Nadciśnienie w ciąży

Brak zdjęcia

18 lutego 2014

Nadciśnienie w ciąży to poważny problem zarówno dla matki, jak i dla życia dziecka. Przewlekłe nadciśnienie tętnicze w ciąży powinno być leczone i uważnie monitorowane. Z kolei stan przedrzucawkowy w przypadku, gdy leczenie objawowe nie przynosi skutku może być powodem przerwania ciąży. To stan wymagający hospitalizacji i stałej kontroli ciśnienia krwi.

Czynniki wpływające na rozwój nadciśnienia w ciąży

Nadciśnienie tętnicze jest chorobą cywilizacyjną o której wiadomo coraz więcej. Znane są czynniki ryzyka jej rozwoju, jakie objawy nadciśnienia oraz jakie niesie ono ze sobą konsekwencje.

Dla kobiet w ciąży problem nadciśnienia jest jednak jeszcze poważniejszy, ponieważ dotyczy również płodu. Powikłania związane z nadciśnieniem podczas ciąży dotyczy około 6-8% polskich kobiet. Czynnikami ryzyka są:

  • wiek matki – poniżej 18 albo powyżej 35 roku życia,
  • nadciśnienie tętnicze wtórne bądź samoistne,
  • pierwsza ciąża,
  • pierwszy poród,
  • obecność w najbliższej rodzinie osób, u których wystąpiła rzucawka bądź stan przedrzucawkowy,
  • ciąża wielopłodowa,
  • nieprawidłowa dieta ciężarnej,
  • stres,
  • cukrzyca,
  • wielowodzie,
  • schorzenia nerek.

 

Istnieje kilka typów nadciśnienia tętniczego u kobiet w ciąży. Dzielimy je w zależności od momentu stwierdzenia oraz wartości podwyższonego ciśnienia krwi, ewentualnie obecności białka w moczu lub jego braku.

Nadciśnienie przewlekłe w ciąży

W sytuacji, gdy nadciśnienie tętnicze obecne jest przed dwudziestym tygodniem trwania ciąży możemy podejrzewać, że występowało ono jeszcze przed poczęciem. Mówimy wówczas o nadciśnieniu przewlekłym. Wartością ciśnienia, od której możemy rozpoznać chorobę jest:

  • 140 mmHg ciśnienia skurczowego,
  • 90mmHg rozkurczowego.

W zależności od stopnia przekroczenia tych wartości dodatkowo dzielimy nadciśnienie na łagodne oraz ciężkie, gdy wartości przekraczają:

  • 160/110 mmHg.

Kobiety borykające się z problemem nadciśnienia przewlekłego powinny świadomie planować ciążę.

Wskazane jest określenie czy mamy do czynienia z postacią pierwotną czy wtórną, aby odpowiednio dostosować leczenie. Przed poczęciem warto rozważyć modyfikację sposobu leczenia, bowiem część leków może okazać się nieodpowiednia do stosowania w ciąży. Najlepszą możliwością terapeutyczną w nadciśnieniu ciężarnych byłoby oczywiście odstawienie leków i utrzymywanie ciśnienia w normie dzięki ograniczeniu aktywności fizycznej lub stosowanie diety ubogiej w sód, jednak nie zawsze jest to wystarczające.

U kobiet z ciężką postacią nadciśnienia leczenie farmakologiczne jest niezbędne. Należy unikać gwałtownego obniżania ciśnienia, gdyż grozi ograniczeniem przepływu krwi między macicą, a łożyskiem, co jest zjawiskiem niekorzystnym dla rozwijającego się płodu. Konieczne są:

  • regularne kontrole ciśnienia,
  • analizy moczu,
  • badania USG

wykonywane celem oceny wzrastania płodu.

Stan przedrzucawkowy

Stanem przedrzucawkowym określamy sytuację, która ma miejsce po ukończeniu dwudziestego tygodnia trwania ciąży. Charakteryzuje się ona:

  • ciśnieniem tętniczym przekraczającym wartość 140/90 mmHg,
  • utratą białka wraz z moczem, czyli białkomoczem.

W ciągu doby organizm traci ponad 300 mg białka. Możliwe jest jednak rozpoznanie stanu przedrzucawkowego bez towarzyszącego białkomoczu. Wtedy jednak oprócz podwyższonego ciśnienia tętniczego powinny występować inne objawy jak:

  • nieostre widzenie,
  • bóle głowy,
  • dolegliwości bólowe w nadbrzuszu.

W badaniach laboratoryjnych występują podwyższone stężenia enzymów wątrobowych oraz zmniejszona ilość płytek krwi.

Istnieje wiele teorii tłumaczących patogenezę stanu przedrzucawkowego, jednak pozostaje ona ciągle nie w pełni jasna. Wynika z tego również fakt, iż leczenie w tym przypadku ma charakter objawowy.

Stan przedrzucawkowy niesie ze sobą ryzyko poważnych powikłań wielonarządowych, są to m. in.:

  • zmiany wątrobowe: wylewy krwawe, zakrzepy, ogniska martwicze, obrzęk torebki wątroby,
  • zmiany naczyniowe w mózgu: zakrzepy oraz zmiany zapalne, zwyrodnieniowe tętnic środkowych mózgu. Może wystąpić również obrzęk mózgu,
  • zaburzenia widzenia,
  • obrzęk płuc,
  • rozsiane krzepnięcie wewnątrznaczyniowe,
  • uogólniony skurcz naczyń krwionośnych.

Leczenie stanu przedrzucawkowego polega na łagodzeniu jego objawów. W przypadku łagodnego przebiegu choroby może być wskazana indukcja porodu w 38 tygodniu ciąży. Jeśli występują ciężkie objawy, a prowadzone leczenie zachowawcze nie przynosi wymiernych efektów położniczych wskazane jest przerwanie ciąży.

W każdym przypadku wystąpienia stanu przedrzucawkowego konieczna jest jednak hospitalizacja. Pacjentce zaleca się wypoczywanie w łóżku i regularną kontrolę wartości ciśnienia tętniczego.

Rzucawka

Rzucawka jest powikłaniem stanu przedrzucawkowego, którego leczenie także musi odbywać się w warunkach szpitalnych. Najbardziej charakterystycznym jej elementem jest wystąpienie drgawek toniczno-klonicznych oraz utrata świadomości.

Drgawki tego typu mają charakter dwufazowy:

  • wpierw występuje usztywnienie ciała oraz jego wstrząsy,
  • następnie głowa oraz kończyny są wstrząsane drgawkami.

W przypadku ich wystąpienia należy poszkodowaną zabezpieczyć przed urazami fizycznymi. Następnie prowadzone jest leczenie mające na celu obniżenie ciśnienia tętniczego, ochronę przed bodźcami mogącymi wywołać kolejny atak rzucawki oraz w razie możliwości jak najszybsze zakończenie ciąży.

Kryza nadciśnieniowa

Kryza nadciśnieniowa inaczej nazywana przełomem nadciśnieniowym. Jest stanem bezpośredniego zagrożenia życia zarówno matki jak i płodu. Charakteryzuje się ona gwałtownym wzrostem ciśnienia tętniczego. Doprowadza to do upośledzenia bądź uszkodzenia wielu narządów m. in. nerek, serca czy ośrodkowego układu nerwowego. W przełomie nadciśnieniowym występują objawy zwiastujące, których wczesne zauważenie i niezwłoczne wdrożenie leczenia pozwala zmniejszyć ryzyko powikłań wielonarządowych. Są nimi m. in.:

  • niepokój,
  • nasilone bóle głowy,
  • nudności,
  • wymioty,
  • bóle w nadbrzuszu,
  • zaburzenia widzenia.

Warto zauważyć, iż kobiety chore na przewlekłe nadciśnienie tętnicze są bardziej zaadaptowane do podniesionych wartości ciśnienia i mogą tolerować jego większe wartości niż kobiety zdrowe.

Przełom nadciśnieniowy wymaga szybkiego i skutecznego postępowania hipotensyjnego. Obniżanie ciśnienia powinno jednak trwać kilkadziesiąt minut przez wzgląd na ochronę przepływu krwi maciczno-łożyskowego oraz mózgu, serca i nerek ciężarnej.

Leczenie nadciśnienia u kobiet w ciąży

W organizmie kobiety w ciąży zachodzi wiele zmian w tym w układzie sercowo-naczyniowym. Dochodzi między innymi do zwiększenia objętości krwi krążącej, obniżenia oporu naczyniowego oraz zwiększonego rzutu minutowego serca.

Zmiany te mają na celu przystosowanie organizmu matki do prowadzenia jak najlepszej wymiany gazowej z płodem. Idealne leczenie nadciśnienia tętniczego w ciąży powinno zatem obniżać ciśnienie, nie zmniejszać rzutu minutowego serca, działać relaksacyjnie na mięśniówkę naczyń maciczno-łożyskowych oraz nie powodować skutków ubocznych dla płodu i ciężarnej. Podstawowe leki spełniające te warunki to:

  • metyldopa
  • nifedypina
  • labetalol

W niektórych przypadkach nadciśnienia w ciąży możliwe jest włączenie leczenia innymi lekami obniżającymi ciśnienie. Możliwe jest stosowanie beta-adrenolityków, których podawanie w czasie ciąży jest jednak obarczone ryzykiem zahamowania wzrostu płodu, jeśli są podawane w jej wczesnym okresie.

Wszystkie leki wpływające na układ renina-angiotensyna-aldosteron (inhibitory konwertazy angiotensyny, sartany, inhibitory reniny) u kobiet w ciąży są bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ich działanie teratogenne.

W stanach nagłych (stan przedrzucawkowy) lekiem z wyboru jest podawany dożylnie labetalol, alternatywą są dożylne wlewy nitroprusydku sodu bądź nitrogliceryny.

Kontrowersyjne jest stosowanie jako profilaktyki stanu przedrzucawkowego kwasu acetylosalicylowego. Istnieją bowiem dwa wykluczające się badania na temat korzyści jego stosowania w ciąży.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.5


Może cię

Objawy i leczenie zatrucia ciążowego

Zatrucie ciążowe, zwane gestozą, dotyczy 6-20 % ciężarnych i stanowi jedną z głównych przyczyn zgonu ...

Nadciśnienie i stan przedrzucawkowy w ciąży

Niewystarczające ukrwienie bądź przedwczesne oddzielenie łożyska mogą być efektem nadciśnienia tętniczego, które może poważnie zagrozić ...

Rzucawka

Rzucawka to określenie drgawek, które mogą wystąpić u kobiety ciężarnej. Te drgawki nie mają związku ...

Stan przedrzucawkowy

Stan przedrzucawkowy zwany preeklampsją jest to zespół objawów chorobowych pojawiający się po ukończonym 20. tygodniu ...

Zespół antyfosfolipidowy

Zespół antyfosfolipidowy (zespół Hughesa) jest chorobą układową, w przebiegu której dochodzi do wytwarzania krążących we ...

Farmakoterapia w ciąży

Bezpieczeństwo farmakoterapii w okresie ciąży jest podstawową kwestią przy wyborze odpowiedniego leczenia. Prawdą jest, iż ...

Ciąża mnoga – ciąża wysokiego ryzyka?

Ciąża mnoga na pewno wiąże się z większą ilością zagrożeń niż ciąża pojedyncza. Jednak nie ...

31 tydzień ciąży

Maluch ciągle przybywa na wadze. Dziecko zwiększa swoją masę o około 200 gramów. Reaguje zmianą ...

Stan przedrzucawkowy – jakie są przyczyny i objawy?

Stan przedrzucawkowy, czyli zatrucie ciążowe dotyczy około 5 % kobiet ciężarnych. Bardzo ważne jest jego ...

Przyrost masy ciała w ciąży

W czasie trwania ciąży każda kobieta przybiera na wadze. Składa się na to wiele czynników: ...

Nagłe cięcie cesarskie

Operacyjne rozwiązane porodu nosi nazwę cesarskiego cięcia. Powinno być ono przeprowadzone, gdy istnieją konkretne wskazana ...

Ciśnienie krwi w ciąży

Problemy z ciśnieniem tętniczym są jednym z częstszych powikłań oraz schorzeń występujących w ciąży. Ocenia ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon