Dieta w alergii na białko mleka

Alergie pokarmowe stanowią poważny problem społeczny i zdrowotny. Wynikają one z zaburzenia prawidłowej odpowiedzi immunologicznej na białka obecne w pożywieniu. Do najczęściej notowanych alergii pokarmowych należy alergia na białko mleka krowiego. Występuje ona zwykle w okresie niemowlęcym i wczesnym dzieciństwie.

Przyczyny i objawy alergii na białko mleka

 

Alergia pokarmowa jest niepożądaną reakcją pokarmową uwarunkowaną mechanizmami immunologicznymi. Jej powstawanie wynika z działania zarówno czynników genetycznych jak i środowiskowych. Szacuje się, że problem alergii dotyczy około 6-8% dzieci i 1-2% populacji dorosłych. Istnieje szereg czynników predysponujących do ujawnienia sie alergii w wieku niemowlęcym takich jak niedożywienie, niedojrzałość barier ochronnych jelita cienkiego, czy niedobór immunoglobulin sIgA, które odgrywają ważną rolę w zapobieganiu powstawania mechanizmów prowadzących do pojawienia się alergii. Do najczęściej uczulających produktów w diecie dziecka należy mleko krowie. Zawiera ono ponad 20 rodzajów białek. Są wśród nich często alergizująca kazeina (jest odporna na procesy technologiczne związane z obróbką cieplną), betalaktoglobulina czy alfalaktoalbumina.

Objawy alergii na białka mleka krowiego są różnorodne i mogą dotyczyć jednego lub wielu narządów.

Najczęściej po spożyciu alergenu obserwujemy objawy ze strony przewodu pokarmowego takie jak biegunki, wymioty, nudności, zaparcia, obfite ulewanie czy krwawienia z przewodu pokarmowego. Może także dochodzić do wystąpienia zmian skórnych takich jak pokrzywka, wyprysk niemowlęcy czy atopowe zapalenie skóry. Objawy mogą także manifestować się w odniesieniu do układu oddechowego m.in. poprzez występowanie nawracającego zapalenia oskrzeli, błony śluzowej nosa czy objawów astmy. W niektórych przypadkach może dochodzić do wstrząsu anafilaktycznego, który stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia. Brak reakcji na pojawienie się wcześniej wymienionych objawów i nie eliminowanie czynnika alergizującego może prowadzić do poważnych powikłań takich jak zaburzenia wzrostu i rozwoju, zaburzenia stopnia mineralizacji kośćca, niedokrwistość, pobudzenie, niepokój, a w końcu nawet zgon dziecka w związku z wystąpieniem wspomnianego wstrząsu anafilaktycznego. Znacznie większe ryzyko wystąpienia alergii pokarmowej występuje w sytuacji, gdy w rodzinie pacjenta notowano już przypadki nadwrażliwości pokarmowej o podłożu immunologicznym. Wskazana jest jednak w każdy przypadku dokładna obserwacja dziecka po podaniu mu produktów zawierających mleko krowie lub karmieniu piersią przez mamę, która takie produkty spożywa. Jeśli po takim posiłku występują wspomniane objawy należy zgłosić się do lekarza celem dalszej diagnostyki.

Dieta w alergii na białko mleka krowiego

Zdiagnozowana alergia na białko mleka krowiego wymaga zastosowania diety eliminacyjnej, czyli w praktyce wykluczenia z jadłospisu wszystkich produktów zawierających mleko. Stopnień ograniczeń żywieniowych jest zależny od frakcji białka, na które uczulony jest pacjent. Jest także związane z siłą odpowiedzi immunologicznej ustroju. Celem leczenia żywieniowego jest wyciszenie reakcji alergiczno-immunologicznej w przewodzie pokarmowym, zmniejszenie ryzyka polialergii, zmniejszenie stopnia przepuszczalności błony śluzowej dla alergenów oraz uzyskanie tolerancji pokarmowej na alergizujący pokarm.

Mleko dla małych dzieci z alergią

W przypadku dzieci karmionych piersią zaleca sie by karmiąca mama nie spożywała produktów zawierających w składzie mleko. Powinna także profilaktycznie unikać innych produktów uważanych za silne alergeny takich jak orzechy laskowe i ziemne, truskawki, jaja czy owoce morza. Wskazane jest karmienie piersią do 6-9 miesiąca życia. W przypadku dzieci karmionych sztucznie należy oprzeć żywienie na hipoalergicznych mieszankach mlecznych. Stanowią one hydrolizaty kazeiny lub białka serwatkowego. Mogą być oznaczone skrótami HA i PEPTI. Białka w takich mieszankach są niejako „pocięte” na mniejsze części, co wpływa na lepszą ich tolerancje przez przewód pokarmowy i układ immunologiczny pacjenta. W przypadku dzieci, których dotknęła ciężka postać alergii, oporna na inne preparaty żywieniowe stosuje się mieszanki elementarne takie jak np. Bebilon amino czy Nutramigen. Zawierają one pojedyncze aminokwasy, czyli cząstki budujące białko. W związku ze stopniem hydrolizy jakim zostały poddane białka mieszanki te mają nieprzyjemny smak i zapach. Na rynku dostępne są również preparaty sojowe. Należy jednak do ich stosowania podchodzić z ogromną ostrożnością gdyż soja stanowi często silny czynnik alergizujący.

Inne substytuty mleka krowiego dla alergików

U dzieci spożywających pokarm stały oraz osób dorosłych, które cierpią na alergię na białko mleka krowiego dieta eliminacyjna nie ogranicza się tylko do rezygnacji z mleka i jego przetworów takich jak sery, jogurty czy kefiry. Wiąże się również z umiejętnością czytania etykiet produktów spożywczych. Często bowiem produkty, które teoretycznie nie powinny budzić naszych obaw w tej kwestii zawierają dodatek mleka w proszku. Przykładem mogą być koncentraty sosów czy zup. Dieta bezmleczna może wydawać się początkowo uciążliwa i trudna w zastosowaniu. Wymaga zmian przyzwyczajeń żywieniowych, posiadania odpowiedniej wiedzy oraz inwencji twórczej w kuchni. Istnieje wiele zamienników mleka krowiego np. mleko ryżowe, mleko owsiane a w przypadku, gdy nie występuje alergia na soję również sojowe czy migdałowe i kokosowe. Można na ich bazie przygotowywać wiele ciekawych i smacznych potraw. Składniki pokarmowe, na które należy zwrócić szczególna uwagę w przypadku prowadzenia diety bezmlecznej to wapń i witamina D. Produkty nabiałowe w diecie tradycyjnej są źródłem tych właśnie składników. Po ich wykluczeniu należy pilnować, aby dieta osoby uczulonej obfitowała w:

  • pełnoziarniste produkty zbożowe
  • warzywa i owoce bogate w wapń – do grupy tej należą szczególnie warzywa liściaste takie jak jarmuż i brokuły.

Ich zaletą jest równoczesna stosunkowa mała zawartość szczawianów, które obniżają przyswajanie wapnia. Ten składnik mineralny znajdziemy także w migdałach, maku, sezamie, nasionach roślin strączkowych, komosie ryżowej, amarantusie oraz w fortyfikowanych wapniem mlekach roślinnych. Należy unikać w swojej diecie źródeł szczawianów, które ograniczają wchłanianie wapnia takich jak szpinak, szczaw, rabarbar, herbata czarna, boćwina. Należy także unikać kawy, kakao czy wysokoprzetworzonej żywności. Witamina D z kolei to witamina, która syntetyzowana jest w naszej skórze z związku cholesterolu pod wpływem promieni UV. Dostarczana jest również z pożywieniem. Jest szczególnie ważna w kontekście wchłaniania wapnia. Jej źródłami w pożywieniu są m.in.:

  • tran,
  • tłuste ryby morskie,
  • grzyby.

Gama produktów stosowanych w diecie bezmlecznej nie jest tak wąska, jak mogłoby się wydawać. Szukając alternatyw dla mleka krowiego rodzice dzieci często sięgają po mleko sojowe lub kozie. Należy tutaj zaznaczyć, że soja może być równie silnym alergenem, co białko mleka krowiego. Podobnie sytuacja ma się z mlekiem kozim. Zawiera ono betalaktoglobulinę, którą znajdziemy właśnie w mleku krowim. Należy zatem zachować w tym zakresie najwyższy stopnień ostrożności. Zaleca się w związku z tym konsultacje z lekarzem przed wprowadzeniem tych produktów do diety.

Warto wiedzieć, że często nieprawidłowa reakcja immunologiczna organizmu na białko występujące w danym pokarmie może sie z wiekiem osłabiać i ustępować.

Muszę podkreślić, że nieprawidłowo prowadzona dieta bezmleczna może prowadzić do wystąpienia poważnych niedoborów i w związanych z nimi konsekwencji. Dlatego jeśli mamy problem z ułożeniem jadłospisu dla osoby, która jest zmuszona zrezygnować z produktów mlecznych skonsultujmy się z wykwalifikowanym dietetykiem lub lekarzem.

Czego unikać w alergii białko mleka?

 

Kluczową umiejętnością w diecie eliminacyjnej jest zdolność do czytania etykiet produktów spożywczych. Białko mleka krowiego można spotkać w różnych produktach takich jak:

  • mleko (w każdej postaci: surowe, pasteryzowane, w proszku itp.), kefiry, maślanki, sery, jogurty;
  • masło i śmietana – w skrajnych przypadkach mogą powodować reakcje alergiczną;
  • knedle, kluski – mogą zawierać dodatek mleka;
  • pieczywo i wyroby cukiernicze – w produkcji niektórych używane jest mleko w proszku;
  • pasztety i inne przetwory mięsne np. kiełbasa;
  • płatki zbożowe;
  • makarony;
  • lody i niektóre słodycze takie jak np. batoniki czekoladowe;
  • wiele innych.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.4


Może cię

Alergia na białka mleka krowiego – jak objawia się alergia na mleko? Na czym polega leczenie uczulenia?

Alergia na białko mleka krowiego jest jedną z najczęściej diagnozowanych typów alergii pokarmowej u dzieci, ...

Dieta wegańska a korzyści i zagrożenia

Dieta wegańska, często mylona z dietą wegetariańską, stanowi źródło wielu kontrowersji, również wśród specjalistów zajmujących ...

Wideo – Dieta przy osteoporozie

Osteoporoza jest chorobą społeczną, stanowiącą światowy problem zdrowotny. Charakteryzuje się zmniejszoną masą tkanki kostnej, jej ...

Wideo – Alergia na mleko

Czynnikiem wyzwalającym reakcję alergiczną jest kilka białek: alfa-laktoglobulina, beta-laktoglobulina, kazeina, lipoproteina i różne mieszaniny peptydowe. ...

Nietolerancja laktozy u dzieci

Nietolerancja laktozy to schorzenie stosunkowo często występujące u dzieci. Czasem może powodować dolegliwości uporczywe zarówno ...

Alergia na mleko u dziecka

Alergia na mleko krowie jest najczęściej spotykaną alergią pokarmową występującą u dzieci. Uczulenie na mleko ...

Głodówka oczyszczająca – na czym polega i czy jest bezpieczna?

Głodówka oczyszczająca uważana jest za skuteczny sposób na szybkie odchudzanie i detoks organizmu. Uchodzi także ...

Skaza białkowa

Choć nietolerancje pokarmowe dotykają głównie dzieci, coraz więcej dorosłych miewa alergiczne objawy po spożyciu pewnych ...

Jak leczy się alergię pokarmową?

Alergia pokarmowa to schorzenie, które dotyczy około 3 % osób dorosłych i 6 % dzieci. ...

Jakie są przyczyny alergii skórnej?

Objawy alergii skórnej mogą wywołać praktycznie wszystkie możliwe alergeny. Wśród przyczyn jest zarówno alergia pokarmowa ...

Błędy popełniane w kuchni, które poważnie szkodzą zdrowiu

Zdrowa kuchnia to nie tylko wybieranie odpowiednich produktów. Trzeba je też właściwie przygotowywać, ponieważ w ...

Alergia na mleko krowie u dzieci

Alergie pokarmowe, w tym alergia na mleko krowie u dziecka, to reakcje immunologiczne powstałe w ...

Komentarze (0)