Dieta w kamicy żółciowej

Najczęstszą przyczyną przewlekłego zapalenia pęcherzyka żółciowego jest kamica żółciowa. Jej rozwój ma związek z wiekiem i płcią, choć równie ważnym czynnikiem jest niewłaściwa dieta. Sposób żywienia jest jednocześnie, obok leków i zabiegów chirurgicznych, istotny dla efektywności leczenia. Z jadłospisu należy wykluczyć tłuszcze zwierzęce, cukry, produkty wzdymające.

Co sprzyja powstawaniu kamieni w woreczku?

Przyczyną tworzenia się kamieni żółciowych jest nieprawidłowy skład żółci. U zdrowej osoby składa się ona z cholesterolu, kwasów żółciowych i lecytyny. W sytuacji, kiedy pojawiają się zaburzenia w składzie żółci, zaczynają wytrącać się kryształki cholesterolu, które łączą się tworzą złogi. Stan ten określa się jako kamicę pęcherzyka żółciowego. Kamienie mogą tworzyć się w woreczku i przedostawać dalej do dróg żółciowych.

Powstawaniu kamicy żółciowej sprzyjają:

  • wiek – częstość zachorowań zwiększa się po 35. roku życia;
  • płeć – częściej chorują kobiety niż mężczyźni;
  • niektóre choroby – otyłość, cukrzyca, hiperlipidemia, niedoczynność tarczycy, marskość wątroby;
  • geny – zagrożone są osoby, u których w rodzinie występowały już zachorowania.

Jaka dieta wpływa na powstanie kamieni w woreczku?

Kolejnym bardzo ważnym czynnikiem wpływającym na rozwój kamicy żółciowej jest sposób odżywiania. Najczęściej popełniane błędy dietetyczne, które prowadzą do rozwoju choroby, to:

  • nieodpowiednia dieta, obfitująca w produkty zawierające duże ilości cukrów prostych (słodycze, czekolada, wysokosłodzone dżemy, biały cukier);
  • niedostateczne spożycie nienasyconych kwasów tłuszczowych (ich źródłem jest oliwa z oliwek i oleje roślinne);
  • zbyt duże spożycie produktów pochodzenia zwierzęcego, zawierających w przewadze nasycone kwasy tłuszczowe (smalec, słonina, boczek, masło, śmietana, wieprzowina, baranina, podroby, tłuste wędliny i sery);
  • mała podaż błonnika, którego źródłem jest pieczywo razowe, kasze, otręby, płatki owsiane, surowe owoce i warzywa (błonnik stymuluje perystaltykę dróg żółciowych);
  • spożywanie produktów wysokoprzetworzonych oraz typu fast food.

Zarówno zapobieganie kamicy, jak i jej leczenie polega na zmianie nawyków żywieniowych i wyeliminowaniu powyższych błędów. Ponadto zalecane jest regularne przyjmowanie posiłków, powolne i dokładne przeżuwanie pokarmu.

Dieta w kamicy żółciowej – co jeść, a czego unikać?

W okresie, kiedy nie występują zaostrzenia związane z chorobą, należy stosować względny reżim dietetyczny. Codzienny sposób odżywiania powinien uwzględniać prawidłowe nawyki żywieniowe.

