Stan podgorączkowy u dziecka – co robić, gdy temperatura u dziecka jest podwyższona?

Stan podgorączkowy u dziecka najczęściej jest objawem infekcji – szczególne tych łagodnych, takich jak przeziębienie. Stany podgorączkowe są naturalną odpowiedzią organizmu na proces zapalny, dowodem na prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego. Co oznacza ciągły, utrzymujący się stan podgorączkowy u niemowlaka i starszego malucha? Co robić, kiedy temperatura u dziecka jest podwyższona? Czy w każdym przypadku należy zgłosić się do lekarza?

Co to jest stan podgorączkowy? Jaka temperatura o nim świadczy?

Stan podgorączkowy to ciepłota ciała pomiędzy 37 a 37,9 stopni Celsjusza (przy temperaturze powyżej mówimy o gorączce). Podobnie jak gorączka, jest on naturalną reakcją na procesy toczące się w organizmie, zwłaszcza te o charakterze zapalnym. Zdarza się, że pomiar temperatury u dziecka sprawia rodzicom trudność. Jak mierzyć temperaturę u dziecka? Według wytycznych u dzieci do 3 roku życia pomiaru ciepłoty ciała powinno dokonywać się, umieszczając termometr w odbytnicy (termometr powinien być wcześniej natłuszczony, aby nie sprawić dziecku dyskomfortu i bólu), u dzieci w wieku 3–5 lat optymalną metodą jest pomiar w uchu zewnętrznym, a u dzieci powyżej 5 roku życia – w jamie ustnej.

Do pomiaru ciepłoty ciała wykorzystywane powinny być termometry elektroniczne – termometry rtęciowe, z uwagi na szkodliwość dla środowiska, są już wycofane ze sprzedaży. Termometry bezdotykowe nie są do końca precyzyjne, ale mogą być wykorzystywane do orientacyjnej oceny wysokości gorączki u niemowlaka, dziecka starszego i u dorosłych. Stan podgorączkowy u dziecka z reguły jest bardzo dobrze tolerowany – mały pacjent pozostaje aktywny i pogodny.

Jakie są przyczyny stanu podgorączkowego u dziecka?

Podwyższona temperatura u niemowlaka czy starszego dziecka może mieć wiele przyczyn. O ile krótkotrwała, nieznaczna zmiana ciepłoty ciała nie powinna wzbudzać większego niepokoju, problematyczny staje się ciągły stan podgorączkowy.

  • Najczęstszą przyczyną stanu podgorączkowego u dziecka jest infekcja. Stan podgorączkowy najczęściej towarzyszy przeziębieniom, infekcjom wirusowym, takim jak zapalenie gardła, zapalenie krtani czy zapalenie oskrzeli, zakażeniom układu moczowego, chorobom zakaźnym (np. ospie wietrznej bądź nieżytom żołądkowo-jelitowym na tle zakaźnym).
  • Dość często występuje stan podgorączkowy u dziecka po szczepieniu. Jest on zaliczany do do potencjalnych niepożądanych odczynów poszczepiennych.
  • Długotrwale utrzymujący się stan podgorączkowy u dziecka wymaga diagnostyki, ponieważ może świadczyć o chorobach przewlekłych – chorobach reumatologicznych (np. toczeń rumieniowaty układowy, młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów), przewlekłych stanach zapalnych np. przewodu pokarmowego (nieswoiste zapalenia jelit), nowotworach (takich jak: białaczki, chłoniaki, guzy mózgu itd.).

W pierwszej kolejności należy jednak wykluczyć możliwość nieprawidłowych pomiarów ciepłoty ciała.

Podwyższona temperatura u dziecka – co robić?

Stany podgorączkowe u dziecka związane z ostrą infekcją, np. przeziębieniem, z reguły nie wymaga innego postępowania poza obserwacją dziecka, ewentualnie chłodzeniem fizykalnym (robienie zimnych okładów). Dziecko ze stanem podgorączkowym nie powinno być ubierane zbyt ciepło, przegrzewane. Nie należy zapominać o podawaniu mu dużej ilości płynów. Ciepłota ciała malucha powinna być co jakiś czas kontrolowana. Jeżeli stan podgorączkowy przerodzi się w gorączkę, dziecko powinno otrzymać leki przeciwgorączkowe (ibuprofen lub paracetamol).

Stan bezgorączkowy bez innych objawów w postaci gorączki wymaga podania leków w przypadku szczególnych grup dzieci. Dotyczy to pacjentów, którzy w przeszłości przebyli drgawki gorączkowe, a są w wieku, w którym może dojść do kolejnego napadu (od 6 miesiąca życia do 5 roku życia włącznie) oraz u dzieci z padaczką (wzrost ciepłoty ciała wiąże się z obniżeniem progu drgawkowego, co grozi napadem drgawek). Szczególnej czujności wymagają także noworodki i niemowlęta, ponieważ nie mają one jeszcze w pełni rozwiniętego mechanizmu termoregulacji i wzrost ciepłoty ciała jest u nich bardziej gwałtowny niż u dzieci starszych.

Stan podgorączkowy u dziecka i niemowlaka – kiedy do lekarza?

Wizyta u lekarza pierwszego kontaktu jest wskazana, jeżeli:

  • stan podgorączkowy przerodzi się w gorączkę,
  • stan podgorączkowy utrzymuje się dłużej niż kilka dni,
  • mamy do czynienia ze stanem podgorączkowym u noworodka lub u mniejszego niemowlęcia,
  • stanowi podgorączkowemu towarzyszą inne niepokojące objawy (np. występuje kaszel u dziecka, duszność, biegunka, wymioty, maluch jest bardzo apatyczny itd.),
  • stan podgorączkowy ma dziecko z poważnymi obciążeniami zdrowotnymi.

Szczególnego podejścia wymagają częste, przewlekłe stany podgorączkowe u dziecka. Tok diagnostyki lekarz ustala na podstawie informacji pozyskanych z wywiadu oraz badania przedmiotowego. Spośród badań dodatkowych, zleca się m.in. badania laboratoryjne, w tym wskaźniki stanu zapalnego (OB, CRP, stężenie leukocytów we krwi).

Opublikowano: ; aktualizacja: 22.11.2016

Oceń:
4.5


Może cię

Choroba Osgooda-Schlattera

Choroba Osgooda-Schlattera należy do grupy chorób z kręgu jałowych martwic kości. U dzieci rozwija się ...

Paciorkowiec u dziecka – objawy zakażenia, rozpoznanie, antybiotyki

Paciorkowce u dzieci mogą powodować zarówno niegroźne infekcje, ale także zagrażające życiu zakażenia. Za szkarlatynę, ...

Niezstąpienie jąder u chłopców

Niezstąpienie jąder określane jest jako wnętrostwo (łac. cryptorchidismus). Jądra zaczynają przesuwać się do wewnętrznego ujścia ...

Autyzm u dziecka

Autyzm należy do zaburzeń rozwojowych u dzieci. Stopień nasilenia jego objawów jest zmienny, jednak występują ...

Próchnica u dzieci

Zęby zaatakowane przez chorobę próchnicową nie tylko wyglądają nieestetycznie, ale także wywierają niekorzystny wpływ na ...

Domowe sposoby na ukąszenia owadów u dzieci

Lato to czas, gdy dzieci narażone są na ukąszenia przez komary, kleszcze, meszki i pchły. ...

Stan podgorączkowy – kiedy, ile stopni, jakie są przyczyny?

Stan podgorączkowy to stan między gorączką a prawidłową temperaturą ciała, to znaczy mieszczący się przedziale ...

Salmonella u dzieci

Zakażenie bakterią Salmonella u dzieci wiąże się z ryzykiem wystąpienia dokuczliwych objawów żołądkowo-jelitowych. Salmonella u ...

Gruźlica u dziecka

Gruźlica jest chorobą wywoływaną przez bakterię Mycobacterium tuberculosis. Rozprzestrzenia się drogą kropelkową. Gruźlica mylnie bywa ...

Jak sobie radzić z lękiem dziecka?

Lęk u dziecka może mieć bardzo różnorodne źródła. Czasem jest skutkiem nieszczęśliwego wypadku, ale może ...

Nadczynność tarczycy u dzieci

Wśród chorób gruczołu tarczowego prowadzących do nadczynności tarczycy u dzieci należy wymienić przede wszystkim chorobę ...

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego u dziecka – przyczyny, objawy, leczenie

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego u dzieci należy do tzw. nieswoistych zapaleń jelit. Jest to przewlekła ...

Komentarze (0)