Testosteron wolny – co oznacza zbyt niski i podwyższony testosteron wolny?

Brak zdjęcia

14 września 2016

Testosteron wolny to frakcja testosteronu całkowitego, która nie jest związana z żadnym białkiem transportującym. Wysoki lub zbyt niski testosteron wolny może być powodem zaburzeń płodności u mężczyzny, nieprawidłowego rozwoju u chłopców, a także obniżonego libido lub zaburzeń erekcji.

Co to jest testosteron wolny?

Mianem testosteronu wolnego określa się taką frakcję testosteronu całkowitego, która nie jest związana z żadnym białkiem transportującym, np. albuminą lub SHBG. Prawidłowo u mężczyzny, około 40– 60 proc. testosteronu występuje w postaci związanej z SHBG (silne wiązanie), pozostała część natomiast jest połączona z albuminą. Jest to wiązanie słabe i łatwo odwracalne. Jedynie 2– 4 proc. testosteronu stanowi wolną frakcję tego hormonu. Wolny testosteron jest łatwo dostępny dla komórek.

Testosteron jest bardzo ważnym hormonem płciowym, odpowiedzialnym za rozwój drugorzędowych cech płciowych u mężczyzny. Są to obniżenie barwy głosu, wykształcenie owłosienia typu męskiego, wzrost masy mięśniowej, a także powiększenie penisa.

Testosteron zaliczany jest do grupy hormonów androgenowych, produkowany jest przez komórki Leydiga jąder mężczyzny. Wydzielanie testosteronu jest zależne od prawidłowego funkcjonowania gonad, nadnerczy, przesadki oraz podwzgórza. Nieprawidłowe funkcjonowanie, któregoś z tych elementów może przyczynić się do zaburzeń hormonalnych, związanych m.in. z nieprawidłowym poziomem testosteronu.

Kiedy badać testosteron wolny?

Wolny testosteron oznacza się w przypadku, gdy określenie testosteronu całkowitego daje wątpliwy wynik. Oznaczenie nie przynosi wartości diagnostycznej w przypadku zbyt dużych wahań poziomu SHBG, białka odpowiedzialnego za wiązanie i transport hormonów płciowych.

Badanie testosteronu wolnego wykonuje się w przypadku podejrzenia nieprawidłowego rozwoju płciowego u chłopców, który objawia się opóźnionym lub przedwczesnym dojrzewaniem płciowym.

Badanie w kierunku stężenia testosteronu wolnego zleca się mężczyznom z zaburzeniami libido oraz zaburzeniami erekcji. U kobiet oznaczenie testosteronu wolnego wskazane jest w przypadku hirsutyzmu (owłosienie typu męskiego u kobiet) oraz wirylizacji. Wirylizacja jest to zespół objawów występujący u kobiet, związany z pojawieniem się hirsutyzmu, męskiej budowy ciała, powiększeniem łechtaczki oraz łysieniem typu męskiego.

Oznaczenie testosteronu przeprowadza się również u pacjentów z zaburzeniami płodności, a także w diagnostyce niepłodność męskiej i żeńskiej.

Jakie są normy wolnego testosteronu?

Na badanie testosteronu należy się zgłosić do punktu laboratoryjnego, gdzie jest możliwe wykonanie oznaczenia wolnego testosteronu. Nie są konieczne żadne szczególne przygotowania. Jak wygląda badanie testosteronu wolnego? Oznaczenie wymaga pobrania od pacjenta niewielkiej próbki krwi. Umieszcza się ją w jałowej strzykawce lub próżniowej probówce. Pobrany materiał biologiczny przekazuje się do laboratorium.

Normy dla testosteronu wolnego są zależne od płci, wieku oraz metody oznaczenia zastosowanej przez laboratorium. Określa się, że prawidłowy poziom testosteronu wolnego mieści się w granicach:

  • dla mężczyzn: 174–792pmol/l (50-210 ng/l);
  • dla kobiet: <29,5pmol/l (<8,5 ng/l).

Niski poziom testosteronu wolnego – co oznacza?

Obniżony poziom testosteronu wolnego może być wywołany:

  • niedorozwojem gonad;
  • defektami występującymi podczas syntezy testosteronu;
  • wirusowymi infekcjami gonad, w tym zapaleniem jąder wywołanym świnką;
  • uszkodzeniem jąder w wyniku urazu mechanicznego lub nadużywania alkoholu;
  • chorobami genetycznymi (np. zespół Klinefeltera);
  • kastracją;
  • leczeniem związanym z cytostatykami lub naświetlaniem gonad;
  • guzem przysadki lub podwzgórza;
  • hiperprolaktynemią;
  • niedożywieniem pacjenta;
  • zmianami stężeń białek transportujących.

Podwyższony testosteron wolny

Podwyższony poziom testosteronu wolnego może wystąpić w wyniku:

Opublikowano: ; aktualizacja: 22.08.2018

Oceń:
4.3


Może cię

Kreatynina w moczu – badanie

Oznaczenie kreatyniny w moczu pozwala na ocenę funkcjonowania nerek. Badanie stężenie kreatyniny w moczu wraz ...

Białko w moczu – przyczyny, objawy, leczenie, co oznacza białkomocz

Białko w moczu w prawidłowych warunkach nie powinno być obecne. Białkomocz najczęściej wskazuje na choroby ...

Test potwierdzający HBsAg – czym jest i jak interpretować wyniki?

Test potwierdzający HBsAg (antygen powierzchniowy wirusa HBV) wykonuje się, by potwierdzić obecność antygenu HBs lub ...

Immunofiksacja białek w surowicy

Immunofiksacja białek w surowicy to test, który wykonywany jest w przypadku podejrzenia chorób układu krwiotwórczego ...

Testy na nietolerancje pokarmowe – testy skórne i z krwi – kiedy wykonać, jak odczytać wyniki?

Alergie pokarmowe, przez pacjentów często mylone z nietolerancjami pokarmowymi, diagnozowane są coraz częściej, również wśród ...

Klirens kreatyniny (nerkowy) – normy, wyniki, wzór na badanie

Klirens kreatyniny, a właściwie klirens nerkowy endogennej kreatyniny (Ckreat), bo tak brzmi jego pełna nazwa, ...

fT3 – badanie (wolna trijodotyronina) – norma, wyniki, cena

Badania hormonów tarczycy to ważny element diagnozowania chorób tarczycy (nadczynności i niedoczynności). Najczęściej zlecane przez ...

AspAT – badanie, normy, wyniki aminotransferazy asparaginianowej

AspAT (aminotransferaza asparaginianowa) jest jednym ze związków, których aktywność we krwi odzwierciedla pracę wielu narządów, ...

Glukozuria (cukromocz) jakie przyczyny cukru w moczu są najczęstsze?

Glukoza w moczu jest jednym z parametrów oznaczanych w badaniu ogólnym moczu. Poziom cukru w ...

Chlorki w surowicy

Badanie chlorków we krwi wykonuje się w ramach jonogramu, czyli analizy stężenia elektrolitów w surowicy. ...

Białko w moczu u dziecka – co oznacza białkomocz w badaniu moczu u dziecka?

Badanie ogólne moczu u dziecka najczęściej wykonywane jest z powodu wskazań lekarskich. Wynik badania moczu ...

Badanie WBC – liczba leukocytów – jaka jest norma i kiedy się bada?

Ocena liczby białych krwinek to jeden z najważniejszych elementów badania krwi, który określa się jako ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon