Dieta w mukowiscydozie

Brak zdjęcia

23 lipca 2013

W przebiegu mukowiscydozy bardzo szybko dochodzi do niedożywienia – zahamowania wzrostu, niedoboru masy ciała, osłabienia, apatii, niedoboru witamin, zwłaszcza rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K), niedokrwistości z niedoboru żelaza. Dieta w mukowiscydozie musi być bogatobiałkowa, bogatotłuszczowa i bogatokaloryczna.

Czym jest mukowiscydoza?

Mukowiscydoza jest chorobą uwarunkowaną genetycznie, dla której charakterystyczne jest dziedziczenie recesywne. W Polsce częstość występowania tej choroby to 1:2000 żywo urodzonych noworodków, średnia przeżycia chorych wynosi 30 lat. Przyczyna leży w mutacjach genu kodującego białko CFTR, które jest kanałem chlorkowym komórek nabłonka.
Mukowiscydoza przebiega z zaburzeniem czynności gruczołów wydzielania zewnętrznego, zwłaszcza w układzie oddechowym i pokarmowym. Zmiany w układzie oddechowym polegają na zwiększonym wydzielaniu śluzu i związanych z tym przewlekłych zakażeniach bakteryjnych, co prowadzi do powstawania rozstrzeni i torbieli
w obrębie płuc. Zmiany w układzie pokarmowym dotyczą głównie trzustki – dochodzi do zastoju soku trzustkowego, aktywacji enzymów proteolitycznych, stanu zapalnego, poszerzenia przewodów trzustkowych, następowego włóknienia i niewydolności zewnątrzwydzielniczej trzustki, do której po kilkunastu latach trwania choroby dołączyć może cukrzyca. Występuje więc upośledzone wydzielanie enzymów trawiennych, co powoduje zaburzone trawienie i wchłanianie składników pokarmowych, w wyniku którego dochodzi do pojawiania się charakterystycznych cuchnących stolców o dużej objętości i związaną z nimi utratą masy ciała. Do objawów towarzyszących należą ból brzucha i wzdęcia, może dojść do zatrzymania gazów i niedrożności mechanicznej jelit.

Jakie jest znaczenie diety w mukowiscydozie?

W przebiegu tej choroby bardzo szybko dochodzi do niedożywienia – zahamowania wzrostu, niedoboru masy ciała, osłabienia, apatii, niedoboru witamin, zwłaszcza rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K), niedokrwistości z niedoboru żelaza. Dieta w mukowiscydozie musi być bogatobiałkowa, bogatotłuszczowa i bogatokaloryczna, uzupełniona preparatami enzymatycznymi i witaminami. Aby dziecko utrzymywać w miarę w dobrym stanie sama dieta nie wystarcza, konieczna jest podaż enzymów trawiennych, które podaje się do każdego posiłku – przed każdym posiłkiem lub w trakcie, nigdy po posiłku. Dawki enzymów ustala lekarz dostosowując je do ilości spożywanego przez dziecko pokarmu.

Podstawowe zalecenia żywieniowe w mukowiscydozie

  • Odpowiednie żywienie powinno pokryć zwiększone zapotrzebowanie na energię. Dobowa wartość energetyczna przyjmowanych posiłków zwiększa się o 30% a nawet o 100% w porównaniu z dietą dzieci zdrowych. Jest to spowodowane większym wydatkiem energetycznym na podstawowe procesy życiowe – wyższą podstawową przemianę materii, zwiększonym wysiłkiem oddechowym, upośledzonym wchłanianiem, stratami składników odżywczych z plwociną, zmaganiem się organizmu
    z częstymi infekcjami.
  • Dieta powinna być bogatobiałkowa. Co najmniej 15% dostarczanej energii powinno pochodzić z białka, zaleca się spożycie około 2,5g/kg masy ciała. Białko o wysokiej wartości biologicznej – białko pełnowartościowe powinno znajdować się w każdym posiłku.
  • Tłuszcze pokrywają 35-40% dziennego zapotrzebowania energetycznego, przy czym należy zaznaczyć, że chorzy z mukowiscydozą nie mają skłonności do podwyższonego stężenia lipidów we krwi. Ponadto, na metabolizm tłuszczów zużywane jest mniej tlenu, odciążając w ten sposób układ oddechowy.
  • Dieta powinna zawierać w swoim składzie węglowodany wysokoenergetyczne.
  • Dozwolone są wszystkie techniki sporządzania potraw. Zupy i sosy zagęszcza się mąką i śmietaną. Można podawać mięsa i ryby nie tylko w postaci gotowanej, ale także duszone, pieczone, smażone
    z dodatkiem tłuszczu.
  • Z powodu zwiększonego wydzielania chlorków w pocie, uzupełnia się je podając sól, zwłaszcza w okresach nadmiernego pocenia – podczas upałów, gorączki, po dużym wysiłku fizycznym.
  • Dietę można uzupełniać pod względem kalorycznym specjalnymi gotowymi preparatami wysokoenergetycznymi. Preparaty takie produkowane są w kilku smakach – owocowym, waniliowym i czekoladowym i bez problemu są ze smakiem spożywane przez dzieci.

Produkty zalecane w mukowiscydozie

  • Źródłem białka powinny być przede wszystkim produkty pochodzenia zwierzęcego, tłuste produkty nabiałowe, ryby.
  • Nie wyklucza się spożycia tłuszczów zwierzęcych – masła, śmietanki, tłustego mleka, tłustego białego sera twarogowego, żółtych serów. Są one nie tylko źródłem energii, ale też cennych witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.
  • Ważne jest spożycie tłuszczów pochodzenia roślinnego – oleje zawierające jedno- i wielonienasycone kwasy tłuszczowe. Oleje najlepiej stosować na surowo, do majonezów, zimnych sosów, drobno startych surówek, sałatek, do past.
  • Pieczywo, kasze, ryż, makarony, płatki zbożowe należy podawać do każdego posiłku. Jeśli sacharoza jest dobrze tolerowana, po posiłku można podawać dziecku słodycze.
  • Owoce spożywane mogą być bez ograniczeń w każdej postaci. Warzyw nie zaleca się podawać w ilości powyżej normy fizjologicznej, ponieważ nie są bogate w energię, a zawarty w nich błonnik pokarmowy daje w krótkim czasie uczucie sytości, co jest objawem niepożądanym.

Produkty przeciwwskazane w mukowiscydozie

  • Z diety należy wyeliminować produkty niskokaloryczne: napoje gazowane, wodę mineralną, herbatę, kawę, odtłuszczone mleko i jego przetwory, zupy czyste.
  • Należy unikać produktów bogatych w błonnik pokarmowy – ze względu na szybko występujące po ich spożyciu uczucie sytości.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Rozstrzenie oskrzeli – przyczyny, objawy, badania, leczenie, rehabilitacja, rokowania

Rozstrzenie oskrzeli to nieodwracalne poszerzenie światła oskrzeli, spowodowane uszkodzeniem ich ściany. Częstość ich występowania rośnie ...

Badania przesiewowe noworodków (skriningowe) - jakie nalezy wykonać?

Badania przesiewowe noworodka mają na celu szybkie i wczesne wdrożenia stosownego leczenia, by zapobiec następstwom ...

Życie z mukowiscydozą

Życie osoby cierpiącej na mukowiscydozę to ciągłe zmaganie się ze schorzeniem i walka o zmniejszenie ...

Nadreaktywność oskrzeli – co to jest, jakie są przyczyny, objawy i leczenie?

Nadreaktywność oskrzeli występuje, gdy reakcja układu oddechowego na bodziec, który w zdrowym organizmie nie wywołałby ...

Co należy wiedzieć o mukowiscydozie?

Mukowiscydoza, inaczej zwłóknienie torbielowate (łac. mucoviscidosis) jest bardzo częstą, genetycznie uwarunkowaną chorobą. Występuje ona z ...

Badanie plwociny

Badanie plwociny jest jednym z badań w diagnostyce chorób układu pokarmowego. Jest to proste badanie, ...

Choroby najczęściej dziedziczone po rodzicach

Choroba dziedziczna jest spowodowana błędnym zapisem informacji genetycznej przekazanej przez jedno z rodziców w materiale ...

Mukowiscydoza u dziecka

Mukowiscydoza (znana także jako zwłóknienie torbielowate) jest poważną chorobą genetyczną. Mukowiscydoza rozpoznawana jest u 1 ...

Zaburzenia trawienia u dziecka

Trawienie jest procesem niezbędnym, aby wszystkie ważne substancje zostały wchłonięte. Zaburzenia trawienia są silnie związane ...

Mukowiscydoza

Mukowiscydoza jest bardzo często występującą chorobą dziedziczną, dotyczącą układu oddechowego, pokarmowego oraz rozrodczego. Choroba ta ...

Jak rozpoznać astmę?

Napady duszności, uporczywy kaszel, świszczący oddech oraz uczucie ciężkości w klatce piersiowej to objawy charakterystyczne ...

Dieta w chorobach trzustki

Najczęstszymi chorobami trzustki występującymi u osób dorosłych jest ostre zapalenie trzuski, przewlekłe zapalnie trzustki, rak ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon