Haluksy – przyczyny, objawy, leczenie i operacja haluksów na stopach

Haluks to paluch koślawy w stopie. Przyczyną jest tu noszenia nieprawidłowo dobranego obuwia, tj.: za ciasnego, na wysokim obcasie lub o wąskim przodzie (czubku). Objawy haluksów to ból dużego palca u nogi oraz stóp (z czasem całego przodostopia) utrudniający poruszanie się. Leczenie haluksów na stopach uwzględnia postępowanie operacyjne, stosowanie zaopatrzenia ortopedycznego oraz specjalne ćwiczenia.

Paluch koślawy – haluks – przyczyny

Potocznie haluksem nazywamy palec koślawy w stopie. Jest to schorzenie polegające na zmianie ustawienia palucha poprzez odchylenie jego osi w stronę palca drugiego. Początkowo deformacja palucha jest mało widoczna i nie boli. Jednak z czasem pojawia się stan zapalny, zaczerwienienie, pieczenie oraz ból.

Rozwijają się również inne deformacje stopy, takie jak: poszerzenie całego przedstopia, zniekształcenia innych palców (polegające na ich młotkowatym lub szponiastym ustawieniu) oraz ogólny nieestetyczny wygląd. Schorzenie występuje częściej u kobiet, ponieważ noszą one niewygodne buty, najczęściej obuwie na wysokim obcasie. Haluksy należy leczyć, choćby dlatego, że bardzo uprzykrzają życie utrudniają poruszanie się. Mamy ponadto do czynienia z zniekształceniem stóp, na które trudno dobrać lub założyć buty.

Paluch koślawy jest schorzeniem wynikającym z noszenia nieprawidłowo dobranego obuwia – zwłaszcza za ciasnego, na wysokim obcasie lub o wąskim przodzie. Wysoki obcas niewłaściwie skonstruowanego obuwia powoduje przeciążenie przedniej części stopy, czego skutkiem jest obniżenie łuku poprzecznego i poszerzenie przodostopia (płaskostopie poprzeczne). Natomiast spiczasty kształt nosków butów bezpośrednio powoduje koślawe ustawienie palucha. Czynnikami sprzyjającymi powstania i postępu deformacji haluksów są np. predyspozycje w budowie stopy (słabsze i mniej elastyczne tkanki miękkie, płaskostopie).

Wśród przyczyn haluksów należy wymienić również przykurcz ścięgna Achillesa czy predyspozycje genetyczne. Taka deformacja stopy występuje również u osób otyłych oraz pracujących w pozycji stojącej. Haluksy na stopach powstają także u osób uprawiających taniec klasyczny, zwłaszcza balet (ze względu na niefizjologiczne obciążenie stóp).

Ból stóp przy chodzeniu – objaw haluksów

Pod wpływem powstałych zniekształceń stopy zmienia się jej biomechanika. Pacjent zaczyna nieświadomie nierównomiernie rozkładać ciężar ciała i paluch staje się niewystarczająco silnym punktem do podparcia w czasie chodu. Co więcej pogarsza się wytrzymałość struktur stabilizujących stopę; osłabieniu ulegają mięśnie, więzadła oraz inne tkanki miękkie.

U niektórych pacjentów może pojawić się: stan zapalny torebki stawowej stawu śródstopno-palcowego palucha (podstawa palucha), obrzęk, bolesność oraz przerost nasady dalszej pierwszej kości śródstopia. Pojawia się wystająca i boląca narośl w okolicach dużego palca u stopy.

Występuje ból dużego palca u nogi i ograniczenie jego ruchomości. Z czasem dolegliwości bólowe przenoszą się na całe przodostopie. Ostatecznie powoduje to ból stóp przy poruszaniu się spowodowany ich konfliktem z obuwiem, a co za tym idzie czasem nawet uniemożliwienie przemieszczania się.

Haluksy – leczenie

Przy haluksach odczuwa się ból i występują kłopoty z długotrwałym chodzeniem, jednak nie od razu korzystamy z pomocy specjalisty. I to jest błąd, gdyż w początkowej fazie choroby mamy szansę na usunięcie problemu. Warto skorzystać z wizyty u ortopedy, który zleci zrobienie zdjęcia RTG, określi skalę problemu i zleci postępowanie lecznicze, które zmniejszy dolegliwości bólowe, spowolni wzrost i zmniejszy ból haluksów, a także przyniesie ulgę stopom. Mniej zaawansowane zmiany poddają się leczeniu zachowawczemu, które uwzględnia:

  • dobór odpowiedniego, wygodnego i niskiego obuwia o właściwym rozmiarze;
  • fizykoterapię, szczególnie zabiegi jonoforezy, laseroterapii, pola magnetycznego, krioterapii oraz ultradźwięków mogą złagodzić miejscowy stan zapalny i zmniejszyć dolegliwości bólowe; powinny być one dobrane przez lekarza rehabilitanta indywidualnie do pacjenta uwzględniając jego ogólny stan zdrowia, być wykonywane jak najszybciej i codziennie aby przyniosły zamierzony cel;
  • kinesiotaping, który za pomocą odpowiednio założonych elastycznych plastrów skoryguje niewłaściwe ułożenie palucha, co spowoduje zmniejszenie bólu, stanu zapalnego i opóźni procesy deformacyjne stopy.

W leczeniu haluksów sprawdzi się również stosowanie zaopatrzenia ortopedycznego w postaci aparatu lub szyny korekcyjnej – są uniwersalne na obie stopy, pasują do obuwia, jest możliwe stosowanie ich przez całą dobę zarówno w profilaktyce, jak i po leczeniu operacyjnym. Opóźniają proces zniekształcania i zmniejszają wystąpienie stanów zapalnych w stopie.

Na koślawy paluch pomoże także klin separacyjny, który zapobiega nachodzeniu palucha na drugi palec, co powoduje zmniejszenie jego koślawości. Innym sposobem jest używanie silikonowej osłonki na haluksy w kształcie tunelu, zakładanej na paluch oraz śródstopie. Osłonka zmniejsza ból, ponieważ: izoluje bolesne miejsca i przyśpiesza gojenie ran na skórze, zapobiega ocieraniu palucha przez obuwie, amortyzuje boczne uderzenia, chroni przed urazami. Można ją stosować pod skarpetkę, jak również do odsłoniętych butów.

W terapii zastosowanie znajdują również peloty na haluksy korygujące płaskostopie poprzeczne. Unoszą one łuk poprzeczny stopy i zapewniają odpowiednie rozłożenie obciążenia w jej przedniej części.

Haluksy – operacja

Wskazaniem do wykonania operacji na haluksy są wszystkie wymienione deformacje, które nie poddają się leczeniu zachowawczemu. Zabieg polega na przecięciu kości, ustawieniu jej w odpowiedniej pozycji i ustabilizowaniu przy pomocy płytek lub śrub. Przy większych deformacjach palucha stopy wykonuje się również: osteotomię kości śródstopia lub innych palców, plastykę stawów palców, przecięcie i wydłużenie ścięgien, uwolnienie przykurczów w stawach oraz usunięcie wyrośli kostnych zmian zwyrodnieniowych. Sama operacja jest bezbolesna, przeprowadza się ją w znieczuleniu.

Operacje stóp trwają do trzech godzin. W przypadku operacji dotyczących układu kostnego chory powinien pozostać do dwóch dni w szpitalu. We wczesnym okresie pooperacyjnym należy ograniczyć używanie operowanej kończyny, bo w zależności od wybranej metody leczenia operacyjnego stosuje się lub nie unieruchomienie gipsowe. Jednak nowoczesne metody operacyjne pozwalają na chodzenie od pierwszych dni po operacji, bez konieczności stosowania opatrunku gipsowego.

Zalecane jest stosowanie schładzających okładów, które zmniejszają dolegliwości bólowe i obrzęk pooperacyjny. Konieczne jest również wykonywanie leczniczych ćwiczeń na haluksy przywracających sprawność chorej stopy oraz całej kończyny dolnej. Ćwiczenia powinny być najpierw wykonywane indywidualnie z fizjoterapeutą, a potem kontynuowane samodzielnie w warunkach domowych. Operowana stopa dojdzie do siebie w ciągu kilku tygodni.

Haluksy na stopach – domowe sposoby w profilaktyce

Haluksy mogą być w pełni wyleczalne. Należy jednak pamiętać, że najlepszym rozwiązaniem jest właściwa profilaktyka i stosowanie domowych sposobów. Na haluksy narażone są szczególnie kobiety, więc zapobieganie dotyczy ograniczenia lub całkowitego zrezygnowania z noszenia butów niewygodnych, w niewłaściwym rozmiarze, na wysokim lub nieodpowiednim obcasie. Kolejnym zagrożeniem jest obuwie z wąskim czubkiem.

W profilaktyce zaleca się ograniczenie permanentnego noszenia tego typu obuwia. W wolnych chwilach należy chodzić boso, aby zapewnić całkowity relaks stopom, a w czasie odpoczynku można wykonywać elewację kończyn, co usprawni krążenie w nogach.

Opublikowano: ; aktualizacja: 24.10.2017

Oceń:
4.6


Może cię

Wideo – Haluksy (paluchy koślawe)

Haluks vagus, czyli paluch koślawy, jest deformacją stawu śródstopno-paliczkowego i charakteryzuje się odchyleniem dużego palca ...

Choroby stóp – ból i inne objawy jakie daje chora stopa

Najczęstszym objawem chorych stóp jest ból pojawiający się w podeszwie, z boku lub na grzbiecie ...

Ból pięty – jakie są przyczyny bólu w pięcie? Co pomoże na ból pięty przy chodzeniu?

Ze względu na konstrukcję oraz funkcję stóp o urazy i przeciążenia tej części ciała nietrudno. ...

Ostrogi piętowe – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby na ostrogi na piętach

Przyczyną ostrogi piętowej (inaczej zapalenia rozcięgna podeszwowego) są zmiany zwyrodnieniowe guza piętowego, które powodują powstanie ...

Czy chodzenie na szpilkach jest zdrowe i bezpieczne?

Kobiety wiedzą, że chodzenie w butach na obcasie optycznie wydłuża nogi oraz wysmukla sylwetkę. W ...

Ból stopy – dlaczego boli stopa?

Ból stopy lub obu stóp może utrudniać chodzenie. Przyczyną bolesnych stóp są przede wszystkim urazy ...

Ból dużego palca u nogi – przyczyny bólu dużego palca w stopie

Ból palców u nóg może być efektem urazu, deformacji lub też uszkodzenia nerwów. Przyczyną bólu ...

Jak leczyć haluksy? Jakie są domowe sposoby na haluksy?

Wiele osób, szczególnie kobiet, ma problemy z haluksami. Jest to wada palucha powodująca dyskomfort, ból ...

Pielęgnacja stóp z haluksami

Haluksy są mocno doskwierającym problemem, który poprzez silny ból, oraz liczne nieprzyjemne następstwa, z czasem ...

Zapalenie powięzi podeszwy – przyczyny objawy, leczenie zapalenia stopy

Zapalenie powięzi stopy daje charakterystyczne objawy, z których najważniejszym jest ból pięty i ból podeszwy ...

Zapalenie rozcięgna podeszwowego – jak je leczyć?

Zapalenie rozcięgna podeszwowego oznacza pojawienie się stanu zapalnego w obrębie włóknistej struktury na podeszwie stopy. ...

Shin splints – ból kości piszczelowej i mięśni nóg u biegacza

Shin splints (MTSS; medial tibial stress syndrome) to zespół przeciążenia krawędzi przyśrodkowej. Zespół przeciążenia piszczeli ...

Komentarze (0)