Sinica – przyczyny – sinica centralna i sinica obwodowa

Sinica to stan, w którym powłoki skórne i błony śluzowe są sine lub baladoniebieskie. U pacjenta obserwuje się sine usta, uszy, nos, niebieskie zabarwienie skóry dłoni, nóg, fioletowe paznokcie. Najczęściej przyczyną sinicy jest zwiększenie ilości odtlenowanej hemoglobiny lub patologicznej hemoglobiny (np. methemoglobiny) pozbawionej tlenu. Nie ma związku z obniżeniem poziomu hemoglobiny. Wyróżniamy sinicę centralną oraz sinicę obwodową.

Sinica – o to za objaw?

Sinica (cyjanoza) to nie choroba, a objaw polegający na pojawieniu się bladoniebieskiego zabarwienia skóry nosa, uszu, kończyn i błon śluzowych w wyniku niedotlenienia organizmu. Za transport tlenu odpowiada hemoglobina będąca jednym z kluczowych elementów budowy krwinek czerwonych (erytrocytów). Jest to duży kompleks białkowy zawierający cztery atomy żelaza. Norma hemoglobiny wynosi 12,0–16,0 g/dl dla kobiet i 13,5–18,0 g/dl dla mężczyzn.

Przyczyną sinicy jest zwiększenie ilości odtlenowanej hemoglobiny. Najczęściej zasinienie ciała pojawia się, gdy ilość odtlenowanej hemoglobiny przekracza 5g/dl. W związku z tym sinica nie jest zależna od ilości hemoglobiny (w tym wypadku jej braku). Anemia nie powoduje sinicy – objawem niedokrwistości jest bladość skóry. Jest wręcz przeciwnie – wysoka hemoglobina we krwi (np. w przypadku czerwienicy prawdziwej) powoduje szybsze pojawienie się sinicy (gdyż jest proporcjonalnie więcej hemoglobiny).

Również patologiczna hemoglobina, taka jak methemoglobina, może być jej przyczyną. Methemoglobina powstaje jako skutek nieodwracalnego utlenienia żelaza zawartego w hemoglobinie ze stopnia II na stopień III. Taka hemoglobina nie jest w stanie związać tlenu, a co za tym idzie, nie pełni w organizmie funkcji transportowych, nie dostarcza tlenu do tkanek. Już 0,5 g/dl methemoglobiny wystarczy, aby wywołać sinicę. Przyczyną powstania methemoglobiny może być zażywanie różnego rodzaju leków.

Wyróżnia się dwa rodzaje sinicy – sinicę centralną oraz sinicę obwodową.

Sinica centralna – sine usta, język, błona śluzowa

Sinica centralna jest spowodowana zmniejszonym utlenowaniem krwi lub występowaniem nieprawidłowej hemoglobiny nie będącej właściwym nośnikiem tlenu. Do objawów sinicy centralnej zalicza się przede wszystkim sine usta, sinawe zabarwienie języka i śluzówki w jamie ustnej. Stan taki występuje, gdy ciśnienie parcjalne tlenu we krwi tętniczej wynosi <60 mm Hg, a wysycenie hemoglobiny tlenem <85 proc.

Aby ustalić czy to sinica centralna, konieczne jest wykonanie gazometrii z krwi tętniczej. Jeżeli chodzi o przyczyny sinicy centralnej to na pierwszy plan wysuwają się wszystkie wady i niewydolność mięśnia sercowego. Również choroby płuc przebiegające z ograniczeniem wymiany gazowej w płucach (zapalenie płuc, zwłóknienie płuc, przewlekła obturacyjna choroba płuc) mogą powodować brak tlenu we krwi wywołujący sinicę..

Najważniejsze przyczyny cyjanozy centralnej to:

U osób z problemami z sercem sinicę mogą wywołać wrodzone wady serca, np. tetralogia Fallota, zastawkowe choroby serca, a także zawał mięśnia sercowego. Przyczyną niebieskiego zabarwenia skóry w sinicy może być methemoglobinemia, hipotermia, obturacyjny bezdech senny oraz przedawkowanie narkotyków.