  • Dieta u osób z kamicą żółciową powinna być lekkostrawna i składać się z odpowiednio zestawionych produktów.
  • Istotne jest stosowanie technik kulinarnych, takich jak: gotowanie na parze, duszenie bez dodatku tłuszczu, pieczenie w folii lub w pergaminie. Należy unikać potraw smażonych na głębokim tłuszczu, zwłaszcza pochodzenia zwierzęcego.
  • Z jadłospisu wykluczamy produkty wzdymające (suche nasiona roślin strączkowych, kapusta, kalafior, por, cebula, czosnek, gruszki) oraz zawierające kwas szczawiowy (szczaw, szpinak, rabarbar, kakao, czekolada). Ważne jest wzbogacenie diety o świeże sałatki i surówki, owoce i warzywa.
  • W chorobach pęcherzyka żółciowego wchłanianie i trawienie tłuszczów jest upośledzone, dlatego ich ilość w diecie zależy od indywidualnej tolerancji pacjenta, nie powinna jednak przekraczać 25 proc. wartości energetycznej jadłospisu. Dobrze tolerowane są tłuszcze roślinne – olej sojowy, olej słonecznikowy, oliwa z oliwek, a z tłuszczów zwierzęcych masło, margaryny miękkie, zawierające sterole i stanole roślinne. Korzystne działanie mają także tłuszcze omega-3 znajdujące się w rybach.
  • Ograniczeniu powinny podlegać produkty zawierające znaczne ilości cholesterolu. Jego spożycie nie powinno przekraczać 300 miligramów na dobę.
  • Do przygotowania posiłków najlepiej wykorzystywać takie metody jak gotowanie i duszenie.
  • Zupy i sosy doprawione mogą być zawiesiną z mąki i wody, mąki i mleka lub mąki i kefiru, do potraw dodajemy tylko białko jaja.
  • Wskazane jest jasne pieczywo oraz chude ryby i drób. Warzywa muszą być gotowane i rozdrobnione, a owoce najlepiej spożywać w postaci przecierów i soków.
  • Zalecane owoce to: jabłka gotowane, jabłka pieczone, morele, brzoskwinie, banany, winogrona, owoce jagodowe bez skórki i pestek, owoce cytrusowe.
  • Warzywa, które powinny znaleźć się w diecie osób chorym pęcherzykiem żółciowym to: marchew, pietruszka, seler, cukinia, pomidory bez skórki, brokuły, sałata zielona, ziemniaki, buraki w ograniczonej ilości.

Dieta przy kolce żółciowej

W okresie zaostrzenia choroby i pojawienia się dolegliwości bólowych (kolka żółciowa) wskazane jest stosowanie diety niskotłuszczowej, lekkostrawnej, z ograniczeniem błonnika nierozpuszczalnego. Po pojawieniu się dolegliwości bólowych, w ciągu pierwszej doby dieta powinna być wyłącznie płynna. Po ustąpieniu bólu (pojawia się ból w prawym podżebrzu) można włączyć kleiki i ciepłe napoje, rozcieńczone soki owocowe, słabą herbatę, niegazowane wody mineralne. Stopniowo rozszerzamy dietę o takie produkty jak:

  • gotowane mięso;
  • sucharki;
  • twarożek chudy;
  • ziemniaki purée;
  • odtłuszczone mleko;
  • przetarte owoce i warzywa.

Podaż białka powinna wynosić w tym okresie około 1 gram na 1 kilogram należnej masy ciała. Warto zrezygnować z produktów, które nasilają dolegliwości bólowe, czyli o dużej zawartości tłuszczu, produktów zawierających znaczne ilości błonnika nierozpuszczalnego, wzdymających, ostrych i pikantnych oraz zawierających kwas szczawiowy.

Jadłospis przy chorym woreczku żółciowym

Przykładowa dieta niskotłuszczowa z ograniczeniem błonnika zalecana w okresie rekonwalescencji:

  • śniadanie – chleb mieszany z margaryną miękką, serek twarogowy chudy, dżem niskosłodzony, chuda wędlina drobiowa, przecier pomidorowy, kawa zbożowa z mlekiem odtłuszczonym;
  • obiad – lekka zupa jarzynowa, drób gotowany w potrawce, ryż na sypko, sałata zielona z olejem, kompot, ryba gotowana, sos koperkowy, ziemniaki z zieleniną, barszcz czerwony z makaronem;
  • podwieczorek – chleb jasny z margaryną miękką, jabłko pieczone, kisiel owocowy, herbata owocowa;
  • kolacja – chleb jasny lub mieszany, pasta z chudej ryby z pomidorem i zieleniną, ser biały chudy, kaszka manna z owocami, chuda wędlina.

Dieta po usunięciu pęcherzyka żółciowego

Reżim dietetyczny trwa około 3–4 tygodnie po usunięciu woreczka żółciowego. W tym czasie stosujemy dietę taką jak przed zabiegiem i w okresie zaostrzenia się choroby. Stopniowo można ją rozszerzać o kolejne produkty. Usunięcie pęcherzyka żółciowego wraz ze złogami nie likwiduje przyczyny tworzenia się kamieni. Jeśli skład żółci produkowanej przez wątrobę będzie nadal niewłaściwy, kamienie mogą być wciąż wytwarzane w przewodach żółciowych. Dlatego bardzo ważne jest likwidowanie czynników wpływających na powstawanie zaburzeń w składzie żółci.

Po wycięciu woreczka jadłospis powinien być nadal niskotłuszczowy, z ograniczaniem cukrów prostych, tłuszczów zwierzęcych, ale ze zwiększonym udziałem tłuszczów roślinnych (oleje, oliwa, margaryny miękkie). Ważne jest oparcie diety na chudym mięsie, wędlinach i rybach. ryby. Należy wykluczyć podroby. W ciągu dnia zaleca się spożywanie 4–5 posiłków, które zawierają odpowiednio zbilansowane składniki odżywcze. W każdym z nich powinien być podobny udział tłuszczu, który wprowadzamy do diety stopniowo, w małych ilościach. W przypadku wystąpienia stolców i biegunek tłuszczowych – należy je w dalszym ciągu ograniczyć.

Dieta po cholecystektomii powinna obfitować w potrawy łagodne, niewzdymające i przyprawione ziołami. Istotne jest obserwowanie reakcji organizmu na wprowadzanie nowych produktów, a w przypadku wystąpienia dolegliwości, konieczna jest eliminacja tego produktu z diety.

Opublikowano: ; aktualizacja: 28.03.2017

Oceń:
4.7


Może cię

Problemy z woreczkiem żółciowym – jakie objawy daje chory pęcherzyk żółciowy?

Choroby pęcherzyka żółciowego występują często, przede wszystkim u kobiet. Najczęściej spotykana jest kamica żółciowa, której ...

Kamica żółciowa – przyczyny, objawy, leczenie

Kamica żółciowa jest chorobą polegającą na powstawaniu złogów w przewodach żółciowych lub, częściej, kamieni w ...

Kamica pęcherzyka żółciowego – objawy, badania, leczenie

Kamica pęcherzyka żółciowego (kamica żółciowa) oznacza obecność złogów zbudowanych z cholesterolu, bilirubiny bądź – rzadziej ...

Woreczek żółciowy – dieta w chorobach pęcherzyka żółciowego

Dieta w chorobach woreczka żółciowego, zwłaszcza w kamicy pęcherzyka żółciowego, ma kluczowe znaczenie w leczeniu ...

Ból z prawej strony pod żebrami – ból w prawym podżebrzu – przyczyny

Ból pod żebrami jest związany z wieloma różnymi dolegliwościami. Ból z prawej strony pod żebrami ...

Rak pęcherzyka żółciowego

Rak pęcherzyka żółciowego (łac. adenocarcinoma vesicae fellae, ang. gallbladder cancer) jest najczęstszy spośród wszystkich nowotworów ...

Choroby chirurgiczne w ciąży – operacje i zabiegi w ciąży

Może zdarzyć się, że w czasie ciąży konieczne okaże się wykonanie operacji lub drobnego zabiegu ...

Polipy pęcherzyka żółciowego

Polip pęcherzyka żółciowego to uszypułowany twór w obrębie pęcherzyka żółciowego. Może dawać podobne objawy jak ...

Usunięcie pęcherzyka żółciowego

Usunięcie pęcherzyka żółciowego (cholecystektomia) to jedna z najczęściej wykonywanych operacji. Obecnie w większości wykonywana laparoskopowo. ...

Kamienie w woreczku żółciowym – przyczyny, objawy, leczenie, usuwanie

Obecność kamieni w pęcherzyku żółciowym (kamica żółciowa) u niektórych pacjentów wywołuje napady kolki żółciowej (bardzo ...

Ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego

Obecność kamieni żółciowych stwierdza się w Polsce u 15–20% osób, 3 do 4 razy częściej ...

Wideo – Kamica żółciowa

Najbardziej powszechną i najłatwiej dostępna metodą diagnostyczną jest badanie ultrasonografii jamy brzusznej. W badaniu USG ...

Komentarze (0)