Sekretyna – funkcje, badanie, normy, interpretacja wyniku

Sekretyna (ang. secretin) to hormon żołądkowo-jelitowy, który reguluje procesy trawienne. Funkcją sekretyny jest m.in. pobudzanie wydzielania żółci i soku trzustkowego. Badanie poziomu sekretyny w organizmie ma znaczenie w diagnostyce chorób trzustki, np. zespołu Zollingera-Ellisona. Podanie sekretyny stosowane jest w przebiegu niektórych badań obrazowych trzustki oraz prób czynnościowych. Niegdyś uważano, że ma ona znaczenie w leczeniu autyzmu.

Sekretyna – funkcje w organizmie

Sekretyna (ang. secretin) to peptyd tkankowy wydzielany w obrębie przewodu pokarmowego, którego działanie ograniczone jest miejscowo do trzustki, żołądka i jelit. Ten hormon jelitowy syntetyzowany jest przez komórki S zlokalizowane w błonie śluzowej dwunastnicy i jelita cienkiego. Impulsem do syntezy sekretyny jest zakwaszenie żołądka sokiem żołądkowym. Sekretyna wydzielana jest jako prosekretyna, czyli nieaktywny prohormon. Pod wpływem działania kwasu żołądkowego dochodzi do przekształcenia prosekretyny do aktywnej sekretyny.

Sekretyna – jak wszystkie hormony przewodu pokarmowego – wpływa na funkcjonowanie jelit, żołądka i gruczołów trawiennych. Ten hormon jelitowy pobudza funkcje wydzielnicze trzustki, zwiększając syntezę soku trzustkowego (wraz z insuliną), zawierającego m.in. lipazę, amylazę, trypsynę i chymotrypsynę, elastazę i fosfolipazę.

Rolą sekretyny w organizmie jest również pobudzanie wydzielania żółci oraz soku jelitowego, a także spowalnianie perystaltyki żołądka i jelit, co ma na celu ograniczenie nadprodukcji soku żołądkowego. Ponadto działanie sekretyny polega na potęgowaniu wydzielania enzymów trzustkowych pod wpływem cholecystokininy.

Badanie sekretyny – wskazania

Oznaczanie poziomu sekretyny jest pomocne w diagnostyce chorób trzustki, m.in. choroby Zollingera-Ellisona. Funkcjonowanie trzustki pozwala ocenić próba sekretynowa, czyli badanie czynnościowe oceniające czynność zewnątrzwydzielniczą trzustki.

Sekretyna jest ponadto stosowana w badaniach obrazowych trzustki jako stymulator czynności wydzielniczej tego narządu. Czas oczekiwania na wynik badania poziomu sekretyny to od 1 do kilku dni.

Jak wygląda badanie sekretyny?

W celu oznaczenia poziomu sekretyny we krwi pobierana jest próbka krwi na czczo. Wykonanie próby sekretynowej wymaga podania sekretyny i oceny objętości soku trzustkowego. Sekretyna podawana jest dożylnie w dawce 1 jednostki (4 mikrogramów) na każdy kg masy ciała. Następnie, przy pomocy sondy dodwunastniczej, bada się treść trzustkową. W przebiegu choroby Zollingera-Ellisona oznaczany jest poziom gastryny we krwi po podaniu sekretyny (test stymulacji gastryny).

Modyfikacją badania trzustki metodą próby sekretynowej jest próba sekretynowo-cholecystokininowa, w której poza sekretyną podawana jest dożylnie cholecystokinina w dawce 1 jednostki na kg masy ciała.

Podanie sekretyny zwiększa możliwości diagnostyczne badań obrazowych trzustki przy pomocy rezonansu magnetycznego oraz cholangiopankreatografii MR (MRCP), czyli obrazowania dróg żółciowych. Podczas wykonywania tych obrazowych badań trzustki sekretyna podawana jest dożylnie.

Norma sekretyny i interpretacja wyniku

Prawidłowy poziom sekretyny we krwi nie powinien przekraczać 80 ng/ml. Natomiast norma w badaniu czynnościowym trzustki, czyli próbie sekretynowej, to objętość soku trzustkowego wynosząca co najmniej 2 ml na kg masy ciała na godzinę.

Nieprawidłowy wynik próby sekretynowej może towarzyszyć:

U zdrowych osób po podaniu sekretyny nie dochodzi do zwiększenia poziomu gastryny w surowicy, zaś u chorych na zespół Zollingera-Ellisona dochodzi do wzrosty stężenia gastryny.

Sekretyna a autyzm

W latach 90. ubiegłego stulecia pojawiły się doniesienia o pozytywnych efektach leczenia sekretyną autyzmu. Udowodniono, że hormon wydzielany jest bowiem w tych strukturach mózgu, których uszkodzenie stwierdza się u osób cierpiących na tę chorobę.

Próby zastosowania hormonu jelitowego w terapii zaburzeń odbywały się także w Polsce, jednak nie przyniosły oczekiwanych rezultatów. Badania nie potwierdzają skuteczności takiego leczenia.

Bibliografia

  • Konturek S., Fizjologia człowieka, Wydanie 6. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2000.
  • Hubel K. A., Secretin: a long progres note. Gastroenterology, 1972, 62, 2: 318–341.
Opublikowano: ; aktualizacja: 19.11.2018

Oceń:
4.8


Może cię

Zasadowica metaboliczna (alkaloza) – przyczyny, objawy, leczenie

Zasadowica metaboliczna jest zaburzeniem równowagi kwasowo-zasadowej, w którym dochodzi do wzrostu pH krwi. Przyczyną tego ...

Amoniak w moczu

Badanie amoniaku w moczu pozwala na określenie czy organizm utrzymuje równowagę kwasowo-zasadową. Norma amoniaku w ...

Test z glukagonem

Test z glukagonem pozwala na ocenę czy prawidłowo wydzielana jest insulina. Test ten ma na ...

Hematokryt – co oznacza niski i podwyższony wynik badania HCT?

Hematokryt jest jednym z najczęściej oznaczanych parametrów w zakresie podstawowego badania krwi – tzw. morfologii, ...

Co oznaczają bakterie w moczu?

Bakterie w moczu mogą świadczyć o zakażeniu układu moczowego. Analiza moczu pozwala określić, które bakterie ...

Beta-2-mikroglobulina – badanie, wskazania, norma, wynik

Beta-2-mikroglobulina to białko, którego badanie ma znaczenie w określeniu przebiegu nowotworów układu krwiotwórczego. Beta-2-mikroglobulina jest ...

Krzywa cukrowa – co to jest, wyniki badania, normy, jak się przygotować?

Badanie krzywej cukrowej wykonywane jest w przebiegu diagnostyki zaburzeń gospodarki węglowodanowej, zwłaszcza cukrzycy. Ponadto obowiązkowo ...

Seminogram

Seminogram to badanie laboratoryjne, umożliwiające ocenę męskiego nasienia. Inna nazwa dla tego badania to spermiogram, ...

Sód we krwi – co oznacza podwyższony i niski sód w wynikach morfologii?

Sód to elektrolit, który bierze udział m.in. w utrzymywaniu odpowiedniego pH, czyli równowagi kwasowo-zasadowej organizmu. ...

Chlorki w pocie – badanie na test potowy

Badanie chlorków w pocie jest istotnym badaniem w diagnostyce mukowiscydozy. W przebiegu tej choroby dochodzi ...

Przeciwciała IgG przeciwko toksokarozie

Oznaczenie przeciwciał IgG przeciwko toksokarozie ma na celu zdiagnozowanie czy doszło do zakażenia nicieniem o ...

Niskie OB

Badanie OB (odczyn Biernackiego) zalicza się do grupy najważniejszych badań laboratoryjnych. Odstępstwa od normy OB ...

Komentarze (0)