Dieta w atopowym zapaleniu skóry

Brak zdjęcia

24 lipca 2013

Odpowiednie żywienie osób dotkniętych atopowym zapaleniem skóry jest ważną składową leczenia. Terapia tzw. dieta eliminacyjna, która polega na wykluczaniu z diety wszystkich produktów potencjalnie uczulających. Dzięki temu uzyskujemy doraźny efekt braku objawów, natomiast przy długofalowym stosowaniu możemy osiągnąć „odczulenie” na dany alergen.

Czym jest atopowe zapalenie skóry?

Atopowe zapalenie skóry(AZS) zwane egzemą atopową coraz częściej występuje w krajach uprzemysłowionych. W Polsce choroba dotyczy 4,7% dzieci między 3 a 18 rokiem życia i 1,4% dorosłych, przy czym w dużych aglomeracjach miejskich odsetek ten jest nawet dwukrotnie większy.

Choroba ma charakter nawrotowy, z okresami zaostrzeń i remisji. Objawy kliniczne choroby, charakter zmian skórnych i lokalizacja różnią się między pacjentami w zależności od przedziału wiekowego, w którym znajduje się pacjent.
Podłożem atopowego zapalenia skóry jest nieprawidłowa odpowiedź układu immunologicznego na małe dawki antygenów, czego następstwem jest nadmierna produkcja przeciwciał IgE.

Patomechanizm atopowego zapalenia skóry jest bardzo złożony. Pierwszorzędną rolę odgrywają czynniki genetyczne czy zaburzenie w prawidłowym funkcjonowaniu bariery naskórkowej. Ponadto istnieje wiele czynników zaostrzających. Zaliczamy do nich m.in. czynniki psychiczne z uwzględnieniem stresu emocjonalnego czy infekcje. W etiologii tego schorzenia brane są również pod uwagę czynniki środowiskowe tj. alergeny czy zanieczyszczenie środowiska. Nie bez znaczenia pozostają środki drażniące tj. mydła, rozpuszczalniki, konserwanty czy detergenty.

Znaczenie diety w atopowym zapaleniu skóry

Skóra, która funkcjonalnie jest połączona z wieloma procesami w ludzkim organizmie, pozostaje także w silnej korelacji z innymi układami, a zwłaszcza z przewodem pokarmowym (zdolność spichrzania tłuszczu, wody, soli itd.). Ponadto ma ona szczególne właściwości magazynowania rozmaitych związków chemicznych pochodzących z odżywiania, stąd ilościowe ich wartości w skórze są inne niż we krwi.

Odpowiednie żywienie osób dotkniętych tą dermatozą jest ważną składową leczenia. Terapia dietą chorych to tzw. dieta eliminacyjna, która polega na wykluczaniu z niej wszystkich produktów potencjalnie uczulających. Dzięki temu uzyskujemy doraźny efekt braku objawów, natomiast w kontekście długofalowego stosowania tej diety możemy osiągnąć „odczulenie” na dany alergen. W sytuacji, kiedy dziecko karmione jest piersią, matka musi przejść na dietę eliminacyjną i ograniczać pokarmy o największym stopniu alergenności.

Zalecenia żywieniowe w atopowym zapaleniu skóry

Układając jadłospis dla dzieci z AZS w pierwszej kolejności należy ograniczyć mleko krowie (główny alergen). Można je zastąpić mieszankami mleko zastępczymi lub mlekiem sojowym. Oprócz eliminacji samego mleka trzeba również całkowicie zrezygnować z jedzenia produktów mlecznych oraz produktów z dodatkiem mleka tj. sery, śmietana, masło, maślanki, jogurty, kefiry. Uważa się, że kefiry i w mniejszym stopniu jogurty mają słabsze działanie antagonistyczne na chorych na AZS, gdyż zawierają mało lub nie zawierają w ogóle laktozy (główny alergen w mleku). Laktoza zostaje zużyta w procesach fermentacyjnych mleka. Na efekty diety należy czekać ok. 2-3 tygodni. Po tym czasie można zauważyć znaczącą poprawę stanu skóry. W przypadku braku efektów należy próbować eliminować kolejne grupy produktów, aż do osiągnięcia celu.

Oprócz diety eliminacyjnej należy również stosować dietę antyhistaminową. Zakłada ona eliminację produktów zwiększających wydzielanie histaminy, która ma znaczenie w patomechanizmie świądu. Zakazane jest spożywanie sztucznych barwników i aromatów, serów, czekolady, margaryny, ryb, owoców morza, szpinaku, pomidorów. Można natomiast jeść np. figi, kiwi, jabłka, płatki owsiane.

Bardzo istotne, aby już będąc w ciąży działać profilaktycznie, nie dopuszczając do rozwoju chorób z kręgu atopowych. W przypadku, gdy kobieta w ciąży lub jej mąż są alergikami, istnieje ryzyko, że u dziecka także wystąpi ta dermatoza, dlatego należy unikać spożywania produktów na bazie orzechów ziemnych, a także owoców oleistych. Przy skłonności do alergii odradza się spożywanie jajek, ryb i mleka, jeżeli natomiast tendencje takie nie występują, spożywanie ryb bogatych w kwasy tłuszczowe omega-3 może zapobiec rozwinięciu się atopowego zapalenia skóry poprzez ich wpływ na zmniejszenie stężenie leukotrienu B4, biorącego udział w procesie zapalnym.

Karmienie piersią niesie za sobą wiele pozytywnych skutków. Zaliczamy również do nich profilaktykę przeciwko chorobom z kręgu atopii. Ostatnie badania przeprowadzone przez szwedzką grupę sugerują, iż dzieci karmione minimum przez 4 miesiące znacznie rzadziej zapadają na atopowe zapalenie skóry przed ukończeniem 4 roku życia.

Poza tym zalecane jest picie naparu z oleju wiesiołka. Z badań wynika, że pacjenci chorujący na AZS mają trudności z wytwarzaniem kwasu gamma-linolenowego (GLA). Suplementacja olejkiem bogatym w ten kwas łagodzi objawy.

Spośród witamin zaleca się stosowanie witamin z grupy B. Nawroty egzemy są często spowodowane przez stres, a w czasie sytuacji stresowych organizm zużywa znacznie więcej witaminy B. Oprócz tego można stosować witaminę C – może zmniejszyć objawy wyprysku przez poprawę funkcji układu odpornościowego.

Produkty, które nie nasilają objawów opisywanej dermatozy, zatem takie, które można spożywać w większych ilościach to ryż, kukurydza, gotowane jabłko, szpinak, oliwa z oliwek czy suszone owoce.

Opublikowano: ; aktualizacja: 28.03.2017

Oceń:
4.6


Może cię

Astma alergiczna (atopowa)

Astma alergiczna, inaczej astma atopowa to choroba układu oddechowego, w której czynnikiem wywołującym objawy jest ...

Glikokortykosteroidy

Glikokortykosteroidy to hormony kory nadnerczy, ale także grupa syntetycznych leków o dużym potencjale terapeutycznym. Potocznie ...

Dieta przy zapaleniach skóry

Choroby skóry to w dzisiejszych czasach problem dość powszechny. Mają różne podłoże i objawy. W ...

Wideo – Atopowe zapalenie skóry u dziecka

Atopowe zapalenie skóry. Wyprysk atopowy to przewlekłe, nawrotowe schorzenie z nasilonym świądem i charakterystycznymi zmianami ...

Atopowe zapalenie skóry u niemowląt

Atopowe zapalenie skóry, zwane także wypryskiem atopowym, jest przewlekłą chorobą skóry, którą coraz częściej spotyka ...

Wideo – Choroby oczu a alergia

Choroby alergiczne dotyczą głównie powiek, spojówek i rogówki, czyli tych struktur gałki ocznej, które narażone ...

Jakie są objawy atopowego zapalenia skóry?

W atopowym zapaleniu skóry objawy różnią się nieco w zależności od wieku pacjenta. Pierwsze objawy ...

Świąd skóry – dlaczego swędzi skóra?

Świąd skóry może być męczący. Istnieje bardzo wiele przyczyn świądu skóry, od błahych, jak nadmierna ...

Wideo – Atopowe zapalenie skóry

Atopowe zapalenie skóry jest chorobą alergiczną, która pojawia się u osób predysponowanych genetycznie do atopowych ...

Badanie serologiczne w alergologii

Badania serologiczne są podstawowymi badaniami w diagnostyce alergologicznej. Są to badania określające stężenie przeciwciał IgE ...

Atopowe zapalenie skóry u dzieci – przyczyny, objawy, leczenie

Atopowe zapalenie skóry u dzieci to schorzenie z pogranicza chorób skóry oraz alergii. Oznacza skłonność ...

Rybia łuska – przyczyny, objawy, rodzaje, badania, rozpoznanie, leczenie

Rybia łuska jest genetyczną chorobą bariery naskórkowej. Postacie dziedziczne tej choroby skóry związane są z ...

Komentarze (1)


Jak można pisać, że laktoza to główny alergen mleka? Przecież to białka, a nie cukier mleczny wywołuje reakcje alergiczne... Najczęstszym alergenem mleka jest białko serwatkowe, a konkretnie beta-laktoglobulina. Ponadto zalecanie mleka sojowego jako zamiennika mleka krowiego? To również mnie dziwi, wszak soja to jeden z ośmiu głównych alergenów tzw. wielka ósemka... Na czym opierali się Państwo publikując ten artykuł? Pozdrawiam