Angiografia naczyń obwodowych

Brak zdjęcia

23 sierpnia 2013

Angiografia naczyń obwodowych jest to badanie radiologiczne z użyciem kontrastu, za pomocą którego uwidocznione są naczynia. To bardzo ważne badanie z punktu widzenia nie tylko lekarza internisty, dopatrującego przyczyny wielu chorób w zaburzeniach naczyniowych, ale i chirurga, mogącego dzięki badaniu angiografii zobaczyć stan naczyń krwionośnych przed operacją.

Czym jest angiografia naczyń obwodowych?

Angiografia naczyń obwodowych za pomocą promieni rentgenowskich i środka kontrastowego obrazuje naczynia. Wykorzystuje zjawisko pochłaniania energii, jaką niosą promienie, przez tkanki organizmu. Każda tkanka inaczej absorbuje promieniowanie, co znajduje swój wyraz w różnych kolorach, od białego, przez szary, do czarnego, na kliszy. Im więcej wapnia zawiera tkanka, tym lepiej widać ją na zdjęciu. Ściany naczyń i krew zwykle nie zawierają go dużo, i nie widać ich dobrze. Środek kontrastowy przedostający się do światła naczyń silnie pochłania promieniowanie i dzięki temu struktura unaczynienia staje się bardzo wyraźna.

Środki kontrastowe to pochodne kwasu benzoesowego zawierające jod. Dzielą się na jonowe i niejonowe. Te ostatnie są zalecane, ze względu na mniejsze ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.

Wskazania do badania angiografii naczyń obwodowych

Wskazaniami do przeprowadzenia angiografii naczyń obwodowych są:

  • podejrzenie zwężenia naczynia. Zwężenie naczynia na obrazie angiograficznym uwidoczni się jako zmniejszenie szerokości pasma kontrastu, powstające na wybranym odcinku. Przed zwężeniem naczynie jest często poszerzone. Zwężenie światła naczynia może wywołać wiele konsekwencji, w zależności od narządu, do którego doprowadza krew. W przypadku tętnic szyjnych zwężenie grozi udarem mózgu, tętnic nerkowych – nadciśnieniem naczyniowonerkowym. Są to wybrane przykłady, gdyż niedokrwienie każdego regionu organizmu może grozić poważnymi skutkami;
  • podejrzenie niedrożności naczynia. W przypadku niedrożności naczynia, czyli zamknięcia jego światła, przepływ kontrast będzie zablokowany na pewnym poziomie. Możliwe jest również uwidocznienie powstałego krążenia obocznego, jeśli niedrożność nie pojawiła się nagle. Zamknięcie jest wywołane przez materiał zatorowy – najczęściej skrzeplinę;
  • rozwarstwienie ściany naczynia. Jest to przedarcie się wewnętrznej ściany i naczynia i przedostanie krwi między nią a warstwę wewnętrzną. Powstaje w wyniku nadciśnienia tętniczego lub wrodzonych defektów w budowie naczyń. W angiografii widoczne jest rzekome, drugie światło naczynia, jednak przepływ kontrastu jest w nim opóźniony, co pozwala odróżnić go od prawdziwego kanału;
  • tętniaki, czyli poszerzenie światła naczynia. W zależności od morfologii, wyróżnia się tętniaki workowate – na zdjęciu widoczne jako okrągłe struktury wypełniające się kontrastem, i tętniaki wrzecionowate, które są poszerzeniem światła naczynia na pewnym odcinku. Tętniaki są bardzo groźne, gdyż ich ściana jest bardzo cienka i w zasadzie w każdej chwili grozi pęknięciem. W przypadku aorty i tętnic mózgowych, bardzo często kończy się to śmiercią. Dlatego też diagnostyka tętniaków jest niezwykle istotna;
  • wady rozwojowe naczyń. Angiografia umożliwia zobrazowanie takich wad jak malformacje tętniczo-żylne czy naczyniaki. Malformacja jest to nieprawidłowe połączenie tętnic z żyłami. W angiografii można ocenić liczbę tętnic i żył wchodzących w skład malformacji, ich strukturę i połączenia. Naczyniaki to łagodne nowotwory wywodzące się z naczyń włosowatych. Wskazaniem do badania angiograficznego naczyniaków jest głównie ocena przedoperacyjna lub sam zabieg wewnątrznaczyniowy;
  • ocena unaczynienia nowotworu. Dla chirurga planującego operację wycięcia nowotworu angiografia przedoperacyjna może okazać się niezbędna. Na jej podstawie można zadecydować o sposobie dostępu operacyjnego, przebiegu samej operacji czy też odstąpieniu od leczenia, jeśli okaże się niemożliwe usunięcie guza;
  • wykonanie zabiegu leczniczego. Wykrycie przedstawionych wyżej zaburzeń może być podstawą do podjęcia działań leczniczych jeszcze w trakcie tej samej angiografii. Można przeprowadzić wtedy udrożnienie naczynia za pomocą balonu lub stentu, zamknąć przepływ krwi w tętniaku lub guzie nowotworowym czy wreszcie podać leki wybiórczo do naczynia zaopatrującego dany obszar lub rozpuścić skrzeplinę.

Na czym polega angiografia naczyń obwodowych?

Angiografia naczyń obwodowych służy do oceny struktury unaczynienia, np. w guzie, jak i do oceny samych naczyń, ich budowy i patologii.

Środek kontrastowy miesza się z krwią i dociera wszędzie tam, gdzie i ona. Dzięki szczelnemu wypełnianiu naczyń przez środek kontrastowy, powstaje coś w rodzaju „odlewu”. Kontrast przedostaje się nie tylko do światła naczynia, ale także do tętniaków – grożących pęknięciem poszerzeń naczynia, malformacji tętniczo-żylnych, potencjalnego krążenia obocznego, między rozwarstwienie ściany. Podczas wykonywania angiografii często jednocześnie wykonuje się wewnątrznaczyniowe zabiegi terapeutyczne.

Jak przebiega angiografia naczyń obwodowych?

Przed wykonaniem angiografii naczyń obwodowych lekarz przeprowadza badanie i dokładny wywiad, zwłaszcza pod kątem uczuleń. Podczas wizyty zlecane są zazwyczaj inne badania obrazowe, jak ultrasonografia lub tomografia komputerowa.

Do angiografii, która jest badaniem inwazyjnym, muszą istnieć dokładne wskazania, co musi być poparte właśnie wynikiem tych badań. Jednocześnie jest to ułatwienie dla przeprowadzającego badanie, który wie dokładnie, w którym miejscu i jakiej patologii poszukiwać. Lekarz może także zmienić lub zlecić odstawienie na jakiś czas niektórych leków, dotyczy to zwłaszcza leków wpływających na krzepnięcie krwi.

W celu uniknięcia działań niepożądanych środka kontrastowego, przed badaniem angiografii naczyń obwodowych obowiązuje szereg przygotowań. Pacjent musi przyjąć dożylnie (w kroplówce) przynajmniej 1 litr płynu zarówno przed, jak i po badaniu. Należy unikać kilka dni przed badaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (np. ibuprofen), bo powodują skurcz naczyń nerkowych. W przypadku osób z niewydolnością nerek, podawana jest N-acetylocysteina. Przed badaniem pacjent musi podpisać zgodę na zabieg. Do badania należy zgłosić się na czczo i lepiej z opróżnionym pęcherzem moczowym. Często podawane są leki uspokajające. Pacjent kładzie się na stole w pracowni rentgenowskiej. Znieczulenie jest miejscowe, w obrębie wkłucia, czyli najczęściej pachwiny. Rzadko wykonywane jest znieczulenie ogólne, głównie w przypadku dzieci i osób chorych psychicznie, otępiałych.

Sama procedura polega na nakłuciu tętnicy udowej i wprowadzeniu do niej cewnika, który pod kontrolą obrazu na monitorze dociera do wybranego naczynia. Następnie wprowadzany jest przez niego środek kontrastowy i wykonywana seria zdjęć rentgenowskich. Kiedy kontrast rozprzestrzenia się w organizmie, pacjent może odczuwać takie dolegliwości jak uderzenia gorąca, bóle głowy. Jest to normalne, ale zawsze należy powiadomić o tym lekarza przeprowadzającego badanie. Badanie trwa około godziny, czas ten może ulec wydłużeniu, gdy wykonywane są zabiegi wewnątrznaczyniowe.

Po badaniu należy zostać w łóżku przez 12 godzin, ograniczając aktywność ruchową do minimum.

Przeciwwskazania do angiografii naczyń obwodowych

Do przeciwwskazań angiografii naczyń obwodowych należą:

  • nadwrażliwość (uczulenie) na środek kontrastowy,
  • zaburzenia krzepnięcia,
  • inne alergie,
  • niewydolność nerek (względne przeciwwskazanie),
  • ciąża,
  • wole toksyczne,
  • szpiczak mnogi,
  • ciężkie uszkodzenie wątroby.
Opublikowano: ; aktualizacja: 16.03.2015

Oceń:
4.7


Może cię

Echogeniczność – wzmożona, niejednorodna, obniżona wątroby, tarczycy, trzustki, nerek

Echogeniczność to zjawisko związane z badaniami ultrasonograficznymi (USG). Różne struktury, poddawane temu właśnie badaniu, mogą ...

USG dopplerowskie

Badanie dopplerowskie jest to rodzaj badania ultrasonograficznego naczyń. USG doppler to proste i nieinwazyjne badanie, ...

Tętniak mózgu – przyczyny, rodzaje, objawy, badania, leczenie, rokowanie, powikłania

Tętniak to patologiczna zmiana w budowie naczynia krwionośnego, która, w znacznej większości przypadków, rozwija się ...

Histerografia

Histerografia to badanie obrazowe macicy, wykorzystujące klasyczną metodę rentgenowską po wcześniejszym wprowadzeniu środka cieniującego (kontrastu), ...

Badanie USG w laryngologii

Badania USG w laryngologii służą przede wszystkim diagnozowaniu chorób szyi, krtani i ślinianek. USG węzłów ...

USG (ultrasonografia) 3D

Badanie USG 3D to w pełni nieinwazyjna metoda stosowana w diagnostyce prenatalnej pozwalająca na dokładne ...

Angiografia

Angiografia to inwazyjna metoda diagnostyczna pozwalająca na obrazowaniu naczyń krwionośnych. Stosowana jest w celu dokładnego ...

Scyntygrafia kości i stawów

Scyntygrafia kości i stawów umożliwia, dzięki niewielkim dawkom izotopów promieniotwórczych, uzyskanie obrazu kości i stawów ...

Tętniak

Tętniak to anomalia w budowie ściany dużego naczynia krwionośnego, najczęściej tętnicy. Tętniak powoduje wybrzuszenie w ...

Operacja tętniaka aorty

Tętniaki oznaczają poszerzenie tętnicy o więcej niż połowę jej normalnej średnicy. Najczęściej dotyczą aorty, głównej ...

USG szyi i krtani

USG krtani to badanie obrazowe, bezbolesne i nieinwazyjne. Ultrasonografia szyi pozwala przede wszystkim na wykrycie ...

Angiografia mózgowa

Angiografia mózgowa to badanie mózgu często stosowane w neurologii. Pozwala ono na ocenę stanu naczyń ...

Komentarze (0)