Mononukleoza zakaźna – przyczyny, objawy, leczenie mononukleozy

Brak zdjęcia

20 października 2017

Mononukleoza zakaźna („choroba pocałunków”) wywoływana jest przez wirus Epsteina-Barr. W przypadku dzieci symptomy mogą przypominać zwykłe przeziębienie lub grypę. U dorosłych natomiast objawy mononukleozy są bardziej dokuczliwe, pojawia się ból gardła, gorączka powyżej 38 stopni Celsjusza oraz biały nalot na migdałkach. Dochodzi także do znacznego powiększenia węzłów chłonnych i śledziony. Jak wygląda leczenie mononukleozy?

Mononukleoza – jak można się zarazić?

W dzisiejszych czasach, gdy świadomość zdrowotna społeczeństwa znacznie wzrosła, prawdopodobnie każdy słyszał o chorobie zwanej mononukleozą zakaźną. Mało kto zdaje sobie jednak sprawę, że zdecydowana większość naszej populacji jest nosicielami czynnika chorobotwórczego, powodującego mononukleozę.

Dlaczego więc nie u wszystkich dochodzi do rozwinięcia infekcji? Jakie są objawy tej choroby? Czy jest ona groźna? I wreszcie – dlaczego mononukleoza nazywana jest inaczej „chorobą pocałunków”?

Mononukleoza zakaźna może być wywoływana przez szereg patogenów, spośród których najważniejszym jest wirus Epsteina-Barr (wirus EBV). Praktycznie nie ma możliwości uniknięcia zakażenia EBV, ponieważ jego nosicielami są niemal wszyscy ludzie na świecie.

Jeżeli chodzi o mononukleozę, zarażanie wirusem odbywa się poprzez ślinę (stąd nazwa – „choroba pocałunków”): kaszel, kichanie czy też picie z jednego naczynia lub używanie wspólnych sztućców. Wirus atakuje komórki nabłonkowe jamy ustnej i gardła, a następnie rozprzestrzenia się do krwi i „zaraża” białe krwinki.

Inne wirusy wywołujące chorobę to wirus: różyczki, zapalenia wątroby, toksoplazmozy, adenowirusy, cytomegalowirusy, a także HIV.

Gdy dojdzie do infekcji EBV, pozostaje on w komórkach naszego organizmu do końca życia, a pozbycie się go jest niemożliwe. Zakażenie nie oznacza jednak, że będziemy chorować na pełnoobjawową mononukleozę, bowiem jej wszystkie objawy uwidaczniają się dopiero w sytuacji osłabienia organizmu i spadku odporności.

Obecność wirusa mononukleozy jest niebezpieczna w przypadku osób chorych na AIDS, z nowotworami, a także po przeszczepach narządu (odporność w tych sytuacjach jest znacznie osłabiona).

Mononukleoza – objawy u dorosłych

W przypadku mononukleozy zakaźnej istnieje pewna zależność: im zakażona osoba jest starsza, tym cięższy jest jej przebieg. O ile w przypadku dzieci objawy mogą przypominać zwykłe przeziębienie lub grypę, to u dorosłych symptomy są znacznie bardziej dokuczliwe.

Gardło i opuchnięte migdałki obejmuje stan zapalny z białym nalotem. Mamy do czynienia ze znacznym powiększeniem węzłów chłonnych. Temperatura przewyższa 38 stopni Celsjusza.

Chory może uskarżać się na ból mięśni, stawów, a także brzucha, który ma swoją przyczynę w powiększeniu śledziony oraz wątroby. Czasami z mononukleozą współistnieje zapalenie spojówek. Objawy mononukleozy bywają często mylone z ciężką infekcją bakteryjną.

W przypadku mononukleozy wysypka pojawia się, gdy lekarz zaleci antybiotyk, którego stosowanie w tym przypadku nie przyniesie poprawy.

Jakie są objawy mononukleozy u dzieci?

Nazwa „choroba pocałunków” mogłaby sugerować, że na zarażenie EBV podatne są głównie osoby dorosłe. Nic bardziej mylnego, wirus Epsteina-Barr rozpoczyna swą inwazję już w okresie przedszkolnym, kiedy dziecko nawiązuje pierwsze kontakty z rówieśnikami, nie bacząc na przestrzeganie zasad higieny. Wspólne zabawki, brane do buzi przez wiele dzieci, są doskonałym nośnikiem zakażenia EBV.

Mononukleoza zakaźna u dziecka ma zwykle łagodny przebieg. Czasami objawy nie występują w ogóle. Zakażenie takie jest praktycznie nie do odróżnienia od zwykłego przeziębienia i nazywane jest pierwotnym. Ludzie często przechodzą mononukleozę w tym wieku i nie są nawet świadomi, że kiedykolwiek zapadli na tę chorobę.

Jeżeli chodzi o mononukleozę u dziecka, objawy to: gorączka, czasami powiększenie węzłów chłonnych oraz migdałków, zapalenie gardła. U starszych dzieci objawy mogą być bardziej dokuczliwe.

Mały pacjent jest wyraźnie osłabiony, narzeka na ostry ból gardła, głowy i brak apetytu. Może pojawić się ropny, biały nalot na migdałkach u dziecka. Dochodzi do powiększenia węzłów chłonnych. Charakterystycznym objawem mononukleozy jest obrzęk powiek, który nadaje twarzy zmęczony wyraz.

Mononukleoza w ciąży – czy jest groźna?

Mononukleoza, jako groźna w swych symptomach choroba, może budzić niepokój w przypadku, kiedy zapada na nią kobieta ciężarna. Na szczęście nie wykazano, aby zależność mononukleoza a ciąża w jakikolwiek sposób wpływała na zdrowie nienarodzonego dziecka.

Przyszłe matki powinny poddać się leczeniu podobnemu jak kobiety nieciężarne. Należy skontaktować się z lekarzem, który zaleci leki na mononukleozę, które można bezpiecznie stosować w ciąży. Przed planowanym poczęciem można wykonać badanie krwi na obecność przeciwciał wirusa EBV.

Jak zapobiegać mononukleozie? Jak wspomniano, nosicielami EBV jest znacząca większość społeczeństwa, a droga transmisji tego wirusa stwarza duże prawdopodobieństwo zakażenia. Wystarczy napić się z nosicielem ze wspólnej szklanki albo przebywać w pobliżu, gdy kichnie.

Jedynym sposobem na uniknięcie zachorowania na mononukleozę zakaźną jest ograniczenie kontaktów z osobami, które niedawno ją przeszły, oraz wzmacnianie swojej odporności. Dobrą wiadomością jest to, że po przejściu mononukleozy zakaźnej organizm zyskuje trwałą odporność na chorobę.

Mononukleoza zakaźna – jak rozpoznać?

Mononukleoza jest bardzo podobna w swych objawach do innych, częściej występujących zakażeń bakteryjnych lub wirusowych, dlatego pierwsza diagnoza często nie jest trafna. Wątpliwości pojawiają się, gdy po podaniu antybiotyku na naszym ciele pojawi się wysypka, a poprawa samopoczucia nie następuje.

Wówczas konieczne może być przeprowadzenie badań na mononukleozę z krwi i testów wykrywających obecność przeciwciał przeciwko EBV, które występują u osób zakażonych.

Charakterystycznymi objawami różnicującymi mononukleozę od zwykłej grypy lub anginy jest wystąpienie obrzęku twarzy, znaczne powiększenie śledziony i węzłów chłonnych. Mononukleoza, ze względu na lokalizację obrzęku, może być także mylona z zapaleniem zębopochodnym.

Mononukleoza zakaźna – leczenie

W przeciwieństwie do chorób bakteryjnych, z którymi możemy walczyć przy pomocy szeregu różnorodnych antybiotyków, leczenie mononukleozy polega na jej „przeczekaniu”.

Niestety nie istnieje żaden skuteczny lek ani szczepionka, która mogłaby zapobiec pojawieniu się mononukleozy. Jak długo trwa i przez jaki czas trzeba się leczyć? Jedynym sposobem jest odpoczynek w łóżku przez minimum 2 tygodnie, do czasu samoistnego ustąpienia objawów.

Najlepszym leczeniem są tak zwane domowe sposoby radzenia sobie z infekcją.

  • Przede wszystkim należy dużo spać i wypoczywać. Leżenie w łóżku i unikanie wysiłku fizycznego pomoże nam wrócić do zdrowia.
  • Pomocne może okazać się spożywanie czosnku, który zawiera substancje skuteczne w walce z wszelkimi chorobami.
  • Aby złagodzić ból gardła, można przepłukiwać je kilka razy dziennie ciepłą wodą z dodatkiem soli lub stosować pastylki do ssania.
  • Spożywając dużo witamin, ułatwimy naszemu organizmowi walkę z chorobą. Dobrze jest włączyć do naszego jadłospisu wiele warzyw i owoców. Odpowiednią dietę można wspomóc środkami zawierającymi witaminę A, B i C.
  • Należy pić dużo płynów, aby zapobiec odwodnieniu.

W przypadku gorączki powyżej 38 stopni Celsjusza temperaturę należy zwalczać lekami. Jeśli bóle są silne, można zażyć leki przeciwbólowe dostępne bez recepty.

Mononukleoza – powikłania

Oprócz ogólnego osłabienia organizmu przeważnie nie pojawiają się poważniejsze powikłania mononukleozy. Jednak czasami mogą wystąpić na przykład zaburzenia związane z układem krwionośnym mijające najczęściej po upływie około 2 miesięcy (zniszczenie krwinek czerwonych, zmniejszenie liczby płytek krwi oraz białych krwinek).

Inne powikłanie stanowią problemy z oddychaniem wskutek znacznego powiększenia migdałków. Może dojść także do zapalenia wątroby (ustępujące zwykle bez leczenia) oraz chorób serca (bardzo rzadko).

Do pęknięcia śledziony dochodzi tylko w skrajnych przypadkach i wymaga to leczenia operacyjnego. Śledziona jest bardzo wrażliwym narządem, dlatego w przypadku jej powiększenia, nawet delikatne uderzenie może spowodować jej pęknięcie.

Opublikowano: ; aktualizacja: 21.10.2017

Oceń:
4.5


Może cię

Przeciwciała IgG przeciwko wirusowi Epsteina-Barr (EBNA)

Specyficzne przeciwciała przeciwko antygenom wirusa Epsteina-Barr (EBV) pozwalają na zdiagnozowanie zakażenia wirusem EBV. Badanie jest ...

Wirus Epsteina-Barr (EBV)

Wirus Epsteina-Barr (EBV) jest często występującym wirusem należącym do grupy herpes. Jest on przyczyną mononukleozy ...

Wideo – Mononukleoza zakaźna

Mononukleoza zakaźna jest ciężką, ogólną chorobą infekcyjną, dotyczącą zarówno dzieci, jak i młodzieży. Występuje w ...

Przeciwciała IgM przeciwko wirusowi Epsteina-Barr IgM

Badanie na obecność przeciwciał IgM przeciwko wirusowi Epsteina-Barr wykonuje się u pacjentów, u których podejrzewa ...

Mononukleoza

Mononukleoza to ostra choroba wirusowa przenoszona przez ślinę, występująca najczęściej u małych dzieci i nastolatków. ...

Choroby gardła u dzieci

Około 80% wszystkich zakażeń układu oddechowego u dzieci dotyczy nosa, gardła, ucha i/lub zatok. Najczęstsze ...

Mononukleoza zakaźna u dziecka

Objawy grypopodobne, silny ból gardła, uczucie przemęczenia oraz gorączka mogą sugerować zachorowanie na mononukleozę zakaźną ...

Herpeswirusy

Herpesviridae, czyli herpeswirusy, to wirusy, z których osiem wywołuje choroby u ludzi. Herpeswirusy są najlepiej ...

Ból gardła u dziecka

Ból gardła, mimo że najczęściej nie jest objawem poważnych chorób, może być uciążliwy dla dzieci. ...

Wybroczyny na skórze – co oznaczają, przyczyny, badania, leczenie

Wybroczyny to drobne wynaczynienia krwi na skórze lub błonach śluzowych. Są to niewielkiej wielkości zmiany ...

Oznaczanie przeciwciał EBV IgG a mononukleoza

Wirus Epsteina-Barr to szeroko rozpowszechniony czynnik powodujący mononukleozę zakaźną (nazywaną także chorobą pocałunków). Podstawowe znaczenie ...

O czym świadczą naloty na migdałkach?

Migdałki to niewielkie narządy odpowiedzialne za odporność organizmu. Są podatne na wiele różnych stanów chorobowych: ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon