Przepukliny brzuszne – leczenie operacyjne

Przepuklina brzuszna to nieprawidłowe uwypuklenie zawartości jamy brzusznej przez otwór w powłokach brzusznych. Otwór ten, czyli wrota przepukliny, tworzy się w tzw. miejscach o obniżonej odporności. Pod wpływem dodatnich ciśnień panujących w jamie brzusznej jej zawartość przedostaje się przez taki otwór.

Kto jest narażony na powstanie przepukliny?

Przepukliny dzielimy na wrodzone i nabyte. Przepukliny wrodzone powstają, gdy nieprawidłowy jest proces zstępowania jąder (przepuklina pachwinowa) lub w życiu płodowym nie dokonał się proces zamknięcia otworów w jamie brzusznej (np. przepuklina pępkowa).

Przepukliny nabyte powstają w wyniku wzrostu ciśnienia w jamie brzusznej. Dochodzi do tego w wyniku znacznych wysiłków fizycznych, w przypadku przewlekłego kaszlu, zaparcia czy częstego parcia na mocz. Przepukliny częściej występują u ludzi otyłych. Osłabienie tkanek w wieku podeszłym również sprzyja powstaniu przepukliny. Istnieją również teorie mówiące o genetycznym uwarunkowaniu mniejszej odporności tkanek (budowa kolagenu), co predysponuje do powstawania przepuklin.

Duży problem stanowią przepukliny w bliźnie pooperacyjnej. Większe jest prawdopodobieństwo ich wystąpienia, jeśli istnieją problemy z wygojeniem się rany pooperacyjnej. Przepukliny pooperacyjne mogą wystąpić zarówno w bliźnie po klasycznej, jak i laparoskopowej operacji. Dlatego ważne jest, by bezpośrednio po operacji brzusznej unikać nadmiernych wysiłków fizycznych związanych z napinaniem mięśni brzucha.

Z czego składa się przepuklina?

W przepuklinie wyróżnia się:

  • wrota przepukliny, czyli otwór w powłokach, przez który przedostaje się zawartość jamy brzusznej,
  • kanał przepukliny, czyli drogę z jamy brzusznej pod skórę i worek przepuklinowy, utworzony przez otrzewną (w nim znajduje się zawartość przepukliny, którą mogą być jelita czy sieć większa).

Czasem przez ubytek tkanki w powłokach nie przechodzi otrzewna, a jedynie tłuszcz przedotrzewnowy, co sprawia niecharakterystyczny ból.

Przepuklina – objawy

Podstawowym objawem jest wyczuwalne i widoczne uwypuklenie powłok brzusznych. Może wystąpić dyskomfort lub ból tej okolicy. Ból może również promieniować, np. w przypadku przepukliny pachwinowej, do jądra. Mogą wystąpić nudności i wymioty.

Mówi się, że przepuklina jest odprowadzana, gdy da się jej zawartość wcisnąć z powrotem do jamy brzusznej. Poważnym problemem jest uwięźnięcie przepukliny, które prowadzi do niedrożności przewodu pokarmowego czy niedokrwienia ściany uwięźniętego jelita. W takich przypadkach często trzeba operować w ramach ostrego dyżuru. Operacja niekiedy wiąże się z koniecznością wycięcia fragmentu niedokrwionego jelita. Aby do tego nie dopuścić, należy skonsultować się z chirurgiem i o ile są wskazania do leczenia chirurgicznego, zoperować przepuklinę w trybie planowym, ponieważ odwlekanie operacji może skutkować późniejszymi komplikacjami.

Przepuklina – leczenie

Zachowawczo pacjenci, u których stan ogólny nie pozwala na wykonanie operacji, by przepuklina nie uwięzła, powinni nosić specjalny pas przepuklinowy.

Leczenie jest chirurgiczne. Ma na celu albo odtworzenie prawidłowych warunków anatomicznych, a jeśli to nie jest możliwe (np. olbrzymie przepukliny w bliznach pooperacyjnych), przykrycie ubytku siatką, by zawartość jamy brzusznej nie przedostawała się przez wrota przepukliny i by zapobiec jej uwięźnięciu i komplikacjom.

Klasyczna operacja polega na odprowadzeniu zawartości worka przepuklinowego do jamy brzusznej, czasem z otwarciem otrzewnej i zeszyciu tkanek, tak aby przykrywały wrota przepukliny. Standardem w klasycznej operacji przepukliny pachwinowej jest użycie siatki z materiału sztucznego, która wzmacnia tylną ścianę kanału pachwinowego. Również w przypadku operacji klasycznych przepuklin pooperacyjnych wszywana jest siatka.

Najczęstszym powikłaniem operacji jest nawrót przepukliny. Trudno w takim przypadku w ogóle mówić o powikłaniu. Dzieje się tak dlatego, iż tkanki dalej są osłabione i w tym samym miejscu, mimo odtworzenia warunków anatomicznych, może dojść do powstania przepukliny. Nawroty są rzadsze po operacjach z wykorzystaniem siatki. Do innych powikłań należą krwiak w ranie pooperacyjnej, zbiornik płynu nad siatką, zwłaszcza w dużych przepuklinach, który wchłania się samoistnie w ciągu kilku tygodni, a którego nakłuwa się tylko w przypadku zakażenia płynu, czy rzadziej ból przewlekły, spowodowany uszkodzeniem małych nerwów podczas operacji lub ich drażnieniem przez siatkę.

Istnieją metody laparoskopowe operowania przepuklin brzusznych, pozwalające na szybszy powrót do pełnej sprawności i krótszy pobyt w szpitalu, a w przypadku olbrzymich przepuklin brzusznych w ogóle umożliwiające jakąkolwiek interwencję chirurgiczną. Metody te to:

  • TAPP – operacja przezbrzuszna przedotrzewnowa. Stosowana w przypadku przepuklin pachwinowych. Wykonując trzy niewielkie cięcia skórne, wprowadza się do jamy brzusznej kamerę i narzędzia, a następnie otwiera otrzewną, odprowadza zawartość przepukliny, ścianę kanału pachwinowego wzmacnia siatką z tworzywa sztucznego i zeszywa otrzewną;

  • TEP – endoskopowa operacja zewnątrzotrzewnowa. Również metoda stosowana w leczeniu przepuklin pachwinowych. Różni się od poprzedniej tym, że nie wchodzi się do jamy otrzewnej, a siatkę mocuje się bezpośrednio nad otrzewną.

  • IPOM – laparoskopowa metoda śródotrzewnowa. W niej siatkę mocuje się specjalnymi wchłanianymi zszywkami wewnątrz jamy brzusznej do otrzewnej. Używa się specjalnych siatek dwuwarstwowych z warstwą antyadhezyjną, do której nie przyczepia się jelito. Jest to metoda wykorzystywana do leczenia wszystkich przepuklin brzusznych, najczęściej pępkowych, w kresie białej lub pooperacyjnych. Największe korzyści osiągają chorzy z olbrzymimi przepuklinami pooperacyjnymi, u których często operacja klasyczna z odtworzeniem warunków anatomicznych byłaby niemożliwa, a którzy dzięki metodzie IPOM po operacji mają znacznie lepszą jakość życia.

Należy pamiętać o niebezpieczeństwach związanych z operacją bardzo dużych przepuklin. Przede wszystkim przed operacją wskazana jest redukcja masy ciała. Zmniejsza się wtedy również ilość tłuszczu wewnątrzotrzewnowego i zawartość przepukliny. Gdyby nagle wprowadzić dużą zawartość przepukliny do jamy brzusznej, groziłoby to powikłaniami oddechowymi – podniesieniem się kopuły przepony i mniejszą pojemnością płuc. Ważne jest rzucenie palenia – pacjent, kaszląc po operacji, może doprowadzić do oderwania się siatki, niwecząc efekt operacji. Ważne jest unikanie wysiłku fizycznego po operacji i noszenie pasa przepuklinowego przez co najmniej 3 miesiące do pół roku.

W przypadku metod laparoskopowych najczęstszym powikłaniem są nerwobóle spowodowane drażnieniem nerwów skórnych przez zszywki użyte do mocowania siatki. Zwykle mijają one po wchłonięciu się zszywek. Innym, rzadszym powikłaniem jest migracja siatki.

Podsumowując, leczenie przepuklin brzusznych jest leczeniem operacyjnym. Zwlekanie z pójściem do lekarza i poddaniem się operacji planowej jest narażaniem się na dalsze powiększanie się przepukliny i groźne powikłania.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.6


Może cię

Ból szyi i karku – dlaczego boli kark i szyja?

Przyczyną bólu szyi, karku, bólu z tyłu głowy najczęściej jest przeciążenie i przyjmowanie długotrwałej, niezdrowej ...

Laseroterapia (zabieg laserem) – zastosowanie i działanie leczenia laserem

Laseroterapia ma współcześnie szerokie zastosowanie, mimo że jest to dość młoda metoda leczenia. Laser stosowany ...

Praca w biurze, przy biurku, przy komputerze – przyczyna różnych chorób

Praca w biurze nie jest zdrowym i komfortowym zajęciem. Jakie szkodliwe dla zdrowia czynniki stwarza ...

Przepuklina rozworu przełykowego przepony – objawy i leczenie

Przepuklina rozworu przełykowego polega na przemieszczeniu się części żołądka do jamy klatki piersiowej przez rozwór ...

Ból barku – co oznacza bolący bark?

Ból barku oznacza, że proces chorobowy zlokalizowany jest w obrębie stawu ramiennego. Przyczyną bólu w ...

Metoda PNF

PNF jest specyficzną, uznaną na świecie metodą rehabilitacji pacjentów z zaburzeniami w obrębie układu kostno-mięśniowego ...

Sarkopenia – przyczyny, objawy, leczenie sarkopenii wieku podeszłego

Sarkopenia (zespół geriatryczny) to choroba, w przebiegu której dochodzi do zmniejszenia masy mięśniowej. Konsekwencją osłabienia ...

Wideo – Objawy zwyrodnienia kręgosłupa

Na skutek mikrourazów powierzchni stawowych, zmian przeciążeniowych w dyskach oraz tworzenia się osteofitów, dochodzi do ...

Kurza klatka piersiowa – przyczyny, objawy, leczenie

Klatka piersiowa kurza polega na uwypukleniu mostka i przylegających do niego części żeber do przodu. ...

Mielopatia szyjna – przyczyny, objawy i leczenie zwyrodnienia kręgosłupa szyjnego

Mielopatia jest częstą, bardzo poważną chorobą odcinka szyjnego kręgosłupa. Jest ona następstwem wielu schorzeń, a ...

Szumy uszne a kręgosłup szyjny – jak się ich pozbyć?

Szumy uszne od kręgosłupa powstają głównie w wyniku powstawania zmian zwyrodnieniowych. Ucisk na kręgosłup wywołują ...

Punkty spustowe – przyczyny, objawy, terapia trigger point na ciele

Punkty spustowe (trigger points) to zgrubienia tkanki mięśniowo-powięziowej, których przyczyną jest uszkodzenie sarkomeru. Objawy to ...

Komentarze (0)