Badanie USG przezpochwowe

Brak zdjęcia

30 października 2013

Przezpochwowe ultrasonograficzne badanie układu rozrodczego (USG transwaginalne) jest nową metodą badania, która zdobyła trwałe miejsce w diagnostyce. USG dopochwowe jest o wiele dokładniejsze niż badanie przez powłoki brzuszne, stanowi obecnie podstawową metodę doskonałego obrazowania nie tylko w ginekologii, ale także jako badanie prenatalne, na wczesnym etapie ciąży.

Czym jest badanie USG przezpochwowe?

Ultrasonografia jest całkowicie bezpieczną metodą wizualizacji wnętrza ludzkiego organizmu. Głowica aparatu ultrasonograficznego wytwarza ultradźwięki. Są one przesyłane w głąb ciała. Tkanki różnie przewodzą te fale, zależy to od ich gęstości. Na granicy ośrodków o różnej gęstości część fal zostanie ugięta i odbita, a część przejdzie dalej.

Głowica rejestruje, ile fal (czyli jaka ilość energii) zostało odbitych i przetwarza to na energię elektryczną, przesyłaną na ekran monitora. Następuje odwzorowaniu układu tkanek w różnych odcieniach szarości, na podstawie budowy badanych struktur.

Badanie transwaginalne oznacza, że głowica ultrasonografu znajduje się w pochwie. Wiąże się to z pewnym dyskomfortem, ale jakość obrazu uzyskanego w ten sposób jest o wiele lepsza, niż tradycyjnego badania przez powłoki brzuszne. Jedną z największych zalet ultrasonografii jest jej całkowita nieinwazyjność i bezpieczeństwo. Brak promieniowania jest szczególnie ważny w obrazowaniu ciąży i jajników.

Na czym polega USG dopochwowe?

Badanie ultrasonograficzne, wykonane przez pochwę, jest obecnie rutynowym badaniem w ginekologii, i zastąpiło badanie przez powłoki. Dzięki temu, że ultradźwięki nie muszą pokonywać skóry, i niekiedy obfitej tkanki tłuszczowej, gazów jelitowych i innych przeszkód na drodze do narządu rodnego, jego obraz jest lepszej jakości. Sonda do USG przezpochwowej wytwarza ultradźwięki o wyższej częstotliwości. Wyższa rozdzielczość umożliwia dokładne zobrazowanie struktur dotychczas niedostępnych badaniu, jak jajniki, macica z jej błoną śluzową – endometrium. Dodatkowym atutem jest możliwość diagnostyki nawet bardzo wczesnej ciąży i ciąży ektopowej.

USG przezpochwowe – wskazania

Wskazaniami do wykonania USG dopochwowewgo są m.in.:

  • rutynowa kontrola stanu narządu rodnego;
  • ocena stanu jajników i poszukiwanie przyczyn zaburzeń miesiączkowania – w ultrasonografii przezpochwowej doskonale widać budowę jajnika, przez co stała się badaniem z wyboru przy podejrzeniu schorzeń takich jak pierwotna niewydolność jajników, zespół policystycznych jajników czy guzy nowotworowe. Pierwotna niewydolność jajników obejmuje dysgenezje gonad (np. zespół Turnera) – gdzie zamiast jajników są wyłącznie łącznotkankowe pasma, niedorozwój jajników (jajniki są szczątkowe) oraz przedwczesne wygasanie czynności jajników (POF, ang. premature ovarian failure). Zespół policystycznych jajników to powszechna choroba, często prowadzi do niepłodności. W badaniu USG charakterystyczne dla tego zespołu jest zwiększenie objętości jajnika (ponad 12 cm³) oraz liczne pęcherzyki ułożone na obwodzie, o średnicy 2-8 mm (zazwyczaj jest ich ponad 20). W obrazowaniu guzów obowiązuje:
    • pomiar guza i jego objętości,
    • określenie dokładnej lokalizacji i stwierdzenie, czy nie jest obustronny,
    • ocena jego morfologii,
    • zbadanie przepływów naczyniowych za pomocą techniki dopplerowskiej;
  • ocena stanu macicy – w ocenie macicy najważniejsze jest określenie jej morfologii, grubości błony śluzowej (endometrium) i uwidocznienie guzów. USG pozwala na zobrazowanie wad macicy, takich jak macica jednorożna, podwójna, dwurożna, podzielona, łukowata. Ocenie poddawany jest kształt, wielkość (podejrzenie patologii budzi nieproporcjonalnie większy wymiar poprzeczny od wymiaru przednio – tylnego), jama macicy i endometrium. Częstym powodem wykonywania transwaginalnego badania USG jest nieprawidłowe krwawienie z dróg rodnych. W tym przypadku najważniejszy jest pomiar grubości endometrium, które uznaje się za nieprawidłowe, jeżeli u kobiet po menopauzie przekroczy 4 mm (przy stosowaniu hormonalnej terapii zastępczej 8 mm). Grubość ponad 12 mm wskazuje na duże prawdopodobieństwo rozwoju raka. Inną, często spotykaną patologią, są mięśniaki macicy. Ustalenie ich liczby i lokalizacji w USG jest podstawą do decyzji o podjęciu odpowiedniego leczenia;
  • diagnostyka niepłodności – oprócz kontroli budowy macicy i jajnika, w celu wykluczenia powyższych patologii utrudniających zajście w ciąże, badanie ultrasonograficzne wykorzystuje się w ocenie owulacji. Pozwala to na wybór terminu np. inseminacji;
  • Badanie dodatkowe w endokrynologii ginekologicznej. Przezpochwowe USG uzupełnia badania hormonalne i umożliwia dokonanie pełnej diagnostyki patologii w układzie rozrodczym oraz na powiązanie zaburzeń czynnościowych ze strukturalnymi;
  • Badanie w I trymestrze ciąży – dzięki badaniu przez pochwę, możliwe jest uwidocznienie i lokalizacja jaja płodowego, ocena wieku ciążowego, ocena liczby zarodków, budowy kosmówki, wykrycie zaśniadu groniastego. Badanie to przeprowadza się w celu potwierdzenia żywej ciąży lub w przypadku zagrażającego poronienia (krwawienie, bóle podbrzusza);
  • Ciąża ekotopowa – dzięki rozwojowi techniki ultrasonograficznej ciążę ektopową można rozpoznać coraz wcześniej i uniknąć powikłań, jak pęknięcie jajowodu. Oprócz potwierdzenia obecności zarodka poza jamą macicy, dodatkowo stwierdza się wolny płyn w miednicy mniejszej, może być to krew. Wykorzystanie techniki dopplerowskiej ułatwiło diagnostykę ciąży pozamacicznej – wykazanie obfitego unaczynienia jaja płodowego i czynności serca poza macicą potwierdza rozpoznanie.

Jak wygląda badanie USG przez pochwę?

Do badania nie obowiązuje żadne specjalne przygotowania, poza opróżnieniem pęcherza moczowego, co nie jest obligatoryjne.

Należy rozebrać się od pasa w dół i położyć na leżance w pozycji zbliżonej do pozycji ginekologicznej (nogi ugięte w kolanach). Pod pośladki wkładana jest poduszka. Na głowicę do ultrasonografii lekarz nakłada gumową osłonkę oraz żel do ultrasonografii i wkłada ją do pochwy pacjentki.

Głowica ma grubość ok. 1,5 cm. Jeżeli pacjentka jest dziewicą, badanie wykonywane jest przez odbyt, lub specjalnie dobraną sondą, przechodzącą przez perforacje w błonie dziewiczej. Procedura trwa kilka minut, może się przedłużyć w przypadku niemożności uzyskania dobrego obrazu lub wykrycia patologii, zmuszających lekarza do głębszej oceny.

Badanie nie jest bolesne, ale może stanowić pewien dyskomfort. Po badaniu można bez ograniczeń wykonywać codzienne czynności.

Przeciwwskazania do badania

Przeciwwskazaniami do badania transwaginalnego USG są:

  • otwarte rany pochwy, gdzie wprowadzenie głowicy ultrasonografu naraziłoby pacjentkę na dodatkowe cierpienia.
  • brak współpracy pacjentki.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.5


Może cię

Niepłodność kobiet

Niepłodność kobieca, na równi z niepłodnością męską, jest odpowiedzialna za niepowodzenie w staraniach się o ...

Histerosalpingografia (HSG)

Histerosalpingografia jest jednym z badań w diagnostyce ginekologicznej. Badanie HSG to klasyczna metoda radiologiczna z ...

Badanie ultrasonograficzne (USG)

Badanie USG (ultrasonografia) to w pełni nieinwazyjna metoda diagnostyczna pozwalająca na obrazowanie badanej okolicy. Wykorzystuje ...

Przyczyny niepłodności

Niepłodność nie jest zjawiskiem rzadkim, szacuje się, że w Polsce około miliona par w wieku ...

Histerosalpingosonografia (HyCoSy)

Histerosalpingosonografia (w skrócie HyCoSy) jest metodą badania narządu rodnego kobiety. Jest to badanie, które za ...

Biopsja endometrium (błony śluzowej macicy)

Biopsja endometrium (biopsja błony śluzowej macicy) to zabieg pozwalający diagnozować zmiany chorobowe zachodzące w drogach ...

Niepłodność małżeńska

Niepłodność małżeńska, a ogólniej niepłodność pary, jest zjawiskiem dość powszechnym. Obecnie wiadomo, że problemy z ...

Zespół hiperstymulacji jajników – przyczyny, objawy, badania, leczenie, zapobieganie, powikłania

Zespół hiperstymulacji jajników jest powikłaniem leczenia niepłodności. Działania niepożądane są skutkiem ubocznym każdej formy terapii. ...

Badanie ginekologiczne USG przez powłoki brzuszne

Badanie USG przez powłoki brzuszne jest najczęściej stosowane jako badanie prenatalne. Jako badanie w ciąży ...

Niepłodność czynnościowa

Niepłodność podejrzewa się jeżeli po okresie dwunastu miesięcy współżycia z częstotliwości około czterech razy w ...

Czy niepłodność ma wpływ na związek?

Pary leczące się na niepłodność często skarżą się, że starania o dziecko zdominowały ich życie. ...

Histeroskopia diagnostyczna i operacyjna – jak się przygotować, jak wygląda?

Histeroskopia diagnostyczna odgrywa bardzo ważną rolę w profilaktyce i diagnostyce nieprawidłowości błony śluzowej jamy macicy, ...

Komentarze (0)