Mierzenie temperatury u dziecka

Gorączka, czyli temperatura ciała przekraczająca 38⁰C jest naturalną i najczęstszą reakcją organizmu dziecka na infekcję. Pomimo iż pomiar temperatury wydaje się być prostym badaniem, może sprawiać kłopoty, zarówno rodzicom, jak i doświadczonym pediatrom. Standardowo ciepłotę ciała malucha można zmierzyć w czterech miejscach (dla których normy wartości są różne) tzn. w ustach, pod pachą, w odbycie oraz w uchu (przewód słuchowy zewnętrzny).

Mierzenie temperatury u dziecka sprzęt

Uznaje się, że nie ma znaczących różnic w dokładności mierzenie temperatury u dziecka w zależności od rodzaju użytego termometru. Do dyspozycji mamy:

  • klasyczny termometr szklanyobecnie najczęściej wypełniony jest alkoholem galenowym, bezpiecznym dla człowieka i środowiska naturalnego, a dokładność jego pomiaru jest wysoka;
  • termometr elektroniczny (cyfrowy) zbudowany jest z plastiku z giętkim zakończeniem; wynik możemy uzyskać szybciej niż za pomocą termometru klasycznego;
  • termometr bębenkowy w podczerwieni końcówka tego termometru wyposażona jest w czujnik, który po umieszczeniu w przewodzie słuchowym zewnętrznym odczytuje energię cieplną emitowaną przez błonę bębenkową dziecka; pomiar trwa kilka sekund i uznawany jest za najdokładniejszy;
  • plastry ciekłokrystalicznemożna nakleić je na czoło lub pod pachę dziecka, jednak nie dają dokładnego pomiaru, a wynik jest jedynie orientacyjny.

Pomiar temperatury u dziecka miejsce i technika

Istnieją cztery klasyczne okolice ciała, gdzie przeprowadza się mierzenie temperatury u dziecka:

  • w odbycie,
  • w uchu (przewód słuchowy zewnętrzny),
  • w ustach,
  • pod pachą.

Odbyt – jest to najlepsze miejsce do mierzenia ciepłoty ciała u maluchów do 3 roku życia, szczególnie polecane u noworodków i niemowląt. Ważne jest, aby ułożyć dziecko na boku lub na pleckach i jedną ręką odchylić złączone razem nóżki. Następnie dobrze natłuszczony termometr wsuwamy delikatnie do odbytu na głębokość maksymalnie 2 cm. Wartość uznana za normę przy pomiarze w tym miejscu wynosi 36,8–37,5⁰C i jest wyższa od wyników uzyskanych pod pachą o 0,4–0,5⁰C. Warto pamiętać, że podczas ustępowania gorączki temperatura wewnętrzna może obniżać się wcześniej niż zewnętrzna.

Ucho mierzenie temperatury u dziecka w tym miejscu jest łatwe do wykonania. Należy jednak pamiętać, że ze względu na zmienność pomiarów metoda ta nie jest polecana u dzieci poniżej 3 roku życia. Do tego pomiaru ze względu na bezpieczeństwo i dokładność najlepszy jest termometr bębenkowy w podczerwieni. Prawidłowa wartość temperatury w tym miejscu to 36,6–38,0⁰C. Warto pamiętać, że przewód słuchowy może być zatkany przez woskowinę, co może być powodem nieprawidłowych odczytów.

Usta – jest to miejsce zarezerwowane wyłącznie dla starszych dzieci (powyżej 5 roku życia), które będą współpracować z rodzicem lub inną osobą mierzącą temperaturę u dziecka. Maluch mógłby przez przypadek przegryźć termometr i zranić jamę ustną. Wartość prawidłowa w tym miejscu waha się pomiędzy 35,5 a 37,5⁰C. Warto pamiętać, że jakość tego pomiaru temperatury zależy od tego, czy dziecko trzyma termometr bez ruchu w jednym miejscu jamy ustnej.

Pacha – mierzenie w tej okolicy najsłabiej oddaje temperaturę wewnętrzną. Aby uzyskać wiarygodny wynik, należy pamiętać, aby termometr dobrze stykał się z powierzchnią ciała i aby wcześniej starannie osuszyć pachę. Średnio pomiar powinien trwać około 3 minuty, a za wartość prawidłową uznajemy ciepłotę rzędu 34,7–37,3⁰C. Warto pamiętać, że wynik mierzenia temperatury u dziecka pod pachą jest rzadko powtarzalny, a jego czułość w wykrywaniu gorączki jest mała.

Pomiar temperatury u dziecka – fałszywy wynik

Aby dobrze zinterpretować wartość temperatury dziecka, należy pamiętać, że są naturalne sytuacje, w których może być ona powyżej lub poniżej normy, ale niekoniecznie świadczy to o toczącej się infekcji.

