Dieta w kamicy moczanowej

Brak zdjęcia

24 lipca 2013

Kamica moczanowa spotykana jest częściej u mężczyzn i spowodowana jest dietą bogatopurynową związaną z nadmierną konsumpcją białka, alkoholu, intensywnym wysiłkiem fizycznym, szybkim odchudzaniem, wyniszczeniem organizmu, dną moczanową, chorobami nowotworowymi, chorobami zakaźnymi, marskością wątroby.

Czym jest kamica nerkowa?

Kamica nerkowa polega na tworzeniu się w nerkach złogów z substancji chemicznych. Do wytrącania się kamieni dochodzi w sytuacji, gdy w moczu przekroczony zostanie próg rozpuszczalności dla związków,
które w warunkach prawidłowych się w nim rozpuszczają. Kamica nerkowa dotyczy około 5% populacji, przy czym dwukrotnie częściej występuje u mężczyzn.
U wielu osób choroba przebiega bezobjawowo z okresowymi silnymi dolegliwościami w okolicy lędźwiowej, określanymi jako kolka nerkowa. W 50% przypadków kamica ma przebieg nawrotowy. Wczesne rozpoznanie przyczyny i swoiste leczenie w istotny sposób poprawia rokowania, zwłaszcza w przypadku kamicy nawrotowej.
Do czynników sprzyjających powstawaniu kamieni nerkowych należą: zwiększone wydalanie z moczem substancji tworzących kamienie: wapnia, kwasu szczawiowego, fosforanów, moczanów, cystyny, zmiana odczynu moczu, niedobór związków ograniczających krystalizację składników moczu np. magnezu, cytrynianów, zbyt mała ilość płynów w diecie lub nadmierna ich utrata, przewlekłe zakażenie układu moczowego. W etiopatogenezie kamicy nerkowej postuluje się również wpływ uwarunkowań genetycznych.
Kamienie występujące w drogach moczowych można podzielić na:

  • szczawianowo-wapniowe,
  • fosforanowo-wapniowe,
  • z kwasu moczowego,
  • struwitowe (fosforanowo-magnezowo-amonowe),
  • cysty nowe.

Znaczenie diety w kamicy nerkowej?

Postępowanie dietetyczne stanowi bardzo istotny element zarówno w profilaktyce jak i leczeniu kamicy nerkowej. Lekarz ustala przyczynę powstania kamicy nerkowej, jej rodzaj oraz postępowanie dietetyczne.
W leczeniu oraz zapobieganiu kamicy ważną rolę odgrywają:

  • dopasowanie diety do rodzaju kamicy nerkowej i specyficznych zaburzeń metabolicznych,
  • płyny – pacjenci z kamicą nerkową powinni spożywać duże ilości płynów, dzięki czemu zmniejsza się stężenie składników moczu, co zapobiega ich wytrącaniu w postaci kryształków. Wypijanie dostatecznej ilości płynów znacznie zmniejsza ryzyko wystąpienia lub nawrotu kamicy nerkowej. Zalecane płyny to woda stołowa, wody mineralne, woda przegotowana, napar z brzozy, słaba herbata. Ważne są płyny podawane przed snem, które rozcieńczają mocz w godzinach nocnych.
  • ograniczenie spożycia soli kuchennej – promotorem kamicy szczawianowo-wapniowej jest sód, gdyż zwiększa on wydalanie wapnia i moczanu sodu. Istotne więc jest ograniczenie soli kuchennej, przetworów z dodatkiem soli i zawierających glutaminian sodu, a także produktów bogatych w kwas szczawiowy. W niektórych przypadkach należy zwrócić uwagę na podaż wapnia, fosforu, magnezu
    i białka. Powstawianiu kamicy może również sprzyjać dieta bogata w białko zwierzęce,
  • zwiększenie spożycia potasu – zbyt mała ilość potasu w diecie wpływa na zwiększenie wydalania wapnia z moczem oraz przypuszczalnie zmniejsza ilość wydalanych cytrynianów,
  • dostosowanie ilości spożywanego białka zwierzęcego do zapotrzebowania organizmu – wysokie spożycie białka prowadzi do zakwaszenia moczu i sprzyja zwiększonemu wydalaniu kwasu moczowego, kwasu szczawiowego i wapnia, obniżenia wydalania cytrynianów. Podaż białka w diecie powinna wynosić 0,8-1,0 g na kg masy ciała,
  • brak drastycznych ograniczeń odnośnie podaży wapnia – znaczne ograniczenie spożycia wapnia może prowadzić do wtórnego nadmiernego wydalania z moczem kwasu szczawiowego i utraty masy kostnej, z której wapń będzie pobierany do wyrównania braków.

Konkretne i szczegółowe zalecenia dietetyczne powinny być dostosowane do rodzaju kamicy.

Czym jest kamica moczanowa?

W tym rodzaju kamicy dochodzi do wytrącania się złogów z kwasu moczowego, będącego końcowym produktem przemiany materii. W warunkach prawidłowych, kwas moczowy w postaci rozpuszczonej jest wydalany przez nerki, natomiast, gdy pH moczu wynosi mniej niż 5,3 – ma miejsce jego krystalizacja i tworzą się kamienie moczanowe.
Jest spotykana częściej u mężczyzn i spowodowana jest dietą bogatopurynową związaną z nadmierną konsumpcją białka, alkoholu, intensywnym wysiłkiem fizycznym, szybkim odchudzaniem, wyniszczeniem organizmu, dną moczanową, chorobami nowotworowymi, chorobami zakaźnymi, marskością wątroby.

Postępowanie dietetyczne w kamicy moczanowej

  • W celu zmniejszenia ryzyka powstawania kamieni moczanowych konieczne jest ograniczenie w diecie związków będących źródłem puryn, które w organizmie metabolizowane są do kwasu moczowego
    i dlatego przyczyniają się do zwiększenia jego stężenia we krwi i w moczu. Źródłem tych związków są przede wszystkim produkty mięsne – podroby, wywary i sosy mięsne, galaretki mięsne, sardynki i śledzie. Z produktów roślinnych bogatych w puryny należy wymienić przede wszystkim rośliny strączkowe, a także grzyby.
  • Należy unikać potraw smażonych, pieczonych i duszonych. Gotowanie na parze jest najlepszą metodą przygotowywania potraw. Mięso należy gotować w dużej ilości wody, a powstałych wywarów nie wykorzystywać do przyrządzania zup i sosów. Z mięs najbardziej polecane są chude: kurczaki, indykii cielęcina, a ich ilość w dziennej racji pokarmowej nie powinna przekraczać 100-150 g.
  • Zaleca się spożycie około 40-50 g białka i 2000-2200 kcal na dobę.
  • Należy zwiększyć ilość wypijanych płynów do ponad 2l na dzień.
  • Dieta powinna alkalizować mocz, ponieważ kwas moczowy rozpuszcza się w środowisku alkalicznym. Wskazana jest dieta mleczno-jarska, ponieważ mleko, warzywa, owoce mają właściwości alkalizujące. Stężenie jonów wodorowych nie powinno spadać poniżej 6,5-7,0, gdyż przy niższym pH może dojść do wytrącania się kryształków fosforanu wapnia.

Produkty zalecane w kamicy moczanowej

  • Duża ilość płynów,
  • wody mineralne,
  • warzywa i owoce – korzystny wpływ maja cytryny, które zwiększają przemianę puryn,
  • Ziemniaki,
  • mleko, ser twarogowy chudy,
  • miód, cukier.

Produkty zalecane w ograniczonych ilościach

  • Pozostałe gatunki mięs – tylko gotowane (100-150 g/dobę), ponieważ puryny przechodzą do wywaru,
  • ryby,
  • produkty zbożowe.

Produkty przeciwwskazane w kamicy moczanowej

  • Podroby (wątroba, nerki, mózg, serca),
  • baranina, wieprzowina,
  • śledzie, sardynki, szproty, kawior,
  • wywary mięsne i rybne,
  • rośliny strączkowe, grzyby,
  • czekolada mleczna i gorzka, kakao w proszku, orzechy,
  • mocna herbata, kawa naturalna.
Opublikowano: ; aktualizacja: 28.03.2017

Oceń:
4.6


Może cię

Dieta w kamicy fosforanowo-wapniowej

Głównym składnikiem złogów w tym rodzaju kamicy jest fosforan wapnia. Powstaje w moczu o odczynie ...

Co oznacza obecność białych krwinek w moczu?

Obecność białych krwinek w moczu czyli leukocyturia może być spowodowana wieloma czynnikami na czele z ...

Kamica nerkowa a dieta

Kamica nerkowa to dość częsta choroba, występuje u około 5 % populacji a jej objawem ...

Usuwanie kamieni nerkowych

Kamica nerkowa wymaga leczenia objawowego, zwłaszcza wówczas gdy pojawia się atak kolki nerkowej. Często niezbędne ...

Kolka nerkowa

Kolka nerkowa to typowy objaw kamicy nerkowej. Jest to ból okolicy lędźwiowej, często promieniujący. Bólowi ...

Dieta w kamicy struwitowej i cystynowej

Kamica struwitowa występuje częściej u kobiet, które często chorują na choroby infekcyjne układu moczowego. Utworzony ...

Kamica nerkowa

Kamica nerkowa, czyli występowanie złogów w układzie moczowym to choroba, która występuje u około 7% ...

Kamica nerkowa – objawy

Kamica nerkowa to choroba, w której tworzą się złogi – kamienie i tak zwany piasek ...

Wideo – Dieta przy kamicy nerkowej

W diecie osoby chorującej na kamicę nerkową, niezależnie od rodzaju kamieni, powinno znajdować się dużo ...

Wideo – Dieta w kamicy nerkowej

Kamica nerkowa moczanowa wiąże się często z hyperurykemią, czyli podwyższonym poziomem kwasu moczowego we krwi. ...

Kamienie moczowe – analiza chemiczna

Badanie kamieni moczowych, to analiza ich składu chemicznego. Wykonywana jest w celu wyjaśnienia jakiego typu ...

Dieta w kamicy szczawianowo-wapniowej

Kamica szczawianowo-wapniowa występuje przy nadmiernej ilości kwasu szczawiowego lub szczawianów w moczu, w chorobach zapalnych ...

Komentarze (0)