Niestety w przypadku krwi w jamie ustnej problem może być dużo poważniejszy, tu np. nieprawidłowości w przewodzie pokarmowym i drogach oddechowych, szczególnie gdy wyczuwalna jest krew w ustach po nocy.

W przypadku występowania gęstej białej śliny najkorzystniejsze jest wykonanie diagnostyki u lekarza. Bywa że opisywany objaw wywoływany jest również refluksem żołądkowo-przełykowym.

Bibliografia

  1. „Stomatologia zachowawcza” Z. Jańczuk.
  2. „Kariologia współczesna” D. Piątowska.
  3. „Diagnostyka i leczenie chorób błony śluzowej jamy ustnej” R. Górska.
Opublikowano: ; aktualizacja: 01.10.2018

Oceń:
4.2


Może cię

Ostre i przewlekłe zapalenie ślinianek

Ślinianki, inaczej gruczoły ślinowe (łac. glandulae salivales), są odpowiedzialne za produkcję śliny, która bierze udział ...

Sialografia i sialometria – badania na wykrycie chorób ślinianek

Ślinianki (przyuszna, podżuchwowa, podjęzykowa) są gruczołami odpowiedzialnymi za wydzielanie śliny. Niektóre z chorób powodują zaburzenia ...

Pulsujący ból zęba (martwego, po kanałowym, w nocy) – przyczyny i leczenie pulsowania w zębie

Pulsujący ból zęba związany jest z zapaleniem miazgi. Wśród przyczyn dolegliwości bólowych tego typu należy ...

Obrzęk gruczołów ślinowych

Ślinianka, jak każdy inny narząd w naszym organizmie, może ulec procesowi chorobowemu. Najczęstszym objawem schorzeń ...

Ślinotok – jakie są przyczyny nadmiernego wydzielania śliny?

Ślinotok to schorzenie, w którym występuje nadmierny wyciek śliny z jamy ustnej. Może być to ...

Ślinianki – funkcje i skład śliny

Ślina, produkowana i wydzielana przez ślinianki, pełni wiele różnorodnych funkcji w naszym organizmie. Oprócz oczywistej ...

Próchnica zębów – przyczyny, rodzaje, etapy, jak wygląda, leczenie, zapobieganie

Próchnica jest chorobą zakaźną (można się nią zarazić) wywoływaną przez bakterie. Przyczyną ubytków jest m.in. ...

Ukruszony ząb – przyczyny i leczenie ukruszenia zęba

Ukruszenia zębów na skutek urazów mechanicznych dotyczą zarówno zębów stałych, jak i zębów mlecznych. Pacjenci ...

Nowotwory ślinianek – jakie objawy daje guz ślinianki?

Nowotwory ślinianek są dość rzadkim problemem, który prawdopodobnie nigdy nie dotknie nas ani naszych bliskich. ...

Kamica ślinianek

Kamica gruczołów ślinowych jest najczęstszym schorzeniem dotykającym te narządy. W większości przypadków występuje u osób ...

Wideo – Ślinotok

Ślinotok jest objawem podrażnienia błon śluzowych oraz ślinianek. Towarzyszy on zespołom bólowym w obrębie jamy ...

Świnka u dziecka

Świnka jest chorobą wirusową. Chorują na nią głównie dzieci w wieku szkolnym. Wirus świnki jest ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon