Andropauza – objawy, w jakim wieku, jak długo trwa, leki i leczenie

Andropauza to okres w życiu mężczyzny, zazwyczaj po 50. roku życia, w którym dochodzi do obniżenia stężenia męskich hormonów płciowych (androgenów), co warunkuje pojawienie się objawów ze strony wielu narządów. Pomimo wielu dokonujących się zmian, zachowana zostaje płodność.

Andropauza – co to jest? Kiedy się pojawia?

Andropauza jest odpowiednikiem menopauzy, czyli przemian hormonalnych zachodzących wraz z wiekiem u kobiet. O ile u kobiet termin ten zgodny jest ze swoim znaczeniem, gdyż określa zatrzymanie cyklu miesięcznego (meno – miesiąc, pausis – przerwa), to u mężczyzn jest niezbyt trafny, ponieważ dosłownie oznacza „zatrzymanie mężczyzny” (andros – mężczyzna).

Niemniej jednak określenie to jest powszechnie przyjęte do nazywania całego szeregu zmian zachodzących w organizmie mężczyzny podczas starzenia się organizmu.

Andropauza to okres w życiu mężczyzny, zazwyczaj po 50. roku życia, w którym dochodzi do obniżenia stężenia męskich hormonów płciowych (androgenów), co warunkuje pojawienie się objawów ze strony wielu narządów. Andropauza nie jest jednak zjawiskiem przebiegającym w sposób tak wyrazisty, jak menopauza u kobiet. Objawy pojawiają się zdecydowanie rzadziej i nie stanowią aż tak dużego zagrożenia dla zdrowia mężczyzny.

Jakie są przyczyny andropauzy?

U podłoża andropauzy leżą zmiany zachodzące w układzie hormonalnym mężczyzny. Wraz z wiekiem (już od około 30–35. roku życia) obserwuje się stopniowe obniżanie się kluczowych dla mężczyzn hormonów: testosteronu oraz dehydroepiandrosteronu (DHEA-S), a także hormonu wzrostu i czynnika wzrostowego IGF-1, melatoniny, tyroksyny (hormon tarczycy). Stopień spadku tych hormonów nie jest jednak identyczny u wszystkich mężczyzn, a pojawiające się objawy nie zależą tylko i wyłącznie od ich stężenia. Na nasilenie andropauzy mają wpływ:

  • predyspozycje genetyczne,
  • czynniki psychospołeczne i socjoekonomiczne (posiadanie pracy, rodziny, przyjaciół),
  • tryb życia – dieta, aktywność fizyczna, nałogi (palenie papierosów, nadużywanie alkoholu),
  • choroby przewlekłe i stosowanie leków.

Nie można jednoznacznie stwierdzić, jakie objawy wywołuje spadek konkretnego hormonu – zazwyczaj nie zauważa się spadku stężenia pojedynczej substancji, a raczej wszystkich wymienionych hormonów jednocześnie. Nic więc dziwnego, że obecnie andropauzę nazywa się polihormonalnym zespołem psychoendokrynologicznym wieku średniego. Przekwitanie u mężczyzn określa się także jako zespół niedoboru androgenów.

Jakie są objawy przekwitania u mężczyzn?

Objawy andropauzy można podzielić na trzy grupy (wg Heinemanna i współpracowników):

  • objawy dotyczących psychiki,
  • objawy somatowegetatywne (narządowe i czynnościowe),
  • objawy ze strony sfery seksualnej.

Objawy przekwitania u mężczyzn mogą być niecharakterystyczne, ale jeśli występują w połączeniu ze sobą, dają charakterystyczny obraz mężczyzny przechodzącego andropauzę.

Jak długo trwa andropauza u mężczyzn? Przekwitanie u mężczyzn trwa do końca życia – nie można wskazać końcowego etapu.

Objawy psychiczne i zachowanie

W wyniku przemian hormonalnych u mężczyzn wieku średniego mogą ujawniać się:

  • nerwowość – większa drażliwość, wybuchowość, wewnętrzny niepokój i poczucie ciągłego stresu z niemożnością zrelaksowania się,
  • pogorszenie pamięci i koncentracji, a co za tym idzie gorsze wykonywanie obowiązków w pracy, zapominanie o ważnych sprawach,
  • nastroje depresyjne – zniechęcenie do życia, smutek, brak energii do wykonywania obowiązków.

Mężczyźni przechodzący andropauzę mogą wykazywać zmienność nastrojów, tak często przypisywaną kobietom w okresie menopauzalnym. Podobieństwa istnieją także w objawach somatowegetatywnych.

Objawy somatowegetatywne

Objawy somatowegetatywne są niczym innym jak objawami związanymi bezpośrednio z ciałem i samopoczuciem (np. uczucie bólu). Do objawów andropauzy z tej grupy należą:

  • bóle stawów i mięśni,
  • potliwość – wrażenie zbyt intensywnego pocenia się przy niezbyt dużym wysiłku, zlewne poty, uderzenia gorąca,
  • trudności ze snem – budzenie się w nocy, senność w ciągu dnia, problemy z zaśnięciem,
  • bóle i zawroty głowy,
  • kołatanie serca,
  • zmniejszenie siły, a także masy mięśniowej,
  • otyłość brzuszna i miażdżyca,
  • zaburzenia w gospodarce węglowodanami (insulinooporność) z możliwym rozwojem cukrzycy,
  • osteoporoza – jest domeną kobiet, ale zmiany hormonalne u mężczyzn też mogą ją powodować; przebiega podstępnie, gdyż bezobjawowo, a pierwszym objawem może być złamanie patologiczne,
  • bóle jąder związane z nieprawidłową funkcją mięśnia dźwigacza jąder.

Spadek stężenia męskich hormonów płciowych jest skorelowany z takimi stanami chorobowymi, jak zaburzenia erekcji, zespół metaboliczny i choroby sercowo-naczyniowe.

Bardzo często zmiany przebiegające w tym okresie są niezauważalne. Funkcja jąder jest w większym stopniu zachowana. Pogorszeniu ulega funkcja osi podwzgórze-przysadka-gonady.

Do jakiego lekarza się udać? Problem andropauzy zajmuje się lekarz androlog, pomocna może być konsultacja urologa, seksuologa, kardiologa.

Objawy ze sfery seksualnej

Mężczyźni często dostrzegają, że wraz z wiekiem ich możliwości seksualne czy zainteresowanie tą sferą są mniejsze niż w młodości. Obniżona potencja, zmniejszona ochota na seks, a także zmiany w wyglądzie (mniejszy zarost na twarzy, zmiana wyglądu zewnętrznych narządów płciowych) – to wszystko może wynikać z andropauzy.

Badania i test na andropauzę u mężczyzny

W diagnostyce andropauzy wykorzystuje się badania stężeń określonych hormonów androgenowych, a także kwestionariusze oceniające stan ogólny mężczyzny.

Złotym standardem w diagnostyce niedoboru androgenów jest pomiar wolnego testosteronu w surowicy krwi i DHEA-S. Ponadto istnieje szereg kwestionariuszy umożliwiających pomiar tak zwanej jakości życia (Quality of life questionaire – QoL). Jedną z nich jest skala AMSAging Male Symptoms Scale, która ocenia objawy związane ze starzeniem się ciała i psychiki mężczyzny. Jest to łatwy i szybki do wykonania test, a także bardzo przydatne i porównywalne w skali międzynarodowej narzędzie dla lekarza diagnozującego pacjenta z objawami andropauzy.

Znane są kwestionariusze (testy):

  1. ADAM (Androgen Deficiency in Aging Male questionnaire) – kwestionariusz niedomogi androgennej starzejących się mężczyzn,
  2. AMS (Aging Males’ Symptoms Scale) – skala objawów starzejącego się mężczyzny,
  3. Test samooceny.

Ważne jest wykonywanie badań dodatkowych, sprawdzających poziom cukru we krwi oraz lipidogram (w kierunku kontroli czynników ryzyka miażdżycy), densytometrii kości w celu wykluczenia osteoporozy, EKG przy kołataniach serca i inne.

Leczenie andropauzy

Leczenie objawów andropauzy jest problemem złożonym, a często bywa nieskuteczne. Mężczyznom skarżącym się na wyżej wymienione objawy i z potwierdzonymi zaburzeniami hormonalnymi można podawać preparaty hormonalne (np. zawierające testosteron), ale i te nie u wszystkich mężczyzn przynoszą oczekiwane rezultaty. Testosteron nadal jest produkowany w organizmie i zwiększenie jego stężenia może nie przełożyć się na spektakularną poprawę stanu zdrowia. Zaburzenia sfery seksualnej można niwelować za pomocą środków poprawiających potencję. Większość mężczyzn pozostaje płodnych do późnej starości.

Leki bez recepty

Celowe może okazać się przyjmowanie preparatów zawierających dehydroepiandrosteron – hormon, z którego w drodze przemian powstaje testosteron. Leki takie dostępne są bez recepty. Z kolei wśród leków na potencję i poprawiających erekcję bez recepty wyróżnić należy preparaty zawierające L-argininę.

Kolejną istotną formą terapii andropauzy jest leczenie objawowe tych dolegliwości, które pogarszają jakość życia mężczyzn. W tym celu stosowane są najczęściej środki wspomagające erekcję, zwiększające libido oraz różnorodne formy terapii mające na celu spowolnienie łysienia. W wielu przypadkach korzyści przynosi również psychoterapia oraz regularne ćwiczenia fizyczne.

Ważne jest, by mężczyzna dbał o swoją ogólną kondycję, zerwał z nałogami, prawidłowo się odżywiał. Dbanie o swoje ciało, regularna aktywność fizyczna mogą bowiem poprawić samopoczucie dużo skuteczniej niż jakiekolwiek tabletki.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.4


  • Tagi:

Może cię

Starzenie się skóry – jak i dlaczego się starzeje?

Starzenie zewnątrzpochodne jest zależneod czynników zewnętrznych, spośród których główną rolę odgrywa promieniowanie UV, ale także: ...

Wole guzkowe (guzowate) tarczycy nietoksyczne – objawy, leczenie, operacja

Wole guzkowe nietoksyczne to objaw wskazujący na chorobę tarczycy, który polega na powiększeniu gruczołu tarczowego. ...

Uderzenia gorąca w okresie menopauzy

Uderzenia gorąca w czasie menopauzy to jeden z tzw. objawów wypadowych menopauzy. Objawy menopauzy związane ...

Jak wybrać glukometr?

Glukometr jest jednym z najważniejszych narzędzi wykorzystywanych przez osoby chorujące na cukrzycę do kontroli własnej ...

Gruczolak przysadki (mikrogruczolak, makrogruczolak) – przyczyny, objawy, leczenie, rokowania

Najczęściej spotykanymi guzami przysadki są gruczolaki. Jest to zróżnicowana grupa guzów, charakteryzująca się zmiennym obrazem ...

Gruczolak tarczycy – objawy i leczenie łagodnych guzków na tarczycy

Gruczolaki tarczycy (guzki na tarczycy) to zmiany łagodne. Objawy w tym przypadku to wyczuwalne guzki ...

Niedoczynność nadnerczy

Niedoczynność nadnerczy to stan, w którym ilość hormonów produkowanych przez nadnercza niezbędna do zapewnia prawidłowego ...

Menopauza? To powinnaś wiedzieć!

18 października obchodzony jest Światowy Dzień Menopauzy i Andropauzy. Z myślą o kobietach, które właśnie ...

Niedoczynność przysadki mózgowej – przyczyny, objawy, leczenie

Niedoczynność przysadki mózgowej to stan, w którym dochodzi do niedostatecznego wydzielania jednego lub kilku hormonów, ...

Zespół Kallmanna – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Zespół Kallmanna (inaczej hipogonadyzm hipogonadotropowy z anosmią) to endokrynologiczne schorzenie genetyczne, w którym dochodzi do ...

Cukrzyca typu 3 – przyczyny, objawy, badania, leczenie, powikłania cukrzycy wtórnej

Cukrzyca typu 3 to stosunkowo nowo odkryty rodzaj cukrzycy, określany jako cukrzyca wtórna. Oznacza to, ...

Usunięcie tarczycy (tyreoidektomia) – wskazania, skutki, powikłania

Operacja usunięcia tarczycy (tyreoidektomia) jest zabiegiem, który przeprowadza się u 20–25 tys. pacjentów każdego roku ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon