Ostrość wzroku a starzenie się organizmu

Procesy związane ze starzeniem się organizmu dotyczą każdej jego części, w tym również narządu wzroku. Jedną z najbardziej zauważalnych zmian jest utrata zdolności do ostrego widzenia przedmiotów znajdujących się w bliskiej odległości od oka, co jest bezpośrednio związane z procesami zachodzącymi w soczewce oka. Należą do nich m.in. starowzroczność, zaćma, męty w ciele szklistym czy zwyrodnienie plamki żółtej.

Dlaczego wzrok pogarsza się wraz z wiekiem?

Zdolność do ostrego widzenia przedmiotów znajdujących się w bliskiej odległości od oka nazywana jest akomodacją. Gdy bezwiednie, poza naszą kontrolą spoglądamy na tekst w książce, dochodzi do skurczu drobnych mięśni przylegających do soczewki oka. W wyniku tego skurczu soczewka pod wpływem własnej elastyczności zmienia swój kształt na bardziej wypukły. Dzięki zdolności do akomodacji posiadamy zdolność do ostrego widzenia, niezależnie od odległości, w jakiej znajdują się obserwowane przedmioty.

Wraz z wiekiem struktura soczewki ulega zmianie. U osób w starszym wieku staje się ona około trzykrotnie cieńsza niż w chwili narodzin. Wynika to m.in. ze zmniejszenia zawartości wody w soczewce, a przez to jej stwardnienia.

W miarę upływu lat zmienia się skład białkowy soczewki, ponadto odkładają się w niej sole mineralne, przede wszystkim wapń i fosfor, a także cholesterol. Zmiany te składają się na stopniową utratę elastyczności tej struktury oka, a przez to jej zdolności do sprawnej akomodacji. Choć stan taki określa się jako starowzroczność, to niekorzystne zmiany w soczewce oka mogą pojawić się już około 40. roku życia.

Problemy ze wzrokiem

Proces zmniejszania zdolności do akomodacji przebiega u każdej osoby w różnym tempie. Pierwsze problemy z widzeniem z bliskich odległości zaczynają się już w wieku około 40 lat. W wieku lat 60 akomodacja jest minimalna i zwykle zanika zupełnie w ciągu kolejnej dekady życia.

Stopniowo zwiększa się potrzeba korekcji okularowej do bliży, czyli m.in. konieczność używania okularów do czytania lub do pracy przy komputerze. Ważne jest, aby okresowo kontrolować postęp zmian i dostosowywać okulary do zmieniających się potrzeb.

Istnieje możliwość doboru okularów dwuogniskowych, gdzie każda połówka szkła (górna i dolna) ma inną moc skupiającą, dzięki czemu okulary takie mogą być wykorzystywane przy różnych czynnościach. Takie rozwiązanie eliminuje potrzebę posiadania dwóch par okularów, w przypadku kiedy współistnieje wada wzroku.

Zwyrodnienie plamki żółtej

Zmiany degeneracyjne w obrębie siatkówki stanowią najpoważniejszy problem leczniczy, gdyż nie można ich po prostu usunąć, tak jak ma to miejsce np. w przypadku zaćmy. Tzw. zwyrodnienie plamki związane z wiekiem (AMD – age-related macular degeneration) jest chorobą dotyczącą centralnej części siatkówki. Jego etiologia nie jest w pełni poznana. Najsilniejszym czynnikiem ryzyka jest wiek. Wyróżnia się dwie postacie zwyrodnienia plamki żółtej – suchą i mokrą.

Postać sucha postępuje z reguły powoli, natomiast postać mokra charakteryzuje się bardziej dynamicznym przebiegiem, z wieloma powikłaniami, takimi jak np. tworzenie się patologicznych błon neowaskularnych. Zmiany w siatkówce są nieodwracalne i prowadzą do utraty centralnego pola widzenia.

W przypadku postaci mokrej AMD, w leczeniu stosuje się zastrzyki do ciała szklistego (do wnętrza oka), zawierające przeciwciała hamujące tworzenie patologicznych naczyń. Efekty takich zastrzyków są bardzo indywidualne. Pomocne wydaje się stosowanie suplementów wspomagających metabolizm plamki żółtej, np. zawierających luteinę, związki uszczelniające naczynia czy przeciwutleniacze.

Jakie są objawy starzenia się wzroku?

