Kraniosynostoza (kraniostenoza) – objawy i leczenie zrośnięcia szwów czaszki

Kraniosynostoza to wada wrodzona, której istotą jest przedwczesne zarośnięcie jednego lub kilku szwów czaszkowych. Skutkiem kraniosynostozy u niemowlaka jest nieprawidłowy kształt głowy dziecka. W większości przypadków kraniosynostoza stanowi wadę izolowaną, czasami zdarza się jednak tak, że jest ona jednym z przejawów określonego zespołu wad wrodzonych. Po czym poznać, że dziecko ma kraniosynostozę? Jakie mogą być konsekwencje przedwczesnego zarośnięcia szwów czaszkowych i kiedy konieczna jest operacja?

Szwy czaszki – strzałkowy, węgłowy, wieńcowy

Pomiędzy poszczególnymi kośćmi czaszki u ludzi obecne są przy urodzeniu specyficzne twory, określane jako szwy czaszkowe. Wyróżnia się ich kilka, z których za najważniejsze uznawane są:

  • szew strzałkowy,
  • szew węgłowy,
  • szew wieńcowy.

Dzięki tym strukturom poszczególne kości czaszki są ze sobą połączone, aczkolwiek nie są to połączenia ścisłe. Szwy czaszkowe umożliwiają zatem powiększanie się struktur czaszki wraz z postępującym wraz z wiekiem rozwojem mózgu. Czas ostatecznego zrostu poszczególnych szwów czaszki jest kwestią osobniczą – zwykle jednak wszystkie przekształcają się w silne, kostne połączenia przed ukończeniem przez dziecko drugiego roku życia.

Kraniosynostoza – co to jest?

U niektórych dzieci dochodzi do przedwczesnego zarośnięcia szwów czaszkowych. Problem ten określa się mianem kraniosynostoza lub kraniostenoza (ang. craniosynostosis, craniostenosis).

Polega on na tym, że szwy czaszkowe u niemowlaka (jeden lub kilka) są zarośnięte od razu po jego przyjściu na świat. Problem zwykle stwierdza się bezpośrednio po narodzinach dziecka, zdarza się jednak, że kraniosynostoza rozpoznawana jest już w trakcie ciążowych badań ultrasonograficznych.

Wygląd dziecka z kraniosynostozą

Kraniostenoza zdjęcie - CC BY SA 3.0

Kraniosynostoza – przyczyny

Według statystyk kraniosynostoza stwierdzana jest u 1 na 2000–2500 żywo urodzonych dzieci. W większości przypadków stanowi ona wadę izolowaną i trudno jest jednoznacznie stwierdzić, co przyczyniło się do jej wystąpienia.

Najczęściej przyczyn kraniosynostozy upatruje się w uwarunkowaniach genetycznych i środowiskowych. Rzadziej zdarza się, że to kraniosynostoza stanowi przejaw zespołu genetycznego. W takim przypadku jej wystąpienie związane jest z mutacjami genetycznymi. Do zespołów wad wrodzonych, w przebiegu których może pojawiać się kraniostenoza, zalicza się:

  • zespół Aperta,
  • zespół Crouzon,
  • zespół Pfeiffera.

Kraniostenoza – objawy i rodzaje

Objawy kraniosynostozy zależne są od tego, gdzie dojdzie do przedwczesnego zarośnięcia struktur, którymi są szwy czaszkowe – anatomia głowy zmienia się w zależności od tego, w którym miejscu czaszki dojdzie do nieprawidłowości. Wyróżnia się w związku z tym kilka różnych typów kraniosynostozy, którymi są:

  • kraniosynostoza strzałkowa (w jej przypadku zbyt wcześnie zarasta szew strzałkowy czaszki – u dziecka zauważalne jest wyraźne wydłużenie głowy, a jednocześnie jest ona bardzo mała),
  • kraniosynostoza czołowa (dochodzi do wystąpienia tzw. trójkątnogłowia),
  • kraniosynostoza wieńcowa (przy jednostronnej u dziecka rozwija się skośnogłowie, w razie obustronnej kraniosynostozy wieńcowej dochodzi do krótkogłowia),
  • kraniosynostoza węgłowa (prowadząca do skośnogłowia tylnego).

Zmiany kształtu czaszki u dzieci z kraniosynostozą niejako wymuszane są rozwojem mózgowia, które stopniowo się powiększa. Ze względu jednak na zarośnięcie części szwów czaszkowych, czaszka nie może powiększać się symetrycznie, dlatego ostatecznie staje się ona zbyt długa, za krótka lub asymetryczna.

W większości przypadków jedynym skutkiem kraniosynostozy jest deformacja głowy – przeważająca liczba pacjentów jest w pełni sprawna intelektualnie i rozwija się bez jakichkolwiek zaburzeń. Kraniosynostozy nie wolno jednak bagatelizować, ponieważ w przebiegu tej choroby może dochodzić do wystąpienia objawów nadciśnienia wewnątrzczaszkowego. Dodatkowo kraniosynostoza bez operacji wiąże się z ryzykiem wystąpienia ucisku pewnych obszarów mózgu, co ostatecznie skutkować może m.in. zaburzeniami widzenia, a i nawet spowolnieniem rozwoju psychoruchowego.

U dziecka z podejrzeniem kraniosynostozy konieczne jest zatem wykonanie dokładnych badań oceniających jego stan, a także – w razie potrzeby – przeprowadzenie wymaganego leczenia.

Kraniostenoza – leczenie – kiedy operacja?

W diagnostyce kraniosynostozy wykorzystywana jest ocena kliniczna (czyli ocena wyglądu główki dziecka) oraz badania obrazowe – przeprowadzane jest USG głowy (o ile dziecko jest w wieku, gdzie możliwe jest wykonanie tego badania), istotna jest także tomografia komputerowa głowy. Badania te pozwalają ocenić nie tylko stopień zarośnięcia szwów czaszkowych, ale i dokonać analizy budowy mózgowia pacjenta oraz wykluczyć ewentualne objawy nadciśnienia wewnątrzczaszkowego.

Zgodnie z wynikami badań, operacje kraniostenozy wykonane przed ukończeniem przez dziecko 6. miesiąca życia obarczone są mniejszym ryzykiem wystąpienia powikłań i konieczności przeprowadzenia ponownego zabiegu.

Operacja kraniosynostozy u dziecka

W leczeniu kraniosynostozy najistotniejsze są zabiegi operacyjne – plastyka czaszki umożliwia przywrócenie głowie dziecka prawidłowego kształtu. W zależności od typu wady wykorzystanie znajdują różne techniki chirurgiczne, stosowane są zarówno zabiegi endoskopowe, jak i operacje metodą otwartą.

Po operacji kraniosynostozy, kształt głowy dziecka jest prawidłowy, jego rozwój fizyczny także nie odbiega od normy. Podkreśla się jednak to, że chirurg nie jest jedynym specjalistą, który powinien objąć opieką dziecko z kraniostenozą – leczenie tego schorzenia jest wielospecjalistyczne i zaleca się, aby mały pacjent był pod opieką także i m.in. okulisty, neuropsychologa czy logopedy.

Bibliografia

  1. Governale L.S., „Craniosynostosis”, Pediatric Neurology, November 2015, vol. 53, Issue 5, Pages 394-401
  2. https://www.healthline.com/health/craniosynostosis
  3. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/craniosynostosis/symptoms-causes/syc-20354513

  

Opublikowano: ; aktualizacja: 10.10.2018

Oceń:
4.7


Może cię

Zespół Aspergera – objawy

Zespół Aspergera jest czynnościowym zaburzeniem rozwoju. Objawy to m.in.: trudności w nawiązywaniu relacji z innymi ...

Uraz brzucha u dziecka

Urazy brzucha u dzieci należą do poważniejszych przyczyn, z jakimi dzieci zgłaszają się do lekarza. ...

Atrezja przełyku i przetoka przełykowo-tchawicza

Atrezja przełyku i przetoka przełykowo-tchawicza to wady wrodzone, które powodują niedrożność przełyku lub zrośnięcia się ...

Zatrucie lekami i środkami chemicznymi u dziecka

Zatrucia i urazy to najczęstsze przyczyny zagrożenia zdrowia i życia u dzieci. Zatrucia u dzieci ...

Alergia pokarmowa u dzieci a nowe produkty

U małych dzieci prawie 90% reakcji alergicznych spowodowanych jest alergią na pokarmy. Znanych jest kilka ...

Co na odporność u dziecka? Jak wzmocnić organizm?

Spadek odporności u dzieci odnotowuje się najczęściej w okresie jesienno-zimowym. Niska odporność u małych dzieci ...

Stan podgorączkowy u dziecka – co robić, gdy temperatura u dziecka jest podwyższona?

Stan podgorączkowy u dziecka najczęściej jest objawem infekcji – szczególne tych łagodnych, takich jak przeziębienie. ...

Katar u dziecka a problemy ze snem

Katar jest częstą dolegliwością małych dzieci, która zarówno utrudnia samo zasypianie, jak i przerywa lub ...

Angina u dziecka – objawy i leczenie

Angina to ostre zapalenie migdałków podniebiennych i gardła wywoływane przez wirusy lub bakterie. Typowe objawy ...

Adenowirusy u dzieci – objawy, leczenie, domowe sposoby

Adenowirusy to grupa wirusów powodujących ostre infekcje dróg oddechowych, układu pokarmowego, moczowego, a także oczu. ...

Jak leczyć przeziębienie u małych dzieci i niemowląt? Jak dbać o dziecko w czasie przeziębienia?

Choroba u dziecka stanowi zawsze przyczynę zmartwienia rodziców. Jak pielęgnować małe dziecko przy przeziębieniu? Dobra ...

Czkawka u dziecka

Czkawka u dziecka pojawia się w bardzo różnych sytuacjach – często po karmieniu, po kąpieli ...

Komentarze i opinie (12)


Bardzo się. Martwię bo mój syn dostal skierowanie do neurologa pilne. Bo. Ma. Coś. Z. Głowa

Na. Skierowanie ma napisane leczenie kraniosyntozy widać że ma. Inaczej główkę niż inne dzieci martwię się co będzie to moje pierwsze maleństwo i ma jeszcze inne wady nie wiem. Czy z tym. Można normalnie funkcjonować proszę o pomoc
Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon