Przyczyny niepłodności

Niepłodność nie jest zjawiskiem rzadkim, szacuje się, że w Polsce około miliona par w wieku prokreacyjnym boryka się z problemem płodności, co stanowi około 18-20 % małżeństw. Jednak ta świadomość na pewno nie jest pocieszająca dla pary, która stara się o dziecko. Dobrą informacją może być za to fakt, że istnieje wiele możliwości jej leczenia.

Ogólna płodność w społeczeństwie

Przyjmuje się, że do oceny szans na zajście w ciążę korzysta się z tak zwanego wskaźnika zapłodnienia. Pokazuje on, jaka jest szansa na zajście w ciążę podczas jednego cyklu dla zdrowej pary i ogólnie przyjmuje się, że wynosi on około 20% (niektóre źródła podają 30 %). Nie jest to zatem tak, że każda para regularnie starająca się o dziecko, doczeka się ciąży w pierwszym miesiącu tych starań. Nawet i pół roku nieudanych prób nie pozwala mówić o problemie niepłodności. Dopiero rok regularnego współżycia (2-3 stosunki w ciągu tygodnia) bez antykoncepcji, podczas którego nie dochodzi do ciąży, pozwala na postawienie diagnozy niepłodności pary. Ale taka diagnoza to nie wszystko, trzeba bowiem znaleźć przyczynę takiego stanu.

Najczęstsze przyczyny niepłodności

Problem niepłodności może leżeć po stronie kobiety, mężczyzny lub jednego i drugiego, czyli pary w rozumieniu całości. Jest wiele czynników ryzyka, które mogą doprowadzić do niepłodności, między innymi:

  • przebyte zakażenia przenoszone drogą płciową – główną rolę pełnią zakażenia Chlamydia trachomatis i Neisseria gonorrhoea. U ¼ zakażonych pacjentek rozwija się stan zapalny jajowodów, a blisko co piątej ich niedrożność. Niedrożne jajowody uniemożliwiają swobodny transport komórki jajowej z jajnika do jamy macicy i w ten sposób spotkanie z nasieniem partnera jest praktycznie wyeliminowane;
  • wiek kobiety – wiadomym jest, że wraz z wiekiem płodność kobiety maleje i w zupełności wygasa podczas menopauzy, podczas gdy płodność mężczyzny zachowana jest praktycznie do końca życia. Najlepszym okresem dla kobiety na zajście w ciążę jest wiek do 25. roku życia;
  • przebyte zabiegi chirurgiczne, takie jak wycięcie wyrostka robaczkowego lub inne w obrębie miednicy mniejszej mogą doprowadzić do powstania zrostów w jej obrębie, a co za tym idzie upośledzenia płodności. U mężczyzn do niebezpiecznych operacji zalicza się operacje kanału pachwinowego lub szyi pęcherza moczowego, bowiem istnieje ryzyko uszkodzenia struktur niezbędnych dla prawidłowej płodności.

Na dalszym miejscu plasują się czynniki środowiskowe, jak narażenie na substancje toksyczne w miejscu pracy, nałogi, masa ciała, ale we wszystkich przypadkach udowodniony jest ich wpływ na płodność.

Diagnostyka niepłodności

W diagnostyce niepłodności wykorzystuje się wiele badań, począwszy od wykluczenia wszelkich chorób ogólnoustrojowych, mogących prowadzić do obniżenia płodności (schorzenia tarczycy, kory nadnerczy, cukrzyca) na badaniach obrazowych kończąc. Zazwyczaj pierwszym wykonywanym badaniem jest badanie nasienia partnera (lub komputerową analizę nasienia) – jest to badanie łatwe i szybkie, więc w bardzo krótkim czasie pozwala wykluczyć czynnik męski niepłodności. Badania kobiety są bardziej skomplikowane: ze względu na zmienność hormonalną podczas cyklu niektóre badania można wykonywać jedynie w określonych dniach w miesiącu, a jeśli moment przepadnie, trzeba czekać kolejny miesiąc. Niestety, w niektórych przypadkach nie udaje się określić powodu niepłodności, mówi się wówczas o niepłodności o nieznanej przyczynie.

Leczenie niepłodności i pomoc psychologiczna

Leczenie niepłodności ściśle zależne jest od przyczyny ją wywołującej. W wielu przypadkach nie udaje się doprowadzić do wyleczenia schorzenia, a jedynie wspomóc parę w staraniach się o dziecko, jednak te starania dzięki różnym metodom mogą być nawet w około 40 % skuteczne.

Warto zwrócić uwagę na aspekt psychologiczny problemu, bowiem niepłodność może być powodem bardzo dużego niezadowolenia, stanów depresyjnych i przede wszystkim stresu, który również ma ujemny wpływ na zdolności prokreacji. Dlatego tak ważna jest kompleksowa opieka nad parą, ponieważ problem, choć może leżeć tylko po jednej stronie, zawsze leży po obu.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Histerosalpingografia (HSG)

Histerosalpingografia jest jednym z badań w diagnostyce ginekologicznej. Badanie HSG to klasyczna metoda radiologiczna z ...

Badanie poziomu hormonu luteinizującego (LH)

Badanie poziomu hormonu luteinizującego (LH) wykonywane jest najczęściej w diagnostyce: niepłodności i problemów z zajściem ...

Badanie FSH (hormonu folikulotropowego)

Badanie FSH (hormonu folikulotropowego) wykonywane jest w przypadku niepłodności kobiet i mężczyzn, niewydolności przysadki mózgowej ...

Niepłodność małżeńska

Niepłodność małżeńska, a ogólniej niepłodność pary, jest zjawiskiem dość powszechnym. Obecnie wiadomo, że problemy z ...

Czy niepłodność ma wpływ na związek?

Pary leczące się na niepłodność często skarżą się, że starania o dziecko zdominowały ich życie. ...

Niepłodność mężczyzn

Niepłodność męska, na równi z niepłodnością żeńską, w prawie 40% jest przyczyną niepowodzeń w próbie ...

Badanie USG przezpochwowe

Przezpochwowe ultrasonograficzne badanie układu rozrodczego (USG transwaginalne) jest nową metodą badania, która zdobyła trwałe miejsce ...

Histerosalpingosonografia (HyCoSy)

Histerosalpingosonografia (w skrócie HyCoSy) jest metodą badania narządu rodnego kobiety. Jest to badanie, które za ...

Histeroskopia diagnostyczna i operacyjna – jak się przygotować, jak wygląda?

Histeroskopia diagnostyczna odgrywa bardzo ważną rolę w profilaktyce i diagnostyce nieprawidłowości błony śluzowej jamy macicy, ...

Niepłodność kobiet

Niepłodność kobieca, na równi z niepłodnością męską, jest odpowiedzialna za niepowodzenie w staraniach się o ...

Zespół hiperstymulacji jajników – przyczyny, objawy, badania, leczenie, zapobieganie, powikłania

Zespół hiperstymulacji jajników jest powikłaniem leczenia niepłodności. Działania niepożądane są skutkiem ubocznym każdej formy terapii. ...

Test po stosunku – badanie PCT śluzu szyjkowego

Test po stosunku (inaczej test postkoitalny, pc-test, post coital test, test na wrogość śluzu) jest ...

Komentarze (0)