Askarioza – przyczyny, objawy i leczenie

Glistnica (askarioza) to choroba pasożytnicza wywoływana przez Ascaris lumbricoide (glistę ludzką). Przyczyną jest tu: zbyt rzadkie i niedokładne mycie rąk, picie zanieczyszczonej wody oraz spożywanie brudnych owoców czy warzyw. Jeśli chodzi o glistę ludzką, objawy zależą od postaci choroby, tu np.: ból brzucha, nudności, jaja glisty w kale czy spadek wagi. Leczenie glistnicy polegam.in. na podawaniu glikokortykosteroidów.

Czym jest askarioza?

Glistnica, czyli askarioza, to choroba wywołana przez glistę ludzką (Ascaris lumbricoides) – pasożyt jelitowy, będący najczęstszą przyczyną robaczyc układu pokarmowego na świecie.

Glistnica najczęściej dotyka mieszkańców krajów rozwijających się, w których problemem jest zanieczyszczona woda i niskie standardy higieniczne. Na całym świecie z powodu powikłań glistnicy umiera około 20 000 osób. W Europie askarioza stwierdzana jest sporadycznie. Często mamy do czynienia z glistą ludzką u dzieci.

Glista ludzka – jakie są przyczyny glistnicy?

Bezpośrednią przyczyną askariozy jest połknięcie jaj inwazyjnych glisty ludzkiej. Uwolniona w jelicie larwa przenika do krwiobiegu, a następnie, wędrując przez: wątrobę, serce i płuca, dojrzewa.

Ostatecznie osiada w jelicie cienkim i tu żyje do dwóch lat, aktywnie produkując jaja, wydalane z kałem osoby zakażonej i stanowiące potencjalne źródło zakażenia.

Najważniejsze czynniki ryzyka zakażenia jajami glisty ludzkiej to:

  • zbyt rzadkie lub niedokładne mycie rąk,
  • niedokładne mycie oraz oczyszczanie warzyw i owoców,
  • spożywanie zanieczyszczonej wody.

Po spożyciu jaj glista rozwija się i osiąga dojrzałość po około 23 miesiącach, czego manifestacją jest obecność produkowanych przez nią jaj w kale.

Azkarioza – objawy glistnicy

Objawy askariozy zależą ściśle od lokalizacji, w której aktualnie przebywają larwy glisty. Niekiedy przebieg zakażenia jest bezobjawowy, towarzyszyć mu może jedynie ból brzucha.

Klasyfikacja tej choroby pasożytniczej, na podstawie występujących objawów glisty ludzkiej, uwzględnia postacie glistnicy opisane poniżej.

  • Glistnica płucna – manifestuje się: suchym kaszlem, dusznościami, odkrztuszaniem wydzieliny z krwią. Niekiedy zakażeniu glistą ludzką towarzyszą objawy uogólnione, takie jak gorączka i pokrzywka.
  • Glistnica jelitowa – objawia się: kolkami i bólami brzucha, nudnościami, utratą łaknienia oraz spadkiem wagi ciała. Stosunkowo rzadkim powikłaniem jest niedrożność mechaniczna jelit, zapalenie wyrostka robaczkowego lub zapalenie otrzewnej.
  • Glistnica wątrobowo-żółciowa – prowadzi do zapalenia dróg żółciowych lub ostrego zapalenie trzustki.

Wymienione objawy glistnicy nie umożliwiają jednoznacznego rozpoznania askariozy, gdyż mają niespecyficzny charakter. Dlatego kluczowe znaczenie w diagnozie Ascaris lumbricoides mają badania laboratoryjne.

Askarioza – badanie z krwi czy kału?

Diagnostyka askariozy opiera się przede wszystkim na stwierdzeniu obecności jaj glisty w kale o charakterystycznym brodawkowatym kształcie. W przypadku płucnej lokalizacji larw, ich obecność można niekiedy wykazać w plwocinie. Ponadto niekiedy w okresie wędrówki larw w przypadku glisty ludzkiej badanie krwi wykazać można eozynofilię, czyli zwiększony odsetek eozynofilów. Nie jest to jednak test specyficzny.

Powikłania glistnicy można potwierdzić badaniem rentgenowskim lub ultrasonograficznym jamy brzusznej. Glistnicę płucną różnicować należy z zapaleniem płuc czy oskrzeli oraz astmą oskrzelową. Z kolei lokalizacja jelitowa askariozy wymaga wykluczenia skrętu bądź guzów jelit.

Askarioza – leczenie Ascaris lumbricoides

Każde zakażenie glistą ludzką wymaga leczenia – także to o przebiegu bezobjawowym. W leczeniu glistnicy stosuje się następujące leki: mebendazol (w dawce 200 mg) lub albendazol (w dawce jednorazowej 400 mg) oraz pyrantel (w jednorazowej dawce 10 mg/kg).

Ponadto stosuje się objawowe leczenie glisty ludzkiej polegające na podawaniu glikokortykoteroidów rozszerzających drogi oddechowe. Rzadko konieczna jest interwencja chirurgiczna i usunięcie glist na drodze laparoskopowej. Rokowania w glistnicy są dobre, a kryterium wyleczenia jest brak obecności jaj glist w stolcu chorego, w trzykrotnym badaniu kału wykonanym 2 tygodnie po leczeniu.

Jeżeli chodzi o glistnicę, profilaktyka zakażenia sprowadza się do mycia rąk przed jedzeniem oraz dokładnego oczyszczania warzyw i owoców przed spożyciem.

Opublikowano: ; aktualizacja: 24.08.2017

Oceń:
4.5


Może cię

Glistnica – objawy i leczenie glisty ludzkiej

Glistnica to choroba pasożytnicza wywołana przez zakażenie glistą ludzką (Ascaris lumbricoides), która w postaci dorosłej ...

WZW – rodzaje wirusowych zapaleń wątroby

Zapalenia wątroby jest to grupa różnych chorób, których wspólnym mianownikiem jest stan zapalny tego narządu, ...

Ornitoza (papuzica) – objawy, leczenie psitakozy – choroby ptasiej

Ornitoza to choroba nabywana od ptaków – zarówno dzikich ptaków egzotycznych, jak i ptaków domowych. ...

Herpeswirusy

Herpesviridae, czyli herpeswirusy, to wirusy, z których osiem wywołuje choroby u ludzi. Herpeswirusy są najlepiej ...

Babeszjoza

Babeszjoza to przenoszona przez kleszcze choroba odzwierzęca (tzw. zoonoza), która spowodowana jest zakażeniem pierwotniakami, należącymi ...

Mononukleoza

Mononukleoza to ostra choroba wirusowa przenoszona przez ślinę, występująca najczęściej u małych dzieci i nastolatków. ...

Leczenie grypy

Leczenie grypy obejmuje leczenie objawowe (zwalczanie gorączki i bólu, nawadnianie), a także leczenie przeciwwirusowe i ...

Szigeloza

Zakażenie bakteriami z rodzaju Shigella to inaczej czerwonka bakteryjna lub szigeloza. Choroba rozpoczyna się zwykle ...

Gorączka Q

Gorączka Q należy do tzw. zoonoz, czyli chorób odzwierzęcych i jest wywoływana przez bakterie Gram-ujemne. ...

Grypa – jak można się zarazić?

Grypa przenosi się drogą kropelkową, można się nią łatwo zarazić poprzez bezpośredni kontakt z osobą ...

Owsica

Owsik ludzki to najpowszechniejszy rodzaj pasożyta atakującego układ pokarmowy człowieka. Dzieci są bardziej narażone na ...

Botulizm

Toksyna botulinowa, znana przede wszystkim jako likwidujący zmarszczki botoks, zwana jest także jadem kiełbasianym. Toksyna ...

Komentarze (0)