Karbamazepina – badanie stężenia

Brak zdjęcia

23 lipca 2013

Badanie karbamazepiny wykonujemy w celu monitorowania jej stężenia we krwi podczas leczenia, dzięki temu możemy szybko wykryć, czy lek stosowany jest poprawnie i w odpowiedniej dawce. Karbamazepina jest stosowana w leczeniu padaczki oraz w farmakoterapii choroby afektywnej dwubiegunowej.

Co to jest karbamazepina?

Karbamazepina jest zaliczana do tzw. leków normotymicznych, czyli leków stosowanych w celu stabilizowania zaburzeń nastroju. Dodatkowo ma działanie przeciwpadaczkowe.

Karbamazepina jest lekiem stosowanym głównie w leczeniu padaczki, a także choroby afektywnej dwubiegunowej. Stosuje się ja także w farmakoterapii neuralgii nerwu trójdzielnego, w przypadku której karbamazepina jest najskuteczniejszym środkiem terapeutycznym obok leczenia chirurgicznego.

Kiedy badamy stężenie karbamazepiny?

Badanie wykonujemy w celu monitorowania stężenia karbamazepiny we krwi podczas leczenia m.in.:

  • padaczki – przewlekłej choroby, która objawia się występowaniem napadów padaczkowych o nagłym początku. Podczas ich trwania mogą występować zaburzenia świadomości, zachowania, czynności ruchowych. Objaw ten jest wynikiem nieprawidłowych, napadowych wyładowań komórek nerwowych znajdujących się w korze mózgowej. Ataki takie nie są poprzedzone żadnym bodźcem. Do przyczyn wystąpienia padaczki należą m.in.:
    • choroby naczyniowe mózgu,
    • zaburzenia rozwojowe mózgu,
    • urazy głowy,
    • zakażenia ośrodkowego układu nerwowego,
    • guzy mózgu,
    • choroby zwyrodnieniowe mózgu.
  • choroby afektywnej dwubiegunowej – choroba psychiczna objawiająca się występującymi na przemian okresami depresji i manii.
  • neuralgii nerwu trójdzielnego – objawia się bólem twarzy i skurczami mięśni twarzy.

Dzięki kontroli stężenia karbamazepiny we krwi można szybko wykryć czy lek stosowany jest poprawnie i w odpowiedniej dawce.

Dawka karbamazepiny musi być tak dobrana, aby lek miał działanie terapeutyczne. Dawka nie może być zatem zbyt mała, ani zbyt duża. Lekarz rozpoczynając stosowanie u pacjenta karbamazepiny monitoruje poziom jej stężenia we krwi do momentu osiągnięcia stężenia terapeutycznego. Stężenie karbamazepiny oznaczane jest również, gdy u pacjenta wystąpią niepożądane objawy, bądź lek przestanie działać i objawy choroby powrócą.

Objawami ubocznymi, które mogą wystąpić przy stosowaniu karbamazepiny to: zawroty głowy, nudności, oczopląs. W badaniach laboratoryjnych lekarz może zauważyć występującą przejściowo leukopenię, czyli zmniejszoną ilość leukocytów.

Technika oraz przygotowanie do badania karbamazepiny

Do oznaczenia stężenia karbamazepiny w surowicy konieczne jest uzyskanie od pacjenta próbki krwi. W tym celu pacjent zgłasza się do punktu pobrań. Osoba wykwalifikowana znajduje w obrębie kończyny górnej pacjenta najlepiej widoczną żyłę i pobiera krew.Następnie materiał przesyłany jest do analizy.

Przed przystąpieniem do badania, koniecznie należy poinformować lekarza o prowadzonym leczeniu, wspomnieć o wszystkich przyjmowanych lekach, zwłaszcza w przypadkach terapii przewlekłej. Przyjmowanie różnych preparatów może mieć wpływ na wynik badania.

Wartości referencyjne stężenia karbamazepiny

Zakres stężeń terapeutycznych karbamazepiny wynosi:

  • 4-12 mg/l.

O toksycznym stężeniu karbamazepiny mówimy wówczas, gdy jej stężenie wynosi:

  • powyżej 12 mg/l.

Interpretacja wyniku stężenia karbamazepiny

Zbyt niskie stężenie karbamazepiny < 4 mg/l może powodować nawrót objawów leczonej choroby, natomiast jeżeli stężenie jest zbyt wysokie >=12mg/l mogą wystąpić objawy związane z zatruciem.

Ilość leku niezbędna do utrzymania prawidłowego stężenia karbamazepiny we krwi może się różnić u poszczególnych osób, dlatego każdy wynik należy skonsultować z lekarzem i ustalić odpowiednią strategię leczenia.

Opublikowano: ; aktualizacja: 17.06.2015

Oceń:
4.6


Może cię

Padaczka u dziecka

Padaczka jest chorobą centralnego układu nerwowego. Przyczyną choroby są niekontrolowane i gwałtowne wyładowania pomiędzy komórkami ...

Leki przeciwlękowe

Grupa leków, które określa się mianem leków przeciwlękowych czy nasennych, to głównie tzw. benzodwuazepiny – ...

Rodzaje leków stosowanych w psychiatrii

Farmakoterapia, czyli leczenie przy pomocy leków, to bardzo ważna część pracy lekarza, w tym lekarza ...

Epilepsja a poród

Epilepsja, zwana również padaczką, jest najczęstszym schorzeniem neurologicznym, które występuje u ciężarnych. Jest to grupa ...

Stan padaczkowy

Stan padaczkowy to napad padaczkowy, który trwa dłużej niż 30 minut. Są to napady następujące ...

Epilepsja (padaczka)

Epilepsja, inaczej padaczka, jest zespołem objawowym polegającym na powtarzaniu się napadów padaczkowych o pierwotnie mózgowym ...

Leki psychotropowe

Psychiatria jest stosunkowo młodą specjalnością medyczną, wokół której istnieje wiele mitów oraz stereotypów. Jest tak ...

Neuralgia nerwu trójdzielnego

Neuralgia nerwu trójdzielnego (neuralgia trójdzielna) to występujący jednostronnie nerwoból, charakteryzujący się bardzo krótko trwającymi (kilka ...

Choroba afektywna dwubiegunowa

Podstawową cechą choroby afektywnej dwubiegunowej są właśnie jej dwa bieguny, tzn. naprzemiennie występujące epizody depresji ...

Badanie EEG

Badanie EEG wykonuje się celem oceny czynności bioelektrycznej mózgu, która ulega zaburzeniu w różnych chorobach. ...

Leki psychotropowe a problemy z libido

Najstarsze leki przeciwdepresyjne, tzn. leki trójpierścieniowe, wywierają szereg niekorzystnych wpływów na organizm. Wśród skutków ubocznych ...

Elektroencefalografia (badanie EEG)

Elektoencefalografia, czyli badanie EEG jest użyteczne w diagnozowaniu wielu chorób ośrodkowego układu nerwowego. Na podstawie ...

Komentarze (0)