zarejestruj się zaloguj się

Niedobór witaminy B – jak rozpoznać i jak uzupełnić braki dietą?

Tekst: mgr inż. Aleksandra Żyłowska
Dodane: 06. czerwca, 2017

Witaminy z grupy B są niezbędne dla prawidłowej pracy układu nerwowego i uczestniczą w przemianach energetycznych organizmu. Objawy niedoboru dotyczą różnych narządów i układów, powodując zmiany skórne, obniżenie nastroju, a nawet zaburzenia rozwojowe. Aby nie dopuścić do braku tych związków lub uzupełnić niski poziom, dieta powinna obfitować w produkty będące ich źródłem. Co jeść, kiedy witaminy B jest za mało?

SPIS TREŚCI:

    Witaminy z grupy B – funkcje w organizmie

     

    Pod pojęciem witamina B kryje się cała grupa związków, z których wszystkie uczestniczą w prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego, procesach metabolicznych i przemianach węglowodanów, białek i tłuszczów, ale przy tym spełniają wiele innych różnorodnych zadań.

    Właściwe działanie witamin z grupy B jest ze sobą powiązane i można powiedzieć, że ich brak wpływa na cały organizm, jednak niedobory poszczególnych substancji dają nieco inne objawy.

    Aby dostarczać organizmowi wszystkich niezbędnych witamin i składników mineralnych w odpowiednich proporcjach, trzeba stosować urozmaiconą dietę bogatą w różnorodne produkty, nie tylko roślinne. W przypadku stosowania diet wyłączających określone grupy pokarmów, należy sięgnąć po dobrej jakości tabletki z witaminami. Najlepiej, aby stosowane suplementy zawierały witaminy z naturalnych źródeł, ponieważ syntetyczne mogą nie wchłaniać się tak dobrze i wywoływać niepożądane reakcje.

     

    Zmiany skórne, problemy z włosami i paznokciami

     

    Na stan włosów, skóry i paznokci w dużym stopniu wpływa witamina B2 (ryboflawina). Dodatkowo uczestniczy w funkcjonowaniu układu odpornościowego, narządu wzroku, wspomaga leczenie anemii. Jej deficyt najczęściej objawia się zajadami w kącikach ust oraz zapaleniem języka. Typowa jest także szybsza męczliwość i nadwrażliwość oczu na światło. Długotrwały niedobór skutkuje zaburzeniami wzrostu, bólami głowy i spadkiem możliwości intelektualnych.

    Problemy skórne mogą wskazywać także na niedobór witaminy B3 (niacyny). Z uwagi na działanie odżywczo-ochronne niacyna znalazła zastosowanie w przemyśle kosmetycznym, wchodząc m.in. w skład preparatów na trądzik. Pomaga utrzymać prawidłowe nawilżenie skóry, wykazuje działanie regeneracyjne, chroni przed działaniem wolnych rodników i promieniowania UV, a także spowalnia procesy starzenia się skóry.

    Witamina B3 bierze także udział w syntezie hormonów płciowych i innych: kortyzolu, insuliny i tyroksyny. Jako koenzym uczestniczy w procesach spalania składników odżywczych. Zapewnia dobry stan przewodu pokarmowego. Niski poziom witaminy B3 powoduje nie tylko zmiany skórne. Przekłada się na osłabienie możliwości intelektualnych, drażliwość, a w skrajnych wypadkach pelagrę.

     

    Zmęczenie, senność, niepokój, stany depresyjne

     

    Znaczne obniżenie nastroju, stany lękowe i przewlekłe zmęczenie mogą wiązać się z brakiem witaminy B6 (pirydoksyny). Witamina ta ułatwia wchłanianie białka, uczestniczy w przemianach glikogenu w mięśniach, wspomaga układ odpornościowy i jest niezbędna do przemian żelaza i wytwarzania hemoglobiny.

    Podobne objawy mogą wystąpić przy zbyt niskim poziomie witaminy B7, czyli biotyny. Stan, w którym w organizmie jest za mało witaminy B7 występuje co prawda dość rzadko, ponieważ jest ona syntetyzowana przez bakterie jelitowe, jednak zaniepokoić powinna nas apatia, senność, skłonność do depresji, a także zmiany skórne i wypadanie włosów.

    Groźny jest także deficyt witaminy B5 (kwasu pantotenowego), który daje objawy ze strony układu nerwowego, m.in. skurcze mięśni, zaburzenia snu, niepokój, zgrzytanie zębami.

    Witamina B5 jest składnikiem koenzymu A, który uczestniczy w przenoszeniu energii, zapewnia dobry stan komórek nerwowych, łagodzi stany zapalne i spowalnia procesy starzenia. Jest istotny w syntezie kwasów tłuszczowych, cholesterolu, hormonów sterydowych i witaminy D.

     

    Zaburzenia rozwojowe, problemy neurologiczne

     

    Na układ nerwowy negatywnie wpływa niedobór witaminy B1 (tiaminy). Prowadzi do niecałkowitego spalania glukozy i nagromadzenia pirogronianu, co skutkuje uszkodzeniem otoczek mielinowych komórek nerwowych i zaburzeniami neurologicznymi, a w skrajnych wypadkach chorobą beri-beri (porażenia i zanik mięśni, zaburzenia psychiczne).

    Witamina B1 istotna jest również dlatego, że wpływa na wzrost i rozwój kości, wspiera funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego, bierze udział w oddychaniu komórkowym oraz w przemianach węglowodanów.

    Z kolei witamina B9 (kwas foliowy) jest niezbędna do syntezy DNA, zapobiega defektom rozwojowym w życiu płodowym, uczestniczy w wytwarzaniu neuroprzekaźników (endorfin) i metabolizmie homocysteiny, której wysoki poziom jest czynnikiem ryzyka chorób serca.

    Niewystarczające stężenie witaminy B9 jest szczególnie niebezpieczny w ciąży. Niedobór kwasu foliowego w tym czasie może prowadzić do wad cewy nerwowej płodu i być przyczyną poronienia. W życiu dorosłym prowadzi do anemii i dolegliwości przewodu pokarmowego.

    Witamina B12 (kobalamina) uczestniczy natomiast w procesie krwiotwórczym, metabolizmie składników odżywczych, wytwarzaniu neuroprzekaźnika serotoniny, jest bardzo istotna dla budowy DNA i RNA. Jej niedobór prowadzi do anemii złośliwej i uszkodzeń otoczki mielinowej komórek nerwowych, co daje podobne objawy jak stwardnienie rozsiane, a także skutkuje drażliwością, nadwrażliwością na ból i temperaturę czy zaburzeniami wzrostu.

     

    W czym jest witamina B?

     

    Aby zapobiec niedoborom witaminy B lub uzupełnić jej braki, należy odpowiednio skomponować dietę. Nie można wskazać żywności, która zawierałaby kompleks witamin z grupy B, poszczególne związki występują w różnych pokarmach:

    • witamina B1 – drożdże piwne, brązowy ryż, kiełki pszenicy i soi,
    • witamina B2 – migdały, mleko, wątroba,
    • witamina B3 – ryby, jajka, drożdże, produkty z pełnego ziarna, proso, brązowy ryż, migdały, pszenica, pestki dyni, drób, maliny, brukselka, karczoch, seler, brokuł, pieczarki,
    • witamina B5 – grzyby, awokado, brokuł, brązowy ryż, owies, pszenica,
    • witamina B6 – banany, proso, owies, gryka, pszenica, brązowy ryż, owoce morza, drób, szpinak
    • witamina B7 – żółtko jaja, wątroba, rośliny strączkowe, drożdże, ostrygi,
    • witamina B9 – jęczmień, brązowy ryż, pszenica, owies, sezam, rośliny strączkowe, por, rzodkiewka, pieczarki, brzoskwinie, gruszki,
    • witamina B12 – wątroba, ryby, produkty mleczne, mięso.

    Spośród witamin z grupy B, witamina B12 występuje jedynie w produktach pochodzenia zwierzęcego, a osoby na diecie wegetariańskiej i wegańskiej powinny ją suplementować.

    Autor: mgr inż. Aleksandra Żyłowska

    Filtruj wyniki

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.