Test na paciorkowca

Test na paciorkowca jest prostym badaniem, stosowanym w przypadku podejrzenia paciorkowcowego zapalenia gardła i migdałków (potocznie - anginy). Opiera się na wykrywaniu antygenu paciorkowca β-hemolizującego. Wymaga pobrania wymazu z gardła. Badanie to pomaga lekarzowi podjąć szybką decyzję o wdrożeniu leczenia antybiotykiem.

Co to jest paciorkowiec?

Paciorkowce (łac. Streptococcus) to duża grupa bakterii, swoją nazwę zawdzięczająca wyglądowi pod mikroskopem – poszczególne bakterie układają się jedna za drugą, tworząc różnej długości „paciorki”. Większość gatunków paciorkowców jest nieszkodliwa dla człowieka, niektóre jednak mają zdolność wywołania choroby. Bakterie te mogą być przyczyną infekcji o różnym stopniu ciężkości, od względnie częstych i niegroźnych (jak zapalenie gardła) do poważnych, mogących zagrażać życiu (np. bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych).

Jednym z najczęściej wywołujących infekcje gatunkiem paciorkowca jest tzw. paciorkowiec ropotwórczy (Streptococcus pyogenes lub S. pyogenes). W nazewnictwie profesjonalny określany jest często jako paciorkowiec β-hemolizujący grupy A. Stanowi on częstą przyczynę ostrego bakteryjnego zapalenia gardła i migdałków, potocznie nazywanego anginą.

W szybkim teście lateksowym na paciorkowca wykorzystuje się fakt, że każda komórka bakterii zaopatrzona jest w pewne charakterystyczne dla danego gatunku cząsteczki – tzw. antygeny. Ich wykrycie pozwala potwierdzić zakażenie paciorkowcem. Test lateksowy pozwala na uzyskanie wyniku w ciągu kilku minut. Jego zasadniczą zaletą w stosunku do standardowego badania mikrobiologicznego jest więc jego szybkość (dla porównania wyniki posiewu dostępne są zwykle po co najmniej 48 godzinach hodowli).

Wskazania do wykonania testu na paciorkowca

Szybki test na paciorkowca wykonuje się najczęściej w przypadku wystąpienia objawów ostrej infekcji gardła (zwykle z jednoczesnym zajęciem migdałków). Zakażenie paciorkowcem najczęstsze jest u dzieci. Objawia się:

  • silnym bólem gardła,
  • wysoką gorączką (powyżej 38°C),
  • bólem głowy,
  • białym nalotem na migdałkach,
  • „obłożonym” (a w miarę rozwoju choroby – malinowym) językiem.

U dzieci zdarzają się również ból brzucha i wymioty. Wykonanie testu pozwala w takiej sytuacji szybko odróżnić infekcję bakteryjną od zakażenia wirusowego, które czasami przebiega podobnie. Jest to o tyle ważne, że antybiotyki stosowane w zakażeniach bakteryjnych (w tym wywołanych przez paciorkowce) nie działają na wirusy. Test pozwala więc zarówno uniknąć niepotrzebnej antybiotykoterapii, jak i wcześnie wdrożyć odpowiednie leki w przypadku potwierdzenia obecności paciorkowca.

Warto mieć na uwadze, że nieleczona angina wiąże się z ryzykiem powikłań. Niektóre z nich – jak np. gorączka reumatyczna lub ostre kłębuszkowe zapalenie nerek – mogą wiązać się z poważnymi następstwami. Test na paciorkowca ma szczególne znaczenie w sytuacjach, gdy nie ma możliwości wykonania posiewu oraz gdy stan chorego wymaga pilnego wdrożenia leczenia.

Jak przeprowadza się test na paciorkowca?

Test na antygen paciorkowca wymaga zbadania materiału z okolicy zakażenia – w przypadku anginy jest to wymaz z gardła. Pobranie materiału powinno być wykonane na czczo (lub co najmniej kilka godzin po ostatnim posiłku). Na kilka godzin przed badaniem nie należy płukać jamy ustnej. Istotne jest, aby poinformować lekarza o stosowanych aktualnie i w niedawnym czasie lekach (dotyczy to zwłaszcza antybiotyków). Pobranie materiału do badania odbywa się z wykorzystaniem tzw. wymazówki (przypomina ona kształtem patyczek kosmetyczny). Lekarz przyciska język do dna jamy ustnej za pomocą szpatułki, a następnie przesuwa i obraca końcówkę wymazówki w miejscach zmienionych chorobowo (szczególnie na tylnej ścianie gardła oraz nad migdałkami). Po pobraniu materiału lekarz nanosi go na paski testowe. Wynik otrzymuje się po kilku minutach.

Wartości referencyjne

Za wynik prawidłowy przyjmuje się brak antygenu paciorkowca w próbce z wymazu (tzw. wynik ujemny). Wykrycie antygenu (wynik dodatni) wiąże się ze stwierdzeniem obecności paciorkowca i uznawane jest za wynik nieprawidłowy. W niektórych przypadkach uzyskuje się wynik niejednoznaczny, niemożliwy do interpretacji. Dokładna prezentacja wyniku zależna jest od stosowanego w danym gabinecie lekarskim sprzętu.

Interpretacja wyniku

Test na obecność antygenu paciorkowca β-hemolizującego charakteryzuje się dużą swoistością i nieco mniejszą czułością. Oznacza to, że uzyskanie wyniku dodatniego potwierdza obecność antygenu paciorkowca w próbce i tym samym umożliwia zdiagnozowanie infekcji paciorkowcowej. Stanowi to podstawę do wdrożenia leczenia antybiotykiem. Należy jednak pamiętać, że u dzieci wczesnoszkolnych częstym zjawiskiem jest nosicielstwo paciorkowca ropotwórczego (obecność bakterii w gardle bez wywoływania choroby). Stąd też istnieje u nich zwiększone ryzyko uzyskania wyniku fałszywie dodatniego. Błędnej interpretacji można uniknąć odnosząc wynik testu do obecnych objawów.

Wynik ujemny badania oznacza brak antygenu paciorkowca w próbce. Z uwagi jednak na niepełną czułość testu, zdarza się „przeoczenie” infekcji i uzyskanie wyniku ujemnego, mimo faktycznego zakażenia S. pyogenes. Jest to tzw. wynik fałszywie ujemny. Z tego względu wynik ujemny, zwłaszcza przy współistnieniu wyraźnych objawów anginy (oraz w każdym przypadku u dzieci), jest wskazaniem do wykonania bardziej dokładnego badania mikrobiologicznego – posiewu. Dopiero brak wzrostu paciorkowca w hodowli pozwala w sposób pewny wykluczyć infekcję paciorkowcową.

Opublikowano: ; aktualizacja: 01.12.2017

Oceń:
4.5


Może cię

Badanie cytologiczne w dermatologii

Badanie cytologiczne w dermatologii polega na pobraniu materiału biologicznego z miejsc zmienionych chorobowo na skórze. ...

Badanie ASO – wskazania, normy, podwyżony poziom w wynikach, leczenie

Badanie ASO (antystrepolizyny) wykonywane jest w celu diagnozowania zakażeń paciorkowcami grupy A (np. Streptococcus pyogenes). Wykonanie oznaczenia ...

Wideo – Angina u dziecka

Angina u dzieci. Angina to ostre zapalenie migdałków podniebiennych i gardła. Czynnikiem infekcyjnym są wirusy ...

Paciorkowiec – objawy zakażenia, leczenie, jak można się nim zarazić bakteriami?

Paciorkowce należą do bakterii, które wywołują wiele różnych infekcji w organizmie. Najczęściej dotyczą one układu ...

Wideo – Angina

Angina jest zakażeniem bakteryjnym wywołanym przez paciorkowca alfa hemolizującego. Jest to schorzenie, które wywołuje toksemię ...

Nieleczona angina – jakie są powikłania anginy?

Angina to ostre zapalenie migdałków podniebiennych i gardła wywołana infekcją paciorkowcami. Bakteryjne zapalenie gardła jest ...

Sposoby na ból gardła u dziecka

Ból gardła u dziecka pojawia się głównie w czasie zapalenia gardła wywołanego przez wirusy, rzadziej ...

Trzeci trymestr ciąży – jakie badania

W trzecim trymestrze ciąży prowadzący ją lekarz dokona m.i.n oceny rozwoju dziecka, jego ruchów i ...

Ból gardła u dziecka

Ból gardła, mimo że najczęściej nie jest objawem poważnych chorób, może być uciążliwy dla dzieci. ...

Zapalenie gardła u dzieci

Do objawów zapalenia gardła u dzieci należą zaczerwieniona błona śluzowa oraz ból gardła, który nasila ...

Objawy grypy – jak rozpoznać grypę?

Objawy grypy można poszeregować zarówno jako symptomy grypy, jak również innych chorób. Grypę należy różnicować ...

Choroby gardła u dzieci

Około 80% wszystkich zakażeń układu oddechowego u dzieci dotyczy nosa, gardła, ucha i/lub zatok. Najczęstsze ...

Komentarze i opinie (0)

Drogi Użytkowniku!
Zależy nam, aby dostarczane przez nas serwisy w pełni spełniały Twoje oczekiwania. Dlatego prosimy — wyraź zgodę na przetwarzanie danych, które trafiają do nas, gdy korzystasz ze stron i aplikacji HF Media sp z o.o. W każdej chwili możesz wycofać swoją zgodę.

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

Dowiedz się więcej o zasadach przetwarzania Twoich danych, które weszły w życie 25 maja 2018. Zebraliśmy dla Ciebie najważniejsze informacje, które z pewnością rozwieją wszystkie Twoje wątpliwości. Jeżeli masz więcej pytań — skontaktuj się z nami.

Dane — jak je zbieramy?

Twoje dane zbieramy w momencie, gdy korzystasz z naszych usług (np. serwisów internetowych). Dane mogą być zapisywane np. w plikach cookies, które instalujemy lub instalują nasi zaufani partnerzy na naszych stronach oraz urządzeniach, które wykorzystujesz do korzystania z naszej oferty.

Administrator danych — kto nim będzie

HF Media sp z o.o. z siedzibą w Łodzi przy ul. Łąkowa 7a, ale także inne podmioty z którymi stale współpracujemy (przede wszystkim w zakresie dostosowywania naszych treści oraz reklam do Twoich potrzeb oraz zainteresowań), ale które nie należą do HF Media sp z o.o. . Oczywiście możesz sprawdzić listę naszych zaufanych partnerów - znajduje się w zakładce Zauwani partnerzy

Przetwarzanie Twoich danych — w jakim celu?

Zależy nam na tym, by przetwarzać Twoje dane w kilku celach:
  • by świadczone przez nas usługi były odpowiedzią na to, co Cię interesuje
  • by treści ukazujące się w naszych serwisach były dopasowane do Twoich zainteresowań
  • również by publikowane przez nas reklamy odpowiadały Twoim potrzebom i upodobaniom
  • by świadczone przez nas usługi nie były polem do nadużyć i oszustw — bezpieczeństwo Twoich danych jest nas najważniejsze

Możliwość przekazywania Twoich danych — komu?

W większości dane dotyczące ruchu naszych użytkowników gromadzone są przez naszych zaufanych partnerów. Prawo daje nam także możliwość przekazania danych podmiotom, które będą je przetwarzać na nasze zlecenie. Mogą to być na przykład podwykonawcy naszych usług, agencje marketingowe oraz oczywiście organy typu sądy czy policja, które mogą żądać danych na podstawie obowiązującego prawa.

Twoje prawa w stosunku do danych

Pamiętaj, że w każdej chwili masz prawo do wycofania udzielonej zgody na przetwarzanie danych przez HF Media sp z o.o. i jego zaufanych partnerów. Możesz również zażądać dostępu do swoich danych — w dowolnym momencie możesz je usunąć, sprostować, ograniczyć ich przetwarzanie, przenieść czy wnieść skargę do organu nadzorczego — GIODO.

Podstawy prawne przetwarzania Twoich danych

Nie zapominaj, że w każdym przypadku przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na podstawie prawnej na bazie obowiązujących przepisów. Jedną z nich może być konieczność przetwarzania danych do wykonania lub zawarcia umowy, której jesteś stroną. Taką umowę może stanowić regulamin jednego z naszych serwisów www, który odwiedzasz. W przypadku marketingu, w tym profilowania podstawą prawną jest Twoja dobrowolna zgoda. W przypadku pozostałych celów, takich jak analityka ruchu lub zapobieganie nadużyciom, podstawą prawną jest uzasadniony interes administratora danych.

Wyraź zgodę na przechowywanie 25 maja 2018 roku, w Twoim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowania, Twoich danych pozostawianych przeze mnie w ramach korzystania oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Wyraź zgodę na przetwarzanie danych po 25 maja 2018 roku w ramach korzystania z oferowanych przez nas i naszych zaufanych partnerów usług. Dzięki temu będziemy trafiać jeszcze lepiej w Twoje preferencje poprzez nasze treści i reklamy. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Jeszcze więcej informacji o przetwarzaniu Twoich danych znajduje się w Polityce Prywatności serwisów HF Media.
Oktawave
FreshMail Sp. z o.o.
Google
Cloudflare
Facebook
Criteo
HotJar
Disqus
TVN
Wirtualna Polska
Quarticon