Odra u dziecka – pierwsze objawy, szczepienie i leczenie

Brak zdjęcia

19 sierpnia 2013

Objawy odry u dziecka i objawy odry u dorosłych są podobne. Charakterystyczną oznaką odry są tzw. plamki Koplika w jamie ustnej oraz grudkowata, czerwona wysypka na ciele. Ponadto po zarażeniu odrą obserwuje się suchy kaszel, gorączkę, katar. Najbardziej niepokojące powinny być objawy odry w ciąży, ponieważ zakażenie stanowi poważne zagrożenie dla jej przebiegu.

Co to jest odra?

Odra to silnie zakaźna, wywoływana przez wirus odry infekcja dróg oddechowych. Jej objawem jest wysypka na całym ciele oraz objawy grypopodobne, wśród nich podwyższona temperatura, kaszel oraz katar. Nie ma swoistego leczenia farmakologicznego – organizm musi sam chorobę zwalczyć. Kiedy dziecko ma odrę, należy zapewnić mu dużo płynów do picia i odpoczynek. Należy je także izolować, aby nie przenosiło choroby na następne osoby, ponieważ zakaźnośc odry jest znaczna..

Odra – objawy

Choć choroba jest najbardziej rozpoznawalna ze względu na powodowaną przez nią wysypkę na całym ciele, pierwszymi objawami odry są zwykle:

  • suchy kaszel,
  • katar,
  • wysoka gorączka
  • zaczerwienione oczy.

Charakterystycznym objawem odry są plamki Koplika – małe, czerwone plamki z niebiesko-białym środkiem, pojawiające się wewnątrz ust. Wysypka przy odrze ma zwykle postać czerwonych lub czerwono-brązowych plam na skórze, które najpierw pojawiają się na czole, a następnie rozprzestrzeniają się na twarzy, szyi i tułowiu, aż w końcu obejmują ramiona i stopy.

Odra jest chorobą silnie zakaźną – 90 proc. osób, które nie były szczepione przeciwko odrze, a przebywają w jednym gospodarstwie domowym z chorym, ulega zakażeniu. Jak można się zarazić odrą? Infekcja rozprzestrzenia się przez bezpośredni kontakt z kropelkami zakażonej wydzieliny, także obecnymi w powietrzu w wyniku kaszlu lub kichnięcia osoby chorej. Chory na odrę zaraża w okresie od 1–2 dni przed wystąpieniem objawów, do około 4 dni po ustąpieniu wysypki. Najważniejszym elementem profilaktyki odry jest poddanie dziecka szczepieniu ochronnemu.

Objawy odry u dorosłych

Przebieg odry u dorosłych jest znacznie cięższy niż ma to miejsce w przypadku dzieci. Osoby, które nie przeszły choroby w dzieciństwie i nie zostały zaszczepione, obarczone są zdecydowanie większym ryzykiem powikłań, częściej także wymagane jest leczenie szpitalne.

Odra u dorosłych objawy wykazuje zasadniczo takie same jak u pacjentów pediatrycznych. U chorego także uwidacznia się czerwona wysypka na ciele. Zbieżne są również objawy promodalne w postaci zapalenia spojówek (może wystąpić światłowstręt), szczekający kaszel, nieżyt nosa, bóle głowy, podwyższona temperatura ciała. W okresie wysypkowym, następującym około 3 do 5 dni później, uwidaczniają się typowe grudkowe zmiany skórne. Do powikłań odry u dorosłych zalicza się:

Najczęściej występującym powikłaniem jest zapalenie płuc (pierwotne lub wtórne), stanowiące potencjalną przyczynę zgonu w przebiegu odry u osób dorosłych.

Szczególnie pilnej interwencji wymaga wystąpienie objawów odry w ciąży. Zakażenie wirusem może bowiem prowadzić do przedwczesnego porodu, niskiej masy urodzeniowej dziecka, a nawet poronienia.

Szczepionka na odrę – jak się szczepić?

Niemowlęta są w okresie pierwszych 6 miesięcy życia zwykle chronione przed odrą dzięki odporności przekazanej im przez matkę. Starsze dzieci są szczepione przeciw odrze zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Dla większości dzieci szczepienie przeciwko odrze stanowi element szczepionki złożonej przeciw: odrze, śwince i różyczce lub przeciw: odrze, śwince, różyczce oraz ospie wietrznej. Szczepionki te podaje się w wieku od 12 do 15 miesięcy i powtarza w wieku 4 do 6 lat. Szczepionki przeciw odrze nie podaje się zwykle dzieciom, które nie ukończyły 12 miesięcy życia. Jednakże w przypadku obecności zachorowań lub podróży zagranicznej dziecka, szczepionkę można zastosować u dziecka w wieku od 6 do 11 miesięcy. Następnie dziecko jest szczepione w zwykłym terminie – między 12 a 15 miesiącem życia i pomiędzy 4 a 6 rokiem życia.

Podobnie jak w przypadku wszystkich kalendarzy szczepień, istnieją w nim ważne wyjątki i szczególne okoliczności. Lekarz przekazuje rodzicom aktualną wiedzę na temat obowiązujących zaleceń dotyczących szczepienia na odrę.

Szczepienie przeciwko odrze – kto nie może się szczepić?

Szczepionki przeciw odrze nie należy podawać osobom należącym do następujących grup ryzyka:

  • kobietom w ciąży,
  • dzieciom chorym na choroby nowotworowe (np. na białaczkę),
  • osobom z osłabionym układem odpornościowym,
  • dzieciom, u których występuje silna reakcja alergiczna na żelatynę lub neomycynę (antybiotyk).

W razie obecności przypadków odry, osobom nieszczepionym (zwłaszcza narażonym na szczególne ryzyko infekcji, takim jak kobiety ciężarne, dzieci mające osłabiony układ odpornościowy) można podać zastrzyk z przeciwciał – immunoglobulin. Działanie to jest jednak skuteczne wyłącznie wtedy, gdy zastrzyk ten zostanie wykonany w okresie kilku dni od chwili zetknięcia się z chorobą. Przeciwciała mogą zapobiec wystąpieniu odry lub złagodzić jej objawy.

W przypadku kobiet, które nie są w ciąży i osób, które nie należą do wyżej wymienionych grup ryzyka, szczepionka przeciw odrze zastosowana w okresie 72 godzin od chwili narażenia na infekcję może zapewnić pewien stopień ochrony.

Szczepionka przeciw odrze może czasami powodować występowanie skutków ubocznych u dzieci, u których nie występują choroby współistniejące. Najczęściej występującym objawem poszczepiennym jest gorączka w okresie od 6 do 12 dni po szczepieniu. Ten objaw występuje u kilku do kilkunastu procent szczepionych. Może pojawić się ponadto wysypka przypominająca tę, która występuje w przebiegu samej odry. Objaw ten ustępuje samoistnie.

Odra – leczenie i powikłania

Nie istnieje lek na odrę. Aby złagodzić objawy zakażenia odrą, która może trwać około 2 tygodnie, należy podawać dziecku dużo płynów do picia i zachęcać do odpoczynku. Jeśli pojawia się dokuczliwa gorączka, można podać lek przeciwgorączkowy, który nie zawiera aspiryny (np. paracetamol lub ibuprofen). Nie wolno podawać aspiryny dziecku choremu na chorobę wirusową, ponieważ w takich wypadkach możliwe jest wystąpienie zespołu Reye’a.

Dzieci chorujące na odrę należy dokładnie kontrolować. W pewnych wypadkach odra może prowadzić do powikłań, takich jak zapalenie ucha środkowego, krup, biegunka, zapalenie płuc i zapalenie mózgu, które mogą wymagać leczenia antybiotykami lub nawet hospitalizacji. W krajach rozwijających się stwierdzono, że witamina A obniża odsetek powikłań i przypadków zgonów związanych z odrą. Dodatkowe podawanie witaminy A można rozważyć u dzieci w wieku od 6 miesięcy do 2 lat, hospitalizowanych ze względu na odrę i powikłania po niej.

Także dzieci w wieku powyżej 6 miesięcy, u których występują określone czynniki ryzyka – np. niedobór witaminy A, osłabiony układ odpornościowy lub niedożywienie – mogą skorzystać z suplementacji witaminą A.

Dziecko chore na odrę – kiedy do lekarza?

Dziecko chorujące na odrę powinno zostać natychmiast objęte opieką specjalisty. Szczególnej uwagi wymaga:

  • odra u niemowlaka,
  • dzieci przyjmujące preparaty hamujące układ odpornościowy,
  • dzieci leczone z powodu chorób nowotworowych.

Bibliografia

  1. Dennis L. Kasper, Anthony S. Fauci, HARRISON - Choroby zakaźne, t.2, Lublin 2012, wyd.1
  2. Paul A. Offit, Louis M. Bell, Szczepionki obowiązkowe i zalecane - kiedy, jakie i dla kogo?, Warszawa 2005, wyd.1
  3. Mitchell J. Einzig, Terril H. Hart, ABC zdrowia dziecka: poradnik pierwszej pomocy dla rodziców, Warszawa 2009, wyd.1
Opublikowano: ; aktualizacja: 03.08.2017

Oceń:
4.6


Może cię

Szczepienie na odrę – dla dorosłych i dzieci – kiedy szczepić, rodzaje szczepionek, cena, przeciwwskazania

Szczepienie trójskładnikowe przeciwko odrze, śwince i różyczce wprowadzono w Polsce do Kalendarza Szczepień w 1975 ...

Japońskie zapalenie mózgu – przyczyny, objawy, leczenie, szczepionka

Japońskie zapalenie mózgu jest chorobą zakaźną wywołaną przez wirusa przenoszonego przez komary. Zdecydowana większość przypadków ...

Ból w klatce piersiowej u dziecka

Ból w klatce piersiowej u dziecka jest spotykany rzadziej niż u dorosłych – większość pacjentów ...

Badanie poziomu immunoglobuliny M (IgM)

Badanie poziomu immunoglobuliny M (IgM) zalecane jest w celu wykrycia dziedzicznych lub nabytych niedoborów przeciwciała ...

Przeziębienie i grypa u dzieci – jak je odróżnić?

Przeziębienie to jedna z najczęstszych przyczyn wizyt dzieci u pediatry. Przeziębienie jest infekcją wirusową, podobnie ...

Wysypka u dziecka

Jedną z najczęstszych przyczyn wizyt dziecka u lekarza są choroby przebiegające z wysypką. Z pozoru ...

Żółta febra – jak można się zarazić, jakie są objawy, kiedy przyjąć szczepienie na żółtą gorączkę?

Żółta gorączka (żółta febra) to tropikalna choroba wirusowa. Wektorem wirusa żółtej febry jest komar, którego ...

Wady serca u dzieci – objawy i diagnostyka

Wady serca są najczęściej występującymi wadami wrodzonymi u dzieci i stanowią jednocześnie jedną z najczęstszych ...

Wirusowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych u dzieci

Wirusowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych należy do spektrum neuroinfekcji, to znaczy chorób zapalnych układu nerwowego. Może ...

Atrofia mięśniowa – SMA u dziecka

Rdzeniowy zanik mięśni to choroba genetyczna, która prowadzi do osłabienia i atrofii (zaniku) mięśni u ...

Kaszel u dziecka

Kaszel u dziecka jest bardzo powszechnym objawem, z którym rodzice zgłaszają się do lekarza pediatry. ...

Wideo – Jak leczyć infekcje wirusowe?

Do gabinetu lekarza POZ bardzo często zgłaszają się pacjenci z infekcjami górnych dróg oddechowych. Najczęściej ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon