Przyczyny i objawy ZUM u dziecka

Brak zdjęcia

19 sierpnia 2013

U dzieci często dochodzi do zakażenia układu moczowego (ZUM). Wywołać je może np. bakteria Escherichia coli lub inne bakterie, jak również grzyby i wirusy. ZUM występuje nawet u kilku procent dziewczynek, rzadziej u chłopców. Wśród niemowląt i młodszych dzieci zakażenie może być trudniejsze do wykrycia. Najczęstszym objawem zakażenia układu moczowego u dziecka jest gorączka, rzadziej pojawiają się pieczenie i ból występujące w czasie oddawania moczu.

Zakażenia układu moczowego – przyczyny

U dzieci często dochodzi do zakażenia układu moczowego (ZUM). U starszych dzieci mogą one powodować łatwe do rozpoznania objawy, np. ból lub pieczenie przy oddawaniu moczu. U niemowląt i młodszych dzieci zakażenia układu moczowego mogą być trudniejsze do wykrycia, ponieważ objawy są mniej swoiste. Czasami jedynym objawem jest gorączka.

Większość zakażeń powodowanych jest przez bakterie infekujące układ moczowy. Infekcją objęte mogą być: nerki, moczowody, pęcherz moczowy i cewka moczowa. Do zakażenia może dojść w każdym elemencie tego układu, ale najczęściej zakażenie wdaje się w dolnej części dróg moczowych – obejmującej cewkę moczową i pęcherz. Dziewczynki są bardziej podatne na wystąpienie zakażeń, gdyż ich cewka moczowa jest krótsza niż u chłopców. Zakażenie pęcherza może prowadzić do zapalenia pęcherza moczowego. Jeśli infekcja będzie się rozprzestrzeniała ku górze układu, może dojść do odmiedniczkowego zapalenia nerek.

Mocz zazwyczaj jest wolny od bakterii. Mogą one jednak z łatwością dostawać się do dróg moczowych z okolic odbytu. Najczęstszą przyczyną zakażeń są bakterie jelitowe E. coli. Przyczyną ZUM u dziecka może być także wiele innych bakterii i niektóre wirusy. W rzadkich przypadkach baterie mogą dotrzeć do pęcherza moczowego lub nerek za pośrednictwem krwi. Bakteryjne zakażenia nie są zakaźne i nie można się nimi zarazić od osoby chorej.

Czynniki ryzyka zakażeń układu moczowego u dzieci

Wśród czynników predysponujących do rozwoju ZUM u dziecka należy wymienić:

  • wady rozwojowe dróg moczowych, w tym wady wpływające na czynność układu moczowego,
  • wady wpływające na zaburzenie wydolności przepływu moczu przez drogi moczowe (np. przeszkoda mechaniczna),
  • przepływ wsteczny moczu z pęcherza moczowego w górę moczowodów, ku nerkom (refluks pęcherzowo-moczowodowy),
  • nieodpowiednia higiena i złe nawyki toaletowe (zakażenie okolic cewki bakteriami z okolic odbytu),
  • stosowanie płynów do kąpieli i mydeł podrażniających okolice cewki moczowej.

Zakażenia są łatwe do leczenia, lecz ważne jest ich wczesne wykrycie. Nierozpoznane lub nieleczone ZUM u dziecka może doprowadzić do uszkodzenia nerki, w szczególności u dzieci poniżej 6 roku życia.

Objawy zakażeń układu moczowego u dzieci

Oznaki i objawy ZUM u dziecka mogą być różne w zależności do wieku dziecka oraz od tego, która część dróg moczowych uległa zakażeniu. U młodszych dzieci i niemowląt objawy mogą być ogólnoustrojowe. Dziecko może być rozdrażnione, słabo jeść lub wymiotować. Czasami jedynym objawem jest gorączka, pojawiająca się pozornie bez przyczyny i nieustępująca.

W przypadku starszych dzieci i osób dorosłych objawy mogą wskazywać na to, która część układu moczowego uległa zakażeniu. W przypadku infekcji pęcherza dziecko może odczuwać:

  • ból i pieczenie podczas oddawania moczu,
  • wzmożoną i częstą potrzebę oddania moczu (tzw. poliuria), choć za każdym razem objętość oddanego moczu jest mała,
  • gorączkę,
  • wzmożone oddawanie moczu w godzinach nocnych,
  • mocz może mieć nieprzyjemny zapach,
  • mocz może być podbiegnięty krwawo,
  • moczenie nocne,
  • ból w okolicach podbrzusza, dolnej części pleców, w okolicach lędźwi.

Wiele z tych objawów występuje także w przypadku infekcji nerek, lecz wtedy zwykle stan ogólny dziecka bardziej się pogarsza, czemu towarzyszą dolegliwości bólowe okolic nerek, często występuje gorączka z dreszczami, uczucie zmęczenia lub wymioty.

Rozpoznanie zakażenia dróg moczowych

Po zbadaniu dziecka i zadaniu pytań o występujące objawy, lekarz może zlecić badanie moczu w celu określenia, jaki drobnoustrój powoduje infekcję. Sposób pobrania próbki moczu zależy od wieku dziecka. Starsze dzieci mogą po prostu oddać mocz od jałowego kubeczka. Uzyskana próbka może zostać użyta do przeprowadzenia badania moczu (kontroli mikroskopowej występowania zarazków lub ropy) lub do posiewu (próby wyhodowania i identyfikacji kolonii bakterii). Wiedza o tym, jaka bakteria powoduje zakażenie, ułatwia wybór najlepszego leku.

Większość przypadków ZUM u dziecka kończy się tym, że maluch wraca szybko do zdrowia. Niestety niektóre, szczególnie najmłodsze dzieci mogą wymagać przeprowadzenia dalszych badań w celu wykluczenia anomalii układu moczowego. W przypadku podejrzenia istnienia takich anomalii lekarz może zlecić wykonanie określonych badań, takich jak USG nerek i pęcherza lub prześwietlenia podczas oddawania moczu (cystografia mikcyjna). Badania te pozwolą na wykrycie anomalii budowy lub czynności układu moczowego. Dziecko może zostać także skierowane do urologa.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.11.2017

Oceń:
4.1


Może cię

Żurawina – właściwości

Żurawina jest niskim krzewem pochodzącym z Ameryki Północnej. Uprawiana jest głównie ze względu na małe, ...

Bakteryjne zapalenie nerek – przyczyny i objawy

Bakteryjne zapalenie nerek, czyli odmiedniczkowe zapalenie nerek to wynik przedostania się bakterii powyżej pęcherza moczowego. ...

Wideo – Posiew moczu

Posiew moczu jest podstawowym badaniem potwierdzającym zakażenie układu moczowego, na podstawie, którego możemy stwierdzić i ...

Zakażenie układu moczowego u dziecka

Zakażenia układu moczowego (ZUM) u dzieci obejmują zapalenie górnych dróg moczowych oraz zapalenie pęcherza i ...

Zakażenie Ureaplasma - objawy, leczenie i zapobieganie

Jedną z częstszych infekcji, zwłaszcza u kobiet, są zakażenia układu moczowo-płciowego. Etiologia zakażeń bywa mieszana, ...

Kamica nerkowa – objawy

Kamica nerkowa to choroba, w której tworzą się złogi – kamienie i tak zwany piasek ...

Co oznaczają bakterie w moczu?

Bakterie w moczu mogą świadczyć o zakażeniu układu moczowego. Analiza moczu pozwala określić, które bakterie ...

Zakażenie układu moczowego

Każda obecność bakterii w drogach moczowych powyżej zwieracza pęcherza moczowego jest określana jako zakażenie, ponieważ ...

Usuwanie kamieni nerkowych

Kamica nerkowa wymaga leczenia objawowego, zwłaszcza wówczas gdy pojawia się atak kolki nerkowej. Często niezbędne ...

Posiew moczu – wyniki, cena i wskazania do badania bakteriologicznego moczu

Posiew moczu umożliwia wyhodowanie i identyfikację mikroorganizmów, np. bakterii w moczu. Badanie bakteriologiczne moczu pozwala ...

Zakażenie pochwy a infekcje układu moczowego

Zapalenie pochwy to jedna z najczęściej występujących infekcji intymnych, szczególnie u kobiet w okresie prokreacyjnym. ...

Zakażenie dróg moczowych – objawy i leczenie

Ogromna ilość kobiet choruje z powodu infekcji pęcherza moczowego czy cewki moczowej. Zakażenia dróg moczowych ...

Komentarze (0)