Co powoduje osteoporozę?

Zrzeszotnienie kości, zwane również osteoporozą, jest częstą chorobą układu kostnego, predysponującą do pojawiania się groźnych powikłań mogących zagrażać życiu człowieka. Dotyczy ona głównie kobiet, choć często niezależnie od płci narażone na jej powstawanie są osoby cierpiące na niektóre jednostki chorobowe bądź obciążone innymi czynnikami ryzyka.

Czym jest osteoporoza?

Osteoporoza jest chorobą ludzkiego szkieletu. W Polsce osteoporozę stwierdza się u co czwartej kobiety w wieku 65-74 lata i u co drugiej powyżej 75. roku życia. Choroba ta powoduje, że kości zmieniają swoją budowę, tracą masę i stają się bardziej podatne na złamania. Zmiana budowy polega na zaburzeniu wewnętrznej architektury kości, a nie na zmianie ich kształtu. Kości stają się słabsze, mniej wytrzymałe, przez co wzrasta ryzyko licznych uszkodzeń.

Do złamań może dochodzić nawet po niewielkim urazie. Są to tak zwane złamania osteoporotyczne. Wywołane są siłą, która nie łamie zdrowej kości. Są to również złamania po upadku z pozycji stojącej lub po upadku z wysokości 1 metra lub niższej. Każde takie złamanie zwiększa ryzyko wystąpienia kolejnego czterokrotnie.

U kogo rozwija się osteoporoza?

Osteoporoza może rozwijać się u osób uprzednio zdrowych, głównie u kobiet po menopauzie i mężczyzn w podeszłym wieku. Kobiety w okresie menopauzy są szczególnie narażone na wystąpienie osteoporozy i złamań, ponieważ następuje wtedy spadek stężenia żeńskich hormonów płciowych – estrogenów. Hormony te chronią kości i zapewniają ich prawidłową budowę i metabolizm.

Osteoporoza może wtórnie pojawić się w przebiegu niektórych zaburzeń hormonalnych, takich jak np. nadczynność tarczycy, przytarczyc, kory nadnerczy, cukrzyca typu 1. Na spadek masy kostnej są również narażone osoby cierpiące na zaburzenia wchłaniania. Zażywanie niektórych leków może również powodować osteoporozę. Do leków tych zaliczamy m.in. glikokortykosteroidy, leki przeciwpadaczkowe, heparynę (lek przeciwkrzepliwy), metotreksat (stosowany w dużych dawkach w terapii nowotworów), tamoksyfen (u kobiet przed menopauzą) oraz cyklosporynę (często stosowaną po przeszczepach).

Kiedy i u kogo rozwija się osteoporoza?

Podwyższone ryzyko wystąpienia osteoporozy obserwuje się u osób:

  • u których w rodzinie wystąpiły złamania osteoporotyczne,
  • w zaawansowanym wieku,
  • płci żeńskiej – narażone są głównie kobiety z obniżonym poziomem estrogenów. Głównie hormonów tych brakuje kobietom po menopauzie, kiedy wygasa czynność jajników produkujących estrogeny. Obniżenie poziomu estrogenów może również wynikać z przebytych chorób, anoreksji, a także z intensywnego uprawiania sportów wytrzymałościowych,
  • rasy białej,
  • wątłych, z niską masą ciała – nie znaczy to jednak, że osoby otyłe rzadziej cierpią na osteoporozę. Tkanka tłuszczowa działa jak poduszka powietrzna dla kości i dlatego nie dochodzi do złamań. Należy pamiętać, że nadwaga i otyłość prowadzą do wielu, niejednokrotnie poważniejszych schorzeń, również dotyczących kości,
  • chorujących na choroby, w których przebiegu dochodzi do utraty masy kości,
  • zażywających niektóre leki.

Jak zapobiegać osteoporozie?

Ważny element zapobiegania osteoporozie stanowi działanie nie dopuszczające do rozwoju choroby, czyli zestaw zaleceń będący podstawą do zapobiegania groźnym dla zdrowia powikłaniom, jakie niesie ze sobą osteoporoza. W celu obniżenia ryzyka wystąpienia osteoporozy należy już w młodszym wieku zadbać o prawidłowy rozwój swoich kości. Wystarczy stosować się do paru łatwych do zapamiętania wskazówek:

  • wzbogacać dietę w produkty bogate w wapń i witaminę D,
  • planując posiłki, stosować się do zasad racjonalnego żywienia,
  • dbać o odpowiednią zawartość białka w diecie,
  • uprawiać regularny wysiłek fizyczny, zarówno aerobowy, jak i siłowy, zawsze dostosowany do wieku i stanu zdrowia,
  • przebywać na powietrzu w dni słoneczne przy zachowaniu zasad ochrony przed promieniowaniem słonecznym,
  • nie palić papierosów,
  • nie nadużywać kawy,
  • nie nadużywać alkoholu,
  • zapobiegać urazom i upadkom – wzmacniać gorset mięśniowy, stosować obuwie z podeszwą antypoślizgową, unikać śliskich nawierzchni.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Leczenie osteoporozy

Osteoporoza jest chorobą kości, która powoduje zmniejszenie gęstości tkanki kostnej, przez co maleje wytrzymałość szkieletu ...

Złamania a osteoporoza

Osteoporoza jest chorobą kości, która powoduje zmniejszenie gęstości tkanki kostnej, przez co maleje wytrzymałość szkieletu. ...

Wapń – sposób na zdrowe kości

Przez całe życie układ kostny ulega przemianom fizycznym i chemicznym. Pełni funkcję ochronną dla narządów, ...

Osteomalacja – przyczyny, objawy, badania, leczenie

Osteomalacja (krzywica u dorosłych lub rozmiękanie kości) to metaboliczna choroba przebiegająca z upośledzoną mineralizacją substancji ...

Dieta w osteoporozie

Modyfikacja nawyków żywieniowych pacjenta powinna, obok farmakoterapii, stanowić nieodzowny element procesu leczniczego w osteoporozie. Głównym ...

Menopauza a osteoporoza

Wiek okołomenopauzalny predysponuje do rozwoju wielu chorób wieku dojrzałego i starczego. Przyczyną tego zjawiska jest ...

Leki na osteoporozę – tabletki, zastrzyki i naturalne leczenie osteoporozy

Leczenie osteoporozy przebiega przy udziale naturalnych sposobów oraz farmakoterapii. Odpowiednie żywienie może wpłynąć na uciążliwe ...

Diagnostyka osteoporozy

Osteoporoza jest chorobą, w przypadku podejrzenia której diagnostyka przebiega w kilku etapach. Wykonuje się badania ...

Niedobór witaminy D

Witamina D pełni kluczową rolę w procesie mineralizacji kości i utrzymaniu prawidłowej gospodarki wapniowo-fosforanowej. Niedobór ...

Osteoporoza

Osteoporoza to przewlekła choroba metaboliczna tkanki kostnej. W jej przebiegu dochodzi do zmniejszenia gęstości mineralnej ...

Wideo – Osteoporoza w okresie menopauzy

Osteoporozę, ze względu na jej bezobjawowy, długi rozwój, często nazywa się cichym złodziejem kości. Choroba ...

Złamanie szyjki kości udowej

Złamanie szyjki kości udowej to uraz, który najczęściej występuje u osób w podeszłym wieku. Złamanie ...

Komentarze (0)