  1. U większości zdrowych dzieci ciepłota ciała podlega wahaniom w ciągu dnia – najniższa jest w godzinach porannych, a najwyższa w popołudniowych. Różnica ta wynosi średnio 0,5⁰C. Dlatego też temperaturę powinno się mierzyć minimum dwa razy dziennie: między 7.00 i 9.00 oraz między 16.00 i 18.00. Jeśli stwierdzimy wyższy wynik w innych godzinach, to zalecane jest mierzenie temperatury co 6 godzin na dobę.
  2. Większość dzieci ma również gorączkę zaraz po posiłku bądź gorącej kąpieli. Aby uzyskać wiarygodny wynik, dobrze jest mierzyć temperaturę u dziecka przynajmniej godzinę po jedzeniu czy kąpaniu.
  3. Dzieci mogą mieć chwilowy stan podgorączkowy także w wyniku odwodnienia, intensywnego wysiłku fizycznego czy z powodu przeżywania silnych emocji.

Prawidłowa i niepokojąca temperatura u dziecka

Za normalną ciepłotę ciała u wszystkich dzieci uznaje się 37⁰C. Natomiast wszystkie wartości powyżej 38⁰C są uznawane za niepokojące (w zależności od wieku dziecka i jego ogólnego stanu zdrowia).

  1. Dzieci zazwyczaj łatwiej znoszą ciepłotę ciała, która jednak podwyższa się u nich szybciej niż u dorosłych. Wzrost gorączki może wywoływać u nich drgawki ze względu na niedojrzałość układu nerwowego i mechanizmów termoregulacji.
  2. Czasami zdarza się, że noworodki w ogóle nie mają gorączki lub mają obniżoną temperaturę mimo silnej infekcji. Równocześnie każdy przypadek temperatury powyżej 38⁰C u niemowlęcia poniżej 3 miesiąca życia zawsze jest wskazaniem do pilnej konsultacji z lekarzem.
  3. U starszych niemowląt i dzieci poniżej 5 roku życia zdarza się wzmożona reakcja gorączkowa do 40⁰C przy łagodnym zakażeniu wirusowym.
  4. Szczególnie niepokojąca jest sytuacja, gdy po obniżeniu się gorączki dziecko jest nadal senne i apatyczne – może to być objawem cięższej infekcji.
  5. Warto zwrócić uwagę, gdy tak wysoka ciepłota ciała pojawi się u starszych maluchów i młodzieży. Może ona sugerować poważniejszą chorobę.
  6. Zawsze należy zwracać większą uwagę na stan ogólny i zachowanie naszej pociechy niż na samą wartość uzyskaną podczas mierzenia temperatury u dziecka.

Jak obniżyć gorączkę u dziecka?

Oprócz podawania leków przeciwgorączkowych, warto pamiętać o kilku ważnych metodach, dzięki którym można zbijać podwyższoną temperaturę u dziecka:

  • maluchowi należy podawać dodatkowe płyny (ze względu na zwiększoną utratę wody),
  • dziecka gorączkującego nie powinno się ubierać za ciepło – gdyby zdarzyły się u niego dreszcze, można okryć je kocem,
  • zimne kompresy oraz kąpiele chłodzące warto zastosować około 30 minut po podaniu leku przeciwgorączkowego (a nie odwrotnie).
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Przeziębienie u dziecka

Przeziębieniem określamy infekcję dróg oddechowych o dość łagodnym przebiegu. Objawy dotyczą nosa, gardła, zatok, krtani, ...

Trzydniówka

Trzydniówka (rumień nagły) jest łagodną chorobą wirusową. Jej objawy to m.in.: wysoka gorączka, kaszel, bóle ...

Przeziębienie u dziecka – jak leczyć?

Przeziębienie występuje u dzieci często, a przyczynami infekcji dróg oddechowych są wirusy. Objawy przeziębienia u ...

Leczenie gorączki u dziecka

Gorączka to podwyższenie ciepłoty ciała wynoszące powyżej 38°C. Rodzice najczęściej dokonują pomiaru pod pachą, choć ...

Ekstrakt z lipy – naturalny i skuteczny sposób na gorączkę i przeziębienie

Ekstrakt (suchy wyciąg z kwiatostanu lipy) to popularny naturalny produkt leczniczy. Stanowi on składnik wielu ...

Domowe sposoby na przeziębienie u dziecka

Przeziębienie to infekcja górnych dróg oddechowych, której przyczyną są wirusy. Choroba przeziębieniowa łatwo rozprzestrzenia się ...

Jak zbić gorączkę u dziecka?

Gorączkę u dzieci można obniżyć na wiele różnych sposobów, przykładowo domowych – stosując chociażby łagodne ...

Gorączka u dziecka

Niedojrzały układ termoregulacji u dzieci odpowiada za częstsze występowanie gorączek w przebiegu infekcji. Do pomiaru ...

Nawadnianie dziecka – co robić przy odwodnieniu spowodowanym biegunką i wymiotami?

Codzienne nawadnianie dziecka powinno uwzględniać niesłodzone ziołowe herbatki oraz niegazowaną wodę. Należy pamiętać, że w ...

Gorączka u niemowlaka

Gorączka u niemowlaka w żadnym wypadku nie powinna być lekceważona przez rodziców. Temperatura ciała niemowlaka ...

Zapalenie płuc u dziecka

Zapalenia płuc to poważna choroba, a zarazem jedna z częstszych przyczyn śmierci małych dzieci. Na ...

Co na gorączkę u dziecka – jaki lek szybko ją zbije i obniży?

Kiedy dziecko ma gorączkę, rodzice zastanawiają się jak ją szybko obniżyć i zbić. Z pomocą ...

Komentarze (0)