Brak (niedobór) odporności u dziecka

Niedobór odporności u dziecka może być pierwotny lub wtórny. Brak odporności u dziecka może wynikać z chorób wrodzonych lub na przykład z niedożywienia bądź niedoboru witamin. Występowanie częstych infekcji przemawia za tym, że może mieć to związek z brakiem odporności. Pierwotne niedobory odporności diagnozuje się poprzez wykonanie badań krwi, wykluczenie chorób genetycznych oraz stężenia przeciwciał.

Odporność u dziecka

Odporność to zdolność organizmu do obrony przed niekorzystnymi czynnikami zewnętrznymi, takimi jak np. działanie drobnoustrojów chorobotwórczych. Niedobory odporności manifestują się skłonnością do częstych, nawracających infekcji oraz do rozwoju ciężkich zakażeń (takich jak np. posocznica) i do powikłanego, uporczywego przebiegu infekcji, które często przewlekają się mimo stosowania antybiotykoterapii.

Niedobór odporności u dziecka możemy podzielić na:

  • pierwotny (wrodzone defekty układu immunologicznego),
  • wtórny (u którego podłoża leży przyczyna wyjściowa, taka jak np. niedożywienie, niedobory witamin, choroby hematologiczne).

Odporność wrodzona i nabyta u dziecka

Zdolność organizmu do obrony przed drobnoustrojami zawdzięczamy współpracy licznych mechanizmów, takich jak np.:

  • działanie ochronne śliny, śluzu, łez, wydzieliny z dróg rodnych itp.,
  • działanie flory fizjologicznej organizmu,
  • działanie przeciwciał ochronnych itd.

Odporność możemy podzielić na:

  • wrodzoną (nieswoistą) – obejmuje ona mechanizmy odpornościowe, które występują w organizmie człowieka od urodzenia (np. bariery anatomiczne – skóra, błony śluzowe; chemiczne – np. substancje zawarte w ślinie, łzach; fizjologiczne – np. odruch kaszlu);
  • nabytą (swoistą) – zdobywaną w sposób czynny (wytwarzanie przeciwciał po przebyciu choroby lub wskutek szczepień ochronnych) oraz w sposób bierny (przeciwciała otrzymywane w życiu płodowym oraz z mlekiem matki, przeciwciała uzyskane po podaniu surowic odpornościowych).

Niedobór odporności u dziecka

Częste infekcje u dziecka zwykle stanowią źródło niepokoju u rodziców. Pediatrzy wielokrotnie spotykają się z pytaniem, kiedy można mówić o niedoborze odporności u dziecka. Należy pamiętać, że 1–8 łagodnych zakażeń dróg oddechowych rocznie u dziecka, zwłaszcza uczęszczającego do żłobka, przedszkola lub szkoły, mieści się w granicach fizjologii.

O pierwotnym niedoborze odporności u dziecka możemy myśleć wówczas, gdy spełnione są minimum dwa z poniższych kryteriów:

  1. > = 8 zakażeń rocznie,
  2. > = 2 zapalenia płuc rocznie,
  3. > = 2 zapalenia zatok przynosowych rocznie,
  4. > = 2 ciężkie zakażenia w życiu (posocznica, zapalenie mózgu, zapalenie kości),
  5. długotrwała (minimum 2-miesięczna) antybiotykoterapia, która nie przyniosła oczekiwanych rezultatów,
  6. oporność na antybiotykoterapię doustną, konieczność stosowania antybiotyków dożylnie,
  7. powtarzające się ropnie skórne lub narządowe,
  8. przewlekła (trwająca powyżej 12 miesięcy) grzybica jamy ustnej lub skóry u dzieci,
  9. brak przyrostu masy ciała, zahamowanie rozwoju,
  10. pierwotne niedobory odporności w rodzinie.

Częste, ale niezbyt poważne infekcje mogą przemawiać za wtórnym niedoborem odporności u dziecka bez związku z zaburzeniami układu immunologicznego.

Dziecko z niedoborem odporności – jak rozpoznać?

Spełnienie kryteriów wymienionych powyżej lub występowanie zbyt częstych infekcji jest wskazaniem do zgłoszenia się do lekarza (najlepiej do poradni immunologicznej) i wdrożenia diagnostyki w kierunku zaburzeń odporności. Badaniem wykonywanym w pierwszej kolejności powinna być morfologia krwi z rozmazem.

Istotnym etapem diagnostyki powinno być wykluczenie/potwierdzenie wtórnego niedoboru odporności u dziecka (związanego np. z niedożywieniem, niedoborami witamin, AIDS, chorobami hematologicznymi, np. białaczkami) oraz innych przyczyn częstych zakażeń (takich jak np. astma, mukowiscydoza, alergie). Należy pamiętać również o tym, że niedobory odporności często występują u dzieci z wrodzonymi zespołami genetycznymi, takimi jak np. zespół Downa, zespół Turnera, zespół DiGeorge'a itd.

Po wykluczeniu powyższych przyczyn, kolejnym etapem diagnostyki niedoboru odporności u dziecka powinna być ocena stężenia przeciwciał (IgA, IgM, IgG, IgE). Do innych badań stosowanych w diagnostyce pierwotnych niedoborów odporności należą: zdjęcie RTG klatki piersiowej (ocena wielkości grasicy), biopsja szpiku kostnego, ocena odpowiedzi poszczepiennej (zbyt niskie miano przeciwciał po szczepieniu świadczy o zaburzeniach odporności), ocena całkowitej liczby limfocytów T oraz podtypów limfocytów T, testy in vitro oceniające czynność limfocytów T, testy skórne, ocena stężenia albuminy w surowicy itd.

Pierwotne niedobory odporności

W większości (50–65%) przypadków pierwotny niedobór odporności u dziecka jest wywołany niedoborem przeciwciał. Najczęściej opisuje się niedobór IgA (przeciwciał obecnych w ślinie, łzach, drogach oddechowych, moczowych, przewodzie pokarmowym, na błonach śluzowych oraz w osoczu krwi). Stwierdzany jest on z częstością 1 : 500 osób, jednak nie zawsze daje objawy kliniczne. Pacjenci z jawnym zespołem uskarżają się na nawracające infekcje, zwłaszcza dróg oddechowych.

Dzieci z pierwotnymi niedoborami odporności powinny być chronione przed stycznością z osobami chorymi, powinny unikać zatłoczonych miejsc. Niedobory przeciwciał mogą być leczone substytucyjnie, tzn. poprzez podawanie immunoglobulin. W przypadkach niektórych typów zaburzeń odporności u dzieci może istnieć wskazanie do przeszczepu szpiku kostnego lub przeszczepu komórek macierzystych.

Infekcje u dzieci z pierwotnymi niedoborami odporności leczone są według podobnych zasad, jak zakażenia u pacjentów bez tego typu zaburzeń. Należy mieć jednak na uwadze fakt, że często odpowiedź na antybiotyk jest niewystarczająca, niejednokrotnie dziecko wymagają leczenia w warunkach szpitalnych, dożylnie. Ciężkie niedobory odporności u dziecka mogą wymagać profilaktycznego podawania antybiotyków.

Należy pamiętać również o tym, że niedobory odporności są przeciwwskazaniem do stosowania szczepień zawierających żywe drobnoustroje, takich jak np. szczepienie przeciw gruźlicy, ospie wietrznej, MMR (odra, świnka, różyczka).

Jak wzmocnić odporność dziecka?

Wielokrotnie pediatrzy spotykają się z pytaniem, jak zwiększyć odporność dziecka, które nie ma zaburzeń immunologicznych, ale które chce się uchronić przed częstymi infekcjami. Skutecznymi sposobami na walkę z niedoborem odporności u dziecka są:

  • karmienie piersią (w mleku matki obecne są m.in. immunoglobuliny, laktoferyna, prebiotyczne oligosacharydy),
  • dieta bogata w warzywa, owoce oraz kwasy omega-3,
  • wypijanie optymalnej ilości płynów (około 1,5–2 l dziennie),
  • zapobieganie wysuszaniu śluzówek w drogach oddechowych,
  • szczepienia ochronne,
  • aktywność fizyczna,
  • hartowanie dziecka – unikanie przegrzewania (optymalna temperatura w pomieszczeniach to około 18–20°C), aktywność fizyczna na świeżym powietrzu, zmiana klimatu (przebywanie w górach, nad morzem),
  • regularny tryb życia, wysypianie się (osłabiony organizm, który nie ma dostatecznie dużo czasu na regenerację, jest bardziej podatny na infekcje),
  • dbanie o prawidłowy stan uzębienia, leczenie próchnicy,
  • stosowanie probiotyków,
  • stosowanie preparatów zawierających witaminę D oraz kwasy omega-3 (np. tran).
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.6


Może cię

PelBez – działanie, dawkowanie, skład, ulotka, opinie i cena

PelBez to suplement diety o naturalnym składzie, wspierający odporność u dzieci od 6 miesiąca życia, ...

Obniżona odporność – przyczyny niskiej odporności i sposoby na jej wzmocnienie

Przyczyną obniżonej odporności organizmu mogą być wrodzone zaburzenia immunologiczne. Najczęściej jednak niska odporność to wynik ...

Dieta na przeziębienie – co jeść w trakcie infekcji?

Odpowiednia dieta to nie tylko element stylu życia, ale także sposób na zapobieganie chorobom oraz ...

Jak zwiększyć odporność dziecka?

Częste choroby oraz zauważalne zmniejszenie odporności u dziecka to częsty powód zmartwienia rodziców. Pierwsze lata ...

Odporność

Odporność organizmu to jego zdolność do obrony przed wniknięciem do jego wnętrza czynników zewnętrznych lub ...

Jak wzmocnić odporność dziecka?

Noworodek przychodzi na świat z jeszcze nie w pełni ukształtowanym systemem immunologicznym, czyli odpornościowym. Układ ...

Odporność dziecka

Odporność dziecka początkowo przekazywana jest przez matkę w postaci przeciwciał. To od jej układu odpornościowego ...

Czystek – naturalny sposób na odporność, grypę, infekcje i przeziębienie

Czystek to roślinna, której olejki eteryczne wykazują wszechstronne właściwości lecznicze. Polifenole zawarte w czystku podnoszą ...

Zaburzenia odporności u dziecka

Odporność to zdolność organizmu do obrony przed niekorzystnymi czynnikami (np. drobnoustrojami). Zaburzenia odporności skutkują zwiększeniem ...

Zaburzenia odporności organizmu

Odporność to zdolność organizmu do obrony przed patogenami. Gdy nasza odporność jest osłabiona, częściej nękają ...

Jak wzmocnić odporność?

Obniżona odporność powoduje, że organizm człowieka nie jest w stanie bronić się przed zakażeniem wirusowym, ...

Co na odporność u dziecka? Jak wzmocnić organizm?

Spadek odporności u dzieci odnotowuje się najczęściej w okresie jesienno-zimowym. Niska odporność u małych dzieci ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon