Dieta na obniżenie cholesterolu

Odpowiednio dobrana dieta pozwala obniżyć poziom cholesterolu we krwi. Przy wysokim jego stężeniu powinniśmy ograniczać podaż tych produktów, które negatywnie wpływają na profil lipidowy. Dieta cholesterolowa zakłada eliminacje przede wszystkim tłuszczów zwierzęcych – tłustego mięsa, śmietany, masła, majonezu, jaj. Obniżenie cholesterolu możliwe jest przy zmianie diety i regularnej aktywności fizycznej.

Dlaczego wysoki poziom cholesterolu jest groźny dla zdrowia?

Wysoki poziom cholesterolu stwierdzany w badaniach laboratoryjnych powszechnie wywołuje obawy, ponieważ jest czynnikiem ryzyka poważnych chorób – zawału serca i udaru. Zaleca się wówczas prowadzenie zdrowego stylu życia, którego istotną składową jest racjonalne odżywianie, które ma za zadanie obniżenie cholesterolu. Przede wszystkim jednak należy ograniczyć spożywanie produktów pochodzenia zwierzęcego i bogatych w tłuszcze.

Istnieje bardzo silny związek pomiędzy dietą a poziomem lipidów we krwi. Wysokie stężenie cholesterolu i trójglicerydów we krwi określa się mianem hiperlipidemii. W badaniach laboratoryjnych norma dla cholesterolu wynosi 5,2 mmol/l i 2,0 mmol/ dla trójglicerydów. Ważny jest zarówno poziom cholesterolu całkowitego, jak i poszczególnych frakcji: cholesterolu HDL, cholesterolu LDL, VLDL.

Im bardziej przekroczony poziom cholesterolu, tym większe ryzyko wystąpienia choroby niedokrwiennej serca. Wyróżniamy hiperlipidemię pierwotną (zależną od diety) oraz wtórną (będąca wynikiem przyjmowania niektórych leków oraz innych chorób, np.: cukrzycy, chorób tarczycy, niewydolności nerek, choroby alkoholowej oraz innych schorzeń).

Kwasy tłuszczowe nasycone zawarte w żywności powodują wzrost niekorzystnej frakcji cholesterolu LDL (złego cholesterolu). Im większe jest stężenie cząsteczek lipoproteinowych, tym więcej zostaje odłożonych w ścianach tętnic, co prowadzi do powstawania zmian miażdżycowych.

Dieta o niskiej zawartości cholesterolu

Na profilaktykę chorób metabolicznych składa się eliminowanie czynników stwarzających ryzyko zachorowania. Obniżenie poziomu cholesterolu jest kluczowym warunkiem ograniczenia ryzyka wystąpienia miażdżycy, a tym samym chorób naczyń, które prowadzić mogą do wspomnianych chorób – zawału mięśnia serca czy udaru. Zaleca się więc dietę ubogą w w ten związek chemiczny, której podstawą jest eliminacja produktów o znacznej zwartości tłuszczu. Im więcej dany produkt zawiera tłuszczu, tym więcej jest w nim cholesterolu.

Zadaniem diety o obniżonej zawartości cholesterolu jest przede wszystkim wpływ na spadek lipidów we krwi i zmniejszenie wysokiego poziomu cholesterolu. Podaż energii w takiej diecie, wraz z ilością witamin i składników mineralnych, nie odbiega znacząco od zasadniczego żywienia. Najważniejszym założeniem jest eliminacja tłustych potraw i produktów oraz odpowiedni stosunek kwasów tłuszczowych.

Dieta uboga w cholesterol powinna ponadto uwzględniać produkty bogate w naturalne antyoksydanty jak witamina C, E, polifenole i inne związki bioaktywne obecne w produktach roślinnych. Przeciwutleniacze zmniejszają podatność poszczególnych frakcji na zmiany wywołane przez wolne rodniki tlenowe. Korzystny wpływ na poszczególne frakcje mają wielonienasycone kwasy tłuszczowe n-6. Nie ma potrzeby eliminowania z diety tłuszczów roślinnych, należy jednak uwzględniać ich odpowiednią ilość w ciągu dnia.

Co i jak jeść, aby obniżyć poziom cholesterolu?

Cholesterol występuje w wielu produktach, a to, jaka jego ilość zostanie dostarczona do organizmu zależy od aktualnej diety. Komponując posiłki umiejętnie, z wykorzystaniem odpowiednich produktów, mamy dużą szansę uniknąć nadmiernej podaży złych tłuszczów i wyrównać profil lipidowy. Dieta na obniżenie cholesterolu powinna być połączona z modyfikacją stylu życia.

Dieta obniżająca cholesterol zakłada:

  • podaż tłuszczu, który ogółem powinien stanowić do 30 proc. energii dziennie, z jak najmniejszą ilością kwasów trans, gdzie ilość kwasów tłuszczowych nasyconych to 6–7 proc., wielonienasyconych – omega-6 w ilości 5–8 proc., a omega-3 około 1–2 proc. energii;
  • cholesterol pokarmowy nie powinien przekraczać 300 mg każdego dnia, a w przypadku osób opornych na leczenie, dobowa podaż ze wszystkich produktów i posiłków łącznie, nie może być większa niż 200mg/dobę;
  • ograniczenie spożywania tłustego mięsa, podrobów, serów dojrzewających, twardych margaryn, masła, słoniny, smalcu, śmietanki, ciast z kremem, frytek, chipsów, jajek;
  • spożywanie odpowiedniej ilości tłuszczów roślinnych, podaż kwasów tłuszczowych nienasyconych – polecane są oleje roślinne, oliwa z oliwek, miękkie margaryny dobrej jakości;
  • zwiększone spożycie ryb morskich, aby zapewnić odpowiednią ilość kwasów omega-3;
  • uzupełnienie diety o produkty zawierające pełnowartościowe białko, ale z ograniczeniem tłuszczu – chude wędliny, drób, cielęcina;
  • uzupełnienie diety we wszystkie owoce i warzywa, świeże i mrożone, nasiona roślin strączkowych;
  • odpowiednią ilość węglowodanów złożonych – pełnoziarniste pieczywo, płatki zbożowe, gruboziarniste kasze, ryż;
  • eliminację cukrów prostych wpływających na wzrost niekorzystnych trójglicerydów;
  • zwiększenie ilości błonnika do poziomu 40 gramów na dobę, frakcje rozpuszczalne obecne w zbożach (jęczmieniu, kukurydzy, owsie), warzywach strączkowych, jabłkach, cytrusach, owocach jagodowych, wpływają na obniżenie złego cholesterolu LDL;
  • ograniczenie spożycia alkoholu;
  • ograniczenie spożycia soli;
  • odpowiedni sposób przygotowywania potraw – polecane jest gotowanie, duszenie, pieczenie w folii, zalecana jest rezygnacja z potraw smażonych;
  • regularny wysiłek fizyczny każdego dnia.

Dieta na cholesterol – czego unikać?

Gdzie jest najwięcej złego cholesterolu?

  • Najwięcej cholesterolu zawiera żółtko jaja, bo aż 1060 mg.
  • W dalszej kolejności znajdują się podroby, gdzie średnia zwartość cholesterolu to 300–400 mg/100g.
  • Produktem powszechnie spożywanym, o wysokiej zwartości cholesterolu, jest masło (220–250 mg).
  • Wszystkie potrawy z dodatkiem mięsa, jajek, masła, mleka czy śmietany również będą dostarczały znaczne ilości cholesterolu.
  • Dieta na obniżenie cholesterolu nie powinna zawierać słodyczy, ciast, produktów z dużą zawartością śmietany.
  • Warto zwracać uwagę na skład produktów i potraw, gdyż często możemy nieświadomie dostarczać do organizmu dużych ilości cholesterolu.

Ile cholesterolu jest w jedzeniu?

Produkty spożywcze zawierają różną zawartość cholesterolu:

  • wątróbka kurczaka – 380 mg,
  • pasztet pieczony – 370 mg,
  • wątroba wieprzowa – 350 mg,
  • salceson – 115 mg,
  • salami – 105 mg,
  • kiełbasa podsuszana – 100 mg,
  • szynka z indyka – 50 mg,
  • szynka kanapkowa – 30 mg,
  • schab pieczony –100 mg,
  • wieprzowina – 100 mg,
  • łosoś, makrela wędzona – 70 mg
  • jajko kurze całe – 360 mg,
  • majonez – 60 mg, smalec – 90 mg,
  • sernik wiedeński – 220 mg,
  • ptysie z bitą śmietaną – 150 mg,
  • ciastka kruche – 50 mg, ciasto drożdżowe – 50 mg,
  • lody śmietankowe – 30 mg,
  • pierogi z serem – 70 mg, makaron dwujajeczny – 40 mg,
  • ser twarogowy tłusty- 40 mg, ser topiony – 80 mg, ser feta –- 90 mg, sery żółte – 80 mg,
  • mleko 3,2% –11 mg, kefiry i jogurty – 7 mg, śmietana 35% – 120 mg,
  • owoce i warzywa – 0 mg.
Opublikowano: ; aktualizacja: 12.02.2018

Oceń:
4.6


Może cię

Niski poziom testosteronu u kobiet i mężczyzn

Testosteron jest podstawowym hormonem androgennym. Powstaje w ciągu przemian chemicznych z prekursora, jakim jest cholesterol. ...

Lipidogram – normy, wskazania, przebieg, interpretacja wyników badania profilu lipidowego

Lipidogram to jednoczesne oznaczenie czterech parametrów: cholesterolu całkowitego, cholesterolu LDL, cholesterolu HDL oraz trójglicerydów (TG). ...

Cholesterol a miażdżyca tętnic – jaki jest związek?

Wysoki poziom cholesterolu powszechnie uznawany jest za przyczynę miażdżycy i chorób układu krążenia. Wielu pacjentów ...

Test na cholesterol

Domowy test na cholesterol pozwala określi czy poziom cholesterolu jest prawidłowy. Zaletą takiego testu jest ...

Sterole i stanole roślinne

Sterole to podstawowy element budulcowy błon komórkowych organizmów zwierzęcych i roślinnych. Są to związki organiczne, ...

Cholesterol a alkohol

Czy alkohol obniża cholesterol? W licznych badaniach stwierdzono, że bardzo niewielkie ilości przyjmowanego alkoholu mogą ...

Cholesterol LDL

Frakcja liporoteiny LDL zawiera najwięcej cholesterolu w swojej cząsteczce i transportuje go do komórek. Jego ...

Hiperlipidemia

Hiperlipidemia to zaburzenie gospodarki lipidowej organizmu. Charakteryzuje się ona nadmiarem: cholesterolu LDL – hipercholesterolemia, trójglicerydów ...

Jak obniżyć poziom złego cholesterolu?

Zmniejszenie stężenia cholesterolu jest niezbędne by zmniejszyć ryzyko wstąpienia miażdżycy, chorób serca, ryzyka wystąpienia udaru. ...

Cholesterol i hiperlipidemie

W organizmie stale zachodzą procesy wchłaniania, syntezy, rozpadu, wydzielania i ponownego wchłaniania lipidów. Jeżeli pozostają ...

Wideo – Dieta cholesterolowa

Dieta w chorobach serca powinna obejmować zalecenia prowadzące do obniżenia cholesterolu całkowitego, cholesterolu LDL (potocznie ...

HDL – cholesterol – jak działa i jakim chorobom zapobiega dobry cholesterol?

Cholesterol HDL, zwany przez pacjentów „dobrym cholesterolem”, jest produkowany w wątrobie i działa przeciwmiażdżycowo. Usuwa ...

Komentarze (0)