W miarę starzenia się narządu wzroku dochodzi do takich zmian, jak:

  • utrata elastyczności powiek i ich opadanie, podwinięcie, wywinięcie, żółtaki powiek;
  • spadek wytwarzania łez, zespół suchego oka, skłonność do infekcji;
  • zmiany w budowie rogówki, takie jak przymglenie, obwódka starcza, zmniejszenie wrażliwości rogówki skutkujące zwiększoną skłonnością do urazów;
  • zmiany degeneracyjnie w ciele szklistym (męty w oku), odbierane przez chorego jako tzw. pływające muszki lub pajączki;
  • zmiany zwyrodnieniowe w siatkówce związane z długoletnią cukrzycą, nadciśnieniem tętniczym, wiekiem;
  • nadwzroczność starcza związana ze zmniejszeniem siły łamiącej układu optycznego oka.

Zaćma

Starzeniu się soczewki towarzyszy również jej zmętnienie, czyli stopniowe zmniejszenie jej przezierności, będące wynikiem odkładania się w niej różnych związków. Zmętnienie soczewki skutkuje pogorszeniem ostrości widzenia. Gdy zmętnienie osiągnie znaczny stopień, mówimy o zaćmie.

Wyróżnia się kilka typów zaćmy. Ze względu na umiejscowienie zmian oraz stopień ich nasilenia można wyróżnić zaćmę:

  • początkową,
  • jądrową,
  • tylnotorebkową,
  • korową,
  • dojrzałą,
  • pęczniejąca.

Zaćma korowa względnie długo umożliwia zachowanie dobrej ostrości widzenia, natomiast zaćma dojrzała jest stanem całkowitego zmętnienia soczewki. Obecnie zaćma leczona jest chirurgicznie. Chorą soczewkę usuwa się, a na jej miejsce zostaje wszczepiona sztuczna soczewka IOL.

Męty w ciele szklistym

Spośród powyższych dolegliwości najczęściej zgłaszaną są męty w ciele szklistym, widoczne jako latające muszki, drobne plamki zmieniające położenie podczas ruchów oczu. Męty w oku są efektem zwyrodnienia ciała szklistego (galaretowatej substancji wypełniającej oko), polegającego na tworzeniu się konglomeratów włókien kolagenowych, które nie są wydolnie usuwane. Procesy zwyrodnieniowe nasila cukrzyca sprzyjająca glikacji substancji w ciele szklistym oraz nasilająca tzw. stres oksydacyjny.

Męty w ciele szklistym mogą być obecne już od wczesnego dzieciństwa, a powyżej 40. roku życia są niemal normą. W mało nasilonych przypadkach pomocne są suplementy diety, zawierające związki zwalczające wolne rodniki.

Opublikowano: ; aktualizacja: 28.06.2016

Oceń:
4.5


Może cię

Dlaczego wzrok pogarsza się wraz z wiekiem?

Pogorszenie wzroku wraz z wiekiem związane jest najczęściej ze zwyrodnieniem plamki żółtej. Jest to powoli ...

Mroczki przed oczami – jaskie są przyczyny mroczków w oczach?

Mroczki przed oczami są nazywane przez pacjentów na wiele sposobów. Niektórzy opisują je jako plamy ...

Witaminy na oczy

Właściwie zbilansowana dieta stanowi niezbędny czynnik w zachowaniu prawidłowych funkcji narządu wzroku. Jednakże w sytuacji, ...

Zmęczone oczy i pogarszający się wzrok – jak poprawić jakość widzenia?

W trakcie całego życia oczy ciężko pracują, aby zapewnić nam jak najlepszą jakość widzenia w ...

Męty w oku

Pojawienie się w polu widzenia ruchomych mętów, czyli tzw. „latających muszek” jest jednym z objawów ...

Niewyraźne widzenie – przyczyny nieostrego, rozmytego i zamglonego widzenia

Zaburzenia widzenia powstają na skutek uszkodzenia jednego z elementów układu wzrokowego: gałki ocznej, drogi wzrokowej ...

Dieta na dobry wzrok

Dieta na dobry wzrok zakłada, że w codziennym jadłospisie pojawią się produkty o wysokiej wartości ...

Jak dbać o wzrok? Co robić by mieć zdrowe oczy?

Wzrok pogarsza się wraz z wiekiem. Przyczynę stanowi tu zwyrodnienie plamki żółtej. Istnieje wiele czynników ...

Leczenie zaćmy

Jedynym skutecznym sposobem leczenia zaćmy jest chirurgiczne usunięcie zmętniałej soczewki i wszczepienie soczewki wewnątrzgałkowej. Jak ...

Zaćma wrodzona

Zaćma wrodzona to schorzenie soczewki oka istniejące już w momencie narodzin, bądź też rozwijające się ...

Wideo – Zaćma

Prawidłowa soczewka jest strukturą przejrzystą, a jakiekolwiek jej zmętnienie, czy to wrodzone, czy nabyte określane ...

Zaćma starcza

Zaćma starcza stanowi najczęściej występującą postać zaćmy nabytej i jednocześnie najczęstszą zmianę patologiczną soczewki. Wg ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon