Dlaczego usuwa się migdałki?

Usuwanie migdałków (tonsillektomia) to zabieg, który wykonuje się m.in. w przypadku ich powiększenia do rozmiarów utrudniających oddychanie, połykanie czy mówienie. Wskazaniem do wycięcia są również powikłania anginy oraz ropnie okołomigdałkowe. Chore migdałki u dziecka czy dorosłego usuwa się w znieczuleniu ogólnym lub miejscowym. Powikłania po tonsillektomii, jak ból gardła i problemy z przełykaniem, mogą utrzymywać się do dwóch tygodni.

Migdałki – podniebienne, gardłowy, językowy

Migdałki to skupiska tkanki limfatycznej wielkości około dwóch centymetrów. Położone są w głębi gardła. Wyróżniamy migdałki podniebienne, gardłowy i migdałek językowy, które tworzą tak zwany pierścień gardłowy Waldeyera.

Migdałki łatwo ulegają zakażeniom. Fizjologicznie powiększają się między 3. a 7. rokiem życia i wtedy są najbardziej podatne na infekcje. Mogą się również powiększać, utrudniając połykanie i oddychanie. W niektórych przypadkach konieczne jest chirurgiczne usunięcie migdałkówtonsillektomia.

Migdałki są częścią układu immunologicznego mającego za zadanie ochronę organizmu przed szkodliwymi czynnikami. Są położone na granicy układu pokarmowego i oddechowego, tam gdzie obydwa układy stykają się bezpośrednio ze światem zewnętrznym i są narażone na kontakt z patogenami. Poprzez kontakt z antygenami możliwe jest kształtowanie się mechanizmów odporności i pamięci immunologicznej.

Migdałki są szczególnie ważne w okresie wczesnego dzieciństwa (kiedy się rozwijają), dlatego wówczas nie wskazane jest ich usuwanie, lecz wdrożenie leczenia zachowawczego. W okresie dojrzewania ulegają zanikowi (migdałek gardłowy zwykle całkowitemu), stąd ich wycięcie nie będzie wpływało negatywnie na układu odpornościowy (immunologiczny).

Chore migdałki – objawy u dzieci i dorosłych

Migdałki łatwo ulegają zakażeniom, zwłaszcza u dzieci. Bywa, że przestają pełnić swoją funkcję ochronną, a same stają się źródłem zakażeń. Przewlekły proces zapalny może prowadzić do przedostawania się antygenów bakteryjnych drogą krwi do innych narządów. W przypadku paciorkowców (powodujących anginę) antygeny bakterii są bardzo podobne do antygenów w organizmie człowieka i może dojść (częściej u dzieci) do reakcji autoimmunologicznej, gdy przeciwciała wytworzone przeciwko antygenom bakteryjnym zaczną atakować własne tkanki. Mogą wystąpić zmiany zapalne w obrębie dużych stawów, zapalenie serca (prowadzące niekiedy do rozwoju wad zastawkowych; zazwyczaj zastawki mitralnej), zapalenie kłębuszków nerkowych, guzki podskórne czy rumień brzeżny.

Równie częstym problemem jest przerost migdałka gardłowego u dziecka (u dorosłych ulega on inwolucji i nie stanowi problemu). Do przerostu przyczyniają się nawrotowe infekcje górnych dróg oddechowych. Objaw chorych migdałków to upośledzona drożność nosa lub jego całkowite zatkanie. Dziecko oddycha przez otwarte usta. Może rozwinąć się tak zwana twarz adenoidalna. Przez długotrwałe oddychanie przez usta cofnięciu ulega żuchwa, buzia staje się podłużna, pojawia się gotyckie podniebienie (wysokie i węższe).

Migdałki u dorosłych, które wywołują problemy zdrowotne, to migdałki podniebienne. Ich przewlekłe zapalenie może powodować ich przerost oraz reakcje zapalne ze strony innych narządów.

Usunięcie migdałków – kiedy wykonać tonsillektomię?

Do podstawowych wskazań do operacji usunięcia migdałków należy powiększenie migdałków do rozmiarów utrudniających czynności, takie jak: oddychanie, połykanie, mówienie, czy powodujących obturacyjny bezdech senny. Zaleceniem do wycięcia są także powikłania anginy, czyli zapalenie stawów, serca, nerek, tęczówki, skóry.

Dlaczego usuwa się migdałki? Wśród wskazań należy wymienić ponadto podejrzenie nowotworu, nawracające, częste anginy oraz ropnie okołomigdałkowe.

Jeżeli chodzi o przeciwwskazania, usunięcia migdałków nie przeprowadza się w przypadku rozszczepu podniebienia czy rozdwojenia języka. Do zabiegu nie można zaklasyfikować również pacjenta z anatomicznie zmienionym podniebieniem (np. za krótkim podniebieniem) oraz zaburzeniami krzepnięcia krwi.

Na czym polega wycięcie migdałków?

Operacja wycięcia migdałków u dzieci czy dorosłych może być wykonana w znieczuleniu ogólnym lub miejscowym. U małych pacjentów zazwyczaj przeprowadza się ją w znieczuleniu ogólnym i pozycji leżącej. Jeśli stosowane jest znieczulenie miejscowe, pacjent znajduje się w pozycji siedzącej. Zabieg przeprowadza się przez usta.

Migdałki (wraz z ich torebką) oddziela się od otaczających tkanek i usuwa w całości. Krwawienie tamuje się przy pomocy elektrokoagulacji, narzędzi typu nóż harmoniczny, wykorzystujących ciepło do zamykania naczyń, lub przy użyciu podwiązek naczyniowych.

Usunięcie migdałka gardłowego nazywamy adenotomią. Do tego celu używa się specjalnego przyrządu. Następnie do nosogardła wprowadza się tampon, którym uciska się miejsce po migdałku przez kilka minut, aby zapobiec krwawieniu.

Wycięcie migdałków u dzieci i dorosłych – rekonwalescencja

Po operacji tonsillektomii pacjent powinien pozostać w szpitalu przynajmniej dobę na obserwacji, przyjmując leki przeciwbólowe oraz antybiotyk. Przez kilka dni dieta powinna mieć charakter półpłynny. Ponadto należy unikać twardych, ostrych, kwaśnych oraz gorących pokarmów.

Ból po usunięciu migdałków początkowo jest niewielki, później może się nasilać. Zazwyczaj wystarczającym postępowaniem jest przyjmowanie dostępnych bez recepty leków przeciwbólowych, takich jak paracetamol. Podczas leżenia głowę powinno się trzymać wyżej (na kilku poduszkach), aby zapobiec obrzękowi. Ból gardła oraz trudności w przełykaniu mogą utrzymywać się przez około dwa tygodnie.

Usunięcie migdałków u dzieci i dorosłych – powikłania

Najczęstszym z powikłań po usunięciu migdałków jest krwawienie. Szacuje się, że dotyka 13 proc. chorych po tonsillektomii. Może ono wystąpić nawet dwa tygodnie po operacji. By zapobiec wystąpieniu tego powikłania, unikać należy gorących oraz stałych pokarmów.

Innym skutkiem ubocznym może być zakażenie miejsca operowanego, dlatego chory powinien profilaktycznie przyjmować antybiotyk. Ból gardła i problemy z przełykaniem mogą w konsekwencji doprowadzić do odwodnienia.

Do innych rzadszych powikłań zalicza się zmianę barwy głosu (która zwykle mija po kilku miesiącach) czy zatkany nos. Zdarza się, że operacja wycięcia migdałków nie powoduje poprawy w zakresie objawów z dróg oddechowych, trudności w przełykaniu, chrapania. Niekiedy potrzebne są kolejne operacje, aby wyeliminować wspomniane problemy.

Opublikowano: ; aktualizacja: 02.02.2018

Oceń:
4.7


Może cię

Suche gardło – jak nawilżyć gardło domowymi sposobami?

Suche gardło, choć może być uciążliwe i występować przewlekle, przeważnie nie stanowi stanu niebezpiecznego dla ...

Przerost migdałka gardłowego – przyczyny, objawy, wskazania do usunięcia

Przerost migdałka gardłowego (tzw. trzeci migdał) u dzieci obserwuje się częściej niż u dorosłych. Powiększone ...

Sposoby na chore gardło

Typowe objawy chorego gardła to: drapanie, pieczenie, kłucie i ból gardła przy przełykaniu. Pacjenci skarżą ...

Zapalenie zatok

Słysząc pojęcie „zapalenie zatok” myślimy z reguły o nieskomplikowanym procesie chorobowym, podobnym do zapalenia gardła, ...

Powiększone migdałki – jakie objawy dają przerośnięte migdałki i jak je leczyć?

Powiększenie migdałków jest normalnym objawem infekcji gardła i migdałków. Trwałe powiększenie migdałków nazywane jest przerostem ...

Wycięcie migdałków

Skupiska tkanki limfatycznej gardła, czyli migdałki, są pierwszą linią obrony układu pokarmowego i oddechowego. Spełniają ...

Zapalenie ślinianki podżuchwowej – przyczyny, objawy, leczenie

Ślinianki (przyuszne, podżuchwowe, podjęzykowe) to niewielkie struktury odpowiedzialne za wydzielanie śliny. Najczęściej mamy do czynienia ...

Przerost migdałka gardłowego u dziecka

Przerost fizjologiczny migdałka gardłowego jest odwracalny i polega na powiększeniu się rozmiarów migdałka, bez zaburzenia ...

Zespół przewlekłego spływania wydzieliny po tylnej ścianie gardła – przyczyny, objawy, leczenie

Zespół przewlekłego spływania wydzieliny po tylnej ścianie gardła jest częstym problemem klinicznym. Objawia się długotrwałym ...

Skuteczne sposoby na chrypkę – jak szybko pozbyć się chrypki?

Chrypka to częsta przypadłość, którą określa się jako chorobę zawodową osób intensywnie pracujących głosem, np. ...

Guzek na szyi – co oznacza zgrubienie na szyi? Czy guzek szyi to rak?

Guzek na szyi może być zmianą o rożnym charakterze. Wśród przyczyn pojawienia się w tej ...

Trzeci migdał u dziecka – jakie ma objawy? Czy usuwać przerośnięty migdał u dziecka?

Trzeci migdał, czyli przerost migdałka gardłowego, to jednostka chorobowa obserwowana przede wszystkim u dzieci w ...

Komentarze (0)