Doustne płyny nawadniające – najlepszy sposób na nawodnienie dziecka

Odwodnienie u dzieci jest najczęściej konsekwencją biegunki i wymiotów. Objawy odwodnienia mogą pojawić się także po intensywnym wysiłku fizycznym, zwłaszcza gdy mamy do czynienia z wysoką temperaturą otoczenia. Na co dzień dzieciom należy podawać do picia niegazową wodę mineralną i napary ziołowe. W przypadku pojawienia się pierwszych objawów odwodnienia, skuteczny sposób uzupełniania płynów stanowią doustne środki nawadniające.

Najczęstsze przyczyny odwodnienia u dzieci

Dzieci szczególnie narażone są na objawy odwodnienia organizmu. Sprzyjają temu zwłaszcza wymioty i biegunki. Większość z nich ma charakter łagodny oraz samoograniczający się.

Jeżeli jednak dziecko wymiotuje lub oddaje wodnisty stolec przez dłuższy czas, a dodatkowo odmawia przyjmowania płynów, wówczas pierwsze objawy odwodnienia występują szybko.

Objawy utraty płynów są częste w przebiegu infekcji, takich jak zapalenie gardła, zapalenie migdałków, zapalenie śluzówki jamy ustnej.

Pleśniawki, afty, zajady i inne zmiany w jamie ustnej powodują u malucha duży dyskomfort. Dzieci nie chcą wówczas jeść ani pić. Siła perswazji rodzica, który skłania dziecko do picia, może nie wystarczyć.

Złym czynnikiem prognostycznym jest gorączka. Wysoka temperatura powoduje, że dziecko dodatkowo traci płyny. Co ważne – wzrost temperatury ciała ponad normę o każdy 1°C zwiększa zapotrzebowanie na płyny o 12%. Dzieci narażone są na utratę płynów także w chorobach nerek. W ich przebiegu może wystąpić tak zwana poliuria, czyli nadmierne oddawanie moczu.

Należy pamiętać, że latem, w czasie bardzo wysokich temperatur, dochodzi do zwiększonej utraty płynów wraz z potem, która wzmaga się jeszcze podczas intensywnego wysiłku fizycznego. Bez dostatecznego uzupełnienia płynów dojdzie do odwodnienia.

Jakie są objawy odwodnienia u dziecka?

Jak rozpoznać, że dziecko jest odwodnione? Objawy lekkiego odwodnienia to:

  • niepokój,
  • łapczywe picie,
  • zapadnięte gałki oczne,
  • suche śluzówki,
  • sucha skóra,
  • język pokryty nalotem,
  • mała ilość oddawanego moczu,
  • przyspieszona czynność serca i obniżone ciśnienie tętnicze.

Jak nawadniać dziecko na co dzień?

Najlepszymi płynami dla dzieci są woda niegazowana oraz niesłodzone napary ziołowe. Podawanie dziecku wyłącznie napojów mocno słodzonych (takich jak np. cola, soki czy słodzone herbatki) jest błędem. Są to płyny hiperosmolarne, które mają tendencję do ściągania wody do jelit i, paradoksalnie, dają efekt przeciwny do zamierzonego.

Spożywanie zbyt dużych ilości słodkich napojów często kończy się biegunką, a ta – obok wymiotów – stanowi najczęstszą przyczynę odwodnienia u dziecka.

Niewłaściwe jest także podawanie dziecku napojów zawierających kofeinę (np. kawa, cola), która ma działanie moczopędne. Stanowczo przeciwwskazane są napoje energetyczne.

Do odwodnienia stosunkowo często dochodzi latem – w upalne dni zapotrzebowanie na płyny wzrasta, a nie zawsze jest ono dostatecznie pokrywane. Najlepszą metodą w przypadku odwodnienia jest wypijanie doustnych płynów nawadniających, które powinny znaleźć się w każdej wakacyjnej apteczce.

Doustne płyny nawadniające – najlepszy sposób na nawodnienie dziecka

Pierwszym krokiem w leczeniu odwodnienia (o ile nie jest ono ciężkie) powinno być nawadnianie doustne. Najlepiej nadają się do tego tzw. doustne płyny nawadniające (DPN) o specjalnie opracowanym składzie, zapewniającym odpowiednią osmolalność oraz właściwe stężenia sodu i glukozy – składników, które biorą udział w jak najlepszym wykorzystaniu fizjologicznych mechanizmów wchłaniania wody.

W aptekach znaleźć można dostępne w saszetkach nowe preparaty, które zawierają substancje mające na celu wspomagać wchłanianie wody (guma guar, skrobia). Proszek należy rozpuścić w odpowiedniej ilości wody – powstaje gotowy do spożycia napój o przyjemnym smaku (co sprawia, że dzieci chętniej go przyjmują).

Według zaleceń, nawadnianie za pomocą doustnych płynów nawadniających powinno odbywać się według poniższego schematu:

  • faza intensywnego nawadniania – trwająca 4 godziny, w ciągu których pacjent powinien wypić porcję DPN wynoszącą 50–100 ml/kg masy ciała, dodatkowo powiększaną o 5–10 ml/kg masy ciała po każdym biegunkowym stolcu i 2–5 ml/kg masy ciała po każdym epizodzie wymiotów;
  • faza nawadniania podtrzymującego – 5–10 ml DPN/kg masy ciała po każdym biegunkowym stolcu i 2–5 ml/kg masy ciała po każdym epizodzie wymiotów.

Jak nawadniać dziecko domowymi sposobami?

Jeżeli nawadnianie za pomocą doustnych płynów nawadniających nie jest możliwe, do leczenia odwodnienia w warunkach domowych nadaje się także woda mineralna, niesłodzone herbatki czy napary ziołowe (np. mięta).

Niezalecaną formą nawadniania jest picie soków i innych słodkich napojów, z uwagi na zawarte w nich wysokie stężenie glukozy – mogą wzmagać utratę wody.

Wymioty, o ile nie są uporczywe, nie są przeciwwskazaniem do nawadniania doustnego, należy jednak pamiętać o tym, by płyny (najlepiej schłodzone) podawać małymi łykami.

Nie zawsze odwodnienie może być leczone w domu. Jeżeli pacjent jest w ciężkim stanie, odwodnienie osiąga stopień odwodnienia ciężkiego, chory ma zaburzenia świadomości, uporczywe wymioty, a próby doustnego nawadniania są nieudane – powinno przeprowadzić się je w szpitalu.

W warunkach szpitalnych pierwszy krok to nawadnianie za pomocą zgłębnika dożołądkowego. Ostatecznością jest podawanie płynów drogą dożylną.

Podawanie płynów nie zlikwiduje przyczyny odwodnienia, dlatego, jeżeli jest to możliwe, należy pomyśleć także o leczeniu przyczynowym określonej choroby.

Opublikowano: ; aktualizacja: 14.02.2017

Oceń:
4.2


Może cię

Jak leczyć biegunkę u dzieci i dorosłych?

Sposób leczenia biegunki zależy od tego, czy jest przewlekła czy ostra, a także w jakim ...

Wirusowe zapalenie jelit

Wirusowe infekcje przewodu pokarmowego są szczególnie groźne dla małych dzieci i niemowląt. Przyczyną infekcji są ...

Wideo – Biegunka u dziecka

Jeżeli dziecko oddaje płynny lub półpłynny stolec, mówimy o biegunce. Stolec może być z domieszką ...

Odwodnienie u dziecka

Odwodnienie u dzieci jest najczęściej efektem nasilonej biegunki, na przykład przebiegającej z wymiotami. Odwodnienie prowadzi ...

Leczenie biegunek i wymiotów u małego dziecka i niemowlaka

Biegunka to jeden z częstszych problemów z jakimi zgłaszają się rodzice z dziećmi do pediatry, ...

Jakie są objawy odwodnienia u dziecka? Jak poznać, że dziecko jest odwodnione?

Objawy odwodnienia u dziecka mogą pojawić się bardzo szybko. Dzieje się tak zwłaszcza w przebiegu ...

Biegunka i wymioty u dzieci – leczenie i nawadnianie

Biegunka i wymioty u dzieci powodują utratę płynów z organizmu. Leczenie biegunki i wymiotów u ...

Biegunka u dziecka – jak leczyć rozwolnienie u dziecka?

Łagodna biegunka u dziecka w większości przypadków leczona jest w warunkach domowych. Jeśli jednak trwa ...

Leczenie zatrucia pokarmowego u dziecka

Leczenie zatruć pokarmowych u dzieci w znacznej większości przypadków odbywa się domowymi sposobami. Podstawą terapii ...

Dieta przy biegunce – co jeść przy biegunce?

Zachowanie odpowiedniej diety przy biegunce to jedna z najlepszych metod łagodzenia przykrych dolegliwości, które jej ...

Wideo – Co robić, gdy dziecko ma biegunkę?

Dziecku z biegunką należy zapewnić przede wszystkim odpowiednią podaż płynów, co pozwoli uniknąć groźnego odwodnienia. ...

Nawadnianie dziecka – co robić przy odwodnieniu spowodowanym biegunką i wymiotami?

Codzienne nawadnianie dziecka powinno uwzględniać niesłodzone ziołowe herbatki oraz niegazowaną wodę. Należy pamiętać, że w ...

Komentarze (0)