Sinica obwodowa – fioletowe paznokcie, sine ręce, nogi

Sinica obwodowa jest spowodowana zmniejszonym zaopatrzeniem tkanek w tlen. Łatwo jest ją odróżnić od sinicy centralnej, bo głównym objawem jest sina skóra nóg, rąk, paznokci. Niekoniecznie wiąże się ona ze zmniejszoną zawartością tlenu we krwi. Może być spowodowana wychłodzeniem organizmu, w szczególności kończyn. Każdy z nas wie jak wyglądają sine dłonie na mrozie. Dzieje się tak w wyniku centralizacji krążenia i zamknięcia małych tętniczek i naczyń krwionośnych, a skierowaniu krwi do głębiej położonych naczyń w celu zmniejszenia utraty ciepła. Po ogrzaniu kończyny wszystko wraca do normy. Sinicę spowodowaną zimnem łatwo rozpoznać – wiąże z wychłodzeniem kończyny.

Zarówno sinicę centralną jak i obwodową nasila palenie papierosów. Wydzielany przez papierosy tlenek węgla wiąże się z hemoglobina uniemożliwiając jej transport tlenu. Same w sobie papierosy najczęściej nie są przyczyną sinicy, ale zawsze ją nasilają.

Sinica kończyn dolnych – sina skóra na nogach

Znacznie częstszą przyczyną sinicy jest niedokrwienie danej kończyny (akrocyjanoza). Pojawia się wówczas sinica kończyn. Wiele osób choruje na miażdżyce naczyń tętniczych. Miażdżyca poprzez zmniejszenie światła naczynia pogarsza warunki ukrwienia kończyny, a tym samym dochodzi do zwiększonego odtlenowana hemoglobiny i pojawienia się sinego koloru skóry.

Miażdżyca często jest też ona dodatkowo potęgowana poprzez palenie papierosów, które nie tylko powoduje zmniejszenie dostępności tlenu w płucach i pogorszenie wymiany gazowej, ale upośledza też sam transport tlenu przez hemoglobinę. Wskazania na przyczynę naczyniową sinicy często jest możliwe już w samym badaniu fizykalnym, ale potwierdzenie rozpoznania odbywa się w badaniach obrazowych USG lub też angiografii.

Choroba Raynauda a sinica

Inną rzadką przyczyną sinicy jest choroba Raynauda. Polega on na obkurczeniu tętniczek doprowadzających krew do palców dłoni w wyniku zadziałania zimna lub czynnika stresowego. Palce stają się sinobiałe i zimne. Przyczyna jest nieznana, choć często ma związek lub poprzedza rozwój choroby autoimmunologicznej.

Aby potwierdzić tę przyczynę wystarczą charakterystyczne objawy (np. sinienie palców u rąk po wstawieniu ich pod strumień zimnej wody). Powinna jednak zawsze zostać wykluczona choroba autoimmunologiczna poprzez rzetelny wywiad i w razie konieczności badania profilu przeciwciał. Pacjenci z tą chorobą często skarżą się na tak zwane zimne stopy i dłonie.

W przypadku choroby Raynauda należy unikać zimna, sytuacji prowokujących pojawienie się sinych palców rąk. Chorzy powinni często nosić rękawiczki. W ostateczności można zastosować leczenie farmakologiczne w postaci maści zawierających azotany miejscowo działające. Dużą skuteczność wykazują też blok ery kanału wapniowego. W każdym przypadku powinno się rozróżnić idiopatyczną chorobę Raynauda (sinienie palców jest jedyną dolegliwością) od objawu Raynauda, w który jest to jedynie objaw toczącej się choroby autoimmunologicznej (takiej jak toczeń, zespół Sjögrena i inne).

Sinica – leczenie cyjanozy

Leczenie sinicy zależy od przyczyn ją wywołujących. Sinica centralna zawsze jest poważnym rozpoznaniem i wymaga dokładnej diagnozy i leczenia u lekarza specjalisty. Często jako leczenie objawowe stosuje się podawanie tlenu. Może być on podawany przez maskę zakładaną na usta i nos chorego lub też poprzez tzw. „wąsy” czyli plastikowe rurki biegnące prosto do nosa chorego. Dawniej tlenoterapia była możliwa jedynie w szpitalach. Jednak dzięki postępowi techniki jest ona dzisiaj również standardem w domu pacjenta. Urządzenia zwane domowymi koncentratorami tlenu pobierają powietrze i pobierają wybiórczo z niego tlen zwiększając jego stężenie w powietrzu podawanym pacjentowi do oddychania.

W leczeniu sinicy odwodowej podawanie tlenu nie ma uzasadnienia. Konieczne jest zniesienie przyczyny powodującej niedotlenienie kończyn. Jako że najczęstszą przyczyną sinicy obwodowej jest miażdżyca tętnic, podstawowym leczeniem jest leczenie miażdżycy. Obejmuje ono zmianę trybu życia z siedzącego na bardziej aktywny oraz zmianę składu diety w postaci ograniczenia spożycia tłuszczów nasyconych.

Gdy takie działanie nie przynosi efektów wdraża się leczenie farmakologiczne. Pierwszorzędną role grają tutaj statyny, które powodują zmniejszenie stężenia cholesterolu i lipidów i co za tym idzie hamują postęp miażdżycy tętnic. W niektórych przypadkach, gdy zmiany w naczyniach krwionośnych są już nieodwracalne, konieczna jest interwencja chirurga naczyniowego udrażniającego zmiażdżycowaną tętnice lub ją omijającego.

W każdym przypadku sinicy bezwzględnie konieczne jest zaprzestanie palenia papierosów.

Opublikowano: ; aktualizacja: 20.02.2018

Oceń:
4.6


Może cię

Sine paznokcie – co to znaczy i jakie są przyczyny?

Siny paznokieć to objaw, który może nasuwać podejrzenie sinicy zarówno u dorosłych, jak i u ...

Hipersplenizm (nadaktywność i powiększenie śledziony) – przyczyny, objawy, leczenie

Hipersplenizm nie jest pojęciem tożsamym ze splenomegalią (powiększeniem śledziony), ale może jej towarzyszyć. Splenomegalia to ...

Mastocytoza – objawy i leczenie mastocytozy skórnej i układowej

Mastocytoza to określenie odnoszące się do grupy chorób, które charakteryzują się nadmiernym wytwarzaniem mastocytów przez ...

Gęsta krew – nadmierna lepkość krwi – przyczyny, objawy, leczenie

Zlepianie się płytek krwi (trombocytów) to fizjologiczna reakcja organizmu prowadząca do powstania skrzepu. Ma to ...

Agregacja płytek krwi – co to jest, jakie są objawy i jakie leki hamują agregację trombocytów?

Nadmierna agregacja płytek krwi, czyli ich zlepianie, prowadzi do zachwiania mechanizmu hemostazy i może być ...

Wideo – Sinica u noworodka

Wygląd skóry jest jednym z najważniejszych czynników diagnostycznych. Cera różowa, czysta, czyli bez wykwitów, o ...

Powiększona śledziona – jakie choroby powodują taki objawy?

Powiększenie śledziony diagnozowane jest u dorosłych jak i u dzieci. Ze względu na rodzaj unerwienia ...

Badanie poziomu methemoglobiny (MetHb)

Badanie poziomu methemoglobiny (MetHb) wykonywane jest w przypadku, gdy objawy wskazują na methemoglobinemię. Ta pochodna ...

Sine ręce i sine nogi – jakie są przyczyny sinych dłoni i sinych stóp?

Sine ręce, jak i sine nogi to dość częsta dolegliwość. Przyczyną zasinienia dłoni oraz stóp ...

Gorączka neutropeniczna – czynniki ryzyka, objawy, antybiotykoterapia, powikłania po chemioterapii

Gorączka neutropeniczna po chemioterapii to powikłanie leczenia nowotworowego. Rozwój gorączki przy nowotworze związany jest z ...

Klątwa Ondyny – przyczyny, objawy, kryteria, rozpoznanie, leczenie

Klątwa Ondyny (hipowentylacja) to choroba genetyczna, która występuje rzadko. Przyczyną jest tu mutacja genu homeotycznego ...

Sinica kończyn

Sinica kończyn, inaczej akrocyjanoza, jest łagodnym zaburzeniem naczynioruchowym, które jako pierwotne schorzenie nie wymaga leczenia ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon