Leki na grypę i przeziębienie – leczenie objawowe czy przyczynowe?

Grypa i przeziębienie to choroby wirusowe, z którymi każdy z nas zmaga się nawet kilka razy w ciągu roku. Stosowanie w tym przypadku antybiotyków, czyli leków działających bakteriostatycznie i/lub bakteriobójczo, jest więc bezcelowe. Znacznie większą pomoc przyniosą leki przeciwwirusowe (np. amantadyna, rymantadyna, zanamiwir, oseltamiwir) oraz leki immunostymulujące, pobudzające i wzmacniające odporność organizmu.

Wirusy a przeziębienie

Aby dobrze przygotować się do walki z chorobą, przede wszystkim należy poznać jej przyczynę. W okresie jesienno-zimowym oraz w porze przesilenia wiosennego układ odpornościowy często bywa osłabiony, dlatego też jesteśmy wówczas szczególnie narażeni na infekcje wirusowe.

Przeziębienie to zespół objawów, które towarzyszą wirusowemu zakażeniu górnych dróg oddechowych. Przyczyną zachorowalności są różne rodzaje wirusów oddechowych, wśród których najczęściej wymienia się:

  • rinowirusy,
  • koronawirusy,
  • adenowirusy,
  • wirusy RSV,
  • wirusy para-grypy.

Początek infekcji nie jest gwałtowny, objawy zaś są bardziej zróżnicowane i narastają wolniej niż w przypadku grypy. Przeważnie początkowo czujemy ból i drapanie w gardle, a następnie pojawia się wyciek wodnistej wydzieliny z nosa. Zakażenie adenowirusem może powodować zapalenie spojówek, zaś enterowirus jest częstą przyczyną występowania objawów ostrego nieżytu żołądkowo-jelitowego (tzw. grypa żołądkowa). Dolegliwości towarzyszące przeziębieniu zwykle jednak nie uniemożliwiają codziennej aktywności i ustępują po około 7 dniach. Istotny jest zatem wybór leków na grypę i przeziębienie.

Wirusy a grypa

Za rozwój grypy odpowiadają wirusy rodzaju A, B lub C, które często mutują i występują w wielu podtypach. Objawy grypy narastają szybko i gwałtownie, mają też większe nasilenie. Charakterystyczny jest suchy, uporczywy kaszel, który z czasem staje się bardziej produktywny. Katar może się w ogóle nie pojawić. Pozostałe dolegliwości są jednak znacznie poważniejsze niż przy przeziębieniu, ponieważ występują tu:

  • bóle mięśni i stawów,
  • ogólne osłabienie,
  • bóle głowy,
  • dreszcze,
  • wysoka gorączka.

Ostre objawy grypy utrzymują się zwykle około tygodnia. Grypa niesie również za sobą wysokie ryzyko występowania niebezpiecznych dla zdrowia i życia powikłań.

Leki stosowane objawowo w chorobach wirusowych

Kiedy zaobserwujemy u siebie pierwsze objawy infekcji wirusowej, najczęściej sięgamy po leki bez recepty, aby jak najszybciej zwalczyć uporczywe dolegliwości, takie jak katar, ból głowy czy gorączka. W aptekach dostępnych jest bardzo wiele preparatów leczniczych, które mają różne składy, występują w kilku postaciach i zawierają często inne stężenia tych samych substancji czynnych.

Leczenie objawowe w chorobach wirusowych:

  1. W leczeniu objawowym lekiem pierwszego wyboru najczęściej jest paracetamol (dawka 500–1000 mg co 4–6 godzin), który wykazuje działanie przeciwbólowe i przeciwgorączkowe, przy bardzo dużym marginesie bezpieczeństwa jego stosowania. Może być stosowany zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej z innymi lekami.
  2. W zwalczaniu bólu i gorączki skuteczne są również różne preparaty proste i złożone zawierające w składzie kwas acetylosalicylowy (nie stosować u dzieci poniżej 12 roku życia). Natomiast inne niesteroidowe leki przeciwzapalne, np. ibuprofen (200–400 mg co 6 godzin) lub naproksen (250 mg co 6–8 godzin), zmniejszają dodatkowo stan zapalny, przy czym niosą za sobą również większe ryzyko występowania działań niepożądanych.
  3. W towarzyszącym suchym kaszlu warto sięgać po produkty lecznicze zawierające substancje przeciwkaszlowe, np. dekstrometorfan czy kodeinę, natomiast w kaszlu mokrym po leki wykrztuśne (np. gwajafenazyna) albo sekretolityczne (np. acetylocysteina, ambroksol).
  4. W celu obkurczenia naczyń błony śluzowej nosa i zmniejszenia kataru należy przyjmować leki doustne, zawierające głównie fenylefrynę lub pseudoefedrynę, ale można też stosować substancje działające wyłącznie miejscowo – ksylometazolinę, oksymetazolinę czy nafazolinę.

Warto jednak jeszcze raz podkreślić, że wszystkie wymienione powyżej substancje czynne zwalczają głównie objawy przeziębienia i grypy, nie wpływają zaś na ich bezpośrednią przyczynę, a więc wirusy, ani nie posiadają działania immunostymulującego.

Antybiotyki również nie wykazują aktywności wobec wirusów, ale są pomocne dopiero wówczas, gdy do podstawowych dolegliwości w przebiegu przeziębienia lub grypy dołączają objawy nadkażenia bakteryjnego, np. wyciek gęstej ropnej wydzieliny z nosa.

Leki na wirusy

Leki przeciwwirusowe niszczą wirusy, dlatego mogą być stosowane w leczeniu przyczynowym. Dodatkowo zmniejszają stopień nasilenia objawów grypy oraz ograniczają ryzyko i częstość występowania powikłań. Polecane są szczególnie osobom z tzw. grupy podwyższonego ryzyka albo chorującym na grypę o ciężkim przebiegu. Są tym skuteczniejsze, im wcześniej zostaną wdrożone do kuracji.

W leczeniu przeciwwirusowym wykorzystuje się dwie grupy leków dostępnych wyłącznie na receptę:

  • leki starej generacji (amantadyna, rymantadyna),
  • leki nowej generacji (zanamiwir, oseltamiwir).

Chlorowodorek amantadyny i rymantadyny to leki hamujące replikację, czyli namnażanie wirusa. Mogą być stosowane w profilaktyce i leczeniu zakażeń wyłącznie wirusem grypy typu A. Wykazują stosunkowo niewielki efekt terapeutyczny w przypadku grypy sezonowej, przy jednoczesnym nasilonym występowaniu wielu działań niepożądanych. Paracetamol i aspiryna zmniejszają ich skuteczność.

Zdecydowanie częściej w leczeniu antygrypowym u dorosłych i dzieci po 1 roku życia wykorzystuje się:

  • oseltamiwir, który dostępny jest pod postacią kapsułek doustnych,
  • albo zanamiwir, podawany tylko drogą wziewną (dla dzieci od 5 roku życia).

Oba leki działają na namnażające się wirusy grypy typu A i B, hamują uwalnianie i aktywność enzymów wirusowych z zainfekowanych komórek oraz ich przenikanie do nabłonka układu oddechowego, dzięki czemu zapobiegają szerzeniu się zakażenia. Nie wykazują jednak aktywności wobec już zreplikowanych wirusów. Powinny być włączone do leczenia dopiero po potwierdzeniu infekcji wirusem grypy w badaniach laboratoryjnych. Farmakoterapia z ich udziałem musi rozpocząć się w ciągu dwóch dni od wystąpienia pierwszych objawów i trwa zwykle 5 dni.

Natomiast dostępna jeszcze niedawno wyłącznie na receptę inozyna (Inosinum pranobexum) to substancja czynna o udowodnionym działaniu przeciwwirusowym i immunostymulującym. Lek ten występuje w postaci tabletek i syropu. Nie tylko hamuje namnażanie wirusów, ale również pobudza układ odpornościowy organizmu gospodarza. Z tego powodu uważa się, iż inozyna zmniejsza prawdopodobieństwo zachorowania na choroby wirusowe i łagodzi ich przebieg. Lek ten można stosować już od pierwszego roku życia, a jego dawkowanie jest zależne od masy ciała pacjenta.

Leki immunostymulujące

Preparaty immunostymulujące, czyli pobudzające i wzmacniające odporność organizmu, są rekomendowane szczególnie tym pacjentom, którzy uskarżają się na częste i nawracające infekcje oraz w okresie większego osłabienia organizmu.

W profilaktyce przeziębienia i grypy powszechnie stosowana jest m.in. witamina C i witamina D, rutozyd, preparaty zawierające wielonienasycone kwasy tłuszczowe (głównie DHA) i tran, a także ekstrakty roślinne z jeżówki, grejpfruta, aronii czy aloesu. Skuteczność tych substancji w zapobieganiu zachorowaniom stanowi jednak kwestię sporną, a ich efektywność często nie jest potwierdzona wiarygodnymi badaniami klinicznymi.

W celu wytworzenia odporności oraz stymulacji naturalnych mechanizmów obronnych organizmu, lekarze zalecają poddawanie się szczepieniom. Szczepionki, czyli specjalne preparaty zawierające głównie konkretne, zmodyfikowane zarazki (np. całe wirusy albo ich fragmenty) można podawać we wstrzyknięciach, ale również przyjmować w postaciach doustnych. Na szczepienie przeciwko wirusowi grypy warto zgłaszać się co roku, ponieważ wirus ten często mutuje i skład szczepionek jest regularnie modyfikowany, aby jak najlepiej zabezpieczyć organizm przed zachorowaniem i groźnymi powikłaniami.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.6


Może cię

Leki przeciwwirusowe

Zakażenia wirusowe są najczęstszym powodem wizyt w gabinecie lekarza pierwszego kontaktu. Leczenie przeciwwirusowe polega głównie ...

Przeziębienie – objawy, ile trwa, co pomaga – leki i domowe sposoby

Przeziębienie to infekcja wirusowa, którą łatwo zarazić się w większych skupiskach i zamkniętych pomieszczeniach. Objawy ...

Zaburzenia odporności organizmu

Odporność to zdolność organizmu do obrony przed patogenami. Gdy nasza odporność jest osłabiona, częściej nękają ...

Leczenie grypy i przeziębienia

Objawy grypopodobne mogą występować w trakcie różnych chorób. Zwykle trudno odróżnić, czy dolegliwości wywołuje grypa, ...

Antybiotyki a leczenie grypy

Antybiotyki stosuje się w chorobach wywołanych bakteriami, zaś grypa jest chorobą wirusową. Chorzy często sami ...

Grypa

Grypa jest chorobą zakaźną. Rozpoczyna się gwałtownie, dając objawy w postaci gorączki, ogólnego rozbicia, dreszczy ...

Przeziębienie u dzieci

Przeziębienie jest wirusową infekcją górnych dróg oddechowych (może być wywołane przez około 100 różnych wirusów). ...

Grypa – jak można się zarazić?

Grypa przenosi się drogą kropelkową, można się nią łatwo zarazić poprzez bezpośredni kontakt z osobą ...

Leczenie grypy – leki bez recepty i na receptę, domowe sposoby

Leczenie grypy obejmuje leczenie objawowe (zwalczanie gorączki i bólu, nawadnianie), a także leczenie przeciwwirusowe i ...

Objawy grypy – jak rozpoznać grypę?

Objawy grypy można poszeregować zarówno jako symptomy grypy, jak również innych chorób. Grypę należy różnicować ...

Przewianie – objawy – jak leczyć i rozgrzać się domowymi sposobami?

„Przewiało mnie!” – takie stwierdzenie najczęściej poprzedza rozwój przeziębienia, stanu zapalnego czy bólu korzonków. Przewiany ...

Dlaczego przeziębienia i grypy nie leczy się antybiotykami?

Antybiotyki są nieskuteczne w leczeniu infekcji wirusowych, takich jak grypa czy przeziębienie. Przyjmowanie antybiotyku nie ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon