Papillomawirusy i polyomawirusy

Papillomaviridae to wirusy wywołujące zmiany brodawkowate. Należy do nich wirus brodawczaka ludzkiego (HPV – Human Papilloma Virus) powodujący zmiany brodawkowate w różnych miejscach. Największym zagrożeniem są jednak tzw. typy onkogenne (głównie HPV-16 oraz HPV-18), które wiążą się z poważnym ryzykiem wystąpienia raka szyjki macicy.

Wirus HPV

Wirus brodawczaka ludzkiego (wirus HPV, Human Papilloma Virus) jest jednym z najczęstszych patogenów powodujących zmiany na skórze i błonie śluzowej. Występuje on w prawie 100 typach, które różnią się głównie chorobotwórczością. Niektóre wywołują zmiany skórne o charakterze brodawek, inne z kolei wywołują zmiany w obszarze genitalnym w postaci kłykcin kończystych, a jeszcze inne zakażenia bezobjawowe.

Zmiany powodowane przez typy HPV o niskim ryzyku onkogennym to:

  • kłykciny kończyste (powodowane głównie przez HPV-6 i HPV-11) w postaci różowych lub szarobiałych, uszypułowanych wykwitów o brodawkującej powierzchni na narządach zewnętrznych płciowych męskich (głównie na żołędzi) i żeńskich (wargi sromowe), a także w okolicach odbytu, na skórze krocza i pachwin, w cewce moczowej;
  • brodawczaki krtani wywołane przez HPV-6, HPV-11, czasem HPV-16 i HPV-18; do zakażenia noworodka dochodzi w trakcie porodu lub wewnątrzmacicznie; charakterystycznym objawem jest chrypka już w pierwszych latach życia dziecka; mają tendencję do nawrotów oraz agresywny przebieg.

Najgroźniejsze są jednak tzw. typy onkogenne HPV, które powodują w późniejszym okresie rozwój raka szyjki macicy. Najważniejsze typy onkogenne to HPV-16 i HPV-18, ale poza nimi zwiększone ryzyko wystąpienia nowotworów szyjki macicy, sromu, prącia i odbytu mogą powodować także typy HPV, takie jak 26, 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 53, 56, 58, 59, 66, 68, 73 i 82.

Zmiany powodowane przez typy HPV o wysokim ryzyku onkogennym to:

  • bowenoid papulosis – wywoływany przez HPV-16, HPV-33, HPV-35; zmiany mają postać drobnych, płaskich grudek zlokalizowanych u mężczyzn na żołędzi, u kobiet na zewnętrznych narządach płciowych, pachwinie i okolicach odbytu;
  • choroba Bowena – najczęściej występuje na skórze rąk i w okolicach genitalnych w postaci czerwonych, złuszczających się ognisk;
  • erytroplazja Queyrata – podobna do choroby Bowena, występuje głównie na męskich zewnętrznych narządach płciowych (na żołędzi).

W przypadku wirusów o typie onkogennym w obrębie szyjki macicy pojawiają się po pewnym czasie zmiany, które ostatecznie mogą przejść w raka szyjki macicy.

Zakażenia wirusem HPV

Do zakażeń wirusem HPV może dochodzić przez kontakt bezpośredni z osobami ze zmianami na skórze i używanie wspólnych przedmiotów osobistych. Jedną z najważniejszych dróg zakażenia jest droga kontaktów seksualnych, w szczególności duża liczba partnerów seksualnych, zwłaszcza przypadkowych.

Głównym objawem zakażeń HPV jest wystąpienie zmian typu brodawkowatego w miejscu wniknięcia wirusa. W przypadku okolicy genitalnej zmiany często przybierają postać rozbudowanych wykwitów zwanych kłykcinami kończystymi.

Czasami może dojść do zakażeń bezobjawowych. Dotychczas nie powstał lek, który działałby specyficznie na HPV i eliminował go. W leczeniu objawowych zakażeń stosowane są miejscowo leki (np. podofilina i imichimod), a także zabiegi lecznicze, takie jak:

Postępowanie to prowadzi do szybszego ustępowania zmian, ale nie może wyeliminować zakażenia jako takiego, częste są także nawroty choroby.

W przypadku zakażeń objawowych wystarczy diagnostyka kliniczna – najlepszą metodą jest wykrycie genomu wirusa HPV testem PCR, dzięki czemu można zidentyfikować poszczególne typy wirusa.

Jednakże z uwagi na zagrożenie rakiem szyjki macicy kobiety powinny regularnie wykonywać badania rozmazu cytologicznego i być badane przez ginekologa w kierunku zmian przednowotworowych, które można usunąć w stanie przedinwazyjnym (przed zrakowaceniem).

Istnieją badania pozwalające na wykrycie DNA ważniejszych typów onkogennych w wymazie z szyjki macicy. Dzięki temu ginekolog może określić częstość badań cytologicznych i wizyt, aby móc szybko uchwycić proces nowotworzenia.

W przypadku profilaktyki zakażeń należy unikać kontaktów bezpośrednich (np. uściski rąk). W przypadku obecności zmian typu brodawek nie należy używać wspólnych przedmiotów osobistych. Przede wszystkim jednak należy zachować właściwą higienę życia seksualnego, zwłaszcza ograniczyć liczbę partnerów i używać prezerwatyw.

Dostępna jest poliwalentna szczepionka profilaktyczna skierowana przeciwko kilku najczęstszym typom wirusa (6, 11, 16 i 18) – na razie wskazania do jej stosowania dotyczą dziewczynek w wieku 9–12 lat, czyli przed rozpoczęciem życia seksualnego.

Choroby wywołane wirusami Polyomaviridae

Wirusy z rodziny Polyomaviridae są szeroko rozpowszechnione w przyrodzie. W organizmie człowieka powodują zmiany w ważnych dla życia narządach, takich jak mózg, nerki, płuca oraz w układzie nerwowym.

Nazwy wirusów pochodzą od inicjałów osób, u których zostały stwierdzone. Do zakażenia dochodzi na drodze kropelkowej, wirusy są obecne w moczu, możliwa jest też droga fekalno-oralna. Genomy poliomawirusów wykryte zostały w niektórych guzach mózgu i rdzenia kręgowego u dzieci.

Wirusy BK i JC zakażają zwykle ludzi we wczesnym dzieciństwie, wirus SV40 (małpi) – bardzo rzadko jest patogenny dla ludzi. Zakażenie tymi wirusami u osoby z prawidłową odpornością zwykle jest bezobjawowe (ewentualnie przybiera postać łagodnych objawów grypopodobnych).

Wirus po zakażeniu dostaje się do preferowanego narządu (JC – centralny system nerwowy, BK – nerki) i tam pozostaje do końca życia w formie utajonej. Do rozwoju ciężkiego zakażenia dochodzi dopiero w momencie, kiedy odporność pacjenta ulegnie obniżeniu (np. immunosupresja, AIDS) oraz u kobiet w ciąży.

Wirus JC wywołuje chorobę zwaną postępującą wieloogniskową encefalopatią, polegającą na uszkodzeniu centralnego układu nerwowego. Następuje stosunkowo powolna degradacja funkcji mózgu, począwszy od zaburzeń mowy, wzroku i funkcji poznawczych, do porażeń, zaburzeń czucia i ślepoty. Chory umiera po 3–6 miesiącach.

W badaniu rezonansu magnetycznego można znaleźć ogniska zmian. Rozpoznanie polega na szukaniu DNA wirusa w płynie mózgowo-rdzeniowym (dawniej należało wykonać biopsję mózgu i szukać cząstek wirusa pod mikroskopem elektronowym).

Leczenie polega na poprawie stanu odporności organizmu – odstawienie immunosupresji, leczenie AIDS. Z leków przeciwwirusowych pewną skuteczność ma cydofowir.

Wirus BK wywołuje schorzenia nerek i pęcherza moczowego. Może dojść do:

U osób po przeszczepie nerki może dojść do utraty przeszczepionego narządu wskutek namnażania się w nim wirusa BK. Rozpoznanie polega na szukaniu DNA wirusa w moczu. Leczenie podobnie jak wirusa JC.

Dwa nowe wirusy (m.in. wirus KI) zostały odkryte dopiero w 2007 r., w 2008 r. kolejny wirus – przypuszcza się, że jest on odpowiedzialny za raka neuroendokrynnego skóry. Jednak dokładna rola trzech nowo odkrytych poliomawirusów jak dotąd nie jest jednak znana.

Opublikowano: ; aktualizacja: 10.08.2018

Oceń:
4.6


Może cię

Szczepienie a rak szyjki macicy

Szczepienie przeciwko brodawczakowi ludzkiemu zaleca się wszystkim dziewczynkom od 12. roku życia, a także kobietom ...

Kłykciny kończyste – przyczyny, objawy, leczenie

Kłykciny kończyste to wynik infekcji wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV). Niektóre typy tego wirusa są przyczyną ...

Jak zapobiegać nowotworom?

Skuteczność profilaktyki nowotworowej w dużej mierze zależy od stylu życia. Można zmniejszyć ryzyko wystąpienia nowotworów ...

Wideo – Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV)

Wirus brodawczaka ludzkiego jest wirusem z rodziny Papillomawirusów. Do tej pory wyróżnionych zostało około 100 ...

Wideo – Leczenie kłykcin kończystych

Kłykciny kończyste są łagodnymi zmianami wywoływanymi przez następujące typy wirusa HPV: HPV 6, HPV 11, ...

Erytroplazja Queyrata – przyczyny, objawy, leczenie

Erytroplazja Queyrata to stan przedrakowy, który rozwija się głównie w obrębie błoń śluzowych narządów płciowych, ...

Rak szyjki macicy a wirus brodawczaka (HPV)

Rak szyjki macicy to nowotwór dróg rodnych kobiety, który jest związany z długotrwałą infekcją wirusem ...

Wideo – Kłykciny kończyste

Kłykciny kończyste, inaczej brodawki płciowe lub weneryczne, są wywoływane przez wirusa brodawczaka typu 6 i ...

Kurzajki

Kurzajki to potoczna nazwa brodawek – zmian skórnych, powstających w wyniku infekcji skóry wirusem brodawczaka ...

Choroba Bowena – przyczyny, objawy, leczenie, rozpoznanie, rokowania

Choroba Bowena zaliczana jest do tzw. raków przedinwazyjnych (carcinoma in situ). Objawy zespołu Bowena to sino- ...

Kolposkopia – wskazania, przygotowanie i przebieg kolposkopii szyjki macicy

Kolposkopia to wziernikowanie szyjki macicy za pomocą kolposkopu. Takie badanie ginekologiczne w prosty sposób umożliwia ...

Brodawki

Brodawki to zmiany skórne, które mogą się pojawić u każdej osoby. Ich rozwój wiąże się ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon