Bezsenność w ciąży

Bezsenność w ciąży to problem często spotykany wśród przyszłych mam. Zaburzenia snu zwykle dotyczą trzeciego trymestru ciąży. W pierwszym trymestrze znaczne wzrasta stężenie hormonów ciążowych, tj. estrogenów i progesteronu odpowiadających za uczucie senności, co przekłada się na częste drzemki w tym okresie.

Co to jest bezsenność?

Bezsenność w medycynie, określana asomią, definiujemy jako brak zdolności do przesypiania nocy. Niektórzy pacjenci zgłaszają trudności z zasypianiem, inni natomiast skarżą się na wielokrotne budzenie w ciągu nocy lub wcześnie rano. Permanentny brak snu wpływa negatywnie na samopoczucie, koncentrację czy czas reakcji. Niewątpliwie bezsenność pogarsza jakość życia, a według niektórych, jest czynnikiem sprawczym w powstawaniu pewnych odmian depresji. O bezsenności mówimy wówczas, gdy problemy z przespaniem nocy występują co najmniej w ciągu trzech nocy tygodniowo i utrzymują się przynajmniej przez miesiąc.

Ze względu na charakter i czas trwania bezsenności, możemy wyodrębnić trzy typy bezsenności:

  • chroniczna,
  • epizodyczna (która trwa od kilku-kilkunastu dni),
  • przerywana (to typ, który ma tendencje do powracania od czasu do czasu).

Czym jest bezsenność w ciąży?

Bardzo częsta przypadłość wśród przyszłych mam, która wiąże się ze zmianami hormonalnymi, mającymi miejsce w organizmie kobiet. Obserwuje się różne nasilenie objawów, w zależności od czasu trwania ciąży. Pierwszy trymestr ciąży jest okresem wielu przemian, zmian hormonalnych, mających ułatwić adaptację ciężarnej do nowych warunków, co wiąże się z dużymi nakładami energetycznymi. Ponadto znaczny wzrost stężenia progesteronu (hormon płciowy produkowany przez gonady, odpowiada za prawidłowy rozwój płodu) potęguje uczucie senności. Mimo sumarycznie stosunkowo dużej liczby godzin przeznaczonych na sen, wątpliwa jest jego jakość. Dzieje się tak z powodu czynników zakłócających. Należą do nich:

  • zaburzenia mikcji – w czasie ciąży zwiększa się częstotliwość oddawania moczu. Z uwagi na rozwijający się płód znacząco wzrasta produkcja krwi (nawet 50 %), co wiąże się z bardziej wydajną pracą nerek, które muszą przefiltrować dodatkową porcję. W kolejnych tygodniach problemy ze snem ulegają nasileniu, ponieważ obserwuje się coraz większy ucisk na pęcherz moczowy przez powiększającą się macicę;
  • nudności i wymioty, a także inne objawy związane z ciążą mogą zakłócać sen;
  • wahania poziomu progesteronu – mimo, iż hormon ten daje uczucie senności, to jednak „drzemki” mają miejsce w ciągu dnia niekorzystnie wpływają na jakość wypoczynku nocnego.Zostają zaburzone pewne wzorce snu - częstotliwość, głębokość czy długość poszczególnych faz);
  • pozycja do snu – na bezsenne noce najczęściej mogą się uskarżać kobiety, które do tej pory wybierały pozycję na brzuchu. W ciąży, niestety, jest to kłopotliwe. Powiększone, ale również bardziej tkliwe piersi powodują, że ten sposób spania nie należy do komfortowych. Ponadto, z uwagi na ucisk na macicę, odradza się taką pozycję. Najbezpieczniejsza to spanie na lewym boku, która pozwala na maksymalny przepływ krwi do płodu, a także redukuje obrzęki.

Drugi trymestr, owszem, charakteryzuje się wzrostem stężenia progesteronu, ale nie tak gwałtownym jak w pierwszym trymestrze ciąży. Mimo, że macica stale powiększa swoje wymiary, to jednak ucisk na pęcherz moczowy jest mniejszy, ponieważ rozwijający się płód znajduje się coraz wyżej. Zachodzące zmiany znacznie poprawiają jakość snu, zmniejszają uczucie zmęczenia.

Największe nasilenie zaburzeń snu obserwuje się w trzecim trymestrze. Pozycja na lewym boku z ugiętymi kolanami może okazać się mało naturalna dla niektórych kobiet, co przekłada się na trudności z zasypianiem czy przesypianiem nocy.

Najczęstsze przyczyny bezsenności w III trymestrze

Do najczęstszych przyczyn bezsenności w III trymestrze ciąży należą:

  • skurcze kończyn dolnych (wynikające przede wszystkim z niedoboru magnezu czy witamin z grupy B) oraz dolegliwości bólowe pleców (często są wynikiem zwiększonej masy ciała). Niektóre kobiety cierpią dodatkowo na syndrom zmęczonych nóg, który manifestuje się uczuciem ciężkości w stopach, łydkach czy udach;
  • zaburzenia mikcji. Niestety ponownie może dokuczać częste oddawanie moczu, spowodowane znacznym wzrostem płodu i tym samym uciskiem na pęcherz moczowy;
  • spłycenie oddechu w wyniku ucisku na przeponę przez rozwijające się dziecko. Pomocne okaże się z pewnością podkładanie dodatkowej poduszki pod głowę;
  • zgaga;
  • chrapanie może po raz pierwszy pojawić się w czasie ciąży i jest rezultatem zwiększonego ukrwienia przewodów nosowych. Konsultacja internistyczna jest zalecana zwłaszcza, gdy dodatkowo dołącza bezdech podczas snu;
  • ruchy dziecka, nasilające się w trakcie snu ze względu na minimalną aktywność fizyczną matki zaburzają wypoczynek nocny.

Łagodzenie symptomów zaburzeń snu

Aby poprawić jakość nocnego wypoczynku, można stosować poniższe zasady:

  1. Odstawić napoje zawierające kofeinę, która działa pobudzająco. Zamiennie można wypić wieczorem szklankę mleka lub herbatę z melisy;
  2. Ostatni posiłek powinien być lekkostrawny, a ilość przyjętych płynów ograniczona. Pokarmy długo zalegające w żołądku powodują niestrawność. Wskazane, aby kolacja składała się z potraw zawierających tryptofan, który zostaje przekształcony w melatoninę – hormon snu. Może to być jogurt naturalny, banany, pestki dyni czy figi;
  3. Należy unikać spożywania produktów spożywczych, które nasilają zgagę (oczywiście jest to kwestia bardzo indywidualna, ale zgagę bardzo często powodują produkty mleczne, ostre przyprawy, owoce, soki cytrusowe);
  4. Wskazana jest aktywność fizyczna, ale nie bezpośrednio przed snem;
  5. Aby skurcze mięśni nóg nie były tak uciążliwe, należy porozmawiać z lekarzem prowadzącym o suplementacji wapnia i potasu. W rozluźnieniu mięśni nóg w niewielkim stopniu pomaga spożywanie zielonych warzyw, które zawierają magnez;
  6. Drzemki w ciągu dnia powinny trwać 30-60 minut. Dłuższe mogą negatywnie wpłynąć na wypoczynek nocny;
  7. Należy zadbać o odpowiednie przygotowanie sypialni, przede wszystkim o optymalną temperaturę powietrza. Zaleca się, aby była ona rzędu 21°C. Suche i duszne powietrze nie ułatwi zasypiania. Łóżko należy traktować tylko i wyłącznie jako miejsce do spania. Nie może służyć do czytania, spożywania posiłków, ważnych dyskusji.

Leczenie bezsenności w ciąży

Istotnie, ciąża komplikuje farmakoterapię. Zrozumiałe, że leki ze względu na długą listę działań niepożądanych są zabronione. Wszelkie preparaty OTC (bez recepty) należy skonsultować z lekarzem. Dotyczy to również preparatów zielarskich. Niektóre z nich są szkodliwe dla płodu, a zwłaszcza waleriana czy bylica. W walce z bezsennością pomaga herbata z rumianku ze względu na właściwości uspokajające.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.0


Może cię

Leki nasenne

Według szacunków Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) ten problem dotyczy około 1/3 populacji świata. Szybkie tempo ...

Seksomnia

Seksomnia to pojęcie, którym określa się zaburzenie polegające na nieświadomej aktywności seksualnej podczas snu. Seksomnia ...

Przyczyny bezsenności

Zdrowy sen jest niezbędny dla właściwego funkcjonowania organizmu, ponieważ warunkuje m.in.: optymalny wzrost, prawidłowe działanie ...

Melatonina – działanie, występowanie, niedobór, badanie, leki, tabletki, przeciwwskazania

Melatonina to hormon snu wytwarzany przez ludzki organizm. Jej działanie jest ściśle związane z regulacją ...

Zatrucie lekami nasennymi

Stosowanie silnych leków nasennych wydawanych z przepisu lekarza to ostateczność w walce z bezsennością. Zatrucia ...

Wideo – Leczenie bezsenności

Leczenie bezsenności dzieli się na farmakologiczne i niefarmakologiczne. Farmakologiczne obejmuje stosowanie leków nasennych, przeciwdepresyjnych, a ...

Benzodiazepiny w moczu

Benzodiazepiny są to związki chemiczne, które znalazły zastosowanie między innymi w terapii lęku i bezsenności. ...

Dziecko nie chce spać

Różnego rodzaju problemy ze snem dotyczą większości dzieci. Według statystyk ponad połowa z nich chociaż ...

Wideo – Przyczyny bezsenności

Bezsenność może być pierwotna lub wtórna. Osoby cierpiące na bezsenność samoistną mają podwyższoną aktywność ośrodkowego ...

Menopauza a bezsenność

Jednym z pierwszych objawów menopauzy mogą być problemy ze snem. Kobiety w tym okresie skarżą ...

Tabletki na sen – jak wybrać najlepsze tabletki nasenne?

Tabletki nasenne dostępne są na receptę i bez recepty. Leki na sen mają ułatwiać zasypianie, ...

Bezsenność

Wiele osób poszukuje pomocy u lekarza z powodu: problemów ze snem, trudności z zasypianiem albo ...

Komentarze (0)