Zapalenie pochwy a upławy

Zapalenie pochwy jest to stan, który powoduje pieczenie, swędzenie sromu i upławy. Jest to jedna z najczęstszych dolegliwości u kobiet w wieku rozrodczym. Zakażenia pochwy są wynikiem urazów mechanicznych, wahania poziomu hormonów, niewłaściwej higieny. Upławy są następstwem infekcji bakteryjnej, grzybiczej, mieszanej, wynikiem zapalenia błony śluzowej macicy. Mogą być krwiste, białe, żółto-zielone, brązowe.

Flora bakteryjna pochwy a pH pochwy

Pochwa stanowi jedną ze składowych dolnych dróg rodnych. Leży pomiędzy pęcherzem moczowym, cewka a odbytnicą. Ma kształt walca, mierzy zwykle około 8-10cm. Od dołu przechodzi w przedsionek pochwy, będący częścią składową sromu a ku górze obejmuje szyjkę macicy, tworząc sklepienia – przednie i tylne. Błona śluzowa wyściełająca pochwę tworzy fałdy, które zbudowane są z nabłonka zawierającego duże ilości glikogenu.

Dzięki niemu, prawidłowa flora bakteryjna pochwy – znajdująca się w dolnej części dróg rodnych – gatunki Lactobacillus, Corynebacterium, może wytwarzać kwas mlekowy, a także octowy, potrzebne do zachowania fizjologicznego pH 3,5-4,5. Taki poziom pH pochwy (kwaśny) ma zabezpieczać przed patologiczną florą w drogach rodnych. W pochwie występuje naturalna wydzielina z pochwy, która pochodzi z gruczołów szyjki macicy i złuszczonego nabłonka błony śluzowej pochwy. W warunkach prawidłowych jej wygląd jest zróżnicowany w zależności od fazy cyklu menstruacyjnego.

Podczas pierwszej fazy folikularnej wydzielina z pochwy jest bardziej obfita, przejrzysta, lejąca się, ze szczególnym nasileniem podczas owulacji. Z kolei podczas drugiej połowy cyklu – mniej obfita, gęsta, ciągnąca. W prawidłowych warunkach śluz z pochwy nie ma zapachu. Również komórki nabłonka pochwy zmieniają się pod wpływem cyklicznych zmian hormonów w organizmie kobiety. Dzięki temu wykonując badanie rozmazu wydzieliny z pochwy możemy określić funkcję jajników.

Istnieje kilka chorób, które charakteryzują się upławami, czyli patologiczną wydzieliną z dróg rodnych. Najczęściej są one wynikiem stanu zapalnego toczącego się w obrębie pochwy. Jednakże mogą one również pochodzić z górnego odcinka dróg rodnych, jak na przykład w przypadku zapalenia błony śluzowej macicy czy wodniaka jajnika.

Zakażenia pochwy – przyczyny
 

Infekcje intymne maja różne przyczyny. Wśród czynników predysponujących do wystąpienie zakażeń pochwy należy wymienić:

  • urazy mechaniczne – powodowane przez stosunki płciowe, zakładanie tamponów,
  • urazy chemiczne – stosowanie środków o wysokim stężeniu środków odkażających,
  • urazy termiczne – stosowanie płynów o wysokiej temperaturze do płukania pochwy, zabiegi elektrokoagulacji w okolicy szyjki macicy,
  • zaburzenia stężeń hormonów – obniżenie poziomu estrogenów, powodujące ścieńczenie i atrofię śluzówki wyściełającej pochwę i srom, zaburzenia w składzie prawidłowej flory pochwy,
  • zaburzenia statyki narządów rodnych – u starszych kobiet, zwykle po wielu porodach drogą naturalną, dochodzi do obniżenia i wypadania części narządu rodnego przez pochwę,
  • niewłaściwa higiena osobista,
  • choroby przewlekłe, np. cukrzyca.

Ponadto warto wspomnieć, że bliskie sąsiedztwo układu moczowego i pokarmowego, może zwiększać odczyn zapalny wskutek migracji bakterii z wydalin.

Zapalenie pochwy i sromu – objawy

Wśród najczęściej występujących dolegliwości w zapaleniu pochwy należy wymienić:

  • upławy różnego typu,
  • zaczerwienienie,
  • świąd sromu,
  • pieczenie,
  • obrzęk,
  • nieprzyjemny zapach.

Rodzaje upławów

W czasie trwania stanu zapalnego, infekcji intymnych często pojawiają się upławy z pochwy. Wyróżnia się następujące typy upławów:

  • wodniste – najpewniej pochodzące z macicy, rzadko z jajowodów,
  • białe – z pochwy,
  • ropne – bakteryjne zapalenie o różnym punkcie wyjścia,
  • krwiste – pochodzące z macicy, pochwy bądź sromu,
  • cuchnące – o zróżnicowanym obrazie mogące wynikać z nieprawidłowej flory bakteryjnej a także z zaawansowanego stanu guza dróg rodnych.

Jakie są przyczyny upławów?

  1. Zapalenie narządów płciowych:
  • grzybicze – upławy gęste, serowate, dające oddzielić się od podłoża,
  • rzęsistek pochwowy – w ostrej fazie upławy żółto-zielone, pieniste, o mdłym zapachu, w fazie przewlekłej podbarwione krwią, co wynika z uszkodzenia nabłonka pochwy,
  • rzeżączka – upławy ropne, zielonkawe, cuchnące,
  • zapalenie błony śluzowej macicy – upławy krwiste,
  • zapalenie przydatków – niecharakterystyczne o zmiennym nasileniu,
  • zapalenie przymacicza – upławy śluzowo-ropne, wraz z towarzyszącym silnym bólem w okolicy podbrzusza,
  • zapalenie sromu – najczęstsza przyczyna upławów u młodszych pacjentek.
  1. Nowotwory narządów płciowych

Upławy stanowią najczęstszy objaw guzów narządu rodnego, także ich stanów przednowotworowych:

  • raka szyjki macicy – początkowo białe, później podbarwione krwią a następnie krwiste i cuchnące,
  • raka trzonu macicy – gdy dochodzi do upławów, zazwyczaj są cuchnące – wynik martwicy tkanek,
  • raka sromu – surowicze lub surowiczo-ropne, a także podbarwione krwią.
  1. Czynniki mechaniczne – ciała obce, urazy, wkładki wewnątrzmaciczne.
  1. Choroby ogólnoustrojowe – choroby przewlekłe jak np. tarczycy, cukrzyca mogą obniżać odporność organizmu, zmniejszając zdolności do obrony przed drobnoustrojami.

Rozpoznanie zakażenia pochwy a upławy

U pacjentki zgłaszającej wyżej wymienione dolegliwości należy w pierwszej kolejności wykonać badanie ginekologiczne z ocena sromu a następnie używając wziernika sprawdzić stan ścian pochwy i szyjki macicy. Dalej należy pobrać wymaz z pochwy do oceny wydzieliny pochwowej, pH, preparatu bezpośredniego i testu z 10 % KOH.

Stan zapalny pochwy i sromu może być spowodowany przez nieprawidłową florę bakteryjną, pierwotniaki, grzyby a także wirusy. W zależności od czynników wyzwalających, może mieć zmienny obraz kliniczny:

  • nieprawidłowa flora bakteryjna pochwy – przewaga bakterii beztlenowych jak Gardenella vaginallis – nieprzyjemny zapach – tzw. „rybi zapach z pochwy”, nasilający się po stosunku, wydzielina mleczna, szara, jednorodna, o pH wyższym niż fizjologiczne (>4,5), w preparacie bezpośrednim clue cells, test z KOH(+),
  • grzybica – najczęściej Candida albicans biała wydzielina z pochwy, grudkowata, serowata, przy pH pochwy prawidłowym (<4,5), w preparacie bezpośrednim strzępki grzybni, test z KOH(-)
  • pierwotniaki –- Rzęsistek pochwowy – prócz objawów zapalenia pochwy również pieczenie przy oddawaniu moczu, parcie na pęcherz moczowy, pobolewania w okolicy podbrzusza, wydzielina żółto-zielona, pienista, pH> 4,5, w preparacie bezpośrednim poruszające się rzęsistki, test z KOH(-),
  • wirusy – HSV 2, HSV 1 – pęcherzyki, nadżerki, strupki i gojenie.

Leczenie zakażeń pochwy

Prawidłowo prowadzone leczenie zakażenia pochwy ma na celu zabicie nieprawidłowych bakterii, powrót fizjologicznej flory bakteryjnej, wyleczenie stanu zapalnego. W leczeniu infekcji intymnych stosuje się leki miejscowo działające w postaci kremu, maści, którymi smaruje się błonę śluzową sromu, a także globulki używane dopochwowo.

W zależności od przyczyny stosuje się:

  • zakażenie drożdżakami – miejscowo – klotrimazol, nystatyna, natamycyna,
  • zakażenie Gardenella vaginallis – miejscowo metronidazol, ewentualnie doustnie metronidazol, klindamycyna,
  • zakażenie rzęsistkiem pochwowym – metronidazol dopochwowo ewentualnie doustnie, ważne również uwzględnienie leczenia partnera,
  • zakażenie wirusem Herpes – acyklowir doustnie.

Ponadto należy często obmywać okolicę krocza i srom, stosować nasiadówki, irygacje. Szczególną role przypisuje się odbudowie prawidłowej flory pochwy probiotykom ginekologicznym, suplementom diety zawierającym kwas mlekowy, produktom spożywczym zawierające dużą ilość bakterii pałeczek kwasu mlekowego a także preparatów do stosowanie miejscowego, które zawierają właśnie te bakterie.

Niezwykle ważna jest kontrola poziomu hormonów płciowych pacjentki, sprawdzenie stanu gospodarki węglowodanowej organizmu i innych możliwych czynników predysponujących do nawrotów.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Bakteryjne zapalenie pochwy w ciąży

Bakteryjne zapalenie pochwy, zwane też waginozą bakteryjną, jak sama nazwa wskazuje, jest to infekcja, której ...

Zakażenie pochwy a infekcje układu moczowego

Zapalenie pochwy to jedna z najczęściej występujących infekcji intymnych, szczególnie u kobiet w okresie prokreacyjnym. ...

Śluz w ciąży

Wydzielanie śluzu szyjkowego w czasie ciąży nie zanika. Jednak należy obserwować jego charakter. Śluz o ...

Chlamydia (chlamydioza) – rodzaje, przyczyny zarażenia, objawy na skórze i inne, badanie, leczenie, powikłania

Chlamydioza to choroba przenoszona drogą płciową. Zazwyczaj rozwija się bezobjawowo, dotyka zarówno mężczyzn, jak i ...

Leczenie zakażeń pochwy

Pojawienie się pierwszych objawów infekcji intymnych, powinno być wyraźnym sygnałem do wizyty u specjalisty. Leczenie ...

Nierzeżączkowe zapalenie cewki moczowej

Nierzeżączkowe zapalenie cewki moczowej występuje częściej występuje u kobiet. Zapalenie cewki moczowej to choroba dolnego ...

Upławy z pochwy – co robić i jak zapobiegać upławom z pochwy?

Upławy i krwawienia z pochwy to problem wielu kobiet. Najczęściej objawy te związane są z ...

Wideo – Upławy

Upławy, czyli nieprawidłowa wydzielina z pochwy, są obok świądu i uczucia pieczenia pochwy i sromu ...

Bakteryjne zapalenie pochwy – leczenie

Bakteryjne zapalenie pochwy wywołuje jeden z kilku rodzajów bakterii, które w normalnych warunkach występują w ...

Infekcje intymne a probiotyki

Infekcje intymne to najczęstsza przyczyna zgłaszania się pacjentek do ginekologa. Wśród metod zapobiegania zakażeniom pochwy ...

Zakażenie bakteryjne pochwy

Przyczyną bakteryjnego zapalenia pochwy są zaburzenie w mikroflorze pochwy. Bakterie, które zapewniają kwaśne pH pochwy, ...

Bakteryjne zapalenie pochwy – przyczyny, objawy, powikłania zapalenia bakteryjnego pochwy

Przyczyna bakteryjnego zapalenia pochwy nie jest do końca poznana, można jednak wymienić czynniki ryzyka wystąpienia ...

Komentarze (0)