Bakteryjne zapalenie pochwy w ciąży

Bakteryjne zapalenie pochwy, zwane też waginozą bakteryjną, jak sama nazwa wskazuje, jest to infekcja, której czynnikiem sprawczym są namnażające się w pochwie bakterie. W ciąży jest szczególnie niebezpieczne, ponieważ może prowadzić do wielu powikłań, w tym porodu przedwczesnego.

Co to jest bakteryjne zapalenie pochwy?

Ciąża jest szczególnym etapem w życiu kobiety, kiedy poza zmianami jakie są dostrzegalne gołym okiem przez przyszłą mamę i jej otoczenie, zachodzą również przemiany wewnątrz organizmu, związane z dostosowaniem się poszczególnych układów do nowej sytuacji. Przykładem tych drugich może być obniżenie ogólnoustrojowej odporności. Głównym celem jest tutaj „akceptacja” rozwijającego się płodu, który jak doskonale wiadomo, w połowie posiada materiał genetyczny ojca, czyli jest odbierany jako obcy przez organizm przyszłej mamy.

W przypadku bakteryjnego zapalenia pochwy obniżona odporność u ciężarnych może doprowadzić do zaburzenia ilościowego i jakościowego naturalnej flory bakteryjnej pochwy. Ponad 90 % bakterii bytujących w tej okolicy na stałe stanowią pałeczki kwasu mlekowego – Lactobacillus, które są odpowiedzialne za utrzymanie niskiego, czyli kwaśnego odczynu w pochwie, tak aby pH oscylowało w okolicy wartości 4,5. Ma to zapewnić ochronę przed rozwojem czynników patogennych prowadzących do infekcji. Natomiast nawet w prawidłowych warunkach w pochwie znajduje się również około kilku procent bakterii beztlenowych, które w sprzyjających warunkach mogą zacząć się namnażać i doprowadzić do rozwoju waginozy bakteryjnej. Odpowiedzialne za to bakterie to między innymi Gardnerella vaginalis, Mycoplasma, Prevotella, Atopium.

Bakteryjne zapalenie pochwy – objawy

Bakteryjne zapalenie pochwy stanowi najczęstszą, przez co najbardziej prawdopodobną przyczynę nieprawidłowej wydzieliny z pochwy o nieprzyjemnym zapachu. Często jest spotykane u kobiet w wieku rozrodczym, w tym u ciężarnych. Szacuje się, że dotyczy około kilkunastu procent z nich. Pacjentki najczęściej zgłaszają się do lekarza w związku z wyżej wspomnianą wydzieliną z pochwy. Zapach upławów może być szczególnie wyczuwalny po odbyciu stosunku płciowego, w trakcie którego doszło do zdeponowania spermy w pochwie. Warto zaznaczyć również, że część kobiet może mieć infekcję bezobjawową. Przyczyna, czyli etiologia tej choroby nie jest do końca jasna. Dodatkowo wiadomo, że bakteryjne zapalenie pochwy rozwija się zarówno u kobiet aktywnych seksualnie oraz tych, które nie współżyją.

Warto również pamiętać, że w trakcie ciąży może pojawić się bardziej obfita wydzielina z pochwy. Nie zawsze musi ona być od razu powodem do obaw. Zwykle ma to związek ze zmianami hormonalnymi mającymi miejsce w tym okresie. Natomiast warto zgłosić taką zmianę swojemu lekarzowi prowadzącemu, który obiektywnie oceni czy są powody do zmartwień.

Bakteryjne zapalenie pochwy w ciąży – zagrożenia

W przypadku kobiet będących w ciąży waginoza bakteryjna wymaga szczególnej kontroli lekarskiej ze względu na możliwość wystąpienia niebezpiecznych powikłań. Infekcja taka zwiększa ryzyko:

  • późnego poronienia,
  • porodu przedwczesnego, czyli poniżej ukończonego 37 tygodnia ciąży,
  • przedwczesnego pęknięcia błon płodowych,
  • poporodowego zapalenia błony śluzowej macicy, czyli endometrium.

Diagnoza bakteryjnego zapalenia pochwy w ciąży

Celem uniknięcia powyższych komplikacji w ramach opieki okołoporodowej Minister Zdrowia zaleca wykonanie tzw. badania czystości pochwy raz na trymestr, odpowiednio przed 10 tygodniem ciąży, między 15 i 20 tygodniem ciąży i między 33 i 37 tygodniem ciąży. Badanie to polega na pobraniu przez lekarza lub położną wymazu z pochwy, materiał następnie zostanie naniesiony na szkiełko mikroskopowe. Tak przygotowany preparat po obejrzeniu pod mikroskopem pozwala sprawdzić czy są w nim obecne bakterie mogące sugerować bakteryjne zapalenie pochwy.

Dodatkowo między 33 a 37 tygodniem ciąży wykonuje się również posiew z pochwy i okolic odbytu w kierunku paciorkowców β-hemolizujących, ze szczególnym uwzględnieniem gatunku Streptococcus agalactiae. To ostatnie badanie, w skrócie GBS, jest bardzo ważne pod kątem porodu, a jego wynik należy nosić przy sobie już do końca ciąży i zabrać ze sobą do szpitala. Obecność paciorkowców β-hemolizujących stwierdza się nawet u 1/3 zdrowych, bezobjawowych kobiet. W ciąży zakażenie wymaga specjalnego nadzoru przede wszystkim ze względu na płód. W trakcie ciąży infekcja ta nie wymaga wdrażania specjalnego postępowania, natomiast ważne jest zastosowanie profilaktyki okołoporodowej, o czym na pewno będzie wiedział lekarz przyjmujący ciężarną do szpitala.

Profilaktyka bakteryjnego zapalenia pochwy w ciąży

W przypadku bakteryjnego zapalenia pochwy trudno jest mówić o profilaktyce mogącej uchronić kobiety przed zakażeniem, ponieważ dotąd nie stwierdzono jednoznacznie, co sprzyja rozwojowi tego typu infekcji. Waginoza bakteryjna występuje zarówno u osób aktywnych seksualnie, jak i wśród kobiet nie współżyjących płciowo. Nie jest zaliczana do chorób przenoszonych drogą płciową, chociaż nie można wykluczyć wpływu aktywności seksualnej na jej powstawanie. Z przeprowadzonych obserwacji wynika, że infekcja ta częściej dotyczy kobiet rasy czarnej, palących papierosy, stosujących płukanki pochwy, czyli irygację, a także tych, u których stwierdzono współwystępujące zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV – Human Papilloma Virus).

Leczenie bakteryjnego zakażenia pochwy

Na obecną chwilę leczenie bakteryjnego zakażenia pochwy nie jest do końca uzasadnione u kobiet ciężarnych. Mimo wykazania związku ze zwiększonym ryzykiem donoszenia ciąży, zastosowanie jakiejkolwiek terapii ma niejednoznaczny wpływ na zapobieganie tej przykrej konsekwencji. Natomiast kobiety, które w przeszłości przebyły poród przedwczesny, lub utraciły ciążę w II trymestrze, powinny zgłosić to swojemu lekarzowi prowadzącemu, gdyż w tych przypadkach wdrożenie leczenia może być zasadne. Terapia najczęściej polega na doustnym przyjmowaniu zaleconego przez lekarza antybiotyku zazwyczaj przez 2 do 7 dni, w zależności od zastosowanej dawki. Alternatywną formą leczenia może być zastosowanie antybiotyku w postaci żelu lub kremu dopochwowego zwykle przez 5 do 7 dni. Jak widać, możliwości jest kilka, natomiast zasadność każdej z nich musi zostać przedyskutowana z lekarzem sprawującym opiekę nad kobietą w ciąży. Po leczeniu, zwłaszcza jeżeli objawy ustąpiły, nie jest konieczne wykonywanie badania kontrolnego. Warto również wspomnieć, że antybiotyki zalecane do tego typu kuracji, nie mają szkodliwego wpływu na prawidłowy rozwój płodu, dlatego wybór odpowiedniego preparatu przez doświadczonego specjalistę będzie zawsze bezpiecznym wyjściem.

Opublikowano: ; aktualizacja: 19.10.2017

Oceń:
4.5


Może cię

Bakteryjne zapalenie pochwy – leczenie

Bakteryjne zapalenie pochwy wywołuje jeden z kilku rodzajów bakterii, które w normalnych warunkach występują w ...

Zakażenie bakteryjne pochwy

Przyczyną bakteryjnego zapalenia pochwy są zaburzenie w mikroflorze pochwy. Bakterie, które zapewniają kwaśne pH pochwy, ...

Wideo – Przyczyny zakażeń pochwy

Każde wahanie lub zmiana flory bakteryjnej układu moczowo-płciowego może zwiększać ryzyko infekcji pochwy. Infekcje te ...

Dlaczego i jak dochodzi do poronienia?

Poronienie jest najczęstszym powikłaniem ciąży. Według statystyk u około 25 % kobiet doszło do poronienia. ...

Stres w ciąży

Kobiety ciężarne mają tendencje do wyolbrzymiania każdej emocji. Dzieje się tak przez burzę hormonów, jaka ...

Zapalenie pochwy a upławy

Zapalenie pochwy jest to stan, który powoduje pieczenie, swędzenie sromu i upławy. Jest to jedna ...

Leczenie zakażeń pochwy

Pojawienie się pierwszych objawów infekcji intymnych, powinno być wyraźnym sygnałem do wizyty u specjalisty. Leczenie ...

Krioprezerwacja płodności – mrożenie zarodków

Mrożenie zarodków jest jednym z najbardziej kontrowersyjnych faktów dotyczących zapłodnienia poza ustrojem kobiety. Krioprezerwacja płodności ...

Zakażenie pochwy a infekcje układu moczowego

Zapalenie pochwy to jedna z najczęściej występujących infekcji intymnych, szczególnie u kobiet w okresie prokreacyjnym. ...

Wideo – Ćwiczenia w ciąży

Mięśnie dna miednicy, nazywane mięśniami Kegla, pełnią bardzo ważne funkcje w czasie ciąży oraz podczas ...

Przedwczesne oddzielenie łożyska

Przedwczesne oddzielenie łożyska jest to stan wymagający szybkiego rozpoznania i leczenia. Może stanowić zagrożenie dla ...

Bakteryjne zapalenie pochwy – przyczyny, objawy, powikłania zapalenia bakteryjnego pochwy

Przyczyna bakteryjnego zapalenia pochwy nie jest do końca poznana, można jednak wymienić czynniki ryzyka wystąpienia ...

Komentarze (0)