Mammografia

Brak zdjęcia

27 czerwca 2013

Mammografia to radiologiczne badanie piersi. Jest nieinwazyjną metodą diagnostyczna obrazująca zmiany w obrębie gruczołu piersiowego przy wykorzystaniu promieni rentgenowskich. Mammografia piersi odgrywa ważną rolę w badaniach przesiewowych wpływając na zmniejszenie umieralności z powodu raka piersi. Badanie mammograficzne wykonuje się przy użyciu mammografu.

Co to jest mammografia?

Mammografia to w pełni nieinwazyjna metoda diagnostyczna pozwalająca na obrazowanie zmian gruczołu piersiowego. To badanie piersi prowadzi do uwidocznienia wielu charakterystycznych zmian we wczesnym stadium rozwoju. W efekcie daje możliwość rozpoznania raka piersi oraz innych patologicznych zaburzeń zanim ujawnią się one klinicznie.

Mammografia odgrywa zatem istotną rolę w badaniach przesiewowych wpływających na zmniejszenie umieralności z powodu raka piersi. Badanie mammograficzne wykorzystuje promieniowanie rentgenowskie.

 

Jak działa aparat do mammografii?

Mammografia wykonywana jest przy użyciu specjalnego aparatu rentgenowskiego – mammografu, który wykorzystuje tzw. miękkie promienie rentgenowskie (czyli poniżej 30kV). Uwidocznienie wszelkich patologicznych zmian w obrębie gruczołu piersiowego jest możliwe z uwagi na fakt, że poszczególne tkanki organizmu cechują się różną zdolnością do pochłaniania promieni rentgenowskich. Ewentualne mikrozwapnienia tworzące się w miejscach rozwoju raka są przez to widoczne na zdjęciu mammograficznym. Dzięki dużej czułości aparatu do mammografii wykrywane są zmiany we wczesnym stadium rozwoju, co znacznie poprawia rokowanie.

Oprócz stacjonarnych mammografów, dostępne są także aparaty mobilne w postaci mammobusów, czyli samochodów ciężarowych wyposażonych w aparat do mammografii. To dzięki nim kobiety z mniejszych miejscowości oraz obszarów wiejskich, gdzie nie ma specjalistycznych ośrodków onkologicznych, mają możliwość poddania się badaniu.

Wskazania do mammografii

Mammografia to podstawowe badanie tkanek miękkich gruczołu piersiowego szeroko stosowane w celu wczesnego rozpoznania i wykrycia nieprawidłowości związanych z obecnością guzków (nawet tych o wielkości ok. 0,5 cm) oraz tzw. zmian bezobjawowych. Winna być zatem wykonywana jako badanie profilaktyczne u kobiet po 35 rokiem życia co dwa lata, a u kobiet po ukończeniu 50 lat co rok.

Mammografia jest również wskazana u młodszych pań (tj. przed 40 rokiem życia) jeśli znajdują się one w grupie zwiększonego ryzyka wystąpienia raka sutka (np.: z uwagi na występowanie tej choroby u najbliższych krewnych). Badanie mammograficzne zleca lekarz specjalista z zakresu onkologii, ginekologii lub chirurgii w przypadku zmiany w obrębie sutka np.:

  • w postaci guza czy torbieli,
  • wycieku z brodawki,
  • wciągnięcia skóry lub brodawki,
  • obecności ograniczonego bólu.

Dodatkowo, wykonanie mammografii znajduje zastosowanie w celu właściwego ukierunkowania biopsji, kontroli wyciętego materiału w trakcie zabiegu operacyjnego oraz w ramach sprawdzenia efektów przeprowadzonej chemioterapii i/lub radioterapii w leczeniu raka sutka.

Jak wygląda mammografia?

Mammografia to badanie, które trwa kilka do kilkunastu minut. Wykonuje się je w pozycji stojącej, bez ubrania na górnej części ciała. Każda z piersi jest kolejno układana na płytce z kasetą rentgenowską i dociskana z niewielką siłą przez specjalną płytkę kompresyjną. Następnie wykonuje się zdjęcia w dwóch projekcjach: góra – dół oraz bocznej, co pozwala na uwidocznienie ewentualnych zmian zlokalizowanych w obrębie piersi (także tych blisko ściany klatki piersiowej, które nie są dostępne badaniem palpacyjnym).

W efekcie przeprowadzonej mammografii otrzymuje się zwykle 4 zdjęcia wraz z opisem obrazujące struktury gruczołu piersiowego. Z uwagi na możliwość wystąpienia zaburzeń obrazu, zaleca się unikania stosowania kremów i balsamów do ciała oraz dezodorantów z talkiem w dniu badania.

Badanie mammograficzne najlepiej wykonywać w pierwszej fazie cyklu miesiączkowego, co zwiększa wartość uzyskanych zdjęć.

Przeciwwskazania do mammografii

Wykonanie mammografii, z uwagi na wykorzystywanie promieni rentgenowskich, przeciwwskazane jest w trakcie ciąży z uwagi na ryzyko uszkodzenia rozwijającego się płodu.

Z tych samych powodów zaleca się także unikanie wykonywania badania w drugiej połowie cyklu, gdy zaszła możliwość zapłodnienia.

Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Rak piersi – leczenie

Dla kobiety jej pierś jest szczególną częścią ciała, związaną z atrybutami kobiecości. Jest to jedna ...

Zgrubienie w piersi – zmiany łagodne i złośliwe w piersiach

Zgrubienie w piersi występuje u kobiet znacznie częściej niż u mężczyzn. Przybiera ono zwykle postać ...

Nowotwory piersi – jak rozpoznać łagodne i złośliwe zmiany w piersiach?

Guzek w piersi wykrywany jest często przez kobiety w czasie samobadania lub przez lekarza podczas ...

Guzek w piersi – łagodny i złośliwy – kiedy może oznaczać raka?

Nie każda zmiana w piersi – guzek, stwardnienie, zwłóknienie oznacza raka piersi. Ważne jest to, ...

USG piersi czy mammografia – które badanie wybrać?

Kobiety w różnym wieku mają do dyspozycji dwa badania obrazowe piersi – USG oraz mammografię ...

Samobadanie piersi

Samobadanie piersi jest podstawowym, łatwo dostępnym sposobem wykrywania wszelkiego rodzaju zmian w piersiach. Regularna samokontrola ...

Rak piersi – objawy i diagnostyka

Wczesna postać raka piersi nie daje objawów. W późniejszych stadiach wyczuwalny jest guz w piersi. ...

Rak piersi a mastektomia

Rak piersi to najczęstszy nowotwór złośliwy u kobiet. Mimo wysokiej wykrywalności wciąż stanowi najczęstszą nowotworową ...

Zespół żyły głównej górnej – przyczyny, objawy, badania i leczenie

Zespół żyły głównej górnej (inaczej SVCS, ZŻGG) sam w sobie nie jest chorobą. Stanowi natomiast ...

Antygen nowotworowy CA 15.3 – badanie

Oznaczenie antygenu nowotworowego CA 15.3 stosuje się w celu monitorowania leczenia (ocena skuteczności) oraz określenia ...

Badanie radiologiczne gruczołu piersiowego

Badanie radiologiczne gruczołu piersiowego, wykorzystujące promienie rentgenowskie (tzw. klasyczne) to popularna mammografia. Badanie mammograficzne jest ...

Rak piersi

Rak piersi należy do nowotworów hormonozależnych. Na jego występowanie wpływają stężenia hormonów kobiecych i okres ...

Komentarze (0)