Nadżerka

Brak zdjęcia

28 lutego 2014

Nadżerka szyjki macicy to różnego typu zmiany na szyjce macicy. Zmiany te noszą nazwę erytroplakii. Wyróżnia się nadżerki prawdziwe i rzekome. Nadżerka prawdziwa może prowadzić do rozwoju raka szyjki macicy. Nadżerka rzekoma występuje najczęściej i jest problemem wielu kobiet. Zwykle nie daje żadnych objawów. Przyczyną powstawania nadżerek są zmiany nabłonka w kanale szyjki macicy.

Nadżerka prawdziwa a nadżerka rzekoma

Nadżerka szyjki macicy polega na pojawieniu się zmiany na różnej wysokości szyjki macicy. Dla lekarza zmiana ta widoczna jest jako obszar o zaczerwienionym kolorze. U większości kobiet można spotkać podobnego rodzaju plamki, jednak bardzo ważne jest odróżnienie ich od siebie.

Ginekolodzy wyróżniają:

  • nadżerki prawdziwe,
  • nadżerki rzekome.

Nadżerka prawdziwa to ubytek tkanki nabłonkowej pokrywającej szyjkę macicy (nabłonka wielowarstwowego płaskiego). Zmiany takie diagnozowane są rzadko i są charakterystyczne dla zaawansowanych zmian raka szyjki macicy.

Nadżerka rzekoma to ta najczęściej opisywana i będąca problemem wielu kobiet. Powszechnie nazywana jest nadżerką. Występuje wtedy, gdy nabłonek wielowarstwowy płaski, który fizjologicznie obecny jest w tarczy szyjki macicy zastępowany jest przez jednowarstwowy płaski (ten fizjologicznie występuje w kanale szyjki macicy). Fachowo określa się ją jako ektopię – nazwa ta odnosi się do pojawiania się tkanki w innym miejscu niż fizjologiczne.

Dla ginekologów największy problem dotyczy rozróżnienia nadżerki prawdziwej i zmian o cechach nowotworowych od zmiany powszechnie nazywanej przez pacjentki nadżerką (nadżerką rzekomą). Nadżerka jest powszechnym problemem współczesnej ginekologii. Spór o sposoby leczenia nadżerki trwa do dziś.

Zmiany tego typu zróżnicować można jedynie na podstawie kolposkopii – badania z użyciem kolposkopu, a sprzęt ten nie jest dostępny w każdym gabinecie ginekologicznym. Badanie to jest szybkie i bezbolesne, a zasadę jego działania można porównać do działania mikroskopu. Co najważniejsze nie istnieją przeciwwskazania do wykonania tego badania i można je wykonać w każdym momencie cyklu.

Co to jest nadżerka?

W celu lepszego zrozumienia czym jest nadżerka, jakie są jej przyczyny i gdzie występuje, należy zaznajomić się z podstawami budy anatomicznej wewnętrznych narządów płciowych. Macicę można porównać do worka o kształcie lejka zbudowanego z warstw mięśni. Szyjka tego lejka, ma dwa ujścia – wewnętrzne od strony światła macicy i ujście zewnętrzne od strony pochwy. Oba ujścia łączy kanał szyjki macicy o długości ok. 1 cm. Jest on pokryty nabłonkiem jednowarstwowym walcowatym, natomiast obszar dookoła ujścia zewnętrznego (tzw. tarczę) pokrywa nabłonek wielowarstwowy płaski.

Zjawisko ektopii i powstania nadżerki polega na „wypełznięciu” nabłonka znajdującego się w kanale szyjki macicy na obszar tarczy. Łączy się to z wystąpieniem lekkiego stanu zapalnego, obumieraniem i odnawianiem się komórek nabłonka. Daje to obraz wspomnianej wcześniej czerwonej obrączki lub plamki dookoła wejścia do kanału szyjki. Proces ten dzieje się fizjologicznie w okresie dojrzewania płciowego, kiedy zmiany hormonalne powodują wzajemne przechodzenie w siebie różnego rodzaju nabłonków. Po czasie dojrzewania ektopia powinna się cofnąć i zniknąć z powierzchni ujścia. Zdarza się jednak, że pozostaje.

Przyczyny nadżerek

Nadżerka może również powstawać w wyniku przebytych porodów, poronień i zabiegów wykonywanych w tych okolicach. Obecnie jest to jednak zjawisko uznawane za fizjologię i jeśli nie daje objawów nie musi być leczona. Leczenie można wdrożyć jedynie u kobiet, u których dochodzi do powtarzających się stanów zapalnych dróg rodnych, którym towarzyszyć mogą ból i upławy. Wielu specjalistów uważa, że leczenie ektopii jest nieuzasadnione, a w przypadku pomylenia jej ze stanem przedrakowym lub rakiem nawet niebezpieczne dla pacjentki. Postępowanie w obu przypadkach jest diametralnie różne. Ektopię dającą objawy uciążliwe dla pacjentki usuwać można za pomocą krioterapii (zamrażania) lub też laseroterapii. Odchodzi się obecnie od metody elektrokoagulacji.

Kolejną co do częstości przyczyną powstawania plamek są infekcje wirusowe, bakteryjne i grzybicze. Lekarze zwłaszcza wskazują na te wywoływane przez wirusa HPV (ang. human papilloma virus), czyli wirusa brodawczaka ludzkiego. Jest on jedną z przyczyn powstawania raka szyjki macicy. W badaniu kolposkopowym można jednak wykryć także stany przedrakowe, dające większe prawdopodobieństwo powodzenia terapii. W wykrywaniu zmian nowotworowych kolposkopia jest skuteczniejsza niż sama cytologia. Badanie z użyciem kolposkopu można także, dla większej pewności, uzupełnić o wymaz cytologiczny. Leczenie stanów przedrakowych i raka szyjki macicy jest w głównej mierze leczeniem chirurgicznym.

Objawy nadżerki

Najczęściej nadżerki nie dają żadnych objawów, a pacjentki nie zdają sobie sprawy z występowania zmian w szyjce macicy. Jeżeli objawy są obecne, jest to:

  • stan zapalny dróg rodnych,
  • ból,
  • upławy,
  • większa ilość wydzieliny z pochwy (na skutek obecności tkanki gruczołowej),
  • krwawienia między miesiączkami.

Nadżerka najczęściej wykrywana jest przez ginekologa w trakcie zwykłego badania ginekologicznego.

Nadżerka a rak szyjki macicy

Nie udało się dowieść, że utrzymująca się ektopia ma wpływ na występowanie raka szyjki macicy, a zatem nie jest ona stanem przedrakowym. Jest nim natomiast tzw. dysplazja komórek nabłonka szyjki macicy, a ta może pojawić się właśnie w obrębie ektopii. W przypadku dysplazji istotny jest stopień jej zaawansowania określany według kryteriów patomorfologicznych na mały, średni i duży. Określa się go według skali CIN.

Dysplazja małego stopnia jest stanem pojawiającym się najczęściej. Sama w sobie nie daje żadnych objawów i ma bardzo niewielkie ryzyko przekształcenia w raka szyjki macicy rzędu 1-2%. Większość przypadków dysplazji małego stopnia podobnie jak w przypadku ektopii ulega cofnięciu się zanikając wraz z cofającymi się komórkami nabłonka kanału szyjki. W pozostałej części przypadków dysplazja utrzymuje się niezmieniona, nie wywierając żadnego wpływu na fizjologię narządów płciowych bądź ulega przejściu do większego stopnia dysplazji, zdarza się to jednak rzadziej. W przypadku dysplazji dużego stopnia odsetek kobiet, u których zmiany uległy wycofaniu wynosi jedynie 33% natomiast ryzyko przejścia w raka jest już znaczne, według niektórych badań dochodzące do 74%, chociaż nawet aż tak zaawansowane zmiany mogą utrzymywać się wiele lat bez przemiany w raka.

Nadżerka prawdziwa występuje najrzadziej. Mogą one powstawać w wyniku przewlekłych infekcji różnego rodzaju (np. bakteryjne lub grzybicze), zapaleń lub w okresie menopauzy, kiedy nabłonek reaguje na spadek stężenia estrogenów we krwi. Często występują po przebytych urazach, a także w wyniku niewłaściwie stosowanych tamponów, wkładek, drażetek lub globulek dopochwowych, które w sposób permanentny uszkadzają nabłonek. Po usunięciu źródła urazów, nadżerki tego typu leczą się same. Jeśli mamy do czynienia z nadżerką powstałą na tle infekcji leczona jest ona przyczynowo, tzn. poprzez podanie antybiotyku lub leku przeciwgrzybiczego. Nadżerki pojawiające się w okresie menopauzy, powinny znikać po podaniu hormonalnej terapii zastępczej, która pozwoli na uzupełnienie niedoboru żeńskich hormonów płciowych.

Diagnostyka nadżerek

Różnicowanie przedstawionych powyżej zjawisk należy do zadań trudnych. Wielu lekarzy ginekologów nie posiada w swoim gabinecie kolposkopów i nie umie się nimi posługiwać. Wymaga to bowiem przejścia dodatkowych specjalistycznych kursów, często niedostępnych dla lekarzy z mniejszych ośrodków. Każdy ginekolog natomiast może skierować pacjentkę na takie badanie do ośrodka, w którym badania takie są wykonywane.

Podobnie jak regularne samobadanie piersi, również okresowe wizyty u ginekologa z wykonaniem zarówno cytologii, kolposkopii jak i badania USG głowicą dopochwową pozwalają na wczesne wykrycie patologicznych zmian nowotworowych, których występowanie jest coraz częstsze w populacji współczesnych kobiet.

Leczenie nadżerki

Leczenie nadżerek zależy od rozmiaru zdiagnozowanej zmiany i wyniku badania cytologicznego oraz kolposkopii. Najczęściej lekarze nie podejmują leczenia, a jedynie nakazują pacjentce przeprowadzać regularne badania ginekologiczne i obserwować możliwość występowania ewentualnych niepokojących objawów. Warto wspomnieć, że część nadżerek goi się bez podjęcia jakiejkolwiek terapii.

Jeżeli lekarz zdecyduje się na usunięcie nadżerki, ma do dyspozycji kurację farmakologiczną. Może także zalecić wykonanie zabiegu zamrażania nadżerek (krioterapia) lub laseroterapii.

Sposób leczenia w dużej mierze zależny jest także od tego czy pacjentka rodziła. U kobiet, które mają dzieci, można zastosować leczenie chirurgiczne. Wówczas usuwa się stożek szyjki macicy wraz z nadżerką.

Opublikowano: ; aktualizacja: 10.08.2018

Oceń:
4.5


Może cię

Profilaktyka w ginekologii

Priorytetem w profilaktyce ginekologicznej jest zapobieganie nowotworom złośliwym oraz wczesne wykrycie zmian onkologicznych. Konieczne jest ...

Rak endometrium – czynniki ryzyka, objawy, jak długo się rozwija, przerzuty, leczenie, rokowanie

Według danych światowych rak endometrium to jeden z najczęstszych nowotworów u kobiet. Rak trzonu macicy ...

Wynik cytologii – jak odczytać, co oznacza, kiedy jest prawidłowy, a kiedy nieprawidłowy?

Cytologia szyjki macicy, inaczej wymaz z szyjki macicy, to badanie przesiewowe, oceniające ryzyko rozwoju raka ...

Kolposkopia – wskazania, przygotowanie i przebieg kolposkopii szyjki macicy

Kolposkopia to wziernikowanie szyjki macicy za pomocą kolposkopu. Takie badanie ginekologiczne w prosty sposób umożliwia ...

Krwawienie podczas ciąży

Krwawienie z pochwy w trakcie ciąży może mieć wiele przyczyn. Pojawia się choćby w wyniku ...

Szczepionka na brodawczaka

Jedną z przyczyn występowania raka szyjki jest proces onkogenezy zależny od działania wirusów brodawczaka ludzkiego ...

Badanie cytologiczne w ginekologii

Badanie cytologiczne pochwy jest ginekologicznym badaniem profilaktycznym. Cytologia stosowana jest do wykrywania stanów przedrakowych, raka ...

Trzeci trymestr ciąży – jakie badania

W trzecim trymestrze ciąży prowadzący ją lekarz dokona m.i.n oceny rozwoju dziecka, jego ruchów i ...

Cytologia

Celem badania cytologicznego jest wykrywanie i diagnozowanie zmian przedrakowych i rakowych, jakie mogą rozwijać się ...

Nowotwory u kobiet

Spośród wszystkich nowotworów, na które zapadają kobiety, należy wymienić: raka sutka, raka płuc, raka jelita ...

Wideo – Cytologia

Cytologia polega na pobraniu komórek z tarczy i kanału szyjki macicy przy pomocy szczoteczki typu ...

Alfa-1-antytrypsyna – badanie

Wskazaniem do oznaczenia alfa-1-antytrypsyny jest pojawienie się niepokojących objawów u dzieci i dorosłych takich jak ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon